CÁC YẾU TỐ QUYẾT ĐỊNH ĐẾN SỰ TĂNG TRƯỞNG CỦA DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ.PDF

và Trovato, G., 2002 “The determinants of growth for small and medium sized firms: the role of the availabitity of external finance”... Error t-Statistic Prob... Cross-section random 29.

Trang 3

tr ng c a doanh nghi p v a và nh ” là công trình nghiên c u c a riêng tôi

Các s li u, k t qu nghiên c u nêu trong lu n v n là trung th c và ch a t ng

đ c ai công b trong b t k công trình nào khác

H c viên cao h c

Nguy n Th Thanh Trúc

Trang 4

L i cam đoan

M c l c

Danh m c các b ng

Tóm t t

CH NG 1: GI I THI U 2

1.1 Lý do ch n đ tài 2

1.2 M c tiêu nghiên c u 3

1.3 Câu h i nghiên c u 3

1.4 Ph m vi và ph ng pháp nghiên c u 3

1.5 B c c bài nghiên c u 3

C H NG 2: T NG QUAN CÁC K T QU NGHIÊN C U TR C ÂY 4

2.1 Myers và Majluf, 1984: “Corporate financing and investment decisions when firms have information that investors do not have” (Quy t đ nh tài chính và quy t đ nh đ u t c a doanh nghi p khi doanh nghi p có thông tin mà nhà đ u t không có) 4

2.2 Evans, 1987: “The relationship between firm growth, size and age: estimates for 100 manufacturing industries” (M i quan h gi a t ng tr ng, quy mô và tu i c a doanh nghi p: c l ng cho 100 doanh nghi p ngành công nghi p s n xu t 5

2.2.1 M c đích nghiên c u 5

2.2.2 D li u nghiên c u 5

2.2.3 Ph ng pháp nghiên c u 5

2.2.4 K t qu nghiên c u 5

Trang 5

quy t đ nh đ n t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh : vai trò c a s s n có tài

chính bên ngoài) 5

2.3.1 M c đích nghiên c u 6

2.3.2 D li u nghiên c u 6

2.3.3 Ph ng pháp nghiên c u 6

2.3.4 K t qu nghiên c u 6

2.4 Sarno, 2008: “Capital structure and growth of the firms in the backward regions of the south Italy” (C u trúc v n và t ng tr ng c a doanh nghi p trong vùng phía nam n c Ý) 6

2.4.1 M c đích nghiên c u 6

2.4.2 D li u nghiên c u 6

2.4.3 Ph ng pháp nghiên c u 6

2.4.4 K t qu nghiên c u 7

2.5 Nunes và Almeida, 2009: “The Quadratic Relationship between Intangible Assets and Growth in Portuguese SMEs” (M i quan h gi a tài s n vô hình và t ng tr ng c a các doanh nghi p v a và nh B ào Nha) ……… 7

2.5.1 M c đích nghiên c u 7

2.5.2 D li u nghiên c u 7

2.5.3 Ph ng pháp nghiên c u 7

2.6 Miroslav Mateev và Yanko Anastasov, 2010: “Determinants of Small and Medium sized fast growth Enterprises in Central and Eastern Europe: A panel data analysis” (Các y u t quy t đ nh đ n s t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh

Trung và ông Âu: phơn tích d li u b ng) 8

Trang 6

2.6.3 Ph ng pháp nghiên c u 9

CH NG 3: PH NG PHÁP NGHIÊN C U 12

3.1 Ch n mô hình nghiên c u 13

3.2 Mô t bi n nghiên c u 16

3.3 D li u nghiên c u 18

3.4 Mô hình đ nh l ng 18

C H NG 4: K T QU NGHIÊN C U VÀ TH O LU N 20

4.1 Xem xét tác đ ng c a các y u t đ n t ng tr ng c a 90 doanh nghi p v a và nh 20

4.2 Xem xét tác đ ng c a các y u t đ n t ng tr ng c a nhóm doanh nghi p v a và nh t ng tr ng 46

CH NG 5: K T LU N……… 75

5.1 K t lu n 75

5.2 H n ch 77 Tài li u tham kh o

Ph l c

Trang 7

2.1 K t qu tác đ ng các y u t đ n s t ng tr ng c a

doanh nghi p v a và nh Trung và ông Âu 11 4.1 Ma tr n t ng quan c a các bi n mô hình 22 4.2 Th ng kê (t ng s m u 90 doanh nghi p) 23

4.3 K t qu h i quy toàn b m u 90 doanh nghi p v i bi n

ph thu c là doanh thu 24

4.4

Ki m đ nh Hausman cho m u 90 doanh nghi p v i

bi n ph thu c là doanh thu 25

4.5 K t qu h i quy m u 90 doanh nghi p v i bi n ph

thu c là doanh thu, dùng ph ng pháp GLS 26

4.6 K t qu h i quy toàn b m u v i bi n ph thu c là

Trang 8

4.12 K t qu h i quy toàn b m u v i bi n s lao đ ng là

bi n ph thu c (lo i bi n t ng tài s n) 35

4.13 Ki m đ nh Hausman cho m u 90 doanh nghi p v i

bi n ph thu c là s lao đ ng (lo i bi n t ng tài s n) 36

bi n ph thu c (lo i bi n doanh thu) 38

4.16 Ki m đ nh Hausman cho m u 90 doanh nghi p v i

bi n ph thu c là s lao đ ng (lo i bi n doanh thu) 39

bi n ph thu c (lo i bi n doanh thu và t ng tài s n) 42

4.19

Ki m đ nh Hausman cho m u 90 doanh nghi p v i

bi n ph thu c là s lao đ ng (lo i bi n doanh thu và

Trang 9

4.22 Th ng kê m u nhóm doanh nghi p v a và nh có t ng

4.23 K t qu h i quy m u nhóm doanh nghi p t ng tr ng

v i bi n ph thu c là doanh thu 50

4.24 Ki m đ nh Hausman cho m u nhóm doanh nghi p t ng

tr ng v i bi n ph thu c là doanh thu 51

4.25

K t qu h i quy m u nhóm doanh nghi p t ng tr ng

v i bi n ph thu c là doanh thu, dùng ph ng pháp

Trang 10

t ng tài s n)

4.33

Ki m đ nh Hausman cho m u nhóm doanh nghi p t ng

tr ng v i bi n ph thu c là s lao đ ng (lo i bi n

K t qu h i quy m u nhóm doanh nghi p có t ng

doanh thu)

65

4.36

K t qu h i quy m u nhóm doanh nghi p có t ng

doanh thu và t ng tài s n)

69

4.39

doanh thu và t ng tài s n)

Trang 11

nghi p)

