có th tuy n đúng.
Trang 1B GIÁO D CăVĨă ĨOăT O
Trang 2B GIÁO D CăVĨă ĨOăT O
Trang 3L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan lu n v n này là công trình nghiên c u c a cá nhân tôi, d i
s h ng d n khoa h c c a PGS.TS H Ti n D ng Các s li u đi u tra, các k t qu
nghiên c u nêu trong lu n v n là trung th c và ch a đ c công b b t k tài li u
Trang 4M C L C
Trang TRANG PH BÌA
L IăCAMă OAN
M C L C
DANH M C CH VI T T T
DANH M C CÁC B NG BI U
DANH M C CÁC HÌNH V
DANH M C PH L C
M U 1
1 Lý do ch n đ tài 1
2 M c tiêu c a đ tài 3
3 i t ng và ph m vi nghiên c u 3
4 Ph ng pháp nghiên c u 3
5 B c c c a đ tài 4
CH NGă1:ăT NG QUAN V QU N TR NGU N NHÂN L C 5
1.1 Khái ni m,ăvaiătròăvƠăỦăngh aăc a qu n tr ngu n nhân l c 5
1.1.1 Khái ni m ngu n nhân l c 5
1.1.2 Khái ni m qu n tr ngu n nhân l c 6
1.1.3 Vai trò c a qu n tr ngu n nhân l c 6
1.1.4 Ý ngh a c a qu n tr ngu n nhân l c 7
1.2 Các ch căn ngăc ăb n c a qu n tr ngu n nhân l c 7
1.2.1 Nhóm ch c n ng thu hút ngu n nhân l c 7
1.2.1.1 Ho ch đ nh ngu n nhân l c 8
1.2.1.2 Phân tích công vi c 9
1.2.1.3 Quá trình tuy n d ng lao đ ng 10
1.2.2 Nhóm ch c n ng đào t o và phát tri n ngu n nhân l c 11
1.2.2.1 Xác đ nh nhu c u đào t o 12
1.2.2.2 Th c hi n quá trình đào t o 13
1.2.2.3 ánh giá hi u qu đào t o 13
Trang 51.2.3 Nhóm ch c n ng duy trì ngu n nhân l c 14
1.2.3.1 ánh giá k t qu th c hi n công vi c 15
1.2.3.2 Tr công lao đ ng 15
1.2.3.3 Quan h lao đ ng 17
1.3 Mô hình qu n tr ngu n nhân l c Vi t Nam 18
1.4 Th c hi năđánhăgiáăk t qu qu n tr ngu n nhân l c thông qua các ch s th c hi n công vi c ch y u KPI ( Key Performance Indicators) 19
1.5 Cácăđ căđi măc ăb n c a ngu n nhân l c các doanh nghi păQuơnăđ i 20
1.6 Kinh nghi m QTNNL c a m t s doanh nghi păQuơnăđ i 22
TÓM T TăCH NGă1 24
CH NGă2:ăTH C TR NG QU N TR NGU N NHÂN L C T I CÔNG TY 751 25
2.1 Gi i thi u chung v Công ty 751 25
2.1.1 Gi i thi u v công ty 25
2.1.2 Ch c n ng, nhi m v 25
2.1.3 Ngành ngh kinh doanh 25
2.1.4 S n ph m và d ch v ch y u 26
2.1.5 Quá trình hình thành và phát tri n 26
2.1.6 C c u t ch c và qu n lý: Xem hình 2.1 27
2.1.7 Tình hình s n xu t kinh doanh 27
2.2 Phân tích th c tr ng qu n tr ngu n nhân l c t i Công ty 751 28
2.2.1 C c u ngu n nhân l c 28
2.2.1.1 Th ng kê v s l ng lao đ ng 28
2.2.1.2 Th ng kê v c c u lao đ ng 29
2.2.1.3 Th ng kê v trình đ lao đ ng 30
2.2.1.4 Th ng kê v đ tu i lao đ ng 30
2.2.1.5 Th ng kê v thâm niên công tác 30
2.2.2 ánh giá chung v c c u ngu n nhân l c 31
2.2.3 Phân tích th c tr ng ho t đ ng qu n tr ngu n nhân l c t i công ty 751 32
Trang 62.2.3.1 Gi i thi u thi t k nghiên c u 32
2.2.3.2 Phân tích th c tr ng th c hi n ch c n ng thu hút ngu n nhân l c 33
2.2.3.3 Phân tích th c tr ng th c hi n ch c n ng đào t o và phát tri n ngu n nhân l c 37
2.2.3.4 Phân tích th c tr ng th c hi n ch c n ng duy trì ngu n nhân l c 39
2.2.3.5 Thông tin, giao ti p trong công ty 49
2.2.3.6 Môi tr ng, không khí làm vi c trong công ty 49
2.2.3.7 C m nh n g n k t v i t ch c c a CBCVN 51
2.2.3.8 Th c hi n đánh giá k t qu qu n tr ngu n nhân l c thông qua các ch s th c hi n công vi c ch y u (KPI) 52
2.3 ánhăgiáăchung 54
2.3.1 u đi m 54
2.3.2 Nh ng t n t i 54
TÓM T TăCH NGă2 56
CH NGă3: M T S GI I PHÁP HOÀN THI N HO Tă NG QU N TR NGU N NHÂN L C T I CÔNG TY 751 57
3.1 QUANă I M VÀ M C TIÊU 57
3.1.1 Quan đi m: 57
3.1.2 M c tiêu qu n tr ngu n nhân l c 57
3.2 CÁC GI I PHÁP HOÀN THI N CÔNG TÁC QU N TR NGU N NHÂN L C T I CÔNG TY 751 59
3.2.1 Nhóm gi i pháp hoàn thi n ch c n ng thu hút ngu n nhân l c 60
3.2.1.1 Ho ch đ nh ngu n nhân l c 60
3.2.1.2 Phân tích công vi c 63
3.2.1.3 Hoàn thi n công tác tuy n d ng 64
3.2.1.4 Hoàn thi n công tác phân công, b trí công vi c 66
3.2.1.5 ánh giá k t qu th c hi n ch c n ng thu hút ngu n nhân l c thông qua các ch s th c hi n công vi c ch y u KPI 67
Trang 73.2.2 Nhóm gi i pháp hoàn thi n ch c n ng đào t o và phát tri n ngu n nhân
l c 67
3.2.2.1 ào t o ngu n nhân l c 67
3.2.2.2 ánh giá hi u qu đào t o 72
3.2.2.3 ánh giá k t qu th c hi n ch c n ng đào t o và phát tri n ngu n nhân l c thông qua các ch s th c hi n công vi c ch y u KPI 73
3.2.3 Hoàn thi n ch c n ng duy trì ngu n nhân l c 73
3.2.3.1 ánh giá k t qu th c hi n công vi c 73
3.2.3.2 Hoàn thi n v ch đ l ng th ng 76
3.2.3.3 Hoàn thi n ch đ đ b t, th ng ti n nhân viên 79
3.2.3.4 ánh giá k t qu qua KPI ch c n ng duy trì ngu n nhân l c 80
3.2.4 Các gi i pháp h tr đ hoàn thi n ho t đ ng QTNNL 80
3.2.4.1 Hoàn thi n h th ng thông tin giao ti p trong công ty 80
3.2.4.2 Xây d ng và phát tri n v n hoá doanh nghi p 81
3.2.5 ánh giá ho t đ ng QTNNL 84
3.3 KI N NGH V I B QU C PHÒNG 84
TÓM T T CH NG 3 85
K T LU N 86 TÀI LI U THAM KH O
PH L C
Trang 9B ng 2.5: Thông kê v thâm niên công tác 31
B ng 2.6: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “Phân công và b trí công vi c” 37
B ng 2.7: Chi phí đào t o giai đo n 2010 ÷ 2013 38
B ng 2.8: Hình th c đào t o các n m 2010 ÷ 2013 38
B ng 2.9: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “Công tác đào t o và phát tri n”.39
B ng 2.10: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “ ánh giá k t qu th c hi n công
vi c” 40
B ng 2.11: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “ b t th ng ti n” 42
B ng 2.12: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “Ch đ l ng th ng c a công ty”
47
B ng 2.13: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “Ch đ phúc l i c a công ty” 48
B ng 2.14: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “Thông tin giao ti p trong công ty”
49
B ng 2.15: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “Môi tr ng, không khí làm vi c trong công ty” 50
B ng 2.16: T ng h p đi m trung bình ch c n ng “C m nh n g n k t v i t ch c c a CBCNV” 51
B ng 2.17: B ng th ng kê v qu n tr ngu n nhân l c 52
B ng 3.1: Ma tr n đ nh v th t u tiên các gi i pháp hoàn thi n ho t đ ng QT N NL
60
B ng 3.2: K t qu d báo nhân l c c a công ty 751 đ n n m 2020 62
B ng 3.3: S l ng và d toán chi phí đào t o cho lao đ ng tuy n d ng m iầ 70
B ng 3.4: S l ng và d toán chi phí đào t o cho ng i lao đ ngầầầầầ 70
Trang 10DANH M C CÁC HÌNH V
Hình 1.1: Quá trình ho ch đ nh ngu n nhân l c 9
Hình 1.2: C c u h th ng tr công trong các doanh nghi p 17
Hình 1.3: Mô hình qu n tr ngu n nhân l c 19
Hình 2.1: S đ c c u t ch c c a công ty 28
Hình 3.1: S đ quy trình tuy n d ng đ xu t 65
Hình 3.2: S đ quy trình đào t o đ xu t 71
Trang 12M U
1 Lý do ch năđ tài
Các doanh nghi p quân đ i là m t b ph n c a doanh nghi p nhà n c, tr c
thu c B Qu c phòng, có hai ch c n ng, nhi m v chính: Nhi m v chính tr trung
tâm là xây d ng và phát tri n ti m l c công nghi p Qu c phòng, đ m b o k thu t
và trang b cho nhi m v s n sàng chi n đ u và chi n đ u c a quân đ i và nhi m v
