Ngân hàng phát hành .... Ngân hàng thanh toán .... 23CH NGă2:ăTH CăTR NGăPHÁTăTRI NăD CHăV ăTH ăT IăNGỂNăHẨNGă TMCPă UăT ăVẨăPHÁTăTRI NăVI TăNAM .... Các lo i th do BIDV phát hành và tha
Trang 2LU NăV NăTH C S KINH T
TP HCM, n mă2013
Trang 3M CăL C
DANHăM CăCH ăVI TăT T i
DANHăM CăBI Uă ii
DANHăM CăS ă ,ăB NG ii
L IăCAMă OAN iii
L IăM ă U 1
CH NGă1- C ăS ăLụăLU NăV ăD CHăV ăTH ăC AăNHTM 3
1.1 THANH TOÁN KHÔNG DÙNG TI N M T 3
1.1.1 S c n thi t c a vi c thanh toán không dùng ti n m t 3
1.1.2 Các hình th c thanh toán không dùng ti n m t 5
1.2 D CH V TH C AăNGỂNăHẨNGăTH NGăM I 6
1.2.1 Khái ni măvƠăđ căđi m c a th ngân hàng và d ch v th 6
1.2.2 Phân lo i th ngân hàng 7
1.2.3 Các ch th tham gia d ch v th c a NHTM 7
1.2.3.1 Ngân hàng phát hành 7
1.2.3.2 Ch th 7
1.2.3.3 Ngân hàng thanh toán 8
1.2.3.4.ă năv ch p nh n th 9
1.2.3.5 T ch c th qu c t 9
1.2.4 Vai trò c a d ch v th trong vi c phát tri n kinh t xã h i 10
1.2.4.1.ă i v i ngân hàng 10
1.2.4.2.ă i v i ch th 11
1.2.4.3.ă i v iăđ năv ch p nh n th 12
1.2.4.4.ă i v i n n kinh t 12
1.2.5 Quy trình phát hành và thanh toán th 13
1.3 S C N THI Tă Y M NH S PHÁT TRI N D CH V TH T I NGỂNăHẨNGăTH NGăM I 13
1.3.1 Khái ni m v phát tri n d ch v th 13
1.3.2 Các ch tiêu xác đ nh s phát tri n d ch v th 13
Trang 41.3.2.1 S l ng khách hàng s d ng th 13
1.3.2.2 S l ng th phát hành 14
1.3.2.3 Tính ti n ích c a d ch v th 14
1.3.2.4 S d ăti n g i trên tài kho n th c a khách hàng 15
1.3.2.5 Doanh s thanh toán th 15
1.3.2.6 Thu nh p t ho tăđ ng cung c p d ch v th : 16
1.3.2.7 S l ng và m tăđ máy ATM, POS 16
1.3.3.ăụăngh aăvi c phát tri n d ch v th 16
1.4 NH NG R I RO TRONG PHÁT TRI N D CH V TH 17
1.4.1 R i ro gi m o 17
1.4.1.1 Gi m o trong ho tăđ ng phát hành th 17
1.4.1.2 Gi m o trong ho tăđ ng thanh toán th 18
1.4.2 R i ro tín d ng 18
1.4.3 R i ro k thu t 18
1.4.4 R iăroăđ oăđ c 18
1.5 CÁC NHÂN T NHăH NGă N S PHÁT TRI N D CH V TH C A NHTM 19
1.5.1 Nhân t ch quan 19
1.5.1.1.ăTrìnhăđ đ iăng ăcánăb làm công tác th 19
1.5.1.2.ăN ngăl c qu n tr r i ro c a ngân hàng 19
1.5.1.3.ăN ngăl cătƠiăchínhăvƠătrìnhăđ k thu t công ngh c a ngân hàng 20 1.5.1.4.ă nhăh ng phát tri n c a ngân hàng 21
1.5.2 Nhân t khách quan 21
1.5.2.1.ăMôiătr ng xã h i 21
1.5.2.2.ăMôiătr ng kinh t 22
1.5.2.3.ăMôiătr ng c nh tranh 22
1.5.2.4.ăMôiătr ng công ngh 22
1.5.2.5.ăMôiătr ng pháp lý 22
Trang 5K TăLU NăCH NGă1 23
CH NGă2:ăTH CăTR NGăPHÁTăTRI NăD CHăV ăTH ăT IăNGỂNăHẨNGă TMCPă UăT ăVẨăPHÁTăTRI NăVI TăNAM 24
2.1 T NG QUAN V NGỂNăHẨNGăTMCPă UăT ăVẨăPHÁT TRI N VI T NAM 24
2.1.1 Quá trình thành l p và phát tri n 24
2.1.2.ăC ăc u t ch c ho tăđ ng 25
2.1.3 Tình hình ho tăđ ng t n mă2009ăđ n 2012 25
2.1.3.1 T ng tài s n c a BIDV t 2009ăđ n 2012 25
2.1.3.2 Ho tăđ ngăhuyăđ ng v n t 2009ăđ n 2012 26
2.1.3.3 Ho tăđ ng s d ng v n t 2009ăđ n 2012 27
2.1.3.4 L i nhu n c a BIDV t 2009ăđ n 2012 27
2.2 TH C TR NG D CH V TH T I BIDV 28
2.2.1 Tình hình phát tri n d ch v th t i Vi t Nam 28
2.2.1.1 Hành lang pháp lý cho ho tăđ ng th d năđ c hoàn thi n 28
2.2.1.2 H p nh t các liên minh th góp ph năt ngătínhăhi u qu c a ho t đ ng th 29
2.2.1.3.ăăXuăh ng chuy năđ i th t sang th chip theo chu n EMV 29
2.2.1.4 S l ng th phát hành và doanh s giao d ch qua th t ngănhanh30 2.2.1.5 Ch tăl ng d ch v th đ cănơngăcao,ăgiaăt ngăti n ích cho khách hàng 30
2.2.2 Quy trình nghi p v th c a BIDV 31
2.2.2.1 Quy trình nghi p v phát hành th 31
2.2.2.2 Quy trình nghi p v thanh toán th 32
2.2.2.3 Các lo i th do BIDV phát hành và thanh toán 33
2.2.3 Th c tr ng cung ng d ch v th t iăBIDVăgiaiăđo n 2009-2012 39
2.2.3.1 Quy mô các lo i th đ c phát hành t i BIDV 39
2.2.3.2 Doanh thu ho tăđ ng thanh toán th t i BIDV 40
2.2.2.3 S l ng và m tăđ máy ATM và POS 45
2.3.ă ÁNHăGIÁăS PHÁT TRI N D CH V TH T I BIDV 46
Trang 62.3.1 K t qu đ tăđ c 46
2.3.2 Nh ng t n t i và h n ch 47
.3.3 Nguyên nhân c a nh ng t n t i 48
2.3.3.1 Nguyên nhân ch quan 48
2.3.3.2 Nguyên nhân khách quan 49
K TăLU NăCH NGă2 50
CH NGă3- M TăS ăGI IăPHÁPăPHÁTăTRI NăD CHăV ăTH ăT IăNGỂNă HẨNGăTMCPă UăT ăVẨăPHÁTăTRI NăVI TăNAM 51
3 1.ă NHăH NG PHÁT TRI N C AăBIDVăGIAIă O N 2011-2015 VÀ T MăNHỊNă N 2020 51
3.1.1.ă nhăh ng phát tri n chung 51
3.1.2.ă nhăh ng v phát tri n d ch v th 52
3.1.2.1 Tình hình phát tri n kinh t xã h i 52
3.1.2.2 Ti măn ngăc a th tr ng th 54
3.2 CÁC GI I PHÁP PHÁT TRI N D CH V TH T I NGÂN HÀNG TMCPă UăT ăVẨăPHÁTăTRI N VI T NAM 55
3.2.1 Nhóm gi i pháp do b năthơnăNgơnăhƠngăTMCPă uăt ăvƠăPhátătri n Vi t Nam t ch c th c hi n 55
3.2.1.1 B iăd ng,ăđƠoăt o nghi p v cho cán b phát hành và thanh toán th 55
3.2.1.2.ăT ngăc ng công tác qu ng cáo, ti p th 57
3.2.1.3 Chú tr ngăkhơuăch măsócăkháchăhƠng 59
3.2.1.4.ăT ngăc ng công tác phát tri n m ngăl i ch p nh n th 60
3.2.1.5 Phát tri năđaăd ng các ti n ích c a th 64
3.2.1.6.ă uăt ăc i ti n, phát tri n công ngh 66
3.2.1.7 H n ch r i ro trong phát hành và thanh toán th 67
3.2.2 Nhóm gi i pháp h tr 69
3.2.2.1.ă i v iăNgơnăhƠngăNhƠăn c Vi t Nam 69
3.2.2.2.ă i v i Chính ph 71
3.2.2.3.ă i v iăcácăđ năv có liên quan 72
Trang 7K TăLU NăCH NGă3 74
K TăLU N 75 TẨIăLI UăTHAMăKH O a
Trang 8DANHăM CăCH ăVI TăT T
ATM: Máy rút ti n t đ ng (Automated Teller Machine)
BIDV: Ngân hàng th ng m i c ph n u t và Phát tri n Vi t Nam
EDC: Thi t b đ c th đi n t
EMV: Chu n qu c t v th chip do 3 công ty Europay, Visa, MasterCard đ a ra NHNN: Ngân hàng nhà n c
NHTM: Ngân hàng th ng m i
PIN: Mã s đ nh danh cá nhân
POS: i m ch p nh n thanh toán th (Point Of Sale)
TMCP: Th ng m i c ph n
TNHH: Trách nhi m h u h n
WTO: T ch c Th ng m i Th gi i
Trang 9DANHăM CăBI Uă
Bi uăđ 2.1 Tình hình t ng tài s n c a BIDV giai đo n 2009-2012 26
Bi uăđ 2.2 Tình hình huy đ ng v n t ti n g i khách hàng và phát hành gi y t có giá c a BIDV, giai đo n 2009-2012 26
Bi uăđ 2.3 Tình hình ho t đ ng s d ng v n c a BIDV giai đo n 2009-2012 27
Bi uăđ 2.4 Tình hình l i nhu n tr c thu c a BIDV giai đo n 2009-2012 27
Bi uăđ 2.5 Doanh thu d ch v th giai đo n 2009-2012 41
Bi uăđ 2.6 Doanh s s d ng th giai đo n 2009-2012 42
DANHăM CăS ă ,ăB NG S ăđ 2.1: Các lo i th do BIDV phát hành và thanh toán 33
B ngă2.1:ăS l ng các lo i th BIDV phát hành t n m 2009- 2012 39
B ng 2.2: Doanh s s d ng th c a BIDV giai đo n t n m 2009- 2012 41
B ng 2.3: Doanh s thanh toán th t i đ n v ch p nh n th giai đo n t 2009- 2012 43
B ng 2.4: Doanh s thanh toán th t i ATM giai đo n t 2009- 2012 44
B ng 2.5: S l ng máy ATM và POS c a BIDV giai đo n t n m 2009- 2012 45
Trang 10L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan s li u trong lu n v n này là hoàn toàn trung th c và chính xác
S li u đ c thu th p t ngu n thông tin đáng tin c y, có tính k th a t các báo cáo, t p chí và các website Lu n v n là k t qu h c t p, nghiên c u đ c l p c a tôi và ch a t ng
đ c công b trên b t k báo đài hay công trình nghiên c u c a tác gi khác
Tác gi lu n án
Bùi Thanh B o Y n
Trang 11L IăM ă U
1 t v n đ nghiên c u
Theo xu th phát tri n t t y u c a n n kinh t , các ph ng th c thanh toán ngày càng đ c chú tr ng đ u t đ đáp ng nhu c u s d ng d ch v ngân hàng nói chung và
d ch v th nói riêng đang không ng ng t ng lên Bên c nh đó, tình hình c nh tranh trong
h th ng ngân hàng ngày càng gay g t, các ngân hàng th ng m i trong n c không ch
c nh tranh v i nhau, mà còn ph i đ i m t v i áp l c t nhóm ngân hàng n c ngoài v n
r t có n ng l c v v n và b dày kinh nghi m trong vi c cung ng và phát tri n d ch v
th
V i m c tiêu ph n đ u tr thành m t trong 20 Ngân hàng hi n đ i có ch t l ng,
hi u qu và uy tín hàng đ u trong khu v c ông Nam Á vào n m 2020, Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam (BIDV) đư luôn s n sàng cho s phát tri n và ng
d ng công ngh thông tin, nh m mang đ n nh ng d ch v th t t nh t t ng x ng v i
t m c c a mình đ n v i khách hàng
Tuy nhiên, nhìn chung, đ n hi n t i, n ng l c c nh tranh c a BIDV trong l nh v c này còn ch a cao so v i các ngân hàng th ng m i khác Xu t phát t đó, tác gi đư l a
ch n nghiên c u đ tài: “Gi iăphápăphátătri năcácăd chăv ăth ăt iăNgơnăhƠngăth ngă