4.42 Tóm t t k t qu xem xét tác đ ng c a các y u t lên s

t ng tr ng c a nhóm doanh nghi p t ng tr ng 74

Trang 12

Tóm t t

M c đích c a bài nghiên c u này là tìm hi u nh ng y u t quy t đ nh s t ng

tr ng c a các doanh nghi p v a và nh Vi t Nam Vai trò quan tr ng các doanh nghi p

v a và nh trong vi c phát tri n kinh t c a các n c đang phát tri n nh Vi t Nam: t o ra nhi u vi c làm cho ng i lao đ ng v i chi phí đ u t v n th p, linh ho t d thích ng v i

s thay đ i c a th tr ng, làm cho n n kinh t n ng đ ng h n Do đó, nghiên c u nh ng

y u t quy t đ nh s t ng tr ng c a các doanh nghi p v a và nh đ đ y m nh nh ng y u

t tác đ ng tích c c, đ ng th i phòng ng a và h n ch nh ng y u t tác đ ng tiêu c c

nh m t ng c ng vai trò c a các doanh nghi p v a và nh trong n n kinh t

K t qu cho th y t ng tr ng c a doanh nghi p đ c xác đ nh không ch b i các

đ c tính truy n th ng nh kích th c và tu i c a doanh nghi p mà còn b i các y u t c

th khác c a doanh nghi p Quy mô doanh nghi p khi đo b ng t ng tài s n doanh nghi p

có th gi i thích cho s t ng tr ng trong các doanh nghi p v a và nh c đi m c th

c a doanh nghi p ch ng h n nh là đòn b y, thanh kho n hi n t i, c h i t ng tr ng trong

t ng lai, hi u su t s d ng v n, hi u su t s d ng lao đ ng , t l dòng ti n trên ngu n

v n, s lao đ ng, tu i c a doanh nghi p và ngành ngh ho t đ ng là y u t quan tr ng trong vi c xác đ nh t c đ t ng tr ng c a m t doanh nghi p

T khóa: n n kinh t chuy n đ i, doanh nghi p v a và nh , t ng tr ng, phân tích

d li u b ng

Trang 13

C H NG 1: GI I THI U

1.1 Lý do ch n đ tài

m i n n kinh t qu c gia hay lãnh th , các doanh nghi p v a và nh có th gi

nh ng vai trò v i m c đ khác nhau, song nhìn chung có m t s vai trò t ng đ ng nh sau:

M t là gi vai trò quan tr ng trong n n kinh t : các doanh nghi p v a và nh

th ng chi m t tr ng l n, th m chí áp đ o trong t ng s doanh nghi p (Theo Hi p h i Doanh nghi p V a và Nh Vi t Nam (VINASME) thì Vi t Nam ch xét các doanh nghi p có đ ng ký thì t l này là trên 96%) Vì th , đóng góp c a h vào t ng s n l ng

và t o ra nhi u vi c làm cho ng i lao đ ng là r t đáng k Kh i này t o ra đ n 40% t ng

s n ph m qu c n i, t o ra h n 1 tri u vi c làm m i m i n m, ch y u mang l i l i ích đ c

bi t cho ngu n lao đ ng ch a qua đào t o

Hai là, gi vai trò n đ nh n n kinh t : ph n l n các n n kinh t , các doanh nghi p

v a và nh là nh ng nhà th u ph cho các doanh nghi p l n S đi u ch nh h p đ ng th u

ph t i các th i đi m cho phép n n kinh t có đ c s n đ nh Vì th , doanh nghi p v a

và nh đ c ví là thanh gi m s c cho n n kinh t

Ba là tr c t c a kinh t đ a ph ng: n u nh doanh nghi p l n th ng đ t c s

nh ng trung tâm kinh t c a đ t n c, thì doanh nghi p v a và nh l i có m t kh p các

đ a ph ng và là ng i đóng góp quan tr ng vào thu ngân sách, vào s n l ng và t o công

n vi c làm đ a ph ng

B n là, linh ho t d thích ng v i s thay đ i c a th tr ng

V i t m quan tr ng c a các doanh nghi p v a và nh trong t t c các n n kinh t ,

s t ng tr ng c a chúng là r t c n thi t cho vi c ph c h i kinh t và phát tri n

Trong khi có nhi u bài nghiên c u v s t ng tr ng c a các doanh nghi p l n, thì

t m quan tr ng c a các doanh nghi p v a và nh đ c bi t đ n ít h n Các đ c đi m c th

v c b n phân bi t các doanh nghi p v a và nh và các doanh nghi p l n không ch liên quan đ n chi n l c, môi tr ng, c u trúc và quá trình ra quy t đ nh, mà còn liên quan đ n tính linh ho t c a chúng, g n g i v i th tr ng, và nhanh chóng ph n ng và đ nh h ng

l i chính mình M c đích c a bài này là đ phân tích nh ng y u t chính có th gi i thích

s t ng tr ng nhanh chóng c a các doanh nghi p v a và nh trong n n kinh t Vi t Nam

Trang 14

Nhi u gi thuy t khác nhau đã c g ng xác đ nh các y u t chính n n t ng cho t ng

tr ng c a các doanh nghi p Chúng có th đ c chia thành hai tr ng phái chính: đ u tiên đ c p đ n nh h ng c a quy mô và đ tu i c a doanh nghi p đ n t ng tr ng, trong khi tr ng phái th hai v i nh h ng c a bi n tài chính n i b doanh nghi p nh c c u

v n, c h i t ng tr ng, tính thanh kho n và các y u t khác (theo Miroslav Mateev và Yanko Anastasov, 2010) M t doanh nghi p đ c coi là có t ng tr ng khi t ng tr ng trong doanh thu ho c t ng tài s n t 10% trong giai đo n 5 n m quan sát

i t ng và ph m vi nghiên c u: các doanh nghi p v a và nh t i Vi t Nam, d

li u trong giai đo n t 2008-2012

D li u nghiên c u: S d ng d li u t b ng báo cáo tài chính c a các doanh nghi p v a và nh t i Vi t Nam (l y s li u trên S Giao d ch ch ng khoán Thành ph H Chí Minh và S Giao d ch ch ng khoán Hà N i)

Ph ng pháp nghiên c u: ch y h i quy b ng eviews v i mô hình d li u b ng (panel data methodology)

1.5 B c c bài nghiên c u

Bài nghiên c u g m có 5 ph n: Gi i thi u, t ng quan các k t qu nghiên c u tr c đây, ph ng pháp nghiên c u, k t qu nghiên c u và th o lu n, k t lu n

Trang 15

C H NG 2: T NG QUAN CÁC K T QU NGHIÊN C U TR C ÂY

Các doanh nghi p v a và nh đã ngày càng có vai trò quan tr ng trong n n kinh t

T ng tr ng c a doanh nghi p r t đ c quan tâm t khi thành l p vì nó th hi n hi u qu

ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p và còn đóng góp cho t ng tr ng c a n n kinh t

Do đó nghiên c u v các y u t tác đ ng đ n t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh đ các nhà ho ch đ nh chính sách c ng nh các nhà qu n lý t o đi u ki n thu n l i đ các doanh nghi p v a và nh phát tri n c ng nh kh c ph c, c i thi n các h n ch T ng

tr ng c a doanh nghi p bao g m t ng tr ng trong doanh thu, t ng tr ng trong t ng tài

s n và t ng tr ng s lao đ ng,… Có nhi u y u t tác đ ng đ n t ng tr ng c a doanh nghi p nh : ngu n v n n i b , c c u v n, hi u qu s d ng v n, hi u qu s d ng lao

