Luận văn thạc sĩ Nghiên cứu tác động của kiều hối đối với tăng trưởng kinh tế ở những nước đang phát triển

vào mô hình... Phi, tác đ ng này là m nh nh t, sau đó là Ghana và cu i cùng là Nigeria... - Chi tiêu chính ph government tr ng kinh t.

 

67819:;<:=:>

ΑΑ∆? 

≅∗>+Α<ΒΧ Χ∆ΒΕ

−%(+( / /.01(2 3

Χ∗Β∗∃ ΦΓ6#∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΗΧ∗Χ∗∃ Φ2− ∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗Ι

Ε∗Β∗Α)∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΧϑΕ∗Χ∗≅!Κ%%∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΕΛΕ∗Ε∗Μ∃−∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΝΧΕ∗Ε∗Β∗ΑΟ∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΝΧΕ∗Ε∗Χ∗Μ∃−∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΝΝ

Ν∗Β∗
 4∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΝϑΝ∗Χ∗Π#34∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΛΧ

Β.Α∗( Β;

ϑ<ΝΜ/!   Οηηηηηηηηη

ΝΧ

ϑ≅Ν?%,∃−∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗ΝΗ ϑΒδ
 4,∃−∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗Νϑ ϑΟδΑ !Κ3∃5#  )∗∗∗∗∗∗∗∗Λ∆

Χ∆∆∆ιΧ∆ΒΧ∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗∗Ε

TÓM T T

đang phát tri n Ki u h i tr thành m t trong nh ng ngu n v n quan tr ng đ i

giá đ ng n i t , gây nh h ng x u đ n l i th c nh tranh c a hàng hóa trong

n c Chính vì th , nghiên c u th c nghi m v tác đ ng c a ki u h i đ n t ng

tr ng kinh t nh ng n c đang phát tri n là đi u r t c n thi t th c hi n

có tác đ ng ngh ch chi u đ i v i t ng tr ng kinh t trong m u nghiên c u

1 GI I THI U

các n n kinh t n c ngoài ch y u t nh ng ng i di c đ n các qu c gia khác lao đ ng th i v ho c th ng xuyên Ki u h i g m ti n m t và phi ti n m t, có

chính th c g m có ngân hàng và các t ch c có d ch v chuy n ti n khác Kênh

th m nhà…Theo s li u th ng kê c a UNCTAD, trong nh ng n m g n đây,

t ng lên m c 527727 tri u đô la M c bi t, nh ng n c đang phát tri n s gia t ng này càng m nh m h n, ki u h i n m 2000 là 82803 tri u đô la M ,

n m 2012 là 375017 tri u đô la M (Hình 1)

Hình 1: Ki u h i c a toàn th gi i và nh ng n c đang phát tri n

t rong giai đo n 2000-2012

Ngu n UNCTAD

Trong giai đo n 2000-2012, nh ng n c đang phát tri n, ki u h i tr

Hình 2: Ki u h i, FDI nh ng n c đang phát tri n t 2000-2012

Ngu n: UNCTAD

Bên c nh đó, ki u h i còn có ý ngh a quan tr ng trong vi c h tr ho t

đ ng giáo d c, ch m sóc s c kh e cho ng i dân Nh v y, ki u h i có vai trò

cung lao đ ng trong n c M t khác, ki u h i g i v nhi u có th làm t ng giá

đ ng n i t , gây nh h ng không t t đ n l i th c nh tranh c a hàng hóa xu t

Tóm l i, v m t lý thuy t, các nhà nghiên c u cho r ng ki u h i có th tác

đ ng tích c c ho c tiêu c c đ i v i t ng tr ng kinh t c a m t qu c gia Do

đang đ c toàn c u hóa, vi c ng i dân nh ng n c đang phát tri n di c sang n c ngoài sinh s ng làm vi c ngày càng ph bi n và dòng ki u h i g i v

đ ng c a ki u h i đ i v i t ng tr ng kinh t nh ng n c đang phát tri n”