tham gia xây d ng và phát tri n kinh t Trong th i bình, nhi m v tham gia xây
d ng và phát tri n kinh t là m t nhi m v quan tr ng c a các doanh nghi p quân
đ i, nh m gi gìn và phát tri n n ng l c công ngh ph c v nhi m v Qu c phòng,
gi m ngu n chi ngân sách cho Qu c phòng, nâng cao đ i s ng cho đ i ng cán b ,
công nhân viên, tham gia phát tri n kinh t - xã h i
Hi n nay B Qu c phòng đang qu n lý h n 110 doanh nghi p quân đ i Các
doanh nghi p quân đ i đang có m t trong h u h t các ngành kinh t ch y u, ho t
đ ng không ch trong ph m vi th tr ng n i đ a, mà còn t ng b c v n ra th
tr ng th gi i, tham gia vào nh ng ho t đ ng kinh t đ i ngo i, trên các l nh v c
xu t nh p kh u và h p tác kinh doanh qu c t c bi t đư xu t hi n nh ng th ng
hi u m nh c a các doanh nghi p quân đ i trên nhi u l nh v c: Xây d ng, b u
chính-vi n thông, bay d ch v , d ch v ngân hàng, d ch v c ng bi n, đóng tàu bi n,
khai thác khoáng s n, s n xu t nông nghi p, lâm nghi p trên các đ a bàn chi n
l cầ, g n v i tên tu i c a các doanh nghi p quân đ i đư kh ng đ nh đ c v th
v ng ch c trên th tr ng nh : T p đoàn Vietel, Ngân hàng Quân đ i, T ng công ty
Tân C ng Sài gòn, Công ty Hà ô, T ng công ty xây d ng Tr ng S n, T ng công
ty xây d ng 11, T ng công ty ông B cầ
Th c hi n tinh th n Ngh quy t TW4 ( khóa X) và Quy t đ nh s 339/Q
-TTg ngày 31-8-2008 c a Th t ng Chính ph v ‘ Ph ng án s p x p, đ i m i
doanh nghi p 100% v n nhà n c thu c B Qu c phòng, giai đo n 2008-2010”
V a qua các doanh nghi p Quân đ i đư c b n hoàn t t vi c chuy n đ i thành Công
ty TNHH MTV( 100% v n nhà n c) và Công ty c ph n, ho t đ ng theo Lu t
Trang 13doanh nghi p 2005, th c hi n c nh tranh bình đ ng v i các thành ph n kinh t trên
th tr ng, đúng v i m c th i gian quy đ nh ( tr c 01/07/2010)
ti p t c gi v ng và phát huy các thành qu đư đ t đ c, nâng cao n ng
l c c nh tranh c a các doanh nghi p quân đ i trong giai đo n h i nh p kinh t qu c
t , đ ng th i đáp ng t t y u c u đ m b o nhi m v Qu c phòng - An ninh trong giai đo n m i òi h i các doanh nghi p quân đ i c n ph i n l c th c hi n vi c tái
c u trúc doanh nghi p, xây d ng, hoàn thi n các th ch , thi t ch và chi n l c
kinh doanh c a doanh nghi p, phù h p v i mô hình ho t đ ng theo c ch t ch c
m i, đ i m i công tác qu n tr doanh nghi p, làm đ ng l c nâng cao hi u qu s n
xu t kinh doanh và s c c nh tranh c a doanh nghi p
đáp ng đ c v i các yêu c u, thách th c l n nói trên, các doanh nghi p Quân đ i c n ph i chú tr ng đ n vi c xây d ng, khai thác và phát huy t t nh t các
ngu n l c c a doanh nghi p, đ c bi t là ngu n nhân l c, ngu n l c quan tr ng và
quy t đ nh nh t đ i v i s t n t i và phát tri n c a doanh nghi p
Công ty TNHH MTV 751 ( sau đây g i t t là công ty 751) là m t doanh
nghi p quân đ i có hai ch c n ng, nhi m v chính: m b o k thu t cho các đ n
v Quân đ i ngành l c quân phía Nam và tham gia làm kinh t Công ty đ c
chuy n đ i thành công ty TNHH MTV, ho t đ ng theo c ch th tr ng, theo
Quy t đ nh s 4338/Q -BQP, ngày 19 /11 /2009 c a B Qu c phòng
C ng nh các doanh nghi p quân đ i nói chung, công ty 751 hi n đang đ i
m t v i nhi u khó kh n, thách th c tr c nh ng yêu c u c a s thay đ i, đòi h i
ph i khai thác, phát huy t t nh t các ngu n l c cho s phát tri n, trong đó có ngu n
nhân l c Công tác đ m b o ngu n nhân l c đ i v i công ty l i càng đ c bi t quan
tr ng b i tính ch t đa ngành ngh trong ho t đ ng s n xu t- kinh doanh, bao g m
nhi m v đ m b o k thu t cho các ch ng lo i VKTBKT khác nhau ngành L c
quân, tham gia làm kinh t trên nhi u l nh v c (C khí, Ọ tô, Cao su, Xu t nh p
kh u, D ch v ầ), v i s l ng lao đ ng l n, nh ng l i thi u h t, m t cân đ i v
ngu n lao đ ng ch t l ng cao (g m c đ i ng cán b k thu t và công nhân k
Trang 14thu t lành ngh ) M t khác, ho t đ ng qu n tr ngu n nhân l c hi n nay t i công ty còn ch a hi u qu , th c ch t ch là qu n tr nhân s , mang n ng tính ch t hành
chính
Vì nh ng lý do nh trên, tác gi ch n đ tài ắăM t s gi i pháp hoàn thi n
ho tăđ ng qu n tr ngu n nhân l c t i côngătyă751”, qua đó xem xét đánh giá
th c tr ng v ngu n nhân l c t i công ty, đ ra các gi i pháp đ qu n tr có hi u qu
ngu n nhân l c t i công ty, nh m đáp ng t t v i yêu c u phát tri n c a công ty trong giai đo n m i, giai đo n c a m t n n kinh t chuy n đ i, v i s c nh tranh
ngày càng kh c li t c a th tr ng
2 M c tiêu c aăđ tài
M c tiêu chính c a đ tài là gi i pháp hoàn thi n ho t đ ng qu n tr ngu n
nhân l c t i công ty 751 C th :
- Phân tích và đánh giá th c tr ng công tác qu n tr ngu n nhân l c t i công
ty 751 Làm rõ nh ng m t m nh và m t y u trong công tác ho ch đ nh ngu n nhân
l c và th c hi n n i dung các ch c n ng c a ho t đ ng qu n tr ngu n nhân l c t i
công ty
- xu t các gi i pháp đ hoàn thi n ho t đ ng ho ch đ nh ngu n nhân l c
và hoàn thi n các ch c n ng qu n tr ngu n nhân l c t i công ty 751
đ nh tính: th ng kê, mô t , đi u tra, phân tích, t ng h p
- D li u ph c v cho nghiên c u đ c thu th p t nhi u ngu n:
Trang 15+ D li u th c p: H th ng h s l u tr t i công ty, các lý thuy t v qu n
tr ngu n nhân l c, các công trình, tài li u đư công b v th c ti n qu n tr
ngu n nhân l c có liên quan đ n đ tài nghiên c u
+ D li u s c p: T ch c kh o sát, thu th p d li u t ngu n nhân l c t i
công ty Các d li u đ c phân tích, x lý b ng ph n m m thông d ng trong
công tác th ng kê là SPSS
+ Tham kh o ý ki n các chuyên gia v qu n tr ngu n nhân l c, trong vi c
đ ra đ nh h ng và gi i pháp hoàn thi n ho t đ ng qu n tr ngu n nhân l c
t i công ty 751
5 B c c c aăđ tài
tài g m các ch ng chính là:
M đ u
Ch ng 1: T ng quan v qu n tr ngu n nhân l c
Ch ng 2: Th c tr ng qu n tr ngu n nhân l c t i công ty 751
Ch ng 3: M t s bi n pháp hoàn thi n ho t đ ng qu n tr ngu n nhân l c
t i công ty 751
K t lu n
Tài li u tham kh o
Ph l c
Trang 16CH NGă1
T NG QUAN V QU N TR NGU N NHÂN L C 1.1 Khái ni m ,ăvaiătròăvƠăỦăngh aăc a qu n tr ngu n nhân l c
1.1.1 Khái ni m ngu n nhân l c
Ngu n nhân l c c a m t qu c gia là toàn b nh ng ng i trong đ tu i có
kh n ng tham gia lao đ ng Ngu n nhân l c đ c hi u theo hai ngh a: Theo ngh a
r ng, ngu n nhân l c là ngu n cung c p s c lao đ ng cho s n xu t xã h i, cung c p
ngu n l c con ng i cho s phát tri n Do đó, ngu n nhân l c bao g m toàn b dân
c có th phát tri n bình th ng Theo ngh a h p, ngu n nhân l c là kh n ng lao
đ ng c a xã h i, là ngu n l c cho s phát tri n kinh t xã h i, bao g m các nhóm dân c trong đ tu i lao đ ng, có kh n ng tham gia vào lao đ ng, s n xu t xã h i,
t c là toàn b các cá nhân c th tham gia vào quá trình lao đ ng, là t ng th các
y u t v th l c, trí l c c a h đ c huy đ ng vào quá trình lao đ ng
Ngu n nhân l c c a m t t ch c đ c hình thành trên c s c a các cá nhân