đ ng, c h i phát tri n trong t ng lai, tu i, quy mô, ngành ngh ho t đ ng… Sau đây, tác

gi đi m qua vài nghiên c u tr c đây v các y u t tác đ ng đ n t ng tr ng c a doanh nghi p

2.1 Myers và Majluf, 1984: “Corporate financing and investment decisions when firms have information that investors do not have” (Quy t đ nh tài chính và

quy t đ nh đ u t c a doanh nghi p khi doanh nghi p có thông tin mà nhà đ u t

không có)

Bài nghiên c u c a Myers và Majluf n m 1984: “Corporate financing and investment decisions when firms have information that investors do not have” (Quy t đ nh tài chính và quy t đ nh đ u t c a doanh nghi p khi doanh nghi p có thông tin mà nhà đ u

t không có) xem xét m t công ty ph i phát hành c phi u ph thông đ huy đ ng ti n m t

nh m th c hi n m t c h i đ u t giá tr Các nhà qu n lý đ c gi đ nh là bi t nhi u h n

v giá tr c a doanh nghi p so v i các nhà đ u t ti m n ng M t mô hình cân b ng c a quy t đ nh v v n đ phát hành hay đ u t đ c phát tri n theo các gi đ nh

K t qu nghiên c u cho th y doanh nghi p có xu h ng d a vào ngu n v n n i b ,

n u c n tài tr t bên ngoài thì doanh nghi p s u tiên phát hành n tr c sau đó đ n các

ch ng khoán an toàn khác và phát hành c ph n th ng là gi i pháp cu i cùng

Trang 16

2.2 Evans, 1987: “The relationship between firm growth, size and age: estimates for 100 manufacturing industries” (M i quan h gi a t ng tr ng, quy mô và tu i

c a doanh nghi p: c l ng cho 100 doanh nghi p ngành công nghi p s n xu t)

2.2.1 M c đích nghiên c u:

Bài nghiên c u c a Evans n m 1987: “The relationship between firm growth, size and age: estimates for 100 manufacturing industries” (M i quan h gi a t ng tr ng, quy

mô và tu i c a doanh nghi p: c l ng cho 100 doanh nghi p ngành công nghi p s n

xu t) mu n xem xét tác đ ng c a quy mô và tu i tác c a doanh nghi p đ n t ng tr ng c a doanh nghi p

2.2.2 D li u nghiên c u:

Bài nghiên c u s d ng d li u t c s d li u các doanh nghi p nh (SBDB) đ c xây d ng b i V n phòng qu n lý doanh nghi p nh M bao g m 100 doanh nghi p ngành công nghi p s n xu t trong giai đo n t n m 1976-1980

2.2.3 Ph ng pháp nghiên c u:

Phân tích d li u b ng, h i quy v i các bi n ph thu c và bi n đ c l p nh sau:

Bi n ph thu c là t ng tr ng c a doanh nghi p, s thay đ i trong t ng tr ng c a doanh nghi p

Bi n đ c l p là quy mô, tu i c a doanh nghi p

2.2.4 K t qu nghiên c u:

Bài nghiên c u M i quan h gi a t ng tr ng, quy mô và tu i c a doanh nghi p s

d ng m u 100 doanh nghi p ngành công nghi p s n xu t K t qu cho th y r ng tu i là y u

t quan tr ng quy t đ nh t ng tr ng c a doanh nghi p, s thay đ i trong t ng tr ng c a doanh nghi p s gi m theo tu i c a doanh nghi p Ngoài ra, bài nghiên c u c ng th y r ng

t ng tr ng c a doanh nghi p gi m theo quy mô doanh nghi p

2.3 Becchetti, L và Trovato, G., 2002 “The determinants of growth for small and medium sized firms: the role of the availabitity of external finance” (Các y u t

quy t đ nh đ n t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh : vai trò c a s s n có tài

chính bên ngoài)

Trang 17

Trong bài nghiên c u n m 2002: The determinants of growth for small and medium sized firms: the role of the availabitity of external finance” Becchetti và Trovato mu n nghiên c u nh ng y u t quy t đ nh đ n t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh Ý

kh n ng xu t kh u và h n ch tài chính, vì nh ng doanh nghi p v a và nh khó kh n khi

ti p c n ngu n tài chính bên ngoài

2.4 Sarno, 2008: “Capital structure and growth of the firms in the backward regions of the south Italy” (C u trúc v n và t ng tr ng c a doanh nghi p trong vùng phía nam n c Ý)

Trong bài nghiên c u n m 2008: “Capital structure and growth of the firms in the backward regions of the south Italy” Sarno mu n tìm ra m i quan h gi a t ng tr ng c a doanh nghi p và ngu n v n n i b c a doanh nghi p c a các doanh nghi p trong Mezzogiorno

Phân tích các y u t liên quan đ n c c u ngu n v n, nhân s và bán hàng, và t l

l u chuy n ti n t So sánh các doanh nghi p Mezzogiorno v i ph n còn l i c a Ý

Trang 18

K t qu nghiên c u th c nghi m cho th y r ng t ng tr ng c a các doanh nghi p

v a và nh ph thu c vào ngu n v n n i b c a doanh nghi p Các doanh nghi p phía Nam n c Ý có t l n cao h n, làm t ng chi phí c a chúng Các doanh nghi p th ng khó kh n trong ti p c n ngu n v n bên ngoài, do đó khó có đ v n đ m r ng ho t đ ng kinh doanh c bi t, trong đi u ki n kinh t m đ m hi n nay, ngu n v n n i b có th có

m t tác đ ng l n h n v s phát tri n c a doanh nghi p v a và nh H n n a, doanh nghi p s d ng ngu n v n n i b s có chi phí ít h n so v i các ngu n l c bên ngoài

2.5 Nunes và Almeida, 2009: “The Quadratic Relationship between Intangible Assets and Growth in Portuguese SMEs” (M i quan h gi a tài s n vô hình và t ng

tr ng c a các doanh nghi p v a và nh B ào Nha)

Bài nghiên c u c a Nunes và Almeida n m 2009: “The Quadratic Relationship between Intangible Assets and Growth in Portuguese SMEs” (M i quan h gi a tài s n vô hình và t ng tr ng c a các doanh nghi p v a và nh B ào Nha) mu n tìm hi u v

m i quan h gi a t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh và tài s n vô hình B ào Nha

2.5.2 D li u nghiên c u:

Trong nghiên c u này s d ng m u các doanh nghi p v a và nh B ào Nha trong giai đo n t n m 1999 đ n n m 2005 Bài nghiên c u ch n các doanh nghi p v a và

nh d a trên khuy n tiêu chu n c a Liên minh châu Âu L124/36 (2003/361/CE) Theo đó,

m t doanh nghi p đ c coi là v a và nh khi nó đáp ng hai trong s các tiêu chí sau: 1) ít

h n 250 nhân viên, 2) tài s n ít h n 43 tri u euro; 3) doanh s d i 50 tri u euro D a trên tiêu chí này, bài nghiên c u ch n 1.383 doanh nghi p v a và nh v i d li u trong giai