đ th c hi n trong lu n v n c a mình

đi m v m t lý thuy t v tác đ ng c a ki u h i đ n t ng tr ng kinh t c ng nh

nh ng k t qu nghiên c u th c nghi m

Ph n 4: K t qu nghiên c u Nh ng k t qu nghiên c u chính c a lu n

v n s đ c trình bày chi ti t trong ph n này

Ph n 5: K t lu n

2 T NG QUAN NH NG NGHIÊN C U TR C ÂY

2.1 Nh ng nghiên c u v m t lý thuy t

đ ng khác nhau

l c, v t l c ho c phát tri n h th ng tài chính qu c gia nh n ki u h i Th

đó nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c Ngoài ra, ki u h i có th tác đ ng tích

và đ u t

di dân n c ngoài không bi t chính xác kho n thi u h t có ph i là do đi u

đ n t ng tr ng kinh t

hóa trong n c Do đó, khu v c s n xu t hàng hóa có th trao đ i, mua bán v i

n c ngoài s b thu h p l i, chuy n d n sang khu v c s n xu t hàng hóa không

t

2.2 Nh ng nghiên c u v m t th c nghi m

là m t ngu n v n h tr s phát tri n?

tr ng GDP th c bình quân đ u ng i theo các bi n gi i thích: ki u h i c a

ng i dân c trú n c ngoài, thu nh p bình quân đ u ng i k tr c, đ u t , t

có tác đ ng ngh ch chi u ho c không tác đ ng đ i v i t ng tr ng kinh t

thêm vào đ thay th bi n ki u h i thì bi n này có tác đ ng ngh ch chi u đ n

t ng tr ng kinh t

nghiên c u Do v y, Chami, R và c ng s s d ng m t s bi n công c cho

ki u h i và th c hi n h i quy b ng ph ng pháp IV-2SLS Bi n công c mà các tác gi l a ch n là chênh l ch thu nh p và chênh l ch lãi su t th c c a ti n g i

h i

N m 2008, Chami, R và c ng s l i ti p t c nghiên c u đ tài v ki u h i

và t ng tr ng kinh t các qu c gia trên th gi i trong giai đo n 1970-2004

l ng cho th y, có r t ít b ng ch ng v m i t ng quan cùng chi u c a ki u h i

và t ng tr ng, ch có ý ngh a m t vài h i quy OLS Khi có thêm bi n đ u t

và s d ng ph ng pháp FEM cho các qu c gia thì ki u h i không tác đ ng đ n

t ng tr ng kinh t Khi tác gi đ a bi n bình ph ng c a ki u h i vào mô hình thì h s h i quy th ng là âm và không có ý ngh a th ng kê i u này cho th y

quy âm và có ý ngh a th ng kê trong tr ng h p c l ng OLS cho các qu c gia m i n i và không có m t bi n t l đ u t K t qu này cho th y m t tác

đ ng nh c a ki u h i làm gi m gánh n ng tín d ng các qu c gia có h th ng ngân hàng nh

B c th hai, tác gi s d ng ph ng pháp s d ng bi n công c nh m

d ng bi n t l ki u h i trên GDP c a các qu c gia ti p nh n còn l i trong m u

nh là m t bi n công c Tuy nhiên, khi s d ng c l ng v i bi n công c k t

t ng tác và t ng tr ng kinh t

Tóm l i, t các k t qu trên nhóm nghiên c u cho r ng r t khó đ cho

tr ng h p, ki u h i không có quan h v i t ng tr ng kinh t H s d ng có

ý ngh a ch xu t hi n khi không có bi n gi i thích đ u t trong mô hình nghiên

đ c ki m soát, k t qu cho th y ki u h i có tác đ ng ngh ch chi u đ i v i t ng

tr ng kinh t

 Nghiên c u c a Adams (2005): Ki u h i có làm gi m nghèo đói

t ng quan d ng v i t l di c Bi n công c cu i cùng đ c s d ng là s n

đ nh chính tr

c qu c t có tác đ ng tích c c đ i v i vi c gi m nghèo đói nh ng n c đang phát tri n

 Nghiên c u c a Catrinescu, N và c ng s (2006): Ki u h i, các đ nh

ch và t ng tr ng kinh t

v ng vì nguyên nhân: ph ng pháp c l ng và b bi n ki m soát đ c s

l ch thu nh p và lãi su t th c c a các qu c gia so v i M nh ng đi u này v n

ch a th lo i b hoàn toàn v n đ n i sinh trong mô hình nghiên c u

Th hai là v n đ bi n ki m soát Theo các nhà nghiên c u, Chami, R và

tr ng GDP bình quân đ u ng i và ki u h i là b i vì d li u bi n ki m soát

ch a chính xác Nhóm nghiên c u này cho r ng cách th c đ gia t ng tác đ ng

trong dài h n có ph thu c vào các đi u ki n kinh t , chính tr và các đ nh ch hay không