m iă c ă ph nă uă t ă vƠă Phátă tri nă Vi tă Nam” làm đ tài nghiên c u lu n v n t t
nghi p
2 M c tiêu nghiên c u c a đ tài
Vi c nghiên c u lu n v n c n làm rõ nh ng lỦ lu n c b n v thanh toán không dùng ti n m t và d ch v th c a ngân hàng th ng m i
Phân tích th c tr ng cung ng d ch v th t i Ngân hàng th ng m i c ph n u
t và Phát tri n Vi t Nam, đánh giá nh ng u đi m và h n ch trong quá trình phát tri n
d ch v th
xu t nh ng gi i pháp có tính kh thi nh m phát tri n d ch v th t i Ngân hàng
th ng m i c ph n u t và Phát tri n Vi t Nam
Trang 123 i t ng và ph m vi nghiên c u
i t ng nghiên c u c a lu n v n là s phát tri n c a d ch v th t i Ngân hàng
th ng m i c ph n u t và Phát tri n Vi t Nam trong đi u ki n c nh tranh gay g t
gi a các ngân hàng trong n c và ngoài n c
tài t p trung nghiên c u v d ch v th t i Ngân hàng th ng m i c ph n u
t và Phát tri n Vi t Nam trong kho ng th i gian t n m 2009 đ n 2012
4 Ph ng pháp nghiên c u
hoàn thành m c tiêu nghiên c u, đ tài đư s d ng ph ng pháp th ng kê,
ph ng pháp so sánh, ph ng pháp t ng h p, phân tích, ch ng minh, cùng v i phép duy
v t bi n ch ng và duy v t l ch s đ lu n gi i các v n đ v lỦ lu n Bên c nh đó, lu n
v n còn chú tr ng vi c quan sát các v n đ th c ti n, đ có th k t h p, đ i chi u v i lỦ
lu n c b n
5 i m m i c a đ tài
tài ch y u nghiên c u v d ch v th c a ngân hàng, đây là m t l nh v c khá
m i m th tr ng ngân hàng Vi t Nam L nh v c này ch m i thu hút đ c s quan tâm c a Ngân hàng th ng m i c ph n u t và Phát tri n Vi t Nam trong th i gian
g n đây Qua quá trình nghiên c u, c m t lỦ lu n và th c ti n t i Ngân hàng th ng m i
c ph n u t và Phát tri n Vi t Nam, lu n v n đư đ a ra m t s gi i pháp mang tính thi t th c, nh m phát tri n d ch v th , góp ph n nâng cao hi u qu ho t đ ng, đ ng th i
Trang 13CH NGă1- C ăS ăLụăLU NăV ăD CHăV ăTH ăC AăNHTM
1.1 THANH TOÁN KHÔNG DÙNG TI N M T
1.1.1 S ăc năthi tăc aăvi căthanhătoánăkhôngădùngăti năm t
Quá trình phát tri n c a các ph ng th c thanh toán di n ra đ ng th i v i s phát tri n c a nhu c u trao đ i hàng hóa Do đó, s xu t hi n c a hình th c thanh toán không dùng ti n m t là m t t t y u khách quan c a quá trình phát tri n hình thái kinh t xã h i
T trao đ i v t v i v t th i k s n xu t s khai, con ng i đư dùng các kim lo i quý
nh b c, vàng đ đáp ng nhu c u trao đ i phát sinh th ng xuyên, đa d ng và ngày càng nhi u h n Khi đó xu t hi n khái ni m ti n kim lo i, mà ph bi n nh t là ti n vàng Tuy nhiên, l ng hàng hóa c n trao đ i không ng ng t ng lên, đòi h i m t kh i l ng vàng
đ i ng kh ng l mà khó có qu c gia nào đáp ng đ c Vì v y, ti n gi y ra đ i thay cho
ti n vàng, v i đ c tính g n nh h n, d dàng v n chuy n và in n khi c n
Kinh t xã h i ngày càng phát tri n, hàng hóa l u thông ngày càng nhi u c v quy
mô l n ph m vi Vì l u thông hàng hóa và l u thông ti n t là hai m t th ng nh t c a cùng m t ph ng trình, nên l ng hàng hóa s n xu t trao đ i t ng lên s kéo theo l ng
ti n m t trong l u thông c ng t ng lên M t l ng l n ti n m t đ c phát hành và chu chuy n trong n n kinh t s gây áp l c lên giá c , d n đ n l m phát M t khác, chi phí in
ti n, ki m đ m, c t tr , v n chuy n và b o qu n ti n r t t n kém H n n a, khi công ngh
in n đ t đ n trình đ phát tri n tiên ti n, n n in ti n gi có c h i b c phát tràn lan, vi c phân bi t, ki m soát l ng ti n m t kh ng l tr nên r t khó kh n Vi c thanh toán b ng
ti n m t c ng tr thành m t v n đ c n cân nh c tr c nh ng r i ro trong quá trình v n chuy n nh tr m c p, th t thoát do thiên tai, m i m t Ngoài ra, th i gian di chuy n
ti n m t trong quá trình thanh toán có th kéo dài r t lâu trong tr ng h p các bên tham
gia trao đ i mua bán hàng hóa không cùng m t qu c gia
D n d n, ph ng th c thanh toán b ng ti n m t đư n y sinh hàng lo t v n đ b t l i cho c ng i mua hàng l n ng i bán hàng Trong khi đó, ch c n ng ph ng ti n thanh toán c a ti n t l i cho phép ti n t v n đ ng tách r i v i s v n đ ng c a hàng hoá Vì
v y, m t ph ng th c thanh toán ti n b h n đư ra đ i, đó là ph ng th c thanh toán không dùng ti n m t d i hình th c ti n ghi s Ti n đ c ghi s t tài kho n này sang tài kho n khác, ho c thanh toán bù tr gi a các tài kho n t i cùng m t ngân hàng Trong
đó, ngân hàng đ ng ra làm trung gian thanh toán gi a các khách hàng Ti n có th đ c
Trang 14chuy n t ng i mua hàng đ n ng i bán hàng m t cách nhanh chóng, an toàn v i s
l ng l n mà không ph i mang ti n di chuy n t n i này đ n n i khác Vi c in ti n, ki m
đ m, v n chuy n c ng đ c ti t gi m t i đa, vì v y ti t ki m đ c th i gian và công s c lao đ ng
Tóm l i, ph ng th c thanh toán không dùng ti n m t là hình th c thanh toán không có s xu t hi n c a ti n m t, đ c ti n hành b ng cách trích ti n t tài kho n c a
ng i chi tr sang tài kho n c a ng i th h ng m t i ngân hàng, ho c b ng cách bù
tr l n nhau thông qua vai trò trung gian c a ngân hàng Ph ng th c thanh toán này đư
tr thành m t gi i pháp t i u, m t hình th c phát tri n cao c a d ch v ngân hàng, đem
đ n nhi u l i ích cho các bên tham gia quá trình thanh toán Các ti n ích c a ph ng th c thanh toán không dùng ti n m t đ c th hi n rõ qua vai trò c a nó đ i v i t ng thành
ph n c a n n kinh t
i v i ngân hàng, thanh toán không dùng ti n m t góp ph n gia t ng ngu n v n
c a ngân hàng, m r ng nghi p v kinh doanh Khi ngân hàng cung c p các d ch v thanh toán không dùng ti n m t, khách hàng s ph i m m t tài kho n thanh toán t i ngân hàng V i tài kho n này, khách hàng đ c yêu c u duy trì m t s d t i thi u đ th c
hi n các yêu c u thanh toán, chi tr Nh ng không ph i lúc nào khách hàng c ng th c
hi n thanh toán, nên ngân hàng có th t n d ng s ti n nhàn r i trên tài kho n c a khách hàng đ th c hi n các ho t đ ng kinh doanh c a mình, nh c p tín d ng, đ u t ,… M c
dù s ti n thanh toán trong m i tài kho n c a khách hàng không l n, nh ng v i s l ng
l n khách hàng thì ngân hàng có th t p h p đ c m t ngu n v n đáng k Bên c nh kh
n ng thu hút thêm ngu n v n nhàn r i qua vi c m tài kho n cho khách hàng, ngân hàng còn có th thu th p đ c thông tin c a khách hàng, đ c bi t là các thông tin v tình hình tài chính, t đó t o c h i cho ngân hàng gi i thi u, cung c p các s n ph m d ch v khác cho khách hàng, nh : c p tín d ng, qu n lý ngân qu , d ch v y thác, b o hi m, môi gi i
ch ng khoán
i v i khách hàng là doanh nghi p, ph ng th c thanh toán không dùng ti n m t
c ng mang l i nhi u ti n ích M c tiêu c a doanh nghi p s n xu t hàng hoá, cung c p
d ch v là bán đ c hàng hóa, d ch v Thông qua khâu tiêu th , các doanh nghi p s thu
h i l i v n đ ti p t c chu kì s n xu t, quá trình đó đ c th c hi n thông qua khâu thanh toán Thanh toán không dùng ti n m t góp ph n đ y nhanh t c đ thanh toán, t c đ chu
Trang 15chuy n v n, t đó thúc đ y quá trình l u thông hàng hóa và t ng thu nh p qu c dân Ngoài ra, thanh toán không dùng ti n m t còn đ m b o s an toàn v v n c ng nh tài
s n c a doanh nghi p, h n ch đ c nh ng r i ro th t thoát có th x y ra trong quá trình thanh toán
i v i khách hàng cá nhân, s d ng ph ng th c thanh toán không dùng ti n m t giúp khách hàng ch đ ng trong tiêu dùng, thông qua vi c s d ng v n c a ngân hàng Khách hàng có th kéo dài th i h n mua ch u b ng cách mua s m, chi tiêu tr c và tr
ti n sau m t th i gian nh t đ nh, mà không ph i t n kém thêm kho n chi phí nào, k c chi phí lãi
i v i vi c đi u hành n n kinh t c a Ngân hàng trung ng, thanh toán không dùng ti n m t góp ph n làm gi m l ng ti n m t trong l u thông, gi i t a áp l c lên giá
c , tránh đ c nguy c gây nên l m phát Thông qua vi c thanh toán không dùng ti n
m t, Ngân hàng trung ng có th theo dõi và đi u ti t cung ng l ng ti n t phù h p
v i nhu c u c a n n kinh t ng th i, thanh toán không dùng ti n m t còn góp ph n giúp Ngân hàng trung ng s d ng hi u qu các công c đi u hành chính sách ti n t khác, nh : t l d tr b t bu c, lãi su t,… t o s n đ nh b n v ng cho n n kinh t Ngoài ra, vi c thanh toán không dùng ti n m t còn t o c s cho vi c ki m soát, phòng
ch ng n n r a ti n, tr n thu , tham nh ng, c ng nh đ y lùi các lo i t i ph m kinh t
M t khi các giao dch đ u đ c th c hi n qua ngân hàng thì t t c các ho t đ ng liên quan đ n ti n và dòng ti n đ u đ c minh b ch và d dàng ki m soát