đo n 1999-2005, bao g m 8.298 quan sát T t c các doanh nghi p c a m u nghiên c u là doanh nghi p t nhân

2.5.3 Ph ng pháp nghiên c u:

Bài nghiên c u s d ng h i quy OLS cho mô hình g m bi n ph thu c và các bi n

đ c l p nh sau:

Trang 19

Bi n ph thu c đ c s d ng trong nghiên c u này là s t ng tr ng trong t ng tài

s n c a doanh nghi p v a và nh B ào Nha

Bi n đ c l p quy t đ nh s t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh là: quy mô

t ng tài s n, t l tài s n vô hình trong t ng tài s n, tu i c a doanh nghi p, và dòng ti n

K t qu cho th y có m i quan h gi a tài s n vô hình và t ng tr ng c a doanh nghi p T l tài s n vô hình càng cao thì doanh nghi p t ng tr ng càng nhi u, và t l tài

s n vô hình trong t ng tài s n càng ít có th c n tr s t ng tr ng

Trong tr ng h p doanh nghi p v a và nh không đ tài chính n i b , chúng

th ng g p khó kh n trong vi c ti p c n ngu n tài chính bên ngoài, d n đ n h n ch s phát tri n Do đó, bài nghiên c u cho r ng tài s n vô hình ch là ch t xúc tác cho t ng

tr ng c a các doanh nghi p v a và nh B ào Nha và đ ngh nh ng nhà ho ch đ nh chính sách t o đ ng l c tài chính cho nh ng doanh nghi p v a và nh B ào Nha

Ngoài ra, b ng ch ng th c nghi m còn cho th y tác đ ng c a các y u t quy t đ nh

đ n t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh nh sau: bài nghiên c u tìm th y m t m i quan h tiêu c c và có ý ngh a th ng kê gi a quy mô và t ng tr ng trong doanh nghi p

v a và nh , tu i c a doanh nghi p càng cao t c doanh nghi p ho t đ ng càng lâu n m thì

t ng tr ng càng ch m, và tài chính n i b là m t y u t tác đ ng tích c c đ n t ng tr ng

c a doanh nghi p v a và nh B ào Nha

2.6 Miroslav Mateev và Yanko Anastasov, 2010: “Determinants of Small and

Medium sized fast growth Enterprises in Central and Eastern Europe: A panel data

analysis” (Các y u t quy t đ nh đ n s t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh Trung và ông Âu: phơn tích d li u b ng)

Tác gi th c hi n bài nghiên c u ch y u d a vào bài vi t c a Miroslav Mateev và Yanko Anastasov n m 2010: “Determinants of Small and Medium sized fast growth Enterprises in Central and Eastern Europe: A panel data analysis” (các y u t quy t đ nh

đ n s t ng tr ng c a doanh nghi p v a và nh Trung và ông Âu: phân tích d li u

b ng)

Trang 20

2.6.1 M c đích nghiên c u:

Miroslav Mateev và Yanko Anastasov nh n th y đ c t m quan tr ng c a các doanh nghi p v a và nh trong vi c phát tri n kinh t c a các n c Trung và ông Âu Do đó, Miroslav Mateev và Yanko Anastasov mu n nghiên c u nh ng y u t quy t đ nh chính

đ n s t ng tr ng c a các doanh nghi p v a và nh (SMEs) khu v c này Các y u t

đ c xét đ n nh bi n gi i thích là c c u v n, ngu n v n n i b , kh n ng thanh toán

ng n h n, các c h i t ng tr ng trong t ng lai, hi u qu s d ng v n, hi u qu s d ng lao đ ng, tu i, quy mô, ngành ngh ho t đ ng (s n xu t hay d ch v ) và lo i hình s h u doanh nghi p (c ph n hay t nhân) Và t ng tr ng (bi n ph thu c) đ c s d ng trong bài nghiên c u là t ng tr ng trong doanh thu, t ng tr ng trong t ng tài s n và t ng

tr ng trong s lao đ ng

2.6.2 D li u nghiên c u:

Các tác gi s d ng d li u t báo cáo tài chính c a 560 doanh nghi p v a và nh nhanh chóng phát tri n t sáu n n kinh t chuy n đ i Trung và ông Âu, bao g m: Bulgaria, Crotia, C ng hòa Séc, Ph n Lan, Romani và Serbia

t ng tài s n đ i di n cho kh n ng thanh toán ng n h n, t ng n / t ng tài s n th hi n m c

đ đòn b y, l i nhu n ho t đ ng/ tài s n h u hình th hi n hi u su t s d ng v n, l i nhu n

ho t đ ng/ s lao đ ng th hi n hi u su t s d ng lao đ ng, (thu nh p tr c thu + kh u hao)/ t ng tài s n th hi n ngu n v n n i b c a doanh nghi p, t ng s lao đ ng th hi n quy mô doanh nghi p, s tu i c a doanh nghi p là s n m ho t đ ng, lo i hình doanh nghi p (c ph n hay t nhân), l nh v c ho t đ ng (s n xu t hay d ch v )

Trang 21

Ngoài ra còn dùng ph ng pháp GMM (generalized method of moments) đ xem xét ph n d trong mô hình trên, lo i tr t ng quan b c cao h n th hi n m i quan h n ng

đ c thù khác c a doanh nghi p ch ng h n nh quy mô, c h i t ng tr ng trong t ng lai,

kh n ng thanh toán ng n h n, đòn b y, hi u su t s d ng v n, hi u su t s d ng lao đ ng, ngu n v n n i b

K t qu cho th y r ng quy mô c a doanh nghi p khi đo l ng b ng t ng tài s n có tác đ ng d ng đ n t ng tr ng trong doanh thu c a doanh nghi p và ng c l i Và t ng

tr ng trong s lao đ ng c ng nh h ng đ n t ng tr ng trong tài s n Các tác gi c ng

th y r ng y u t các c h i t ng tr ng trong t ng lai, t c là t l tài s n vô hình trên t ng tài s n có nh h ng đ n t ng tr ng c a doanh nghi p nh ng tác đ ng y u Ngu n v n

n i b c a doanh nghi p càng l n thì có kh n ng t ng tr ng càng cao Y u t kh n ng thanh toán ng n h n có tác đ ng âm đ n t ng tr ng trong c doanh thu và t ng tài s n