có vai trò khác nhau và đ c liên k t v i nhau theo nh ng m c tiêu nh t đ nh (Tr n
Kim Dung, 2011)
Nh ng đ c đi m chính v ngu n nhân l c bao g m: S l ng nhân l c, ch t
l ng nhân l c và c c u nhân l c Ch t l ng nhân l c là t ng h p c a nhi u y u
t nh trí tu , trình đ , s hi u bi t, đ o đ c, k n ng, s c kh e, th m m , c a
ng i lao đ ng Trong đó trí l c và th l c là hai y u t quan tr ng nh t trongvi c xem xét, đánh giá ch t l ng ngu n nhân l c C c u ngu n nhân l c th hi n trên các ph ng di n khác nhau nh c c u trình đ đào t o, gi i tính, đ tu i
Trong th i đ i ngày nay, con ng i đ c coi là m t “tài nguyên đ c bi t”,
m t ngu n l c c a s phát tri n kinh t B i v y vi c phát tri n con ng i, phát
tri n ngu n nhân l c tr thành v n đ chi m v trí trung tâm trong h th ng phát
tri n các ngu n l c Ch m lo đ y đ đ n con ng i là y u t b o đ m ch c ch n
nh t cho s ph n vinh, th nh v ng c a m i qu c gia, doanh nghi p u t cho con ng i là đ u t có tính chi n l c, là c s ch c ch n nh t cho s phát tri n b n
v ng
Trang 171.1.2 Khái ni m qu n tr ngu n nhân l c
Ngu n nhân l c khác v i các ngu n l c khác c a doanh nghi p do chính
b n ch t c a con ng i Nhân viên có các n ng l c, đ c đi m các nhân khác nhau,
có ti m n ng phát tri n, có kh n ng hình thành các nhóm h i, các t ch c công đoàn đ b o v quy n l i c a h , có th đánh giá và đ t câu h i v i ho t đ ng c a
các qu n tr gia, hành vi c a h có th thay đ i ph thu c vào chính b n thân h
ho c có s tác đ ng c a môi tr ng xung quanh Do đó, qu n tr ngu n nhân l c khó kh n và ph c t p h n nhi u so v i qu n tri các y u t khác c a quá trình s n
xu t kinh doanh (Tr n Kim Dung, 2011)
Qu n tr ngu n nhân l c là m t quá trình th c hi n m c tiêu c a t ch c thông qua các ho t đ ng ho ch đ nh, t ch c, lưnh đ o và ki m tra, ki m soát các
ho t d ng có liên quan tr c ti p các v n đ thu hút, tuy n m , xây d ng, gi gìn, s
d ng, đãi ng và phát tri n ngu n nhân l c (Nguy n Thanh H i và Phan Th ng,
2007)
Tóm l i, qu n tr ngu n nhân l c là h th ng các tri t lý, chính sách và ho t
đ ng ch c n ng v thu hút, đào t o – phát tri n và duy trì con ng i c a m t t
ch c nh m đ t đ c k t qu t i u cho c t ch c l n nhân viên (Tr n Kim Dung,
2011)
1.1.3 Vai trò c a qu n tr ngu n nhân l c
Nghiên c u qu n tr ngu n nhân l c giúp cho nhà qu n tr đ t đ c m c đích, k t qu thông qua ng i khác Nhà qu n tr gi i c n nhi u th i gian nghiên
c u gi i quy t các v n đ nhân s h n các v n đ khác qu n tr có hi u qu , nhà
qu n tr c n bi t cách làm vi c hòa h p v i ng i khác, bi t cách lôi kéo ng i khác
làm vi c theo ý c a mình Nghiên c u qu n tr ngu n nhân l c giúp cho nhà qu n tr
h c đ c cách giao d ch v i ng i khác, tìm ra đ c ti ng nói chung, hi u đ c
nhu c u, nguy n v ng c a nhân viên, bi t cách đánh giá nhân viên chính xác, bi t
lôi kéo nhân viên say mê v i công vi c, tránh đ c các sai l m trong tuy n ch n, s
d ng nhân viên, bi t cách ph i h p th c hi n m c tiêu c a t ch c và m c tiêu c a
cá nhân (Tr n Kim Dung, 2011)
Trang 18Nh v y, QTNNN đóng vai trò trung tâm trong các quá trình đi u hành ho t
đ ng s n xu t, kinh doanh c a doanh nghi p, giúp doanh nghi p có th t n t i, phát
tri n và đi lên trong c nh tranh
V m t kinh t : QTNNL giúp cho doanh nghi p khai thác kh n ng ti m
tàng nâng cao n ng su t lao đ ng và l i th c nh tranh c a doanh nghi p v ngu n
l c
V m t xã h i: QTNNL th hi n s quan tâm r t nhân b n v quy n l i c a
ng i lao đ ng, đ cao v th và giá tr c a ng i lao đ ng, chú tr ng gi i quy t hài
hòa m i quan h l i ích gi a t ch c doanh nghi p và ng i lao đ ng (Tr n Kim
Dung, 2011)
1.1.4 ụăngh aăc a qu n tr ngu n nhân l c
Qu n tr ngu n nhân l c nghiên c u các v n đ v qu n tr con ng i trong
các t ch c t m vi mô và có hai m c tiêu c b n:
- S d ng có hi u qu ngu n nhân l c nh m t ng n ng su t lao đ ng và
nâng cao tính hi u qu c a t ch c
- áp ng nhu c u ngày càng cao c a nhân viên, t o đi u ki n cho nhân
viên phát huy t i đa các n ng l c cá nhân, đ c kích thích, đ ng viên nhi u nh t
t i n i làm vi c và trung thành, t n tâm v i doanh nghi p ( Tr n Kim Dung, 2011)
1.2 Các ch căn ngăc ăb n c a qu n tr ngu n nhân l c
Ho t đ ng qu n tr NNL liên quan đ n các v n đ v quy n l i, ngh a v và
trách nhi m c a nhân viên nh m đ t đ c hi u qu cao cho c t ch c l n nhân
viên
Trong th c ti n, nh ng ho t đ ng này đa d ng, phong phú và r t khác bi t, tùy theo các đ c đi m v c c u t ch c, công ngh , k thu t, nhân l c, tài chính, trình đ phát tri n c a t ch c Ho t đ ng ch y u c a QTNNL có th chia theo 3
nhóm ch c n ng ch y u sau đây:
1.2.1 Nhóm ch căn ngăthuăhútăngu n nhân l c
Nhóm ch c n ng này chú tr ng v n đ đ m b o có đ s l ng nhân viên
v i ph m ch t phù h p cho công vi c c a doanh nghi p có th tuy n đúng
Trang 19ng i cho đúng vi c, tr c h t doanh nghi p ph i c n c vào k ho ch s n xu t
kinh doanh và th c tr ng s d ng nhân viên trong doanh nghi p nh m xác đ nh
đ c nh ng công vi c nào c n tuy n thêm ng i
Th c hi n phân tích công vi c s cho bi t doanh nghi p c n tuy n thêm bao nhiêu nhân viên và yêu c u tiêu chu n đ t ra đ i v i các ng c viên là nh th nào
Vi c áp d ng các k n ng trong tuy n d ng nh tr c nghi m, ph ng v n s giúp
doanh nghi p l a ch n đ c các ng viên t t nh t cho công vi c Do đó, nhóm ch c
n ng tuy n d ng th ng có các ho t đ ng: d báo và ho ch đ nh ngu n nhân l c,
phân tích công vi c, ph ng v n, tr c nghi m, thu th p, l u gi và x lý các thông
tin v ngu n nhân l c c a doanh nghi p (Tr n Kim Dung, 2011)
1.2.1.1 Ho chăđ nhăngu nănhơnăl c
Công tác ho ch đ nh ngu n nhân l c giúp nhà qu n tr th y rõ ph ng
h ng, cách th c qu n tr ngu n nhân l c c a mình, đ m b o vi c b trí đúng
ng i, đúng vi c, đúng th i đi m và linh ho t đáp ng nh ng thay đ i c a th
tr ng Ho ch đ nh ngu n nhân l c là quá trình nghiên c u, xác đ nh nhu c u
ngu n nhân l c, l p kê ho ch và th c hi n ch ng trình nh m đáp ng ngu n nhân
l c v i ph m ch t, k n ng phù h p đ th c hi n công vi c đ t n ng su t, ch t
l ng và hi u qu cao
Thông th ng quá trình ho ch đ nh ngu n nhân l c đ c th c hi n theo các
b c sau:
- Phân tích môi tr ng, xác đ nh m c tiêu và chi n l c phát tri n kinh
doanh cho doanh nghi p
- Phân tích hi n tr ng qu n tr ngu n nhân l c trong doanh nghi p
- D báo kh i l ng công vi c
- D báo nhu c u ngu n nhân l c
- Phân tích quan h cung c u ngu n nhân l c
- Th c hi n chính sách, k ho ch ch ng trình qu n tr ngu n nhân l c
- Ki m tra, đánh giá tình hình th c hi n (Tr n Kim Dung, 2011)
Trang 201.2.1.2 Phơnătíchăcôngăvi că
Th c hi n phân tích công vi c là quá trình nghiên c u n i dung công vi c
nh m xách đ nh đi u ki n ti n hành, nhi m v , trách nhi m, quy n h n khi th c
Hình 1.1: Quá trình ho chăđ nh ngu n nhân l c (Tr n Kim Dung 2011)
hi n công vi c và các ph m ch t, k n ng c n thi t ph i có đ nhân viên ph c v t t