Nh v y, thanh toán không dùng ti n m t gi m t vai trò h t s c quan tr ng S ra
đ i c a nó là k t qu t t y u khách quan c a l ch s s n xu t xã h i Nh ng ti n ích mà
nó mang l i cho các ch th tham gia quá trình thanh toán m t l n n a đư kh ng đ nh s
c n thi t c a ph ng th c thanh toán hi n đ i thông qua ngân hàng này
1.1.2.ăCácăhìnhăth căthanhătoánăkhôngădùngăti năm t
Các hình th c thanh toán không dùng ti n m t trên th gi i hi n nay khá đa d ng,
có th k đ n nh : séc, y nhi m thu, nh thu, y nhi m chi, l nh chi, th tín d ng, th thanh toán, Internet banking, E-banking, Home banking, Phone banking, Mobile banking…
Theo kho n 6a, đi u 98, m c 2 Lu t các t ch c tín d ng s 47/2010/QH12 c a
Qu c h i n c C ng hòa xã h i ch ngh a Vi t Nam, các hình th c thanh toán không
Trang 16dùng ti n m t, hay còn g i là d ch v thanh toán qua ngân hàng th ng m i bao g m: séc, l nh chi, y nhi m chi, nh thu, y nhi m thu, th tín d ng, th ngân hàng, d ch v thu h và chi h (Ph l c 1)
Nhìn chung, các ph ng th c thanh toán không dùng ti n m t đang d n đ c đa
d ng hóa v lo i hình và phát tri n v ch t l ng, đ có th ti p c n sâu r ng đ n các
t ng l p dân c
1.2 D CH V TH C AăNGỂNăHẨNGăTH NGăM I
1.2.1.ăKháiăni măvƠăđ căđi măc aăth ngân hàng vƠăd chăv ăth
Th ngân hàng là m t trong các hình th c thanh toán không dùng ti n m t T ng
t nh các hình th c khác, th ngân hàng do ngân hàng cung c p cho khách hàng, kèm theo các đi u ki n và đi u kho n s d ng, nh m m c đích đáp ng nhu c u thanh toán các kho n chi tiêu, ho c các ho t đ ng khác liên quan đ n tài kho n c a khách hàng t i
m i th i đi m, nh : rút ti n m t, chuy n kho n, ki m tra tài kho n… Các d ch v ti n ích này đi kèm khi s d ng th đ c g i là d ch v th
V i chi c th ngân hàng, ch th có th n p ti n vào tài kho n tr c ti p t i ngân hàng, n p t i máy ATM, chuy n t ngân hàng khác sang Ho c rút ti n t i ngân hàng, qua h th ng máy ATM, t i các đi m ng ti n c a ngân hàng, ch c n s ti n thanh toán
ho c rút ra n m trong h n m c tín d ng ngân hàng cho phép hay trong ph m vi s d tài kho n c a khách hàng Ngoài ra, ch th còn có th th c hi n chuy n kho n qua tài kho n t i b t k ngân hàng nào, thanh toán các giao d ch kinh doanh, các hóa đ n d ch v (đi n, n c, đi n tho i, Internet, phí b o hi m ) và nh n chuy n kho n t các ngân hàng trong và ngoài n c, nh n l ng, th ng Tuy nhiên, th ngân hàng có nh ng đ c đi m
n i b t h n h n các d ch v thanh toán không dùng ti n m t khác, b i d ch v này ra đ i
d a trên c s c a ti n b khoa h c k thu t công ngh , nó liên t c đ c tích h p nh ng
đ c đi m u vi t v t tr i, nh : thanh toán hàng hóa d ch v t i các c a hàng, trung tâm
th ng m i, siêu th , nhà sách, nhà hàng, khách s n , ho c mua các lo i th tr tr c, thanh toán phí d ch v tr c ti p trên máy ATM
Ngoài ra, trong t ng lai, th còn tr thành công c đa n ng khi đ c tích h p các
d ch v ti n ích hi n đ i nh : qu n lý t t c các tài kho n t i ngân hàng (tài kho n ti t
ki m, ti n g i, ti n vay ), k c tài kho n ngo i t , đ c c p thêm h n m c tín d ng th u
Trang 17chi H n n a, th có th l u tr nh ng thông tin cá nhân quan tr ng khác nh : s lao
đ ng, b o hi m xã h i, b o hi m y t , nhóm máu, các ti n s b nh
Bên c nh đó, hình th c phát tri n cao này c a d ch v ngân hàng còn có các đ c tính riêng v quy cách s d ng, nh : th không quy đ nh th i h n xu t trình và ch th có quy n s d ng nó nhi u l n cho đ n khi nào s d ng h t s ti n trên tài kho n, ho c khi
h t hi u l c ghi trên th Khi h t th i h n c a th , khách hàng có nhu c u ti p t c s d ng
ph i liên h ngân hàng đ đ c gia h n Th ngân hàng là lo i th đích danh, không th chuy n nh ng b ng th t c kí h u nh séc
1.2.2.ăPhơnălo iăth ăngơnăhƠng
Th ngân hàng r t đa d ng nhi u ch ng lo i khác nhau, thích h p v i m i đ i t ng trong xã h i Tùy theo t ng tiêu chí mà th ngân hàng có th đ c phân thành nhi u lo i (Ph l c 2)
1.2.3.ăCácăch ăth ăthamăgiaăd chăv ăth ăc aăNHTM
Ho t đ ng phát hành, s d ng và thanh toán th đòi h i s tham gia c a 4 thành
ph n chính, đó là ngân hàng phát hành th , ch th , đ n v ch p nh n th và ngân hàng thanh toán th i v i th qu c t , ngoài 4 thành ph n ch y u trên, còn có thêm t ch c
th qu c t
1.2.3.1 Ngân hàng phát hành
Ngân hàng phát hành là ngân hàng cung c p th cho khách hàng Th này khi đ c phát hành có th mang tên th ng hi u c a chính ngân hàng phát hành, ho c v a mang tên c a ngân hàng phát hành và tên c a t ch c th qu c t mà ngân hàng tham gia v i t cách là thành viên chính th c Ngân hàng phát hành tr c ti p ti p nh n h s xin c p th ,
x lý và phát hành th , đ ng th i là ch th qu n lý tài kho n th và th c hi n vi c thanh toán cu i cùng đ i v i ch th Ngân hàng phát hành có trách nhi m quy đ nh các đi u
ki n và đi u kho n s d ng th và ký h p đ ng v i ch th , đ ng th i, đóng vai trò đ u
m i liên h v i ch th , và x lỦ các v ng m c trong quá trình thanh toán b ng th
Trang 18đ c h ng d n chi ti t v vi c s d ng th Ch th có quy n th c hi n các giao d ch liên quan đ n th , nh ng ph i đ m b o các ngh a v đư cam k t v i ngân hàng phát hành
Ch th là ng i kh i t o trong quy trình phát hành th qua vi c đ ngh ngân hàng cung c p d ch v th , và c ng là ng i m đ u quy trình thanh toán qua vi c s d ng th khi thanh toán M i khi thanh toán hàng hóa, d ch v t i các đ n v ch p nh n th , ch
th ph i xu t trình th và ký xác nh n vào biên lai thanh toán Ch th không ph i thanh toán ngay mà s b trích n t tài kho n ti n g i thanh toán ho c n p ti n m t t i ngân hàng phát hành khi đ n h n thanh toán
Theo thông l , ch th chính còn có th yêu c u ngân hàng phát hành thêm th ph ,
và ph i ch u trách nhi m thanh toán các kho n chi tiêu, cùng lãi phát sinh Tuy ch th chính và ch th ph cùng chi tiêu chung m t tài kho n, nh ng ch th chính m i là
ng i có trách nhi m cu i cùng trong vi c thanh toán v i ngân hàng phát hành
1.2.3.3 Ngân hàng thanh toán
Ngân hàng thanh toán là c u n i trung gian gi a ch th và đ n v cung ng hàng hóa d ch v ng th i, ngân hàng thanh toán c ng là thành viên chính th c c a các t
ch c th đ có th tham gia quá trình thanh toán th qu c t
Ngân hàng thanh toán ch p nh n các lo i th nh m t ph ng ti n thanh toán thông qua vi c ký k t h p đ ng ch p nh n th v i các đi m cung ng hàng hoá d ch v trên đ a bàn Khi đó, ngân hàng thanh toán s cung c p cho các đ n v ch p nh n th thi t b ph c
v cho vi c thanh toán th , h ng d n đ n v cách th c v n hành, c ng nh qu n lý và
x lý nh ng giao d ch th t i các đ n v này Thông th ng, ngân hàng thanh toán s thu
t các đ n v ch p nh n th m t m c phí chi t kh u cho vi c ch p nh n thanh toán th
c a đ n v , có th tính b ng ph n tr m trên giá tr m i giao d ch ho c tính theo t ng giá
tr giao d ch th M c chi t kh u cao hay th p ph thu c vào t ng ngân hàng và vào m i quan h chi n l c c a ngân hàng v i đ n v ch p nh n th
Trên th c t r t nhi u ngân hàng v a là ngân hàng phát hành v a là ngân hàng thanh toán th V i t cách là ngân hàng phát hành, khách hàng c a h là ch th còn v i
t cách là ngân hàng thanh toán, khách hàng là các đ n v cung ng hàng hoá d ch v có
ký k t h p đ ng ch p nh n th
Trang 191.2.3.4.ă năv ch pănh năth
Các đ n v cung ng hàng hoá d ch v ký k t h p đ ng ch p nh n th nh m t
ph ng ti n thanh toán đ c g i là đ n v ch p nh n th Các ngành kinh doanh c a các
đ n v ch p nh n th r t đa d ng, nh : nhà hàng n u ng, khách s n, sân bay Các đi m
ch p nh n th s đ bi u tr ng c a th t i qu y thanh toán, ho c phía tr c các c a hàng,
đ thông tin đ n khách hàng lo i th có th s d ng
M c dù ph i tr cho ngân hàng thanh toán m t kho n phí chi t kh u nh t đ nh,
nh ng bù l i, các đ n v ch p nh n th s thu hút đ c nhi u khách hàng h n, bán đ c nhi u hàng hóa h n B ng cách ch p nh n th thanh toán, đ n v ch p nh n th đư t o thêm s ti n l i, d dàng trong khâu thanh toán, c ng nh tác phong chuyên nghi p trong khâu ph c v khách hàng, qua đó góp ph n nâng cao hi u qu s n xu t kinh doanh c ng
nh l i nhu n c a đ n v
tr thành đ n v ch p nh n th c a m t ngân hàng, đ n v đó ph i có tình hình tài chính t t và có n ng l c kinh doanh C ng nh vi c các ngân hàng phát hành ph i