òn b y c a doanh nghi p, hi u su t s d ng v n, hi u su t s d ng lao đ ng thì có tác

l i đ phát tri n doanh nghi p v a và nh

Trang 23

CH NG 3: PH NG PHÁP NGHIÊN C U

Bài nghiên c u v i m c đích tìm hi u nh ng y u t tài chính quy t đ nh đ n s t ng

tr ng c a các doanh nghi p v a và nh Vi t Nam Phân tích d a trên d li u t các

b ng báo cáo tài chính c a các doanh nghi p v a và nh t i Vi t Nam

Trong bài nghiên c u này mu n xem xét t ng tr ng c a doanh nghi p có th đ c

gi i thích b ng nh ng y u t truy n th ng và nh ng đ c đi m c th c a doanh nghi p

tr l i câu h i này, bài nghiên c u đ a ra gi thi t:

Gi thi t nghiên c u: T ng tr ng c a doanh nghi p ph thu c vào các y u t c a

doanh nghi p, ch ng h n nh quy mô, đ tu i, các c h i t ng tr ng trong t ng lai, kh

n ng thanh toán ng n h n, đòn b y, hi u su t s d ng v n, hi u su t s d ng lao đ ng, t

su t sinh l i trên tài s n, ngành ngh ho t đ ng

xem xét tác đ ng c a các y u t lên t ng tr ng c a doanh nghi p, bài nghiên

c u s s d ng 2 mô hình M t là h i quy toàn b m u, hai là h i quy v i m u là các doanh nghi p có t ng tr ng trong 5 n m liên ti p

u tiên, s thu th p các s li u tài chính t báo cáo tài chính c a các doanh nghi p

v a và nh c a Vi t Nam niêm y t trên 2 sàn giao d ch ch ng khoán Hà N i và TP.HCM

nh : t ng tài s n, tài s n ng n h n, n ng n h n, t ng n , tài s n h u hình, giá tr hao mòn, doanh thu, l i nhu n tr c thu , tài s n vô hình, s l ng lao đ ng, s n m ho t đ ng, lo i hình s h u doanh nghi p, ngành ngh ho t đ ng T các s li u này, tính toán các ch s

nh log t ng tài s n, t ng n /t ng tài s n, tài s n ng n h n/t ng tài s n, tài s n vô hình/t ng tài s n, doanh thu/tài s n h u hình, doanh thu/ s lao đ ng, log s lao đ ng, (thu

nh p tr c thu + kh u hao)/t ng tài s n, s n m ho t đ ng Và đ a các ch s này vào

ph ng trình nh là bi n gi i thích, v i bi n ph thu c l n l t là t ng tr ng trong t ng tài s n, t ng tr ng trong doanh thu và t ng tr ng trong s lao đ ng Sau đó, h i quy

ph ng trình trên ph n m m Eviews, ki m đ nh Hausman đ l a ch n mô hình nh h ng

c đ nh FEM hay nh h ng ng u nhiên REM, sau đó lo i tr đa c ng tuy n b ng cách

lo i kh i mô hình nh ng bi n có t ng quan cao v i nhau ki m tra t t ng quan trong mô hình, dùng ki m đ nh Durbin-Watson, n u có t t ng quan thì s d ng ph ng pháp GLS đ lo i b t t ng quan

Trang 24

3.1 Ch n mô hình nghiên c u

Nghiên c u v các y u t quy t đ nh đ n s t ng tr ng c a doanh nghi p v a và

nh , tác gi ch n mô hình nghiên c u theo Miroslav Mateev và Yanko Anastasov n m

2010, bao g m 3 ph ng trình h i quy v i bi n ph thu c l n l t là t ng tr ng trong doanh thu, t ng tài s n và s lao đ ng đ c th hi n nh sau:

Bi n ph thu c là t ng tr ng trong doanh thu:

OP_REVEN = 0 + 1TA + 2LEVER + 3CUR + 4IA + 5CAP + 6LAB +

7CF_RATIO + 8E + 9AGE + 10 S + it (3.1)

Trong đó:

OP_REVEN: Thay đ i trong doanh thu, th hi n s t ng tr ng (Vi t Nam đ ng),

b ng chênh l ch gi a log doanh thu c a doanh nghi p gi a k t và t-1

TA (total assets): T ng tài s n, th hi n quy mô doanh nghi p (Vi t Nam đ ng) o

l ng b ng Log t ng tài s n c a doanh nghi p k t, d ki n có tác đ ng d ng

LEVER (leverage): T ng n / t ng tài s n, th hi n đòn b y o l ng b ng T s

LAB (labour productivity): Doanh thu / s lao đ ng, th hi n hi u su t s d ng lao

đ ng o l ng b ng T s doanh thu/ s lao đ ng k t

CF_RATIO: (L i nhu n tr c thu + kh u hao) / t ng tài s n, th hi n t l dòng

ti n o l ng b ng T s dòng ti n doanh nghi p và tài s n c a doanh nghi p k t, d

ki n có tác đ ng d ng

Trang 25

E: S lao đ ng c a doanh nghi p, th hi n quy mô doanh nghi p o l ng b ng Log s lao đ ng k t, d ki n có tác đ ng d ng

AGE: S n m ho t đ ng c a doanh nghi p o l ng b ng Log tu i c a doanh nghi p (s n m ho t đ ng) k t, d ki n có tác đ ng âm

S (sector): Ngành ngh ho t đ ng (d ch v ho c ngành ngh khác) ây là bi n gi ,

nh n giá tr là 1 n u là d ch v và giá tr 0 trong các tr ng h p khác, d ki n có tác đ ng

d ng

Bi n ph thu c là t ng tr ng trong t ng tài s n:

TOT_ASSETS = 0 + 1R + 2LEVER + 3CUR + 4IA + 5CAP + 6LAB + 7CF_RATIO + 8E + 9AGE + 10S+ it (3.2)

Trong đó:

TOT_ASSETS: Thay đ i trong giá tr s sách c a t ng tài s n, th hi n s t ng

tr ng (Vi t Nam đ ng), b ng chênh l ch gi a log t ng tài s n c a doanh nghi p gi a k t

đ ng o l ng b ng T s doanh thu/ s lao đ ng k t

Trang 26

Bi n ph thu c là t ng tr ng trong s lao đ ng:

EMPLOYE = 0 + 1TA + 2R + 3LEVER + 4CUR + 5IA + 6CAP + 7LAB +

8 CF_RATIO + 9AGE + 10 S + it (3.3)

Trong đó:

EMPLOYE: Thay đ i trong s lao đ ng c a doanh nghi p, th hi n s t ng tr ng,

b ng chênh l ch gi a log s lao đ ng k t và t-1

R (revenues): Doanh thu, th hi n s t ng tr ng (Vi t Nam đ ng), b ng log doanh thu c a doanh nghi p gi a k t, d ki n có tác đ ng d ng