công vi c đó
Khi th c hi n phân tích công vi c c n xây d ng đ c hai tài li u c b n là
b ng mô t công vi c và b ng tiêu chu n công vi c B ng mô t công vi c là v n
b n li t kê các ch c n ng, nhi m v , các m i quan h trong công vi c, các đi u ki n
làm vi c, yêu c u ki m tra, giám sát và các tiêu chu n c n đ t đ c khi th c hi n
công vi c B ng tiêu chu n công vi c là v n b n li t kê nh ng yêu c u v n ng l c
cá nhân nh trình đ h c v n, kinh nghi m công tác, k n ng và các đ c đi m cá
nhân thích h p nh t cho công vi c (Tr n Kim Dung, 2011)
Quá trình phân tích công vi c th ng g m sáu b c sau:
B c 1: Xác đ nh m c đích c a phân tích công vi c, t đó xác đ nh hình
th c thu th p thông tin phân tích công vi c h p lý nh t
B c 2: Thu th p các thông tin c b n có s n
B c 3: Ch n l a các ph n vi c đ c tr ng, các đi m then ch t đ phân tích
Phân tích cung c u, kh
n ng đi u
ch nh
D báo/phân tích công vi c
Phân tích hi n
tr ng qu n tr ngu n nhân l c
Chính sách
K
ho ch/
ch ng trình
Th c hi n:
- Thu hút
- ào t o và P.T
- Tr công
và kích thích
- Quan h lao đ ng
Ki m tra đánh giá tình hình
th c
hi n
Trang 21B c 4: Áp d ng các ph ng pháp khác nhau đ thu th p thông tin phân
tích công vi c
B c 5: Ki m tra, xác minh tính chính xác c a thông tin
B c 6: Xây d ng b ng mô t công vi c và b ng tiêu chu n công vi c
1.2.1.3 Quáătrìnhătuy năd ngălaoăđ ngă
Tuy n d ng lao đ ng là m t quá trình tìm ki m, thu hút nh ng ng i có đ
n ng l c t nhi u ngu n khác nhau, tình nguy n ng tuy n vào làm vi c t i các
doanh nghi p, t ch c V i 2 ngu n tuy n d ng:
- Ngu n ng viên t bên trong n i b doanh nghi p:
Khác v i đ b t, b nhi m n i b , hình th c tuy n d ng trong n i b đ c
th c hi n công khai, tiêu chu n tuy n d ng rõ ràng cho t t c ng viên t bên trong n i b doanh nghi p
u đi m c a ph ng pháp này là:
Nhân viên đư đ c th thách v lòng trung thành, thái đ nghiêm túc,
trung th c, tinh th n trách nhi m cao, ít b vi c
Nhân viên d dàng, thu n l i h n trong vi c th c hi n công vi c, nh t là
trong th i gian đ u c ng v trách nhi m m i
T o ra s thi đua r ng rãi gi a các nhân viên đang làm vi c, kích thích
h làm vi c tích c c, sáng t o, t o hi u su t cao h n
H n ch c a ph ng pháp này là:
Có th gây ra hi n t ng chai l , x c ng do các nhân viên đ c th ng
ch c đư quen cách làm vi c c , thi u sáng t o, không t o đ c b u không khí thi đua m i
D hình thành các nhóm “ ng viên không thành công” t nh ng ng i úng c nh ng không đ c tuy n ch n, t đó x y ra tâm lý không ph c lưnh đ o, chia bè phái, m t đoàn k t
- Ngu n ng viên t bên ngoài doanh nghi p:
Trang 22Doanh nghi p có th áp d ng m t ho c k t h p m t s hình th c thu hút
ng viên bên ngoài nh sau: Thông qua qu ng cáo, thông qua trung tâm d ch v lao
đ ng, thông qua các tr ng đ i h c hay m ng internet
N i dung, trình t quy quy trình tuy n d ng th ng ti n hành theo các b c
nh sau:
B c 1: Chu n b tuy n d ng bao g m thành l p h i đ ng tuy n d ng,
nghiên c u v n b n, quy đ nh nhà n c, xác đ nh các tiêu chu n l a
ch n
B c 2: Thông báo tuy n d ng ng n g n, rõ ràng, chi ti t và đ y đ
nh ng thông tin c b n cho ng viên nh yêu c u v trình đ , ki n th c,
k n ng, ph m ch t và đ c đi m cá nhân
B c 3: Thu th p, nghiên c u h s , lo i b t ng viên hoàn toàn không đáp ng các tiêu chu n công vi c
B c 4: Ph ng v n s b nh m lo i b nh ng ng viên không đ t tiêu
chu n ho c y u kém rõ r t so v i các ng viên khác mà khi ti p nh n h
s không phát hi n
B c 5: Ki m tra và tr c nghi m, nh m đánh giá ki n th c c b n, kh
n ng th c hành c a ng viên đ ch n ng viên xu t s c
B c 6: Ph ng v n l n 2, nh m tìm hi u đánh giá ng viên v kinh
nghi m, trình đ , các đ c đi m cá nhân nh tính cách, khí ch t, kh n ng hòa đ ng và nh ng ph m ch t cá nhân thích h p cho doanh nghi p
B c 7: Xác minh, đi u tra nh m bi t thêm trình đ , kinh nghi m c a
ng viên ho c tìm hi u thêm v ngu n g c, lý l ch gia đình c a ng viên
B c 8: Khám s c kh e nh m đ m b o s c kh e cho công vi c đ c
tuy n ch n
B c 9: Ra quy t đ nh tuy n d ng, là b c quan tr ng nh t trong quá
trình tuy n ch n, sau khi hoàn t t vi c th ng th o v các đi u ki n làm
vi c s ký h p đ ng chính th c (Tr n Kim Dung, 2011)
1.2.2 Nhóm ch căn ngăđƠoăt o và phát tri n ngu n nhân l c
Trang 23Nhóm ch c n ng này chú tr ng vi c nâng cao n ng l c c a nhân viên, đ m
b o cho nhân viên trong doanh nghi p có các k n ng, trình đ lành ngh c n thi t
đ hoàn thành t t công vi c đ c giao và t o đi u ki n cho nhân viên đ c phát
tri n t i đa các n ng l c cá nhân Các doanh nghi p áp d ng ch ng trình h ng
nghi p và đào t o cho nhân viên m i nh m xác đ nh n ng l c th c t c a nhân viên
và giúp nhân viên làm quen công vi c c a doanh nghi p ng th i doanh nghi p
c ng l p các k ho ch đào t o, hu n luy n và đào t o l i nhân viên m i khi có s thay đ i v nhu c u s n xu t Nhóm ch c n ng đào t o, phát tri n th ng th c hi n
các ho t đ ng nh : h ng nghi p, hu n luy n, đào t o k n ng th c hành cho công
nhân; b i d ng nâng cao trình đ lành ngh và c p nhât ki n th c qu n lý, k thu t
công ngh cho cán b qu n lý và cán b chuyên môn nghi p v
Ba v n đ u tiên hàng đ u trong đào t o và phát tri n hi n nay là: nâng cao
ch t l ng, đ i m i công ngh , k thu t và ph c v khách hàng:
- Nâng cao ch t l ng nh m đáp ng nhu c u ngày càng t ng c a khách
hàng và yêu c u c nh tranh c a th tr ng
- i m i công ngh là c n thi t do t c đ phát tri n nhanh chóng c a công
ngh , đòi h i các doanh nghi p ph i ti p t c đào t o các k n ng v công ngh , k
thu t, máy tính cho nhân viên đ không b l c h u
- Ph c v khách hàng nh m nâng cao kh n ng c nh tranh c a doanh nghi p
(Tr n Kim Dung, 2011)
1.2.2.1 Xácăđ nhănhuăc uăđƠoăt o
Nhu c u đào t o th ng đ c đ t ra khi các nhân viên không có đ các k
n ng c n thi t đ th c hi n công vi c xác đ nh chính xác nhu c u đào t o c n
th c hi n phân tích:
- Phân tích doanh nghi p: Phân tích doanh nghi p c n đánh gía đ c ch s
hi u qu v m t t ch c, k ho ch chu n b đ i ng cán b k c n, nhân viên và môi
tr ng t ch c
- Phân tích tác nghi p: Phân tích tác nghi p xác đ nh lo i k n ng và các
hành vi c n thi t cho nhân viên đ th c hi n t t công vi c
Trang 24- Phân tích nhân viên: Phân tích nhân viên chú tr ng lên các n ng l c và các
đ c tính cá nhân c a nhân viên, đ c s d ng đ xác đ nh ai là ng i c n thi t đ c đào t o nh ng k n ng, ki n th c, quan đi m nào c n thi t đ c l nh h i hay chú
tr ng trong quá trình đào t o và phát tri n (Tr n Kim Dung, 2011)
- ào t o t i n i làm vi c : ây là hình th c đào t o h c viên cách th c th c
hi n công vi c ngay trong quá trình làm vi c G m các hình th c: Kèm c p, h ng
1.2.2.3 ánhăgiáăhi uăqu ăđƠoăt o
Hi u qu c a ch ng trình đào t o th ng đ c đánh giá qua hai giai đo n:
- Giaiăđo n 1: H c viên ti p thu, h c h i đ c gì sau khóa đào t o?