Nh v y, ngoài các bi n GDP bình quân đ u ng i và ki u h i (trong bài

ng i c trú và thu nh p c a lao đ ng n c ngoài), các bi n ki m soát khác bao

g m: GDP bình quân đ u ng i k tr c, t ng ngu n v n (đ u t ) và dòng v n

t nhân ròng c ng nh các bi n đ nh ch sau: a) Ch s phát tri n con ng i

chính tr ICRG

 Nghiên c u c a Giuliano, P and Ruiz-Arranz, M (2006): Ki u h i,

phát tri n tài chính và t ng tr ng kinh t

Nghiên c u c a Giuliano, P and Ruiz-Arranz, M (2006) th c hi n cho

đ nh gi thuy t li u ki u h i có làm gia t ng t ng tr ng kinh t b ng cách gi i

t a gánh n ng tín d ng hay không, nghiên c u này c ng đ a thêm bi n liên k t

gi a m c đ phát tri n c a th tr ng tài chính v i ki u h i nh là m t bi n

ki m soát trong ph ng trình h i quy S phát tri n c a th tr ng tài chính

đ c đo l ng b ng m t trong b n bi n: t l M2 trên GDP, t l ti n g i trên

và khu v c t trên GDP

Sau khi đ a nh ng bi n đo l ng phát tri n tài chính vào, k t qu nghiên

nh y c ng cho k t qu t ng t D a trên k t qu nghiên c u, có th th y r ng

N m 2006 World Bank c ng th c hi n nghiên c u v tác đ ng c a ki u

xu t kh u và nh p kh u trên GDP, t l l m phát, t giá h i đoái th c, chi tiêu

K t qu cho th y ki u h i có tác đ ng tích c c đ i v i t ng tr ng kinh

t Tuy nhiên m c đ mà ki u h i tác đ ng lên t ng tr ng kinh t khá nh c

đ a

 Nghiên c u c a Nyamongo, E và c ng s (2012): Ki u h i, phát tri n

tài chính và t ng tr ng kinh t châu Phi

h i, m c đ phát tri n tài chính và t ng tr ng kinh t v i m u 36 qu c gia châu Phi trong giai đo n 1980-2009

trò quan tr ng trong vi c thúc đ y t ng tr ng kinh t Do v y, các tác gi đã

m r ng ph ng trình h i quy chu n b ng cách thêm vào các bi n s l ng ki u

h i nh n t n c ngoài, bi n đ ng c a ki u h i, các ch s phát tri n tài chính và

bi n t ng tác gi a ki u h i và m c đ phát tri n tài chính Các bi n ki m soát

trên GDP và đ m th ng m i, và bi n đ u t th hi n vai trò c a tích l y v n

đ i v i t ng tr ng D li u ki u h i bao g m c ba thành ph n: ki u h i c a

ng i c trú, thu nh p c a ng i lao đ ng n c ngoài và chuy n tài s n khi di

c

Trong bài nghiên c u, các tác gi s d ng c hai ph ng pháp c l ng

K t qu cho th y, ki u h i đóng vai trò là m t ngu n quan tr ng cho t ng

tr ng kinh t nh ng s thay đ i dòng ti n này làm h n ch t ng tr ng các

n c châu Phi

 Nghiên c u c a Gabriela Mundaca (2009): Ki u h i, phát tri n tài

chính và t ng tr ng kinh t : tr ng h p c a M Latinh và vùng Caribê

Caribê trong kho ng th i gian t 1970-2002 Các bi n trong mô hình nghiên c u

GDP đ u ng i, ki u h i, đ u t , tín d ng n i đ a c p b i ngân hàng (đo l ng

ph ng pháp Difference GMM đ th c hi n c l ng h i quy

vào mô hình

tr ng kinh t Ngoài ra, khi có bi n phát tri n tài chính trong mô hình h i quy

m nh đ n t ng tr ng kinh t n u qu c gia đó có h th ng tài chính phát tri n

t t

kinh t khu v c c n Sahara: b ng ch ng Nigeria, Ghana và Nam Phi

Kanu và Oruzumba (2013) đã nghiên c u v tác đ ng c a ki u h i đ n

t ng tr ng kinh t khu v c châu Phi c n Sahara, c th là Nigeria, Ghana

đ u ng i theo các bi n gi i thích: ki u h i, đ m th ng m i, lao đ ng, t giá

qu c gia

Phi, tác đ ng này là m nh nh t, sau đó là Ghana và cu i cùng là Nigeria D a trên k t qu h i quy c a các bi n trong mô hình nghiên c u, các tác gi cho