th m đ nh khách hàng tr c khi phát hành th , ngân hàng thanh toán c ng c n ti n hành đánh giá l a ch n đ n v ch p nh n th tr c khi ký h p đ ng Ch có nh ng đ n v có
hi u qu kinh doanh cao, có kh n ng thu hút đ c nhi u giao d ch thanh toán th thì ngân hàng m i có th thu h i đ c v n đ u t và có l i nhu n t nh ng đ n v đó
1.2.3.5.ăT ăch căth ăqu căt
T ch c th qu c t đóng vai trò trung tâm x lý, có ch c n ng c p phép và thông tin giao d ch c a các ngân hàng thành viên trên toàn th gi i, và là đ n v đ ng đ u qu n
lý m i ho t đ ng thanh toán th trong m ng l i c a mình M t s t ch c có m ng l i
có tên trên s n ph m do ngân hàng thành viên c a mình cung c p M i t ch c th qu c
Trang 20t đ a ra nh ng quy đ nh c b n v ho t đ ng phát hành, s d ng và thanh toán th riêng,
b t bu c s tuân th c a các t ch c tham gia
1.2.4.ăVaiătròăc aăd chăv ăth ătrongăvi căphátătri năkinhăt xƣăh i
1.2.4.1 iăv iăngơnăhƠng
Tr c h t, d ch v th góp ph n t ng l i nhu n ngân hàng Ho t đ ng kinh doanh
th mang l i nhi u ngu n thu nh p cho ngân hàng thông qua vi c thu phí và lãi Các kho n thu có th k đ n nh : thu phí phát hành, phí th ng niên, phí giao d ch, phí chuy n đ i ngo i t t t ch c th qu c t , phí rút ti n m t, phí thanh toán và lãi cho kho n tín d ng mà ch th ch m thanh toán…
ng th i, d ch v th ra đ i góp ph n đa d ng hóa d ch v ngân hàng ây là
ph ng th c thanh toán ph bi n và r t đ c a chu ng, do đó, qua vi c cung c p t t
Ngoài ra, d ch v th phát tri n, đ c bi t là th ghi n s giúp cho ngân hàng thu hút
đ c khách hàng m tài kho n, thu hút đ c dòng ti n g i vào ngân hàng, g m: s l ng
ti n g i c a khách hàng đ thanh toán th , s l ng ti n ký qu duy trì tài kho n, s ti n khách hàng n p vào th nh ng ch a s d ng đ n Các tài kho n này s giúp cho ngân hàng có đ c m t ngu n v n huy đ ng đáng k v i lãi su t th p, đ có th ph c v cho các m c đích kinh doanh khác nh m t i đa hóa l i nhu n i v i th tín d ng, m t cách gián ti p, ngân hàng có th t n d ng đ c l ng ti n g i c a c hai đ i t ng khách hàng
là ch th và đ n v ch p nh n th ng th i, th tín d ng còn là m t cách d dàng nh t cho ngân hàng trong vi c m r ng tín d ng Vi c cung c p d ch v th t o đi u ki n cho các ngân hàng có th ti p c n sâu r ng đ n nhi u đ i t ng khách hàng khác nhau và
t ng thêm th ph n mà không c n ph i m chi nhánh m i
D ch v th còn góp ph n vào công cu c hi n đ i hóa, t ng tính c nh tranh c a ngân hàng Khi s c nh tranh gi a các ngân hàng t ng lên, đ ti p t c t n t i và phát tri n, ngân hàng ph i luôn tìm ki m, phát minh ra nh ng lo i th thanh toán m i, phù h p v i nhu c u c a t ng đ i t ng khách hàng i u này b t bu c ngân hàng ph i liên t c đ u t
Trang 21thêm thi t b k thu t công ngh , nâng cao trình đ cán b nhân viên đ có th cung c p cho th tr ng nh ng s n ph m t t nh t Tr c m u c u phát tri n đó, ngân hàng s luôn trong t th tìm cách đ i m i, hoàn thi n mình
M t vai trò khác c a d ch v th đ i v i ngân hàng là thúc đ y quá trình h i nh p,
c ng nh m r ng c h i h p tác gi a các ngân hàng Nghi p v thanh toán th thúc đ y
m i quan h liên k t, h p tác kinh doanh ch t ch , b n v ng gi a các ngân hàng v i nhau, gi a ngân hàng và các t ch c kinh doanh Bên c nh đó, khi tham gia th tr ng
th , ngân hàng s tr thành thành viên c a m t t ch c th qu c t , t o đi u ki n cho ngân hàng ti p c n v i quá trình phát tri n trên toàn c u hóa, h i nh p v i c ng đ ng
qu c t
1.2.4.2.ă iăv iăch ăth
Vai trò đ u tiên c a d ch v th đ i v i ch th ph i nh c đ n đó là s ti n ích trong thanh toán Ch th có th s d ng th đ thanh toán hàng hóa, d ch v trong và ngoài
n c mà không c n s d ng ti n m t D ch v th đ c bi t h u ích đ i v i ch th khi đi
du l ch hay công tác xa, đ c bi t là khi đi n c ngoài Ch th không c n ph i mang theo
ti n m t hay séc du l ch, mà v n có th đáp ng m i nhu c u chi tiêu c a mình Th còn
có th đ c dùng đ rút ti n m t t i b t c đ n v ch p nh n th trên toàn th gi i, vào
đ n h n thanh toán, ch th ch c n thanh toán s ti n t i thi u, s n còn l i ch th có
th tr sau và ch ph i ch u lãi theo m c lãi su t cho vay tiêu dùng Nh v y, th tín d ng
là m t d ng cho vay thanh toán, ngân hàng s ng tr c ti n cho các giao d ch c a khách
Trang 22hàng, cho phép khách hàng m r ng kh n ng tài chính khi chi tiêu Ngoài ra, th t c phát hành th đ n gi n giúp cho khách hàng không còn tâm lý e ng i khi đ n ngân hàng
1.2.4.3.ă iăv iăđ năv ăch pănh năth
Các đ n v ch p nh n th nh c a hàng, nhà hàng, khách s n,… khi ch p nh n thanh toán b ng th s t ng thêm l i th c nh tranh cho mình, do đư cung c p cho khách hàng m t ph ng ti n thanh toán nhanh chóng, ti n l i Do v y, kh n ng thu hút khách hàng s t ng lên, đ c bi t đ i v i là khách du l ch, các nhà đ u t n c ngoài, v n có thói quen s d ng th thanh toán Doanh s bán hàng hóa, d ch v c a các đ n v ch p nh n
th nh đó c ng t ng lên Ngoài ra, vi c thanh toán b ng th s giúp đ n v ch p nh n th nhanh thu h i v n, vì tài kho n s đ c ghi có ngay khi d li u v giao d ch th đ c truy n đ n ngân hàng, ho c khi đ n v ch p nh n th n p hóa đ n thanh toán th cho ngân hàng S ti n này h có th s d ng ngay vào kinh doanh đ quay vòng v n ho c cho các m c đích khác
Ngoài ra, vi c thanh toán b ng th s h n ch đ c hi n t ng khách hàng s d ng
ti n gi , h n ch đ c tình tr ng m t c p t i các đ n v ch p nh n th , do s thi u trung
th c c a nhân viên ho c k tr m, đ ng th i c ng h n ch cho khách kh i b m t c p ti n
m t khi đi mua s m
H n n a, vi c s d ng th thanh toán s giúp rút ng n đ c th i gian giao d ch v i khách hàng h n, so v i khi giao d ch b ng ti n m t Vì giao d ch bán hàng đ c th c
hi n thông qua máy móc thi t b đi n t t i các đi m bán hàng, s ti t ki m đ c th i gian ki m đ m ti n, ghi chép s sách, nên quá trình x lý giao d ch đ c nhanh chóng, an toàn, chính xác h n
1.2.4.4.ă iăv iăn năkinhăt
D ch v th là m t trong nh ng ph ng ti n thanh toán không dùng ti n m t Nh
v y, vi c thanh toán không dùng ti n m t nói chung và ph ng th c thanh toán b ng th nói riêng mang l i nhi u l i ích cho kinh t xã h i D th y nh t là thanh toán qua th s nâng cao đ c đ an toàn xã h i, h n ch n n in ti n gi
ng th i, th thanh toán là m t ph ng ti n thanh toán thay th ti n m t, séc,… làm gi m kh i l ng ti n m t trong l u thông, t đó ti t ki m đ c chi phí s n xu t, v n chuy n, b o qu n, và ki m đ m ti n m t, h n ch nguy c l m phát
Trang 23Ngoài ra, vi c s d ng th thanh toán s làm t ng l ng ti n giao d ch qua ngân hàng, t o đi u ki n cho Ngân hàng Nhà n c qu n lỦ và đi u ti t l ng ti n trong l u thông, c ng nh đi u hành chính sách ti n t hi u qu h n Ph ng th c thanh toán dùng
th còn góp ph n minh b ch tài chính, giúp Nhà n c có th qu n lý thu nh p cá nhân,
ki m soát v n n n tr n thu và r a ti n
M t trong nh ng vai trò n a c a d ch v th là thúc đ y t c đ thanh toán, t đó
t ng t c đ chu chuy n hàng hóa trong n n kinh t Hi n nay, h u h t các giao d ch th
đ u đ c th c hi n tr c tuy n trên m ng l i toàn c u, vì v y d ch v th s mang l i
hi u qu cao h n so v i thanh toán b ng các ph ng ti n thanh toán khác, nh : séc, y nhi m chi, y nhi m thu…
1.2.5 Quy trình phát hƠnhăvƠăthanhătoánăth
Liên quan đ n d ch v th , có hai nghi p v chính mà ngân hàng h t s c chú tr ng,
đó là phát hành th và thanh toán th Ngoài ra, đ v n hành t t ho t đ ng kinh doanh
th , ngân hàng còn c n đ n m t s ho t đ ng h tr khác, nh : qu n lý r i ro th , marketing và ch m sóc khách hàng…
1.2.5.1 Ho t đ ng phát hành th (Ph l c 3)
1.2.5.2 Ho t đ ng thanh toán th (Ph l c 4)
1.3 S C N THI Tă Y M NH S PHÁT TRI N D CH V TH T I NGÂN
1.3.1.ăKháiăni măv ăphátătri năd chăv ăth
Phát tri n d ch v th c a ngân hàng th ng m i bao g m các n i dung, nh : gia
t ng s l ng khách hàng s d ng th c a ngân hàng, gia t ng các ti n ích đi kèm theo
vi c thanh toán b ng th … Trên c s đó gia t ng thu nh p cho ngân hàng t các lo i phí
và s d ng s d tài kho n ch th , đ m b o th c hi n m c tiêu c a ngân hàng m t cách nhanh chóng, hi u qu nh t
1.3.2.ăCácăch ătiêuăxácăđ nhăs ăphátătri năd chăv ăth
1.3.2.1 S ăl ngăkháchăhƠngăs ăd ngăth