- Giaiăđo n 2: H c viên áp d ng các ki n th c k n ng đư h c h i đ c vào
trong th c t đ th c hi n công vi c nh th nào?
ánh giá k t qu h c t p trong giai đo n 1 không khó, nh ng đ đánh giá
đ c hi u qu c a toàn khóa h c l i là v n đ ph c t p và đòi h i th i gian Có th
áp d ng m t ho c ph i h p nhi u cách đánh giá hi u qu đào t o sau đây:
- Phân tích th c nghi m: Ch hai nhóm th c nghi m, ghi l i k t qu th c
hi n công c a m i nhóm tr c lúc áp d ng các ch ng trình đào t o Ch n m t nhóm đ c tham gia vào quá trình đào t o Còn nhóm kia v n th c hi n công vi c bình th ng Sau th i gian đào t o, ghi l i k t qu th c hi n v c s l ng và ch t
Trang 25l ng công vi c gi a hai nhóm đ so sánh và phân tích v i chi phí đào t o, s xác
đ nh đ c m c đ hi u qu c a ch ng trình đào t o
- ánh giá nh ng thay đ i c a h c viên: ánh giá nh ng thay đ i c a h c
viên theo các tiêu th c: ph n ng, h c thu c, hành vi thay đ i và m c tiêu
- ánh giá đ nh l ng hi u qu làm vi c: ào t o c ng là m t hình th c đ u
t , gi ng nh khi đ u t vào vi c c i ti n, nâng cao trình đ trang b k thu t và m
r ng s n xu t kinh doanh, doanh nghi p c n tính toán đ n hi u qu c a vi c đ u t
Do đó, khi th c hi n các ch ng trình đào t o, các doanh nghi p nên có d tính đánh giá hi u qu đào t o v m t đ nh l ng thông qua vi c so sánh, phân tích t ng
cho phí và t ng l i ích do đào t o mang l i Thông th ng, có th s d ng hai cách
tính chi phí - hi u qu c a đào t o, giáo d c đó là: theo t ng giá tr hi n th i; theo
h s hoàn v n n i t i (Tr n Kim Dung, 2011)
1.2.3 Nhóm ch căn ngăduyătrìăngu n nhân l c
Nhóm ch c n ng này chú tr ng đ n vi c duy trì và s d ng có hi u qu
ngu n nhân l c trong doanh nghi p Nhóm ch c n ng này g m hai ch c n ng nh
h n là kích thích, đ ng viên nhân viên và duy trì, phát tri n các m i quan h lao
đ ng t t đ p trong doanh nghi p
Ch c n ng kích thích, đ ng viên liên quan đ n các chính sách và các ho t
đ ng nh m khuy n khích, đ ng viên nhân viên làm vi c h ng say, t n tình, hoàn
thành công vi c v i ch t l ng cao Vi c xây d ng và qu n lý h th ng thang b ng
đ ng, gi i quy t các khi u t , tranh ch p lao đ ng, giao t nhân viên, y t , b o hi m
và an toàn lao đ ng Gi i quy t t t ch c n ng quan h lao đ ng s v a giúp doanh
nghi p t o ra b u không khí tâm lý t p th và các giá tr truy n th ng t t đ p v a
Trang 26làm cho nhân viên đ c th a mãn v i công vi c và doanh nghi p (Tr n Kim Dung,
2011)
Th c hi n ch c n ng duy trì ngu n nhân l c bao g m các n i dung chính
nh sau:
1.2.3.1 ánhăgiáăk tăqu ăth căhi năcôngăvi c
ánh giá k t qu th c hi n công vi c c a nhân viên nh m cung c p thông
tin ph n h i, đ nhân viên bi t m c đ hoàn thành công vi c c a mình, giúp nhân
viên k p th i s a ch a sai l m trong quá trình th c hi n nhi m v , kích thích đ ng
viên nhân viên khi có sáng ki n m i, hoàn thành xu t s c công vi c, l p k ho ch NNL, hoàn thi n h th ng QTNNL c a doanh nghi p
Trình t th c hi n đánh giá k t qu th c hi n công vi c nh sau:
c c, sáng t o trong công vi c và trung thành v i công vi c Ngày nay, ng i lao
đ ng không ch mu n đ c tr công cao, mà còn mu n đ c c h i th ng ti n trong
ngh nghi p, đ c th c hi n nh ng công vi c có tính ch t thách th c, thú v ,
M c tiêu c a h th ng ti n l ng nh m n m m c đích sau: thu hút nhân
viên, duy trì nh ng nhân viên gi i, kích thích đ ng viên nhân viên, hi u qu v m t
chi phí và đáp ng yêu c u c a pháp lu t
Trang 27- Thu hút nhân viên: Các doanh nghi p tr l ng càng cao càng có kh n ng thu hút đ c nh ng ng viên gi i t trên th tr ng đ a ph ng Th c hi n các cu c
đi u tra ti n l ng trên th tr ng s giúp doanh nghi p đ ra các chính sách tr
công và các m c l ng thích h p
- Duy trì nh ng nhân viên gi i: duy trì đ c nh ng nhân viên gi i cho
doanh nghi p, tr l ng cao ch a đ mà còn ph i th hi n tính công b ng trong n i
b doanh nghi p Khi nhân viên nh n th y r ng doanh nghi p tr l ng cho h
không công b ng, h s th ng c m th y khó ch u, b c ch và chán n n, th m chí
r i b doanh nghi p Tính công b ng trong tr l ng th hi n không ch s công
b ng gi a nhân viên th c hi n cùng công vi c, có k t qu t ng đ ng, không phân
bi t gi i tính , dân t c, màu da, ngu n g c gia đình mà còn s công b ng gi a
nh ng công vi c có t m quan tr ng, yêu c u m c đ ph c t p, k n ng th c hi n
t ng đ ng, ho c gi a nh ng nhân viên làm vi c trong các b phân khác nhau
trong doanh nghi p
- Kích thích, đ ng viên nhân viên: T t c các y u t c u thành thu nh p c a
ng i lao đ ng: l ng c n b n, th ng, phúc l i, tr c p c n đ c s d ng có hi u
qu , c c u cân đ i, h p lý nh m t o đ ng l c kích thích cao nh t đ i v i nhân
viên N u các chính sách và ho t đ ng qu n tr trong doanh nghi p đ cho nhân viên
nh n th y r ng s c g ng, v t v và m c đ th c hi n công vi c t t c a h s không đ c đ n bù x ng đáng, h s không c g ng làm vi c n a, d n d n có th
hình thành tính , th đ ng trong t t c nhân viên c a doanh nghi p
- Hi u qu v m t chi phí: Tr công không nên v t quá cao so v i th
tr ng nh m đ m b o tính c nh tranh cho doanh nghi p
- áp ng các yêu c u c a lu t pháp : Các doanh nghi p c n chú tr ng đáp
ng các yêu c u mà pháp lu t quy đ nh nh : m c l ng t i thi u, th i gian và đi u
ki n lao đ ng, v lao đ ng tr em, ph c p trong l ng và các chính sách phúc l i
xã h i
V hình th c tr l ng, thông th ng có ba hình th c c b n:
Trang 28- Tr l ng theo th i gian: Nhân viên đ c tr l ng theo th i gian làm
vi c: gi , ngày, tu n, tháng ho c n m
- Tr l ng theo nhân viên: Nhân viên trong doanh nghi p s đ c tr l ng
theo nh ng k n ng mà h đư đ c giáo d c và đào t o M i khi nhân viên có thêm
các ch ng ch h c v n ho c có các b ng ch ng đư nâng cao trình đ lành ngh c n
thi t cho công vi c, h đ u đ c t ng l ng
- Tr l ng theo k t qu th c hi n công vi c: Nhân viên đ c tr l ng theo
k t qu th c hi n công vi c c a h
Ngoài các hình th c tr công cho ng i lao đ ng đư trình bày trên, doanh
nghi p còn c n áp d ng các hình th c kích thích khách nhau nh : tr l ng theo s n
ph m, tr l ng theo gi chu n, ti n hoa h ng, th ng n ng su t, ch t l ng, chia