đ i v i t ng tr ng, phát tri n kinh t , nó không ch b sung ngu n v n đ u t

n c Ngoài ra, chính ph ba n c trên c n ph i ki m soát t t ngu n ki u h i

công n vi c làm cho ng i dân trong n c, tránh tình tr ng ng i nh n ki u

nh ng v n đ sau: n đ nh n n kinh t v mô và chính sách phát tri n kinh t , n

đ nh chính tr , có đ nh h ng đ u t t t, nâng cao ch t l ng c s h t ng, có chính sách công khai, minh b ch

 Nghiên c u c a Ben Mim và Ben Ali (2012): Nh ng kênh tác đ ng

B c Phi

tr ng kinh t các n c thu c khu v c Trung ông và B c Phi trong giai đo n

tr ng GDP bình quân đ u ng i, ki u h i, đ u t , t c đ t ng tr ng dân s ,

th ng m i, chi tiêu chính ph th c hi n c l ng, tác gi s d ng đ ng

System GMM là ch y u

đ i v i t ng tr ng kinh t c bi t, trong bài nghiên c u, các tác gi c ng

tr ng kinh t thông qua hai kênh: đ u t và phát tri n ngu n nhân l c Chính vì

đ u t th c hi n b ng ngu n ki u h i, t ng c ng đ u t nâng cao ch t l ng

t ng tr ng kinh t

 Nghiên c u c a Hassan, G và c ng s (2012): Tác đ ng phi tuy n c a

Tr c tiên, các tác gi s d ng mô hình h i quy c b n đ c l ng tác

đ ng c a ki u h i đ n t ng tr ng kinh t Các bi n đ c s d ng trong mô

tr ng dân s , chi tiêu chính ph (đo l ng quy mô chính ph ), cung ti n M2 (đo l ng phát tri n tài chính), t l l m phát (đo l ng đ n đ nh kinh t v mô)

Sau đó, đ ki m tra xem gi a ki u h i và t ng tr ng kinh t Bangladesh có t n t i m i quan h phi tuy n hay không, các tác gi thêm vào

pháp IV-2SLS và IV-GMM, bi n công c mà các tác gi ch n là GDP bình quân

đ u ng i c a Saudi Arabia b i vì ph n l n ki u h i đ c g i b i nh ng ng i

di c c a Bangladesh ch y u t các qu c gia Trung ông

K t qu c ba ph ng pháp khá gi ng nhau Tr ng h p th nh t, không

có bi n ki u h i bình ph ng và bi n t ng tác, h s h i quy c a bi n ki u h i trên là âm nh ng không có ý ngh a th ng kê Ngh a là ki u h i không tác đ ng

đ i v i t ng tr ng kinh t

giai đo n đ u, ki u h i có m i quan h ngh ch chi u v i t ng tr ng kinh t c a Bangladesh do ki u h i đ c s d ng vào l nh v c phi s n xu t, ít có c h i s

d ng vào m c đích s n xu t Dòng ngo i h i ch y v nhi u làm t ng giá đ ng

n i t , chèn l n th ng m i gây ra nh ng tác đ ng tiêu c c đ n n n kinh t Trong giai đo n sau, v i s xu t hi n c a các t ch c phi chính ph và các đ nh

ch tài chính vi mô Bangladesh đã t o đi u ki n đ dòng ki u h i ch y vào

l nh v c s n xu t Ngoài ra, các h gia đình c ng s d ng ki u h i vào các m c đích nh chi tiêu cho giáo d c y t , tài tr cho các doanh nghi p nh …Nh ng thay đ i này trong m c đích s d ng ki u h i đã phát huy tác d ng thúc đ y kinh t Bangladesh t ng tr ng