TA (total assets): T ng tài s n, th hi n quy mô doanh nghi p (Vi t Nam đ ng) o

l ng b ng Log t ng tài s n c a doanh nghi p k t, d ki n có tác đ ng d ng

LEVER (leverage): T ng n / t ng tài s n, th hi n đòn b y o l ng b ng T s

Trang 27

CAP (capital productivity): Doanh thu / tài s n h u hình, th hi n hi u su t s d ng

v n o l ng b ng T s doanh thu/tài s n h u hình k t, d ki n có tác đ ng d ng

đ ng đo l ng b ng T s doanh thu/ s lao đ ng k t

Bi n gi i thích: bài nghiên c u ch n m t s bi n mà nghiên c u th c nghi m c a M.Mateev và Y.Anastasov cho th y là y u t quan tr ng quy t đ nh s t ng tr ng: t ng tài s n, t ng n /t ng tài s n, tài s n ng n h n/t ng tài s n, tài s n vô hình/t ng tài s n, doanh thu/tài s n h u hình, doanh thu/ s lao đ ng, s lao đ ng, (thu nh p tr c thu +

kh u hao)/t ng tài s n, s n m ho t đ ng

Nh đã gi i thích trên, m t s đ c đi m c th c a doanh nghi p nh t l dòng

ti n, c c u v n, đòn b y, hi u qu s n xu t, hi u qu s d ng lao đ ng, c h i phát tri n trong t ng lai, tu i và kích c , ngành ngh ho t đ ng có th giúp gi i thích s t ng tr ng trong các doanh nghi p v a và nh Cách ti p c n trong bài nghiên c u này là t ng tr ng

c a các doanh nghi p v a và nh không ch liên quan đ n các y u t quy t đ nh truy n

th ng nh tu i và kích th c mà còn y u t quy t đ nh c th khác liên quan đ n tài chính,

đ c đi m t ch c qu n lý c a m t doanh nghi p Do doanh nghi p v a và nh khó kh n trong vi c ti p c n th tr ng v n, và nh ng h n ch tài chính có tính b t bu c h n cho

Trang 28

doanh nghi p v a và nh Vì v y, tài chính n i b đóng m t vai trò quan tr ng trong vi c

đ t đ c s phát tri n c a doanh nghi p nh b ng cách v t qua khó kh n tài chính Theo

lý thuy t tr t t phân h ng (Myers và Majluf, 1984) các doanh nghi p thích tài tr b ng ngu n v n n i b h n tr c khi vi n đ n th tr ng Trong nh ng tr ng h p này, các doanh nghi p có l u l ng ti n m t l n s phát tri n nhanh h n, và do đó d ki n có m i

t ng quan thu n gi a dòng ti n và t ng tr ng b n v ng

Ngoài ra, c c u v n là khác nhau gi a các doanh nghi p v a và nh , và đòn b y

có th liên quan đ n t ng tr ng c a doanh nghi p Trong bài nghiên c u này s d ng bi n LEVER (đòn b y) đ i di n cho c c u v n c a doanh nghi p (đo l ng b ng t l t ng n trên t ng tài s n) và d ki n có tác đ ng d ng

Bài nghiên c u đ a vào bi n CUR đ c xây d ng b ng cách l y t l tài s n ng n

h n trên n ng n h n, và d ki n có tác đ ng tích c c đ n t ng tr ng trong c doanh thu bán hàng và tài s n, cho th y r ng các doanh nghi p có kh n ng duy trì m c thanh kho n cao h n s ph i đ i m t v i khó kh n tài chính ít nghiêm tr ng h n

Bi n th hi n c h i t ng tr ng trong t ng lai IA đ c xây d ng b ng cách l y t

l tài s n vô hình trên t ng tài s n.Tài s n vô hình bao g m chi phí nghiên c u và phát tri n, th ng hi u, b ng sáng ch và quy n tác gi Vì đây là nh ng kho n đ u t có th ng

ph t dài h n nên hy v ng r ng t tr ng tài s n c đ nh vô hình trong t ng tài s n c a m t doanh nghi p càng l n thì t c đ t ng tr ng doanh thu trong ho t đ ng càng nh Vì v y,

m i quan h mong đ i gi a hai bi n này là ngh ch bi n

Bi n t ng tài s n TA và bi n s l ng lao đ ng E là bi n kích th c đ ki m tra hi u

ng quy mô trong m i quan h v i t ng tr ng và quy mô doanh nghi p (đ c tính b ng log t ng tài s n và log s l ng lao đ ng) B ng ch ng th c nghi m cho th y r ng các doanh nghi p càng l n (v t ng tài s n) thì có ti m n ng phát tri n càng l n (M.Mateev và Y.Anastasov, 2010) Vì v y, bài nghiên c u hy v ng kích th c c a doanh nghi p có tác

đ ng d ng đ n t ng tr ng

Bài nghiên c u s d ng 2 bi n CAP (t l doanh thu trên tài s n h u hình) và LAB (t l doanh thu trên s lao đ ng) đ ki m tra m i liên h gi a hi u qu ho t đ ng c a m t doanh nghi p v a và nh và ti m n ng t ng tr ng c a nó, d ki n có tác đ ng d ng đ n

t ng tr ng

Trang 29

Các doanh nghi p có kích th c và đ tu i khác nhau có th có nh ng đ c đi m t

ch c và môi tr ng khác nhau, có th nh h ng đ n t ng tr ng Do đó, đ c đi m c th

c a doanh nghi p đ c b sung bao g m nh là bi n gi i thích trong bài nghiên c u Bi n AGE, tu i c a doanh nghi p đ c đ nh ngh a là s n m mà m t doanh nghi p đã ho t

đ ng trên th tr ng (k t ngày thành l p) đ c tính b ng log s n m ho t đ ng và d

ki n s có m t m i quan h ngh ch bi n v i t ng tr ng Cu i cùng, đ đ i di n cho môi

tr ng kinh doanh, bi n gi ngành S đ c s d ng nh n giá tr 1 n u là doanh nghi p ho t

đ ng trong ngành d ch v và b ng 0 trong các tr ng h p khác, k v ng là nh ng doanh nghi p ngành d ch v có ti m n ng t ng tr ng l n h n

3.3 D li u nghiên c u

Ch n l a các doanh nghi p theo đ nh ngh a c a Ngh đ nh s 56/2009/N -CP ngày 30/6/2009 c a Chính ph v tr giúp phát tri n doanh nghi p nh và v a; và k t h p v i cách th c ch n d li u t bài nghiên c u c a Mirislav và Yanko theo tiêu chu n nh sau: (1) là doanh nghi p v a và nh , (2) đã tham gia ho t đ ng kinh doanh ít nh t 5 n m, (3) không bao g m nh ng doanh nghi p đang trong quá trình phá s n i v i nh ng doanh nghi p có t ng tr ng, ngoài nh ng đi u ki n trên thì doanh nghi p đó ph i có t ng tr ng trong doanh thu ho c t ng tr ng trong t ng tài s n ít nh t 10%/n m trong su t giai đo n nghiên c u t 2008-2012

D li u nghiên c u đ c l y t báo cáo tài chính, báo cáo th ng niên c a các công

ty niêm y t trên 2 sàn giao d ch ch ng khoán Hà N i và Thành ph H Chí Minh K t qu

là, s l ng các doanh nghi p trong m u đ c xác đ nh là 90 doanh nghi p v a và nh có

d li u k toán đ y đ trong giai đo n 2008-2012 v i 450 quan sát S l ng m u các doanh nghi p v a và nh có t ng tr ng là 34 doanh nghi p v i 170 quan sát trong giai