l i, bán c phi u cho nhân viên, (Tr n Kim Dung, 2011)
Hình 1.2 :ăC ăc u h th ng tr công trong các doanh nghi p
(Tr n Kim Dung, 2011 )
1.2.3.3 Quanăh ălaoăđ ng
Trong ho t đ ng c a doanh nghi p, c n chú tr ng gi i quy t t t các m i
quan h lao đ ng gi a nh ng ng i lao đ ng và đ c bi t là m i quan h gi a ng i
s d ng lao đ ng và ng i lao đ ng Vi c duy trì và hoàn thi n các m i quan h lao
Trang 29đ ng trong doanh nghi p, tìm ra các bi n pháp kích thích, đ ng viên nhân viên thích
h p nh t, s giúp cho n i b doanh nghi p luôn n đ nh, ho t đ ng s n xu t kinh
doanh c a doanh nghi p đ c thu n l i, nâng cao đ c trách nhi m c a ng i lao
đ ng trong vi c tham gia qu n lý doanh nghi p, c i thi n m c đ th a mãn và ý
th c g n k t v i t ch c c a nhân viên Các ho t đ ng này bao g m: T o đi u ki n
cho t ch c công đoàn trong doanh nghi p ho t đ ng theo ch c n ng, nhi m v , ký
k t th a c lao đ ng t p th , gi i quy t các tranh ch p lao đ ng, t ch c đ i h i
công nhân viên ch c, duy trì ho t đ ng c a H i đ ng xí nghi p, Ban thanh tra công
nhân viên ch c,ầ
1.3 Mô hình qu n tr ngu n nhân l c Vi t Nam
Mô hình qu n tr nhân l c c a Vi t Nam đ c phát tri n trên c s đi u
ch nh mô hình qu n tr ngu n nhân l c c a đ i h c Michigan vào đi u ki n c a Vi t
Nam, d a trên các ý t ng sau:
- Qu n tr ngu n nhân l c s đ c th c hi n nh m t chi n l c ch c n ng
- Ba nhóm ch c n ng: thu hút, đào t o-phát tri n và duy trì ngu n nhân l c
có t m quan tr ng nh nhau, có m i quan h ch t ch và nh h ng tr c ti p l n
nhau, ph c v cho m c tiêu qu n tr ngu n nhân l c
- Y u t ch đ o trong mô hình này là s m ng m c tiêu c a doanh nghi p
T s m ng, m c tiêu c a doanh nghi p s có m c tiêu c a qu n tr ngu n nhân l c T m c tiêu c a qu n tr ngu n nhân l c s có các ho t đ ng ch c n ng
t ng ng
- H th ng qu n tr ngu n nhân l c có m i quan h ch t ch , đ ng b v i
v n hóa và c ch t ch c, ch u s tác đ ng m nh m c a các y u t môi tr ng v
mô nh h th ng chính tr , pháp lu t; m c đ phát tri n kinh t - xã h i; trình đ
công ngh -k thu t, đi u ki n t nhiên c bi t, t c ch kinh doanh và v n hóa
dân t c nói chung, m i doanh nghi p s có c ch t ch c và v n hóa t ch c riêng, tác đ ng l n nhau và ph i h p cùng v i qu n tr ngu n nhân l c đ t o lên hình nh,
phong cách riêng cho doanh nghi p c a mình
Trang 30Nh v y, mô hình ngu n nhân l c s có ba nhóm ch c n ng thành ph n: Thu hút, đào t o – phát tri n và duy trì ngu n nhân l c
Mô hình này nh n m nh r ng ba nhóm ho t đ ng ch c n ng có m i quan h
qua l i, ch không ph i quan h ch đ o M i m t trong s ba nhóm ch c n ng c a
ngu n nhân l c đ u có quan h ch t ch và tr c ti p nh h ng đ n các ch c n ng
Chính tr , pháp lu t Kinh t , Xã h i
1.1a: QTNNL và các y u t môi tr ng 1.1b: Các y u t thành ph n ch c n ng
Hình 1.3 : Mô hình qu n tr ngu n nhân l c (Tr n Kim Dung, 2011)
còn l i và ph c v cho m c tiêu c a qu n tr ngu n nhân l c
Phác th o mô hình qu n tr ngu n nhân l c c a Vi t Nam trong Hình 1.1
Trong đó, m i quan h c a qu n tr ngu n nhân l c v i môi tr ng đ c th hi n
trong Hình 1.1a, m i quan h gi a các y u t thành ph n ch c n ng trong mô hình
qu n tr ngu n nhân l c c a Vi t Nam hi n nay đ c trình bày trong Hình 1.1b
(Tr n Kim Dung, 2011)
1.4 Th c hi năđánhăgiáăk t qu qu n tr ngu n nhân l c thông qua các ch
s th c hi n công vi c ch y u KPI ( Key Performance Indicators)
Vi c đo l ng, đánh giá k t qu QTNNL thông qua các ch s th c hi n
công vi c ch y u (KPI) ngày càng đ c áp d ng r ng rãi trong các t ch c Các
ch s này cho phép đo l ng k t qu ho t đ ng theo toàn b các quá trình và theo
các ch c n ng th c hi n Các s li u này r t h u ích khi c n so sánh v i m c chu n
c a công ty, ngành, khu v c,ầho c so sánh v i k t qu n m tr c nh m xác đ nh
v trí c a công ty và đ a ra các gi i pháp hoàn thi n QTNNL
Thu hút nhân l c
M c tiêu QTNNL
Duy trì ngu n nhân l c
ào t o,
phát tri n nhân l c
Qu n tr ngu n nhân l c
Trang 31KPI là m t công c hi n đ i giúp cho các nhà qu n tr tri n khai chi n l c lưnh đ o thành các m c tiêu qu n lý và ch ng trình hành đ ng c th cho t ng b
ph n, t ng l nh v c và t ng cá nhân, thông qua đó giúp cho vi c đánh giá tr lên
công b ng và minh b ch h n, đ m b o cho ng i lao đ ng th c hi n đúng các ch c
trách trong b ng mô t công vi c c a t ng v trí, ch c danh c th
Nh ng u đi m chính khi th c hi n t t công tác đánh giá k t qu công vi c
qua các ch s th c hi n công vi c ch y u (KPI):
- ánh giá n ng l c, kh n ng và m c đ hoàn thành công vi c trên c s
khoa h c theo KPI, s giúp công ty gia t ng kh n ng c nh tranh vì có th s d ng
và khuy n khích đ c nhân viên phát huy đ c t i đa hi u qu công vi c, đ ng th i
t o s liên k t ch t ch các phòng ban, b ph n và t ng cá nhân phát tri n theo chi n l c c a công ty theo t ng th i đi m
- Giúp công ty đ a ra đ c nh ng ch tiêu có th đo l ng đ c (l ng tính) và linh đ ng trong vi c thi t l p m c tiêu cho t ng phòng ban và cá nhân
- ánh giá nhân viên theo ph ng pháp KPI nh m giúp cho doanh nghi p
có cái nhìn t ng th v các ho t đ ng kinh doanh c a mình Khi đánh giá đúng n ng
l c, nhân viên s làm vi c h ng say h n, n ng su t lao đ ng t ng cao, góp ph n làm
gi m chi phí T o đi u ki n khích l và phát hi n nhân viên có n ng l c và gi chân
đ c ng i tài Nâng cao hi u qu làm vi c c a nhân viên và hi u qu SX-KD c a
công ty
- Giúp công ty ho ch đ nh ngu n nhân s chính xác h n, đ ng th i giúp
công ty xây d ng các ch đ thù lao h p lý, đ a ra quy t đ nh qu n lý v nhân s
m t cách công b ng, chính xác
- Giúp công ty có th ki m soát đ c m c tiêu, chi n l c kinh doanh c a
doanh nghi p đ mang l i hi u qu cao
- Giúp phân tích công ty m t cách chính xác
1.5 Cácăđ căđi măc ăb n c a ngu n nhân l c các doanh nghi păQuơnăđ i
Do các doanh nghi p Quân đ i là doanh nghi p nhà n c, ch u s qu n lý
tr c ti p c a B Qu c phòng, th c hi n hai ch c n ng, nhi m v chính: Nhi m v
Trang 32chính tr trung tâm là đ m b o k thu t, trang b cho Quân đ i và tham gia làm kinh