Tr ng h p th ba, khi bi n t ng tác gi a ki u h i và phát tri n tài chính

đ c thêm vào thì bi n ki u h i có giá tr d ng nh ng không có ý ngh a th ng

nh p c a lao đ ng n c ngoài và tài s n thuyên chuy n khi di c Các bi n

ng i, ki u h i, thu nh p k tr c, giáo d c (đo l ng b ng t l t t nghi p c p

tri n tài chính

cách s d ng k thu t bi n công c Các bi n công c đ c s d ng trong

K t qu nghiên c u cho th y r ng, đ i v i nh ng qu c gia trong m u

ng i

tác đ ng c a ki u h i đ i v i t ng tr ng kinh t trong n c i m chung c a

B ng 1: Tóm t t nh ng công trình nghiên c u th c nghi m tr c đây

Ben Min và Ben Ali

Th i gian nghiên c u:

1970-2003

Ph ng pháp s d ng bi n công c

đ i v i t ng tr ng kinh

t

3 P H NG PHÁP NGHIÊN C U

3.1 Mô hình nghiên c u

 Bi n ph thu c:

đo l ng t ng tr ng kinh t , d a theo nh ng công trình nghiên c u

tr c đây c a Ben Mim và Ben Ali (2012), Chami (2008), Giuliano, P and

đ u ng i (growth)

 Bi n đ c l p:

- Ki u h i (remittances)

Bi n gi i thích quan tr ng trong mô hình là ki u h i (remittances) D

ph n: ki u h i c a ng i c trú, thu nh p c a ng i lao đ ng n c ngoài và tài s n thuyên chuy n c a ng i di c

n c ti p nh n, n u lao đ ng di c đó có th i gian s ng và làm vi c qu c gia

ng i lao đ ng n c ngoài Tài s n thuyên chuy n c a ng i di c là tài s n

ròng c a ng i di c đ c chuy n t m t qu c gia đ n m t qu c gia khác t i

th i đi m di c (th i gian đ nh c ít nh t là m t n m)

D a theo k t qu nghiên c u th c nghi m c a nh ng công trình nghiên

t ng tr ng kinh t Do v y, d u c a h s h i quy bi n remittances có th là (+)

ho c (-)

t , ngu n nhân l c l i có tác đ ng ngh ch chi u đ i v i t ng tr ng kinh t Nghiên c u th c nghi m c a Giuliano, P and Ruiz-Arranz, M (2005), Hassan,

l ng ngu n nhân l c có giá tr âm, có ý ngh a th ng kê Nhân t ngu n nhân

- Nhân t phát tri n ngu n v n con ng i (school)

Nyamongo (2012), Giuliano, P and Ruiz-Arranz, M (2005), Ben Mim và Ben

có đ d li u c a bi n t l t t nghi p c p hai Do đó, d a theo nghiên c u c a

đ y t ng tr ng kinh t Do v y, h s h i quy c a bi n đ m th ng m i

- Phát tri n tài chính (credit)

Các k t qu nghiên c u th c nghi m c a Hassan (2012), Ben Mim và Ben Ali (2012), Chami (2008)… đã cho th y r ng phát tri n tài chính có tác đ ng

đo l ng b ng nhi u ch tiêu, d a theo bài nghiên c u c a Ben Mim và Ben Ali

(2012) tôi s d ng bi n tín d ng c p cho khu v c t nhân (credit) đ đo l ng

d ng

- Chi tiêu chính ph (government)

tr ng kinh t Nghiên c u tr c đây c a Giuliano, P and Ruiz-Arranz, M

t , gây nh h ng không t t đ i v i khu v c đ u t t nhân, t đó nh h ng

kinh t , hay d u c a h s h i quy có th là d u (+) ho c (-)

Ngoài nh ng bi n ki m soát trên, d a theo nh ng nghiên c u th c

tr ng kinh t

Tóm l i, d a theo nghiên c u c a Ben Mim và Ben Ali (2012), mô hình

Growth i,t = 0 + 1 growth i,t-1 + 2 remittances i,t + 3 investment i,t

+ 4 population i,t + 5 school i,t + 6 openness i,t

+ 7 credit i,t + 8 government i,t + i,t (1)

B ng 2: Mô t các bi n trong mô hình nghiên c u, và k v ng v d u

Remittancesi,t Ki u h i c a qu c gia

-Ben Mim và Ben Ali (2012)

+/-

tr ng kinh t nh ng n c phát tri n u r t c n thi t th c hi n

có tác đ ng ngh ch chi u đ i v i t ng tr ng kinh t m u nghiên c u