đo n l y m u (2008-2012)

3.4 Mô hình đ nh l ng

Bài nghiên c u s d ng ph n m m Eviews đ h i quy các ph ng trình, sau đó s

d ng ki m đ nh Hausman đ xem xét mô hình ch u nh h ng b i các y u t c đ nh FEM hay các y u t ng u nhiên REM Bài nghiên c u lo i b đa c ng tuy n b ng cách lo i bi n

có t ng quan cao v i bi n ph thu c ra kh i mô hình ki m tra t t ng quan, bài

Trang 30

nghiên c u dùng ki m đ nh Durbin-Watson đ xem xét mô hình có t t ng quan hay không, n u có thì s dùng ph ng pháp GLS đ lo i b t t ng quan

Tr c tiên, bài nghiên c u s xem xét tác đ ng c a các y u t đ n s t ng tr ng

c a toàn b m u 90 doanh nghi p v a và nh trong giai đo n 2008-2012

Sau đó, bài nghiên c u xem xét tác đ ng c a các y u t đ n s t ng tr ng c a nhóm doanh nghi p v a và nh t ng tr ng và so sánh k t qu v i toàn b m u

Trang 31

Ma tr n t ng quan gi a các bi n trong mô hình đ c th hi n b ng 4.1 và đ c

s d ng đ ki m tra m c đ c ng tuy n gi a các bi n B ng này cho th y 2 bi n t ng quan cao nh t là doanh thu và t ng tài s n (h s 0.773913) H s này t ng đ i cao, đi u này có th gây ra hi n t ng đa c ng tuy n gi m thi u các v n đ v i kh n ng đa

c ng tuy n, bài nghiên c u s lo i tr bi n d ki n s đ c liên quan ch t ch v i ph n còn

l i (trong tr ng h p này là doanh thu R và t ng tài s n TA) Các bi n còn l i có t ng quan ít nên không đ gây ra hi n t ng đa c ng tuy n

B ng 4.2 trình bày th ng kê tóm t t cho toàn b m u c a 90 doanh nghi p Chúng

ta có th th y r ng m u đ c t o thành t các doanh nghi p v a và nh v i tài s n trung bình là 290,684.3 tri u đ ng, tài s n nhi u nh t là 1,928,286 tri u đ ng và ít nh t là 16,401.15 tri u đ ng Ta th y có lênh l ch l n trong t ng tài s n gi a các doanh nghi p Doanh thu t ho t đ ng s n xu t kinh doanh trung bình là 356,560.7 tri u đ ng, nhi u

Các c h i t ng tr ng trong t ng lai IA (nh đo b ng t l tài s n vô hình trong

t ng tài s n) c a các doanh nghi p này là t ng đ i th p (trung bình là 0.020228) Lý do

có th là các doanh nghi p v a và nh đ u t kinh phí trong th ng hi u, b ng sáng ch và

b n quy n ít h n so v i các doanh nghi p l n Nh ng th ng kê v t l dòng ti n đ c t o

Trang 32

ra b i các doanh nghi p trong m u (CF_RATIO) cho th y r ng 1 đ ng đ u t trong t ng tài s n trung bình ch t o ra 0.312615 đ ng trong dòng ti n

S lao đ ng trung bình c a các doanh nghi p trong m u là 589 lao đ ng S n m

ho t đ ng trung bình là 7 n m, nhi u nh t là 18 n m và ít nh t là 1 n m, các doanh nghi p này ch y u là nh ng doanh nghi p còn tr

Trang 34

B ng 4.2: Th ng kê (t ng s m u 90 doanh nghi p):

(Ngu n: tác gi t ng h p và tính toán t ph n m m Eviews 6.0)

Trang 35

K t qu h i quy đ c th hi n nh sau:

B ng 4.3: K t qu h i quy toàn b m u 90 doanh nghi p v i bi n ph thu c là doanh thu:

Dependent Variable: OP_REVEN

Method: Panel Least Squares

Sample: 2008 2012

Periods included: 5

Cross-sections included: 90

Total panel (balanced) observations: 450

Variable Coefficient Std Error t-Statistic Prob

C 1.520666 0.359033 4.235455 0.0000

TA 0.457854 0.074764 6.124034 0.0000 LEVER 0.134484 0.081099 1.658266 0.0982 CUR -0.002042 0.000833 -2.452199 0.0147

IA -0.233477 0.269813 -0.865329 0.3875 CAP -1.49E-05 3.51E-05 -0.425762 0.6705 LAB 7.02E-05 7.30E-06 9.612366 0.0000 CF_RATIO 0.102941 0.048084 2.140863 0.0330

E 0.435379 0.078493 5.546749 0.0000 AGE 0.165325 0.064324 2.570193 0.0106

S -0.069311 0.073245 -0.946282 0.3447

Effects Specification Cross-section fixed (dummy variables)

R-squared 0.954997 Mean dependent var 5.319010 Adjusted R-squared 0.942267 S.D dependent var 0.459999 S.E of regression 0.110527 Akaike info criterion -1.373988 Sum squared resid 4.275660 Schwarz criterion -0.460821 Log likelihood 409.1472 Hannan-Quinn criter -1.014075 F-statistic 75.02266 Durbin-Watson stat 1.843363 Prob(F-statistic) 0.000000

(Ngu n: Tác gi tính toán t ph n m m Eviews 6.0)

Dùng ki m đ nh Hausman đ ki m tra các nh h ng c đ nh và ng u nhiên, k t

qu cho th y giá tr p = 0.0011 nh h n 0.05, do đó có th k t lu n là mô hình ch u s tác

đ ng c a các y u t c đ nh đ c trình bày k t qu nh trên

Trang 36

B ng 4.4: Ki m đ nh Hausman cho m u 90 doanh nghi p v i bi n ph thu c

là doanh thu

Correlated Random Effects - Hausman Test

Equation: RAN01

Test cross-section random effects

Test Summary Chi-Sq Statistic Chi-Sq d.f Prob Cross-section random 29.451773 10 0.0011

Cross-section random effects test comparisons:

Variable Fixed Random Var(Diff.) Prob

TA 0.457854 0.511051 0.002531 0.2903 LEVER 0.134484 0.085928 0.001587 0.2229 CUR -0.002042 -0.002463 0.000000 0.0485

IA -0.233477 -0.191805 0.009618 0.6709 CAP -0.000015 -0.000018 0.000000 0.6010 LAB 0.000070 0.000048 0.000000 0.0001 CF_RATIO 0.102941 0.105378 0.000354 0.8970

E 0.435379 0.357769 0.003713 0.2028 AGE 0.165325 0.149305 0.001356 0.6635

S -0.069311 -0.014225 0.003636 0.3609

Cross-section random effects test equation:

Sample: 2008 2012

Periods included: 5

C 1.520666 0.359033 4.235455 0.0000

TA 0.457854 0.074764 6.124034 0.0000 LEVER 0.134484 0.081099 1.658266 0.0982 CUR -0.002042 0.000833 -2.452199 0.0147

E 0.435379 0.078493 5.546749 0.0000 AGE 0.165325 0.064324 2.570193 0.0106

Trang 37

S -0.069311 0.073245 -0.946282 0.3447

B ng 4.3 th hi n mô hình đ y đ các y u t K t qu cho th y h s d c a ki m

đ nh Durbin-Watson là 1.843363, tra b ng Durbin-Watson v i k = 10, s quan sát n = 450,

ta có dL = 1.665 và dU = 1.874, v i d = 1.843363 thì mô hình có t t ng quan d ng

kh c ph c t t ng quan, bài nghiên c u dùng ph ng pháp GLS cho k t qu nh sau:

B ng 4.5: K t qu h i quy m u 90 doanh nghi p v i bi n ph thu c là doanh

thu, dùng ph ng pháp GLS:

Method: Panel EGLS (Cross-section weights)

Sample: 2008 2012

Periods included: 5

Linear estimation after one-step weighting matrix

TA 0.690616 0.019706 35.04567 0.0000 LEVER -0.040179 0.033465 -1.200633 0.2305 CUR -0.005915 0.002465 -2.399391 0.0168

E 0.203101 0.015671 12.95998 0.0000 AGE 0.025269 0.018441 1.370248 0.1713

S 0.043593 0.011066 3.939418 0.0001

C 1.068573 0.089156 11.98544 0.0000

Trang 38

Weighted Statistics R-squared 0.921523 Mean dependent var 10.10732 Adjusted R-squared 0.919735 S.D dependent var 9.534252 S.E of regression 0.240596 Sum squared resid 25.41207 F-statistic 515.4974 Durbin-Watson stat 0.566607 Prob(F-statistic) 0.000000

Unweighted Statistics R-squared 0.702476 Mean dependent var 5.319010 Sum squared resid 28.26722 Durbin-Watson stat 0.343941 (Ngu n: Tác gi tính toán t ph n m m Eviews 6.0)

K t qu trong b ng 4.5 cho th y tác đ ng c a quy mô doanh nghi p khi đo b ng

t ng tài s n tác đ ng d ng đ n t ng tr ng trong doanh thu (v i h s b ng 0.690616

m c ý ngh a 1%) Bi n đòn b y LEVER đo l ng b ng t ng n trên t ng tài s n tuy có tác

đ ng âm nh ng l i không có ý ngh a th ng kê khi p-value = 0.2305 và bi n kh n ng thanh toán ng n h n CUR b ng t l tài s n ng n h n trên n ng n h n có tác đ ng âm đ n t ng

tr ng trong doanh thu m c ý ngh a 5%

Bi n IA đ c xây d ng b ng cách l y t l tài s n vô hình trên t ng tài s n có tác

đ ng âm đ n t ng tr ng trong doanh thu m c ý ngh a 1% còn bi n CAP th hi n hi u

su t s d ng v n c a doanh nghi p l i không có ý ngh a th ng kê Bi n LAB th hi n hi u

su t s d ng lao đ ng c a doanh nghi p có tác đ ng tích c c nh lên doanh thu m c ý ngh a 1 %, khi doanh nghi p s d ng lao đ ng hi u qu s làm t ng doanh thu Bi n CF_RATIO th hi n nh h ng dòng ti n c a doanh nghi p nh d ki n có tác đ ng tích

c c đ n t ng tr ng c a doanh nghi p m c ý ngh a 1% (h s 0.150004) Bi n AGE th

hi n s n m ho t đ ng c a doanh nghi p không có ý ngh a th ng kê khi p-value = 0.1713

Bi n E th hi n s lao đ ng c a doanh nghi p tác đ ng đáng k lên t ng tr ng c a doanh nghi p v i h s 0.203101 m c ý ngh a 1% K t qu c ng cho th y bi n gi ngành ngh

S c ng có tác đ ng d ng đ n t ng tr ng, v i h s 0.043593 m c ý ngh a 1%, t c là

nh ng doanh nghi p ho t đ ng trong ngành d ch v thì t ng tr ng nhi u h n

Ti p theo, bài nghiên c u ch y mô hình v i bi n ph thu c là t ng tài s n và bi n doanh thu là bi n gi i thích

Trang 39

B ng 4.6: K t qu h i quy toàn b m u v i bi n ph thu c là t ng tài s n

Dependent Variable: TOT_ASSETS

Sample: 2008 2012

Periods included: 5

C 3.297494 0.177472 18.58036 0.0000

R 0.211384 0.034517 6.124034 0.0000 LEVER 0.258381 0.053569 4.823348 0.0000 CUR -0.002031 0.000560 -3.625234 0.0003

IA 0.025256 0.183522 0.137618 0.8906 CAP -3.43E-05 2.38E-05 -1.443367 0.1498 LAB -8.46E-06 5.56E-06 -1.521984 0.1289 CF_RATIO -0.143926 0.031972 -4.501586 0.0000

E 0.165772 0.054918 3.018529 0.0027 AGE 0.482280 0.035802 13.47092 0.0000

S -0.025783 0.049813 -0.517591 0.6051

Dùng ki m đ nh Hausman đ ki m tra các nh h ng c đ nh và ng u nhiên, k t

qu cho th y giá tr p nh h n 0.05, do đó có th k t lu n là mô hình ch u s tác đ ng c a các y u t c đ nh đ c trình bày k t qu nh trên

Trang 40

B ng 4.7: Ki m đ nh Hausman cho m u 90 doanh nghi p v i bi n ph thu c

Cross-section random effects test comparisons:

Variable Fixed Random Var(Diff.) Prob

R 0.211384 0.270782 0.000225 0.0001 LEVER 0.258381 0.286238 0.000452 0.1903 CUR -0.002031 -0.001496 0.000000 0.0000

IA 0.025256 -0.026171 0.002823 0.3331 CAP -0.000034 -0.000029 0.000000 0.1463 LAB -0.000008 0.000002 0.000000 0.0092 CF_RATIO -0.143926 -0.181092 0.000111 0.0004

E 0.165772 0.238358 0.001476 0.0588 AGE 0.482280 0.410751 0.000136 0.0000

S -0.025783 -0.007723 0.001354 0.6236

Cross-section random effects test equation:

Dependent Variable: TOT_ASSETS

Sample: 2008 2012

Periods included: 5

C 3.297494 0.177472 18.58036 0.0000

R 0.211384 0.034517 6.124034 0.0000 LEVER 0.258381 0.053569 4.823348 0.0000 CUR -0.002031 0.000560 -3.625234 0.0003

IA 0.025256 0.183522 0.137618 0.8906 CAP -3.43E-05 2.38E-05 -1.443367 0.1498 LAB -8.46E-06 5.56E-06 -1.521984 0.1289 CF_RATIO -0.143926 0.031972 -4.501586 0.0000

E 0.165772 0.054918 3.018529 0.0027

Định dạng
Số trang	118
Dung lượng	5,83 MB