t , đ ng th i có th chuy n ngay thành đ n v s n sàng chi n đ u khi c n thi t Nên
ngu n nhân l c các doanh nghi p Quân đ i có các đ c đi m chính nh sau:
- L c l ng lao đ ng g m nhi u thành ph n: S quan, quân nhân chuyên
nghi p, CNVC Qu c phòng, h p đ ng lao đ ng (ng n h n, dài h n) Trong đó đ i
ng s quan, quân nhân chuyên nghi p, CNVC Qu c phòng luôn chi m m t t l
thích h p đ làm nhi m v Qu c phòng và s n sàng chi n đ u khi c n thi t L c
l ng lao đ ng trong các doanh nghi p Quân đ i có đ a v “pháp lý kép”, h là đ i
t ng đi u ch nh c a c pháp lu t lao đ ng và pháp lu t quân s Do v y ch đ ,
quy n l i đ i v i ng i lao đ ng trong các doanh nghi p Quân đ i ch u chi ph i
đ ng th i c a pháp lu t quân s (Lu t ngh a v quân s , Lu t s quan Q NDVN, các quy đ nh c a B Qu c phòng) và pháp lu t lao đ ng, pháp lu t dân s , pháp lu t
kinh t ,
- Tính k lu t cao, tuy t đ i ph c tùng m nh l nh c p trên, các quy ch , quy
đ nh, k lu t c a Quân đ i và đ n v Có b n l nh chính tr v ng vàng, trung thành
v i Quân đ i và doanh nghi p, đoàn k t, dám ch p nh n gian kh , khó kh n, tác
phong quy t đoán, tri t đ , n m b t, thích ng nhanh v i các thay đ i c a công
phong chính quy, k lu t, nên chính sách th ng ti n ch y u đ i v i các
doanh nghi p Quân đ i là th ng ti n n i b , nh t là v i các v trí, ch c danh
ch ch t, quan tr ng
+ Nhi u l nh v c ngành ngh đ c thù quân s trong các doanh nghi p Quân
đ i, ngu n nhân l c ch đ c đào t o t các tr ng Quân đ i, không tuy n
d ng đ c t bên ngoài
Trang 33- H n ch , t n t i chung v ch t l ng ngu n nhân l c trong các doanh
nghi p Quân đ i:
+ i ng ch huy, qu n lý trong các doanh nghi p Quân đ i h u h t xu t
thân t l c l ng cán b k thu t, t t nghi p qua các tr ng l p trong và ngoài Quân đ i, nên r t c n đ c đào t o, b sung, c p nh t các ki n th c v qu n lý kinh
t , v đi u hành ho t đ ng SX-KD, đ luôn đáp ng đ c v i các thách th c t th
tr ng
+ Ch t l ng ngu n nhân l c trong các doanh nghi p Quân đ i không đ ng
đ u, m t b phân ngu n nhân l c mang n ng tác phong bao c p, kinh nghi m làm
vi c theo l i mòn Trong các doanh nghi p Quân đ i, th ng t n t i m t s l ng đáng k ngu n nhân l c có ch t l ng th p v v n hóa, trình đ tay ngh , do chính
sách tuy n d ng n i b , thi u ch t ch , đ i t ng tuy n d ng ch y u là con em và
các m i quan h quen bi t v i CBCNV
1.6 Kinh nghi m QTNNL c a m t s doanh nghi păQuơnăđ i
1.6.1 Kinh nghi m c a T păđoƠnăVietel
T p đoàn vi n thông Quân đ i Vietel là m t doanh nghi p Quân đ i ch sau
25 n m thành l p, đư tr thành m t T p đoàn kinh t hàng đ u Vi t Nam, d n đ u
các doanh nghi p vi n thông Vi t Nam v doanh thu và l i nhu n Trong n m 2013,
l i nhu n tr c thu c a T p đoàn là 35.086 t đ ng, l n g p 4 l n T p đoàn
VNPT
M t s kinh nghi m QTNNL c a Vietel là: Vietel luôn chú tr ng th c hi n
các chính sách đ t o đ ng l c thúc đ y ng i lao đ ng làm vi c, đ phát huy và
khai thác t t nh t n ng l c làm vi c c a ng i lao đ ng, đ ng th i thu hút đ c
NNL gi i cho doanh nghi p ó là các chính sách đưi ng t t thông qua công vi c
và môi tr ng làm vi c
- ãi ng thông qua công vi c bao g m:
+ Phân công công vi c phù h p v i trình đ chuyên môn, v i kh n ng lao
đ ng, ph m ch t và s thích c a ng i lao đ ng, làm cho ng i lao đ ng h ng thú
Trang 34và có trách nhi m cao v i công vi c, qua đó nâng cao n ng su t, ch t l ng và hi u
qu công vi c
+ Tr l ng x ng đáng cho ng i lao đ ng, b i Vietel luôn xác đ nh, ch khi
ng i lao đ ng hài lòng v i thu nh p c a h , m i thúc đ y ng i lao đ ng làm vi c,
m c tiêu c a doanh nghi p m i có th đ t đ c Vietel áp d ng lý thuy t cách tr
l ng theo 2 chóp Chóp th nh t là s phát tri n theo nguyên t c, yêu c u, quy
đ nh ng ch, b c ch huy trong m t đ n v Quân đ i Chóp th hai chính là s
khuy n khích tài đ c c a các cá nhân, d a trên s c ng hi n, n ng l c c a chính
ng i đó Các chuyên viên gi i có th nh n m c l ng t ng đ ng m c l ng c a
ng i qu n lý, th m chí b ng v i m c l ng c a T ng Giám đ c
+ C h i th ng ti n t i Vietel là bình đ ng v i m i nhân viên, c 6 tháng s
test ki n th c l i đ khen th ng, đ b t nhân viên T i Vietel, s c lao đ ng, s
c ng hi n, h ng th đ c coi tr ng b ng tính công khai, minh b ch và luôn d a
trên tinh th n thi đua tích c c, phát huy cao tính sáng t o c a m i thành viên
+ Tiêu chu n đánh giá công vi c, các ch đ th ng ph t đ c quy đ nh rõ
ràng trong quy ch công ty Các tiêu chu n công ty dùng đ đánh giá bao g m: Kh i
l ng và ch t l ng công vi c th c hi n, ch p hành n i quy, quy ch , có sáng t o,
sáng ki n M i tiêu chu n s đ c đánh giá b ng đi m và sau đó quy ra lo i A, B,
C, D T ho t đ ng đánh giá công vi c này công ty có th nh n bi t đ c trình đ
và kh n ng làm vi c c a nhân viên, t đó đ ra bi n pháp thích h p v nâng cao tay
ngh , đ ng th i vi c đánh giá m t cách công b ng là m t đ ng l c quan tr ng thúc
đ y ng i lao đ ng làm vi c
- ãi ng thông qua môi tr ng làm vi c: Vietel luôn chú tr ng t o ra môi
tr ng làm vi c lý t ng cho nhân viên, vì coi đây là m t trong nh ng y u t quan
tr ng góp ph n thu hút và gi chân nhân tài, c ng nh t o ra l c đ y gia t ng hi u
qu làm vi c c a t ch c, thông qua vi c c i ti n, hoàn thi n các y u t v b u không khí làm vi c, quan h ng x trong doanh nghi p, đi u ki n làm vi c và v sinh an toàn lao đ ng, các ho t đ ng đoàn th và s p x p th i gian làm vi c h p lý
cho nhân viên
Trang 351.6.2 Kinh nghi m c a ngâ năhƠngăQuơnăđ i MB
Ngân hàng Quân đ i MB là m t trong s các ngân hàng l n c a Vi t Nam,
v i t ng tài s n n m 2013 là 180.381 t đ ng, t ng l i nhu n tr c thu là 3.022 t
đ ng Trong b i c nh khó kh n chung c a ngành ngân hàng, MB v n duy trì ho t
đ ng n đ nh, an toàn, là đi m sáng trong b c tranh chung c a doanh nghi p nhà
n c nói chung, c a ngành ngân hàng nói riêng Trong n m 2013, t ng tr ng tín
d ng c a MB là 17.8% (toàn ngành là 11%), n x u là 2.45% (toàn ngành là 3.79%), là m t trong s các ngân hàng có ch s hi u qu kinh doanh t t nh t toàn ngành
M t trong các nguyên nhân chính d n đ n thành công c a MB là: MB đư