S l ng khách hàng s d ng th là d u hi u d nh n bi t nh t v m c đ phát tri n
th c a ngân hàng M t khi ngân hàng quan tâm đ u t vào d ch v th , s l ng khách hàng dùng th s t ng lên đáng k và nhanh chóng M c đ c nh tranh trên th tr ng tài chính nói chung và th tr ng th nói riêng ngày càng gay g t, do đó, đ kh ng đ nh v
Trang 24th c a mình, ngân hàng c n có nh ng ho t đ ng đ a s n ph m th đ n v i nhi u khách hàng h n n a, ti p c n sâu r ng đ n các đ i t ng khách hàng v i ngành ngh , đ tu i khác nhau S l ng khách hàng s d ng th càng t ng, càng th hi n m c đ ph bi n
c a ngân hàng và d ch v th do ngân hàng cung c p Tuy nhiên, s l ng khách hàng s
d ng th ch là ph n n i khi đánh giá s phát tri n d ch v th c a m t ngân hàng Ch tiêu đáng quan tâm h n c chính là s l ng khách hàng trung thành v i d ch v th c a ngân hàng Ch nh ng khách hàng trung thành v i d ch v th do ngân hàng cung c p
m i mang l i ngu n thu ch c ch n và lâu b n cho ngân hàng Do đó, m c tiêu c a m i ngân hàng không ch d ng l i vi c tìm ki m thêm nhi u khách hàng m i đ m r ng
d ch v , mà còn gi chân đ c các khách hàng hi n t i và ti m n ng
1.3.2.2 S ăl ngăth ăphátăhƠnhă
S l ng th phát hành càng nhi u ch ng t d ch v th c a ngân hàng đáp ng
đ c nhu c u c a khách hàng, đ c a chu ng và s d ng ph bi n ng th i, s l ng
th đ c phát hành càng nhi u làm cho thu nh p c a ngân hàng càng cao, đây c ng là
m t trong nh ng tiêu chí đánh giá s phát tri n c a d ch v th C ng nh s l ng khách hàng dùng th , s l ng th c ng có th là ch tiêu o khi c tính m c đ phát tri n c a d ch v th S th đ c phát hành không h n là s l ng th đang l u hành, vì
có nh ng th không ho t đ ng Có th hi u th không ho t đ ng là nh ng th đư đ c phát hành, nh ng không có giao d ch rút ti n ra và n p ti n vào trong m t th i gian dài sau khi m tài kho n, ho c trong tài kho n ch có s d đ m c t i thi u đ duy trì th
Th không ho t đ ng gây lãng phí tài nguyên c a ngân hàng, t n kém chi phí marketing, chi phí phát hành, chi phí qu n lý ho t đ ng kinh doanh th đ i v i ngân hàng M t khi
l ng th không ho t đ ng quá nhi u, thì vi c t i đa hóa l i nhu n t th c a ngân hàng
r t khó đ t đ c Nh v y, m c tiêu c a ngân hàng không ch gia t ng s l ng th phát hành, mà còn làm th nào đ cho th do ngân hàng mình phát hành đ c s d ng t i đa,
là l a ch n duy nh t c a khách hàng khi c n thanh toán
1.3.2.3 Tínhăti năíchăc aăd chăv ăth
Ch tiêu v tính ti n ích c a d ch v th không ch th hi n m c đ th a mãn các nhu c u c a khách hàng đang ngày càng tr nên đa d ng, mà còn là ch tiêu ph n ánh s phát tri n c a d ch v th Hi n nay, nhu c u c a khách hàng r t đa d ng, phong phú nên các ngân hàng ph i n l c tri n khai cho ra đ i nhi u lo i hình s n ph m th m i v i
Trang 25nhi u ti n ích, tính n ng đa d ng, hình th c đ p, đ c đáo đ đáp ng nhu c u c a nhi u
t ng l p khách hàng T nh ng chi c th đ n thu n đ rút ti n, hi n nay, th còn dùng đ thanh toán, chuy n kho n, mua hàng qua m ng, thanh toán các hóa đ n đi n, n c, và
r t nhi u ti n ích khác, giúp cho th th c s tr thành ph ng ti n thanh toán hi n đ i
Nh v y, n u d ch v th c a ngân hàng càng cung c p nhi u ti n ích, s n ph m th càng
đa d ng, đáp ng t t nhu c u c a khách hàng, thì s l ng th đ c phát hành ngày càng nhi u, đi u đó làm gia t ng th ph n c a ngân hàng Nh v y, có th nói, vi c t ng tính
ti n ích, đa d ng cho s n ph m th s tác đ ng tr c ti p đ n m c đ hài lòng c a th do ngân hàng phát hành, t đó giúp cho d ch v th c a ngân hàng ngày càng phát tri n
1.3.2.4 S ăd ăti năg iătrênătƠiăkho năth ăc aăkháchăhƠng
S d ti n g i trên tài kho n th c ng là m t trong các tiêu chí th hi n s phát tri n
c a d ch v th c a ngân hàng S d ti n g i trên tài kho n th là s ti n mà ch th ký thác t i ngân hàng đ đ m b o th c hi n thanh toán ti n hàng hóa d ch v Ngân hàng có
th t n d ng s ti n này đ s d ng vào các ho t đ ng kinh doanh khi khách hàng ch a
th c hi n các giao d ch chi tiêu, thanh toán Có th xem đây là ngu n v n kinh doanh ngân hàng mà không ph i chi tr lãi su t ho c lãi su t th p S d ti n g i trên tài kho n thanh toán càng l n, ngân hàng càng có kh n ng m r ng thêm các ho t đ ng kinh doanh, mang l i thu nh p cao h n cho ngân hàng Ch th có s d ti n g i l n là các
ch th có n ng l c tài chính Tuy nhiên, ngân hàng không có kh n ng tác đ ng đ làm
t ng s ti n t i t ng tài kho n Mà ngân hàng ch có th m r ng ngu n v n này m t cách gián ti p, thông qua gia t ng s l ng th phát hành và t ng c ng h n n a trong vi c tìm ki m, ti p c n v i nhi u khách hàng có ti m l c tài chính m nh Khi đó, s d tài kho n ti n g i, tính trên s t ng tuy t đ i có th đáp ng nhu c u v n giá r c a ngân hàng
Trang 261.3.2.6 Thuănh păt ăho tăđ ngăcungăc păd chăv ăth :
Chung quy, m c đích c a ngân hàng khi cung c p d ch v th là gia t ng thu nh p, gia t ng s l ng các lo i hình d ch v đ gi m r i ro và nâng cao kh n ng c nh tranh cho ngân hàng Thu nh p t ho t đ ng kinh doanh th có th li t kê theo các ngu n nh sau: thu t phí phát hành, phí duy trì th , t vi c s d ng s d trên tài kho n ti n g i thanh toán, thu lãi cho vay t kho n tín d ng tiêu dùng, phí th ng niên, s ph n tr m tính trên doanh s ch th giao d ch, phí giao d ch trên ATM, nh : phí rút ti n, phí chuy n kho n, phí rút t các khách hàng có th ATM c a ngân hàng khác trong liên minh,
1.3.2.7 S ăl ngăvƠăm tăđ ămáy ATM, POS
D ch v th không th hoàn thi n n u không k đ n s h th ng máy ATM, POS, vì đây là trung gian quan tr ng t o nên ti n ích c a d ch v th N u m ng l i c s ch p
nh n th r ng kh p, vi c thanh toán th s có nhi u thu n l i và s l ng ng i s d ng
th s nhi u h n Do đó, s phát tri n d ch v th không th tách r i tiêu chí phát tri n
m ng l i máy ATM, và các đi m thanh toán th
1.3.3.ăụăngh aăvi căphátătri năd chăv ăth
i v i ngân hàng, vi c phát tri n d ch v th có ý ngh a vô cùng quan tr ng Xét cho cùng, m c đích ho t đ ng là thu đ c l i nhu n cao, gia t ng l i nhu n luôn là m t trong nh ng u tiên hàng đ u c a các ngân hàng Vi c phát tri n d ch v th th hi n qua
vi c t ng các kho n thu phí và lưi liên quan đ n ho t đ ng th , đ ng th i gia t ng ngu n
v n huy đ ng t vi c t n d ng s d trên tài kho n th c a khách hàng, mà ngân hàng ch
ph i tr lãi su t r t th p M t khi các kho n thu trên, cùng v i các kho n thu t vi c t n
d ng ngu n v n giá r t ng lên, thì t ng l i nhu n c a ngân hàng c ng nh đó mà t ng lên đáng k , trong khi ngân hàng không ph i t n thêm chi phí nào đ thành l p và qu n lý chi nhánh m i Do đó, vi c phát tri n d ch v th có Ủ ngh a r t quan tr ng trong vi c t i
đa hóa l i nhu n ngân hàng
Ngoài ra, vi c phát tri n d ch v th còn th hi n qua ch tiêu s l ng khách hàng
s d ng th Nh ng ho t đ ng gi i thi u, qu ng bá, khuy n mãi nh m phát tri n s l ng khách hàng s d ng th còn mang l i cho ngân hàng m t hình nh hi n đ i, g n g i và đa
n ng trong m t khách hàng T đó, ngân hàng có th ti p c n sâu r ng đ n các đ i t ng khách hàng khác nhau và phát tri n nhi u d ch v gia t ng, gián ti p t o thêm ngu n thu
Trang 27cho ngân hàng Nh v y, khi phát tri n d ch v th , ngân hàng s có thêm l i th m r ng
th tr ng và cung ng thêm các d ch v khác
ng th i, vi c phát tri n d ch v th còn giúp ngân hàng m r ng m i quan h h p tác v i các ngân hàng khác và các t ch c l n trên th gi i, nâng cao uy tín, xây d ng v
th v ng vàng và t o d ng ni m tin trong vi c tìm ki m các c h i kinh doanh m i
i v i n n kinh t , vi c phát tri n d ch v th , thông qua doanh s thanh toán
b ng th t ng lên, đư giúp rút ng n th i gian thanh toán, t ng quay vòng v n, c ng nh
t c đ l u thông hàng hóa, t đó thúc đ y s n xu t xã h i phát tri n nhanh h n
i v i m c tiêu qu nălỦănhƠăn c, khi d ch v th phát tri n, toàn b các giao
d ch kinh t đ u đ c th c hi n qua ngân hàng, do đó, Ngân hàng Nhà n c có th d dàng ki m soát tính minh b ch, h n ch các ho t đ ng kinh t ng m nh r a ti n, tham
1.4.1.1 ăGi ăm oătrongăho tăđ ngăphátăhƠnhăth
n phát hành th gi m o: Ngân hàng có th phát hành th cho khách hàng có đ n xin phát hành th v i các thông tin gi m o do không th m đ nh k các thông tin khách hàng cung c p trên h s xin phát hành th Thông tin không chính xác d n đ n nh ng khó kh n cho ngân hàng khi mu n liên h v i ch th và đ t ngân hàng tr c nguy c t n
th t tín d ng khi ch th s d ng th nh ng không có đ kh n ng thanh toán ho c ch
th c tình l a đ o đ chi m d ng ti n c a ngân hàng
Th gi : Th gi là th do các t ch c ho c cá nhân làm gi c n c vào các thông tin
có đ c t vi c đánh c p các d li u trên b ng t c a th th t t các th m t c p, th t l c
Th có th đ c làm gi d i các hình th c: Thông tin d p n i trên th b s a l i, th b
mã hóa l i b ng t , th tr ng nh ng đư đ c mư hóa b ng t ho c th b làm gi hoàn
Trang 28toàn d a trên các d li u c a th th t Th gi đ c s d ng s gây t n th t cho ngân hàng phát hành b i vì theo quy đ nh c a t ch c th qu c t , ngân hàng phát hành ch u hoàn toàn trách nhi m v i m i giao d ch mang mã s PIN c a Ngân hàng phát hành ây
là lo i hình r i ro có t l cao, th ng đ c t i ph m th s d ng r ng rãi, ph bi n nh t
1.4.1.2 Gi ăm oătrongăho tăđ ngăthanhătoánăth
n v ch p nh n th c tình đ ng kỦ các thông tin không chính xác v i ngân hàng thanh toán Ngân hàng thanh toán s ch u t n th t khi không thu đ c nh ng kho n đư
t m ng cho nh ng đ n v ch p nh n th này trong tr ng h p đ n v ch p nh n th thông đ ng v i ch th ho c c tình t o ra các hoá đ n ho c giao d ch gi m o đ chi m
d ng v n c a ngân hàng, ho c trên các thi t b đ c th t i đ n v ch p nh n th có th b cài thêm thi t b đ thu th p các thông tin trên b ng t c a th th t thanh toán t i các đ n
v ch p nh n th ho c nhân viên đ n v ch p nh n th có th câu k t v i các t ch c t i
ph m đ c d li u th th t b ng các thi t b chuyên dùng riêng
1.4.2 R iăro tínăd ng
R i ro tín d ng là r i ro xu t hi n khi ch th không th c hi n thanh toán ho c không đ kh n ng thanh toán N u hi n tr ng này x y ra v i s l ng và quy mô l n s
d n đ n tình tr ng v n , ngân hàng b m t v n và có th d n đ n phá s n nh đ i v i
tr ng h p cho vay không thu h i đ c
1.4 3ăR iăroăk ăthu t
R i ro k thu t là các r i ro phát sinh khi có h th ng qu n lý th có s c liên quan
đ n x lý d li u ho c k t n i, b o m t h th ng c s d li u và an ninh Do ho t đ ng
th có tính ch t liên t c và online 24/24h nên b t k m t s c k thu t nào c ng nh
h ng tr c ti p đ n vi c th c hi n giao d ch, đ n tính chính xác trong công tác thanh toán c ng nh quy n l i c a khách hàng Khi h th ng có s c nó không ch nh h ng
đ n riêng m t khách hàng, đ n riêng m t ngân hàng hay t ch c tài chính mà nh h ng
đ n ho t đ ng kinh doanh th c a toàn b t ch c th qu c t và các khách hàng tham gia
ho t đ ng th
1.4.4 R iăroăđ oăđ c
R i ro đ o đ c là các r i ro phát sinh do hành vi gian l n trong l nh v c th c a cán
b th ngân hàng Trong ho t đ ng tác nghi p hàng ngày, cán b th l i d ng nh ng hi u
bi t c a mình, l i d ng v trí công tác, nh ng l h ng trong quy trình tác nghiêp đ t
Trang 29mình ho c c u k t v i ng i khác ti n hành các hành vi gian l n, gi m o gây t n th t cho ngân hàng R i ro có th x y ra n u nh cán b đó l i d ng các thông tin th c a
ng i khác đ s d ng thanh toán mua s m hàng hoá d ch v qua m ng, l y c p th m i phát hành đ s d ng ho c thay đ i các thông s h th ng, thông tin khách hàng đ tr c
l i
1.5 CÁC NHÂN T NHăH NGă N S PHÁT TRI N D CH V TH C A NHTM
1.5 1.ăNhơnăt ăch ăquan
1.5 1.1.ăTrìnhăđ ăđ iăng ăcánăb ălƠmăcôngătácăth
Con ng i là trung tâm c a m i ho t đ ng, là y u t quy t đ nh đ n s thành công trong t t c l nh v c trong n n kinh t S phát tri n c a d ch v th ngân hàng ch u nh
h ng m nh m b i đ i ng cán b , nh ng ng i tr c ti p tham gia ho t đ ng kinh doanh th Nh ng kinh nghi m, ki n th c và s n ng đ ng, sáng t o c a đ i ng này s góp ph n t o thêm nh ng ti n ích, nh ng lo i th đa d ng, th a mãn nhu c u c a m i đ i
t ng khách hàng Bên c nh đó, con ng i là thành t quan tr ng có th t o đ c m i liên k t, g n bó gi a khách hàng và ngân hàng thông qua thái đ , cách giao ti p trong
nh ng ch ng trình qu ng cáo, gi i thi u, khuy n mãi, quà t ng… giúp gia t ng s
l ng khách hàng s d ng d ch v th
i ng cán b th là nh ng ng i tr c ti p hàng ngày ti p xúc v i ho t đ ng kinh doanh th , v i nh ng hành vi l a đ o trong l nh v c th Kinh nghi m, ý th c c nh giác, tuân th ch t ch các quy đ nh c a ngân hàng trong ho t đ ng kinh doanh th c a đ i ng cán b th s góp ph n phát hi n, ng n ch n, h n ch nh ng r i ro, nh ng t n th t cho ngân hàng trong quá trình kinh doanh M t khác, đ i ng cán b th là nh ng ng i tr c
ti p làm th , hi u bi t v th nên nh ng gi m o th do cán b th gây ra l i là nh ng gi
m o tinh vi nh t, khó phát hi n nh t và c ng gây t n th t l n cho ngân hàng Chính vì
v y, đ o đ c, kinh nghi m, trình đ c a đ i ng cán b th có tác đ ng r t l n đ n hi u
qu ho t đ ng kinh doanh, đ n r i ro trong ho t đ ng kinh doanh th c a ngân hàng
1.5.1.2 ăN ngăl căqu nătr ăr iăroăc aăngơnăhƠng
M c dù thanh toán th đ c xem là ph ng th c thanh toán an toàn, tuy v y nó
v n ti m n nh ng r i ro nh : gian l n, gi m o th , l pin, ch th b m t thông tin, s
c v n hành h th ng thanh toán i u này s gây c n tr cho s phát tri n c a d ch v
Trang 30th , b i khách hàng có th e ng i khi s d ng d ch v Do đó, ngân hàng c n ph i có kh
n ng trong vi c phát hi n, ng n ch n, h n ch , phòng ch ng r i ro trong vi c phát hành
và thanh toán th , góp ph n gi m nh ng t n th t cho ngân hàng trong quá trình kinh doanh H n n a, đ o đ c và tính k lu t cao c a cán b làm công tác th c ng có tác
đ ng r t l n đ n hi u qu ho t đ ng kinh doanh, đ n r i ro trong ho t đ ng kinh doanh
th c a ngân hàng B i vì, chính nh ng gi m o, gian l n do cán b th ngân hàng gây ra
l i là nh ng gi m o tinh vi, khó phát hi n nh t và c ng gây nhi u t n th t cho ngân hàng, không nh ng v m t tài chính mà còn thi t h i v uy tín, th ng hi u
Bên c nh các r i ro nêu trên, còn có r i ro t chính b n thân ngân hàng khi phát tri n d ch v này, đó là r i ro ho t đ ng nh r i ro thanh kho n, r i ro tín d ng, r i ro lãi
su t, Khi ngân hàng cung c p càng nhi u d ch v thì đòi h i n ng l c qu n tr r i ro càng cao m i có th đ m b o s phát tri n n đ nh c a ngân hàng
1.5.1.3 ăN ngăl cătƠiăchínhăvƠătrìnhăđ ăk ăthu tăcôngăngh ăc aăngơnăhƠng
phát tri n d ch v th đòi h i chi phí đ u t r t l n ó là chi phí đ u t cho phát tri n c s h t ng v phát hành và thanh toán th , nh chi phí đ u t máy móc thi t b , bên c nh đó còn chi phí đ u t cho các đ n v ch p nh n th , chi phí chuy n giao công ngh , đào t o nhân viên, đòi h i các ngân hàng ph i có n ng l c tài chính đ m b o
đ c nhu c u đ u t cho l nh v c kinh doanh này
Trong các nghi p v ngân hàng hi n nay, nghi p v kinh doanh d ch v th đ c coi là d n đ u v l nh v c công ngh ng d ng B i vì, s phát tri n c a d ch v th ph thu c r t l n vào s phát tri n c a k thu t, công ngh hi n đ i Tr c h t, ph i nói đ n công ngh s n xu t th , hi n nay là nh ng ng d ng đ s n xu t th chip, v i h th ng vi
m ch đi n t có b nh cao cho phép l u tr và x lý ngày nhi u thông tin và giao d ch Bên c nh đó, phát tri n d ch v th còn c n h th ng thanh toán n i m ng gi a t ch c phát hành th v i các bên có liên quan nh ngân hàng thanh toán, các đi m ch p nh n
th , đi m ng ti n m t, Trong đi u ki n hi n nay, đ phát tri n d ch v th , đòi h i các ngân hàng ph i đ t đ c m t trình đ công ngh nh t đ nh và có kh n ng ng d ng
đ c công ngh tiên ti n hi n đ i vào ho t đ ng kinh doanh th c a ngân hàng mình Do
đó, n ng l c tài chính và trình đ phát tri n, ng d ng công ngh k thu t vào ho t đ ng ngân hàng đóng vai trò h t s c quan tr ng trong quá trình phát tri n d ch v th
Trang 311.5.1.4 ă nhăh ngăphátătri năc aăngơnăhƠng
nh h ng c a ngân hàng c ng là m t trong nh ng y u t quan tr ng trong quá trình phát tri n d ch v th Ngày nay, d ch v th là m t m ng ti m n ng, h a h n mang
l i ngu n thu l n và danh ti ng cho các ngân hàng tr c xu th h i nh p Trong quá trình phát tri n, các ngân hàng có chi n l c, đ nh h ng rõ ràng, c th cho t ng giai đo n,
nh m đ n m c tiêu bán l s t o đi u ki n và đ ng l c m t cách toàn di n, nhanh chóng