luôn nh n th c rõ t m quan tr ng c a NNL, trong các n m qua, MB đư không
ng ng c ng c và nâng cao NNL c v s l ng và ch t l ng v i ph ng châm “
T o s khác bi t và b n v ng b ng v n hóa k lu t, đ i ng nhân s tinh thông v
nghi p v , cam k t cao và đ c t ch c khoa h c” Hàng n m, hàng ngàn cán b ,
nhân viên ch ch t c a ngân hàng đ c c đi đào t o trong và ngoài n c i
s ng tinh th n c a nhân viên luôn đ c lưnh đ o ngân hàng quan tâm b ng vi c t
ch c nhi u lo i hình ho t đ ng vui ch i ngo i khóa Ngu n nhân l c MB luôn đ c
tr hóa, n ng đ ng, nhi t huy t v i t l trình đ đ i h c, trên đ i h c chi m trên 90% Lưnh đ o ngân hàng luôn chú tr ng công tác đào t o, b i d ng và xây d ng chính sách đưi ng h p lý, đ b o v quy n l i t t nh t cho ng i lao đ ng
Trong ch ng này tác gi đư gi i thi u nh ng v n đ c b n v qu n
tr ngu n nhân l c nh : Khái ni m, vai trò, ý ngh a, các ch c n ng ch y u c a
qu n tr ngu n nhân l c , đ ng th i nêu nên mô hình qu n tr ngu n nhân
l c t i Vi t Nam, đ a ra đ c đ c đi m ngu n nhân l c c a các doanh nghi p
Quân đ i ây là c s khoa h c đ giúp phân tích th c tr ng và đ ra các gi i pháp
hoàn thi n công tác qu n tr ngu n nhân l c Ch ng 2 và Ch ng 3 c a lu n v n
Trang 36CH NGă2
TH C TR NG QU N TR NGU N NHÂN L C T I CÔNG TY 751 2.1 Gi i thi u chung v Công ty 751
2.1.1 Gi i thi u v công ty
Tên công ty: Công ty TNHH m t thành viên 751
Tên ti ng Anh: 751 one Member Limited Liabiliti Company
Tên vi t t t : Công ty 751
a ch : S 18 Phan V n Tr , ph ng 10, qu n Gò V p, TP H Chí Minh
i n tho i: (84-08)3894.3545; Fax: (84-08) 3894.1502
2.1.2 Ch căn ng,ănhi m v
- Công ty 751 là đ n v s a ch a, đ m b o k thu t c p chi n l c cùa B
Qu c phòng khu v c phía Nam, là doanh nghi p công ích lo i 1 c a B Qu c
phòng
- Nhi m v chính: S a ch a VKTBKT, s n xu t VTKT cho kh i l c quân phía Nam và tham gia làm kinh t theo quy đ nh c a nhà n c và B Qu c phòng
2.1.3 Ngành ngh kinh doanh
Ho t đ ng s n xu t kinh doanh chính c a công ty bao g m:
- S a ch a, l p ráp, đóng m i và mua bán ôtô, máy kéo, r mooc;
- S n xu t ph tùng ô tô xe máy, các s n ph m cao su k thu t, l p ô tô;
- Ch t o, l p đ t k t c u thép, b n b , khung nhà x ng, đ ng ng công
ngh ;
- S n xu t các thi t b nâng h và b c x p, thi t b ch u áp l c;
- S n xu t máy công c và máy t o hình kim lo i, máy khai thác m và xây
d ng, gia công c khí, đúc kim lo i, tráng ph kim lo i;
- S a ch a và b o d ng máy móc thi t b và các s n ph m kim lo i đúc
s n, s a ch a máy móc, thi t b đi n t và quang h c;
- Ho t đ ng thi t k chuyên d ng, v n t i hàng hóa b ng đ ng b , kinh
doanh xu t nh p kh u, đ i lý bán l x ng d u;
Trang 371
Xe chuyên d ng (xe truy n hình
l u đ ng, xe ép rác, xe b n, ben,
xe máy công trình ) Xe 200 Toàn qu c Toàn qu c
S n ph m kinh t c a công ty khá đa d ng, bao g m nhi u ch ng lo i, ngành
ngh ây v a là thu n l i c b n cho công ty trong phát tri n kinh t , v a là khó
kh n, thách th c l n đ i v i công ty trong vi c đ u t v công ngh , QTNNL,ầ đ
kh ng đ nh v th c a t ng s n ph m trong đi u ki n c nh tranh ngày càng gay g t
c a th tr ng
2.1.5 Quá trình hình thành và phát tri n
Công ty TNHH m t thành viên 751 (Công ty 751), ti n thân là Xí nghi p Liên h p Z751 - TCKT - B Qu c phòng đ c thành l p t ngày 15/5/1975 trên c
s ti p qu n L c quân Công x ng c a ch đ c Chính th c đ ng ký doanh
nghi p theo quy t đ nh c a Th t ng chính ph s 415/TTG ngày 19/8/1993, đ c
ngày 19/11/2009 c a B tr ng B Qu c phòng
Tr i qua h n 38 n m xây d ng và phát tri n, công ty 751 đư không ng ng
l n m nh, luôn hoàn thành xu t s c nhi m v đ c giao, đ c nhà n c và B
Qu c phòng t ng:
Trang 38- Danh hi u Anh hùng l c l ng v trang n m 2009
- Huân ch ng Quân công h ng nh t n m 2004
- Nhi u B ng khen c a Th t ng chính ph , B Qu c phòng
2.1.6 C ăc u t ch c và qu n lý: Xem hình 2.1
Mô hình t ch c hi n t i c a công ty là mô hình tr c tuy n ch c n ng, g m
3 c p đi u hành qu n lý: C p công ty; C p XNTV; C p Phân x ng ho c T SX
- C p đ 1: Công ty (Ban T ng Giám đ c + 9 phòng đi u hành: phòng
Chính tr , phòng K ho ch, phòng V t t , phòng K thu t – Công ngh , phòng
Ki m ta ch t l ng s n ph m, phòng C đi n, phòng T ch c lao đ ng, phòng H u
c n, phòng K toán - tài chính)
- C p đ 2: 9 XNTV (XN Xe máy công trình, XN ch t o thi t b công
nghi p, XN Ọtô, XN C khí, XN Kim khí, XN Cao su, XN D ch v , XN C đi n,
Ngu n: Phòng Tài chính k toán công ty
Nhìn vào b ng 2.1 cho th y, doanh thu và thu nh p CBCNV c a công ty
t ng đ u qua các n m L i nhu n c a công ty nhìn chung n m sau t ng cao h n n m
tr c, ch riêng n m 2013 l i nhu n gi m đi do khó kh n chung c a n n kinh t
Tuy nhiên doanh thu c a công ty còn ch a cao so v i quy mô và ti m n ng Thu
Trang 39nh p c a CBCNV công ty còn th p so v i m t b ng thu nh p chung trên đ a bàn
thành ph H Chí Minh
2.2 Phân tích th c tr ng qu n tr ngu n nhân l c t i Công ty 751
2.2.1 C ăc u ngu n nhân l c
2.2.1.1 Th ngăkêăv ăs ăl ngălaoăđ ng
Ngu n: Phòng T ch c lao đ ng công ty
Hình 2.1:ăS ăđ c ăc u t ch c c a công ty
T ng Giám đ c
PTG S n xu t PTG K thu t
Trang 40Nhìn vào b ng th ng kê trên ta th y, s lao đ ng c a công ty t ng lên qua các n m Tuy nhiên v c c u, ch y u t ng b ph n lao đ ng tr c ti p có trình đ
tay ngh , b c th th p, l c l ng t ng theo trình đ chuyên môn không đáng k
i u này ch a phù h p v i m c tiêu, đ nh h ng phát tri n c a công ty trong các
n m t i
2.2.1.2 Th ngăkêăv ăc ăc uălaoăđ ngă
Nhìn vào b ng c c u lao đ ng t i công ty (B ng 2.3) ta th y, c c u lao
đ ng theo ch c n ng c a công ty ch a h p lý v t l lao đ ng gián ti p và tr c
ti p T l lao đ ng gián ti p t i công ty hi n t i chi m t i 24.98% trên t ng s lao
đ ng i v i đ c đi m c a m t đ n v có ngành ngh kinh doanh ch y u là s n
xu t và s a ch a nh công ty, t l gián ti p này là khá cao Cho th y b máy qu n
lý c a công ty khá c ng k nh, ch a đ c tinh g n, nh h ng đáng k đ n vi c gia
t ng n ng su t lao đ ng c ng nh hi u qu s n xu t, kinh doanh c a công ty
B ng 2.3: Th ng kê v c ăc uălaoăđ ng