đ t đ c thành công trong vi c phát tri n d ch v th Do đó, ngân hàng có đ nh h ng phát tri n phù h p s quy t đ nh s phát tri n cho nghi p v này Tuy nhiên, m i ngân hàng đ u có th m nh riêng Do đó, tùy vào n ng l c c a t ng ngân hàng mà c n đ ra
ph ng h ng phát tri n riêng, trên c s nghiên c u, kh o sát th tr ng, phân khúc th
r t l n đ n vi c phát tri n d ch v th Ch khi th y đ c tính u vi t c a d ch v th ngân hàng, và tr i qua th i gian đ c v n đ ng, tuyên truy n, ng i dân m i d n ti p c n
và b t đ u s d ng d ch v th
Bên c nh đó, vi c phát tri n d ch v th còn ch u nh h ng b i trình đ dân trí c a
ng i dân V i đ c đi m c a d ch v th là s k t h p c a công ngh tiên ti n và d ch v ngân hàng, đòi h i ng i s d ng ph i có kh n ng ti p c n khoa h c công ngh , hi u và
nh n th c đ c các ti n ích mà d ch v th mang l i đ làm quen và s d ng đ c s n
ph m d ch v m i
Ngoài ra, thu nh p c a ng i dân là y u t đóng vai trò quan tr ng trong vi c phát tri n d ch v th Khi thu nh p t ng, nhu c u chi tiêu, mua s m t ng lên, t đó d ch v thanh toán qua th ngân hàng m i phát huy đ c tác d ng Có th hình dung d ch v thanh toán b ng th nh đ ng ng d n n c, nó giúp n c ch y t n i này đ n n i khác
m t cách thông thoáng, không b th t thoát N u l ng n c ch y ngày càng nhi u thì s phát sinh nhu c u m r ng đ ng ng d n n c, n u nhu c u chi tiêu, thanh toán nhi u,
Trang 32d ch v th s đ c đ u t phát tri n Ng c l i, n u l ng n c ít, đ ng ng th a công
su t d n n c thì vi c m r ng đ ng ng tr nên vô ngh a C ng nh v y, n u thu nh p
c a ng i dân th p, nhu c u mua s m s gi m, nh v y vi c phát tri n d ch v th s g p
tr ng i
1.5 2.2.ăMôiătr ngăkinhăt
Khi n n kinh t phát tri n, m c s ng ng i dân đ c nâng cao, khoa h c công ngh phát tri n, thì vi c phát tri n d ch v th s tr nên h p d n h n trong vi c thu hút đ u t
t n c ngoài bao g m các doanh nghi p, nhà đ u t và t ch c th qu c t Vì v y, môi
tr ng kinh t xu t phát đi m c ng là m t trong nh ng nhân t đóng vai trò quan tr ng,
có th thúc đ y ho c ki m ch s phát tri n c a d ch v th
1.5 2.3.ăMôiătr ngăc nhătranh
Môi tr ng c nh tranh c ng có tác đ ng r t l n đ n s phát tri n d ch v c a ngân hàng nói chung và d ch v th thanh toán nói riêng C nh tranh là đ ng l c bu c các ngân hàng luôn nghiên c u đ y m nh phát tri n d ch v th t t h n, t o s sôi đ ng trên th
tr ng Môi tr ng c nh tranh quá gay g t c ng t o nên khó kh n cho vi c phát tri n
d ch v th B i khi th tr ng đư bưo hòa, s l ng d ch v th c a các ngân hàng đư phát tri n m c cao thì vi c gia nh p c a các ngân hàng nh s vô cùng khó kh n
đó, khi khoa h c ng d ng phát tri n, càng nhi u ti n ích s đ c tích h p trên th , giúp
d ch v th có th th a mãn nhu c u đa d ng c a khách hàng Nh v y, môi tr ng công ngh càng phát tri n thì th càng đ c gia t ng tính b o m t, an toàn và tính ti n ích, do
đó s thu hút đông đ o khách hàng tin t ng và s d ng th h n n a
1.5 2.5.ăMôiătr ngăphápălỦ
Các chính sách, quy đ nh do Nhà n c ban hành trong l nh v c kinh doanh th không ch tác đ ng đ n s phát tri n c a th tr ng th , thi t l p, duy trì hành lang pháp
Trang 33lỦ, môi tr ng ho t đ ng kinh doanh th , mà còn nh h ng tr c ti p đ n r i ro trong
ho t đ ng kinh doanh th Các quy đ nh càng rõ ràng, ch t ch , phù h p v i đi u ki n
th c t , s càng h n ch đ c r i ro trong quá trình kinh doanh th c a ngân hàng Ngoài
ra, m t hành lang pháp lý th ng nh t s t o tính ch đ ng cho ngân hàng khi tham gia th
tr ng th , c ng nh đ ra các chi n l c phát tri n trong t ng lai
K TăLU NăCH NGă1
Ch ng 1 đư nêu khái quát nh ng lý lu n c b n v d ch v thanh toán không dùng
ti n m t, đ c bi t là gi i thi u t ng quan v d ch v th c a ngân hàng th ng m i và các khái ni m c b n liên quan đ n th ngân hàng ng th i, ch ng 1 còn t p trung th
hi n bao quát v s c n thi t c a vi c phát tri n d ch v th , c ng nh xem xét các y u t tác đ ng đ n quá trình phát tri n phát tri n Ngoài ra, đây là c s n n t ng đ xây d ng
nh ng nh n đ nh v tình hình phát tri n d ch v th Ngân hàng TMCP u t và Phát Tri n Vi t Nam trong giai đo n t n m 2009 đ n 2012, ph n này s đ c nghiên c u trong ch ng 2
Trang 34CH NGă2:ăTH CăTR NGăPHÁTăTRI NăD CHăV ăTH ăT IăNGỂNăHẨNGă TMCPă UăT ăVẨăPHÁTăTRI NăVI TăNAM
2.1 T NG QUAN V NGỂNăHẨNGăTMCPă UăT ăVẨăPHÁTăTRI N VI T NAM
2.1.1.ăQuáătrìnhăthƠnhăl păvƠăphátătri n
c thành l p ngày 26/4/1957 theo quy t đ nh 177/TTg c a Th t ng Chính ph
v i tên g i là Ngân hàng Ki n Thi t Vi t Nam Nhi m v ch y u c a Ngân hàng Ki n Thi t là th c hi n c p phát, qu n lý v n ki n thi t c b n t ngu n v n ngân sách cho t t các các l nh v c kinh t , xã h i Nhi u công trình l n, có Ủ ngh a đ c bi t đ i v i đ i
s ng s n xu t c a nhân dân c hai mi n Nam B c, đư đ c xây d ng nên t nh ng đ ng
v n c p phát c a Ngân hàng Ki n Thi t
Ngày 24/6/1981, Ngân hàng Ki n Thi t Vi t Nam đ c đ i tên thành Ngân hàng
u t và Xây d ng Vi t Nam tr c thu c Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam theo Quy t
đ nh s 259-CP c a H i đ ng Chính ph Nhi m v ch y u c a Ngân hàng u t và Xây d ng là c p phát, cho vay và qu n lý v n đ u t xây d ng c b n t t c các l nh v c
c a n n kinh t thu c k ho ch nhà n c
Ngày 14/11/1990, Ngân hàng u t và Xây d ng Vi t Nam đ c đ i tên thành Ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam theo Quy t đ nh s 401-CT c a Ch t ch H i
đ ng B tr ng Giai đo n này, Ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam th c hi n
đ ng l i đ i m i, t lo v n đ ph c v đ u t phát tri n Ngân hàng u t và Phát tri n
Vi t Nam còn đ y m nh và phát tri n m nh m h n n a quan h h p tác toàn di n v kinh t , th ng m i và đ u t gi a Vi t Nam và Lào Ngoài ra, m t trong nh ng thành công c a Ngân hàng u t và Phát tri n Vi t Nam trong giai đo n này là c ng c và phát tri n mô hình t ch c c a h th ng, hình thành và phân đ nh rõ kh i ngân hàng, kh i công ty tr c thu c, kh i đ n v s nghi p, kh i liên doanh, làm ti n đ quan tr ng cho
vi c xây d ng đ án c ph n hoá
T 27/04/2012, ngân hàng chính th c tr thành Ngân hàng TMCP u t và Phát tri n Vi t Nam (BIDV) theo Gi y phép Thành l p do NHNN c p và Gi y Ch ng nh n
ng kỦ Doanh nghi p do S K ho ch và u t Thành ph Hà N i c p vào ngày 27/4/2012
Trang 352 1.2.ăC ăc uăt ăch căho tăđ ng
BIDV là m t trong nh ng ngân hàng có m ng l i phân ph i l n nh t trong h
th ng các ngân hàng t i Vi t Nam, chia thành hai kh i, kh i kinh doanh và kh i s nghi p
Kh i kinh doanh c a BIDV g m 117 chi nhánh và s giao d ch, trên 551 đi m
m ng l i, 1,300 ATM/POS t i 63 t nh/ thành ph trên toàn qu c, s n sàng ph c v m i nhu c u khách hàng Trong đó có 2 đ n v chuyên bi t, m t là ngân hàng ch đ nh thanh toán ph c v th tr ng ch ng khoán (Chi nhánh Nam Kì Kh i Ngh a), và ngân hàng bán buôn, ph c v làm đ i lý y thác gi i ngân ngu n v n ODA (S Giao d ch 3) T ng s cán b công nhân viên c a toàn h th ng là h n 18.000 ng i
u t tài chính: góp v n thành l p doanh nghi p đ đ u t các d án, trong đó n i
b t là vai trò ch trì đi u ph i các d án tr ng đi m c a đ t n c nh : Công ty C ph n cho thuê Hàng không (VALC) Công ty phát tri n đ ng cao t c (BEDC), u t sân bay
Qu c t Long Thành…
M ng l i phi ngân hàng, g m: Công ty c ph n ch ng khoán BIDV (BSC), T ng công ty C ph n B o hi m BIDV, Công ty Cho thuê Tài chính TNHH M t thành viên BIDV, Công ty TNHH Qu n lý n và Khai thác tài s n BIDV (BAMC), Công ty TNHH BIDV Qu c t (BIDVI)
Hi n di n th ng m i t i n c ngoài: Lào, Campuchia, Myanmar, Nga, Séc
Các liên doanh v i n c ngoài: Ngân hàng Liên doanh VID-Public (đ i tác Malaysia), Ngân hàng Liên doanh Lào -Vi t (v i đ i tác Lào), Ngân hàng Liên doanh
Vi t Nga-VRB (v i đ i tác Nga), Công ty Liên doanh Tháp BIDV (đ i tác Singapore), Liên doanh qu n lỦ đ u t BIDV- Vi t Nam Partners (đ i tác M )…
Kh i s nghi p c a BIDV g m Tr ng đào t o cán b BIDV (BTC) và Trung tâm Công ngh thông tin (BITC)
2.1.3.ăTìnhăhìnhăho tăđ ngăt n m 2009ăđ nă2012
2.1.3.1.ăT ngătƠiăs năc aăBIDV t ă2009ăđ n 2012
n v tính: tri u đ ng
Trang 36(Ngu n: Báo cáo th ng niên BIDV các n m 2009, 2010, 2011, 2012)
Bi uăđ 2.1 Tình hình t ng tài s n c a BIDV giai đo n 2009-2012
Nhìn chung, t ng tài s n c a BIDV t ng lên qua các n m c bi t trong n m 2012,
t ng tài s n t ng tr ng v t tr i, đ t 484,785 t , t ng 19.5% t ng đ ng 79,030 t so
v i n m 2011 M c t ng tr ng c a t ng tài s n n m 2012 cao h n m c th c hi n n m
tr c Theo báo cáo th ng niên 2012, BIDV liên t c gi v ng v trí th 3 trên th tr ng
v quy mô t ng tài s n so v i các ngân hàng th ng m i
2.1.3.2.ăHo tăđ ngăhuyăđ ngăv n t ă2009ăđ nă2012
n v tính: tri u đ ng
(Ngu n: Báo cáo th ng niên BIDV các n m 2009, 2010, 2011, 2012)
Bi uăđ 2.2 Tình hình huy đ ng v n t ti n g i khách hàng và phát hành gi y t có
giá c a BIDV, giai đo n 2009-2012
Huy đ ng v n t ti n g i khách hàng và phát hành gi y t có giá c a BIDV có s
t ng tr ng đáng k , đ t 331,116 t , t ng 35% t ng đ ng 86,278 t so v i n m 2011, cao h n so v i t ng tr ng bình quân c a toàn h th ng M c t ng tr ng huy đ ng v n
n m 2012 đ t m c cao nh t trong 4 n m, giúp đáp ng nhu c u s d ng v n và đ m b o
296,432 366,268 405,755 484,785
2009 2010 2011 2012
TI NăG IăVẨăGI YăT ăCịăGIÁ
Trang 37an toàn thanh kho n c a h th ng Trong đó, ti n g i cá nhân có m c t ng tr ng l n
nh t, 36%, góp ph n chuy n d ch c c u huy đ ng v n theo h ng t ng tính n đ nh c a ngu n v n Trong n m 2012, BIDV đ u tiên phát hành trái phi u k h n 2-3 n m, v i
kh i l ng 3,030 t và 6,300 t ch ng ch ti n g i dài h n
2.1.3.3.ăHo tăđ ngăs ăd ngăv n t ă2009ăđ nă2012
n v tính: tri u đ ng
(Ngu n: Báo cáo th ng niên BIDV các n m 2009, 2010, 2011, 2012)
Bi uăđ 2.3 Tình hình ho t đ ng s d ng v n c a BIDV giai đo n 2009-2012
T ng d n cho vay khách hàng tr c d phòng r i ro đ t 339,924 t đ ng, t ng
tr ng 15.6% so v i n m tr c M c t ng này n m trong gi i h n qu n lý và cho phép
c a NHNN, phù h p v i n n kinh t và đi u ki n môi tr ng kinh doanh
M c t ng tr ng tín d ng các n m g n v i vi c ki m soát ch t l ng tín d ng, trong vi c đáp ng v n cho các khu v c u tiên, các công trình tr ng đi m qu c gia, c ng
nh h tr các doanh nghi p khó kh n theo ch đ o c a chính ph
2.1.3.4.ăL iănhu năc aăBIDV t ă2009ăđ n 2012
n v tính: tri u đ ng
(Ngu n: Báo cáo th ng niên BIDV các n m 2009, 2010, 2011, 2012)
Bi uăđ 2.4 Tình hình l i nhu n tr c thu c a BIDV giai đo n 2009-2012
-L IăNHU NăTR CăTHU
Trang 38Trong b i c nh kinh t M và châu Âu v ng vào cu c kh ng ho ng n công n m
2011, Vi t Nam c ng không tránh kh i nh ng nh h ng trái chi u Th tr ng tài chính
ti n t trong n c đ i m t tr c nh ng khó kh n, thách th c l n, nh l m phát hai con
s , th tr ng ch ng khoán s t gi m, b t đ ng s n đóng b ng Tr c tình hình đó, BIDV
c ng ch u nh ng tác đ ng b t l i L i nhu n tr c thu đang trên đà t ng tr ng cao trong n m 2010 v i t c đ 28.32%, đ t ng t gi m 8.77% và d ng m c 4,220 t t i n m
2011, và ch đ t m c t ng r t nh 2.48% n m ti p theo Nguyên nhân c a m c t ng
th p trên là do n m 2012, BIDV ph i gia t ng trích l p d phòng r i ro đ đ m b o an toàn ho t đ ng, c ng nh nhi u l n gi m lãi su t cho vay đ h tr các doanh nghi p khó
2.2.1.1 HƠnhălangăphápălỦăchoăho tăđ ngăth ăd năđ căhoƠnăthi n
S phát tri n c a d ch v th ch y u ph thu c vào chính sách m c a thông thoáng và ch tr ng c a chính ph v vi c thanh toán không dùng ti n m t G n đây, chính ph đư có nh ng quan tâm thích đáng đ n l nh v c này qua vi c ban hành các quy
đ nh v vi c thanh toán không dùng ti n m t, đ c bi t là Ch th 20/2007/CT-TTg ngày 24/8/2007, v tr l ng qua tài kho n cho các đ i t ng h ng l ng t ngân sách Nhà
n c T đó, s l ng các đ n v tr l ng qua tài kho n và s ng i nh n l ng qua tài kho n t ng nhanh chóng Bên c nh đó, Th t ng Chính ph đư kỦ Quy t đ nh s 2453/Q -TTg phê duy t đ án đ y m nh thanh toán không dùng ti n m t t i Vi t Nam giai đo n 2011-2015 Ngày 28/12/2012, Th ng đ c Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam đư ban hành Thông t 35/2012/TT-NHNN quy đ nh v phí d ch v th ghi n n i đ a, nguyên t c thu phí và bi u khung phí theo l trình, trong đó, t ch c phát hành th không
đ c thu thêm phí ngoài bi u khung phí d ch v th đư ban hành, đ n v ch p nh n th không đ c thu phí giao d ch POS đ i v i ch th , nh m đ m b o hài hòa l i ích c a các
Trang 39ch th liên quan, góp ph n nâng cao ch t l ng d ch v và phát tri n b n v ng Nhìn chung, hành lang pháp lý cho vi c phát tri n d ch v th đư và đang d n đ c thi t l p và ngày càng hoàn thi n, t o đi u ki n cho các ngân hàng th ng m i m nh d n đ u t vào
Vi t Nam (Banknetvn), Liên minh th ông Á (VNBC- Vietnam Bank Card) và Liên minh th ANZ- Sacombank- Southernbank Hi n nay, các liên minh th này đang ti n
đ n h p nh t v i nhau thành m t liên minh duy nh t trên th tr ng ó là Công ty c
ph n chuy n m ch tài chính qu c gia Vi t Nam (Banknetvn) v i 25% thu c s h u Ngân hàng Nhà n c
Công ty này s xây d ng h th ng thanh toán bù tr t đ ng các giao d ch bán l và
m r ng k t n i v i các t ch c chuy n m ch n c ngoài Theo đó, ng i dùng th do các ngân hàng Vi t Nam phát hành có th s d ng t i n c ngoài và th c a các ngân hàng n c ngoài c ng có th đ c ch p nh n t i Vi t Nam
Bên c nh đó, các ngân hàng th ng m i trong n c c ng đang tích c c m r ng
h p tác v i các t ch c th qu c t , nh : Visa, MasterCard, Amex… Xu th này góp
ph n t ng ti n ích c a th , b i vì, khi đó ch th có th s d ng th t i b t k đi m ch p
nh n c a ngân hàng nào trên toàn c u, mi n ngân hàng đó là thành viên c a các t ch c
th qu c t
S liên k t gi a h th ng thanh toán th c a các ngân hàng góp ph n xây d ng m t
m ng l i r ng kh p và thông thoáng, kh i thông và thúc đ y dòng ch y ti n trong ngân hàng ây là m t b c chuy n bi n tích c c trong quá trình phát tri n d ch v th t i Vi t Nam
2.2.1.3 Xuăh ngăchuy năđ iăth ăt ăsangăth ăchipătheoăchu năEMV
V i l i th đi sau, có th tích l y kinh nghi m c a các n c đi tr c, Vi t Nam đư nhanh chóng b t k p xu th và b t đ u th c hi n chuy n đ i sang công ngh th chip, đem l i s an tâm cho khách hàng và b n thân ngân hàng trong vi c b o m t, qu n lý tài
Trang 40s n, c ng nh t ng hi u qu cho vi c kinh doanh sau này B i vì trên th chip, ngân hàng
có th phát tri n nhi u s n ph m giá tr gia t ng Tuy nhiên, hi n t i các ngân hàng ch
m i t p trung ch y u vào vi c chuy n đ i th qu c t sang th chip Trong th i gian t i, các ngân hàng đang ti p t c xây d ng l trình đ hoàn t t vi c chuy n đ i sang th chip
đ i v i t t c lo i th V i đi u ki n hi n nay, đa s các máy ATM, POS v n còn s d ng công ngh c , ch thích ng v i vi c thanh toán b ng th t , nên h u h t các th ngân hàng đ c tích h p song song v a có chip, v a có d i b ng t
2.2.1.4 S ăl ngăth ăphátăhƠnhăvƠădoanhăs giaoăd chăquaăth ăt ngănhanhă
Theo s li u c a Hi p h i th Vi t Nam, tính đ n ngày 31/12/2012, toàn th tr ng
có 52 t ch c tham gia phát hành th , v i t ng s l ng th phát hành đ t t i g n 57.1 tri u th , t ng 38.5% so v i n m 2011 Tuy nhiên, h u h t các th đ c phát hành là th ghi n , chi m t l 93.6%, th tín d ng ch chi m t l nh 3.1% Trong khi đó, th ghi
n ch y u đ c dùng đ rút ti n m t, ch a th hi n rõ vai trò c a ph ng ti n thanh toán không dùng ti n m t H n n a, th n i đ a v n là s n ph m ch y u c a các ngân hàng, vì
v y, th qu c t v n còn m t th tr ng đ y ti m n ng đ phát tri n
V c s h t ng ph c cho thanh toán th , tính đ n cu i tháng 3/2013, toàn h th ng
có 46 ngân hàng th ng m i đư trang b máy ATM và POS v i s l ng đ t trên 14,300 máy ATM và h n 101,400 POS S l ng và giá tr thanh toán qua POS ti p t c t ng nhanh, đ t m c g n 21 tri u giao d ch và 95,000 t đ ng
2.2.1.5 Ch tă l ngă d chă v ă th ă đ că nơngă cao,ă giaă t ngă ti nă íchă choă kháchă hàng
đ y m nh vi c s d ng th , các ngân hàng liên t c phát tri n các d ch v gia
t ng thu hút s quan tâm c a khách hàng, thông qua các ch ng trình khuy n mãi khi
ch th th c hi n thanh toán tr c tuy n hàng hóa tiêu dùng ho c thanh toán các d ch v
ti n ích khác Tr c ti m n ng l n v nhu c u s d ng th c a ng i dân, các ngân hàng
đư liên k t cùng các doanh nghi p th ng m i, cung c p thêm nhi u ch ng trình th liên
k t thi t th c, hay các ch ng trình gi m giá, tích đi m, quà t ng, và các u đưi đ c bi t cho ch th khi s d ng th đ thanh toán vé máy bay, s d ng các d ch v ch m sóc s c
kh e, giáo d c, b o hi m, n u ng, gi i trí… Các ho t đ ng đó càng t o thêm s phát tri n sôi đ ng cho th tr ng th