Nguyên nhân chính tr ng truy n th ng... th là y ban nhân dân tnh V nh Long.
Trang 1B GIÁO D CăVẨă ẨOăT O
==============
TR N NG C UY N
XU T KH U G O T I CÔNG TY C PH N XU T NH P
LU NăV NăTH CăS ăKINHăT
TP H CHÍ MINH - N Mă2014
Trang 2B GIÁO D CăVẨă ẨOăT O
==============
TR N NG C UY N
XU T KH U G O T I CÔNG TY C PH N XU T NH P
Chuyên ngành: Qu n tr kinh doanh
Trang 3L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan n i dung c a Lu n v n th c s này đ c th c hi n t quan
đi m c a chính cá nhân tôi, d i s h ng d n khoa h c c a PGS TS Nguy n Th Liên Di p Các d li u ph c v cho các n i dung phân tích trong lu n v n này là hoàn toàn có th c
TP H Chí Minh, tháng 09 n m 2014
Tác gi Lu n v n
Tr n Ng c Uy n
Trang 4M C L C
Trang
TRANG PH BÌA
M C L C
DANH M C CÁC KÝ HI U, CÁC CH VI T T T
DANH M C CÁC B NG
DANH M C CÁC HÌNH V , BI Uă
M U 1
CH NGă1:ăC ăS LÝ LU N V HO Tă NG XU T KH U G O 4
1.1 Lý lu n chung v ho tăđ ng xu t kh u 4
1.1.1 Khái ni m xu t kh u 4
1.1.2 Vai trò c a ho t đ ng xu t kh u 4
1.1.3 Các hình th c xu t kh u 5
1.1.3.1 Xu t kh u tr c ti p 5
1.1.3.2 Xu t kh u gián ti p 6
1.1.4 Quá trình t ch c ho t đ ng xu t kh u hàng hóa 7
1.1.5 Các y u t nh h ng đ n ho t đ ng xu t kh u 9
1.1.5.1 Các y u t bên ngoài doanh nghi p 9
1.1.5.2 Các y u t bên trong doanh nghi p 11
1.2 T ng quan v xu t kh u g o t i Vi t Nam 13
1.2.1 c đi m c a xu t kh u g o 13
1.2.1 Tình hình s n xu t lúa t i Vi t Nam 14
1.2.2 Tình hình xu t kh u g o t i Vi t Nam 15
CH NGă2:ăTH C TR NG HO Tă NG XU T KH U G O T I CÔNG TY C PH N XU T NH P KH UăV NHăLONG 19
2.1 Gi i thi u khái quát v Công ty c ph n xu t nh p kh uăV nhăLong 19
2.1.1 Thông tin chung 19
2.1.2 Quá trình hình thành và phát tri n 19
Trang 52.1.3 Ch c n ng và nhi m v 21
2.1.4 K t qu ho t đ ng kinh doanh c a Công ty t n m 2011 đ n 2013 22
2.2 Th c tr ng ho tăđ ng xu t kh u g o t i Công ty th i gian qua 23
2.2.1 Tình hình xu t kh u g o t i Công ty 23
2.2.1.1 S n l ng và kim ng ch xu t kh u 23
2.2.1.2 Hình th c xu t kh u 24
2.2.1.3 C c u g o xu t kh u 26
2.2.1.4 Th tr ng xu t kh u 27
2.2.1.5 T ch c th c hi n h p đ ng xu t kh u 31
2.2.2 Ho t đ ng thu mua nguyên li u 32
2.2.3 Ho t đ ng s n xu t 35
2.2.4 Ho t đ ng marketing 37
2.2.5 Ho t đ ng nhân s 39
2.2.6 Ho t đ ng tài chính 41
2.2.7 Ho t đ ng qu n lý ch t l ng 42
2.2.8 Ho t đ ng nghiên c u và phát tri n 43
2.2.9 C c u t ch c và n ng l c qu n lý 44
2.3 ánhăgiáăchungăv th c tr ng ho tăđ ng xu t kh u g o t i Công ty 46
2.3.1 Nh ng h n ch 46
2.3.2 Nh ng m t đ t đ c 47
2.4 Các y u t bên ngoài nhăh ng ho tăđ ng xu t kh u g o t i Công ty 49
2.4.1 Các y u t thu c môi tr ng v mô 49
2.4.1.1 Y u t kinh t 49
2.4.1.2 Y u t chính tr , chính ph và pháp lu t 50
2.4.1.3 Y u t xã h i 51
2.4.1.4 Y u t t nhiên 52
2.4.1.5 Y u t k thu t công ngh 53
2.4.2 Các y u t thu c môi tr ng vi mô 54
2.4.2.1 i th c nh tranh tr c ti p 54
Trang 62.4.2.2 i th ti m n 58
2.4.2.3 Khách hàng 59
2.4.2.4 Nhà cung c p 60
2.4.2.5 S n ph m thay th 61
CH NGă 3:ă M T S GI I PHÁP NH M HOÀN THI N HO Tă NG XU T KH U G O T I CÔNG TY C PH N XU T NH P KH UăV NHă LONG 63
3.1 M c tiêu phát tri n c aăCôngătyăđ năn mă2020 63
3.1.1 C s xác đ nh m c tiêu 63
3.1.2 M c tiêu phát tri n c a Công ty đ n n m 2020 67
3.1.2.1 M c tiêu t ng quát 67
3.1.2.2 M c tiêu c th 67
3.2 M t s gi i pháp nh m hoàn thi n ho tăđ ng xu t kh u g o t i Công ty c ph n xu t nh p kh uăV nhăLong 68
3.2.1 Hình thành các gi i pháp qua phân tích SWOT 68
3.2.2 Nh ng gi i pháp chính nh m hoàn thi n ho t đ ng xu t kh u g o 69
3.2.2.1 Gi i pháp thâm nh p th tr ng 69
3.2.2.2 Gi i pháp phát tri n th tr ng 71
3.2.2.3 Gi i pháp t ng c ng ho t đ ng phân ph i tr c ti p 72
3.2.2.4 Gi i pháp t ng c ng ho t đ ng nghiên c u và phát tri n 74
3.2.2.5 Gi i pháp nâng cao kh n ng ki m soát ch t l ng s n ph m 76
3.2.2.6 Gi i pháp xây d ng th ng hi u g o riêng c a Công ty 79
3.2.2.7 M t s gi i pháp h tr 80
3.3 Ki n ngh 82
3.3.1 i v i Nhà n c 82
3.3.2 i v i a ph ng 83
K T LU N 84 DANH M C TÀI LI U THAM KH O
PH L C
Trang 7DANH M C CÁC KÝ HI U, CÁC CH VI T T T
TI NG ANH
Chúăthíchăti ngăAnh Chúăthíchăti ngăVi t
EFE External Factor Evaluation Ma tr n đánh giá các y u t bên ngoài
FAO Food and Agricultural
Organization T ch c Nông L ng Liên Hi p Qu c FOB Free On Board Giao hàng trên ph ng ti n v n chuy n
G2G Government to
Government Chính ph v i Chính ph GAP Good Agricultural Practice Th c hành nông nghi p t t
GDP Gross Domestic Product T ng s n ph m qu c n i
GMP Good Manufacturing
Practices Th c hành s n xu t t t
HACCP Hazard Analysis and
Critical Control Point
Phân tích m i nguy và đi m ki m soát
t i h n IFE Interal Factor Evaluation Ma tr n đánh giá các y u t bên trong
ISO International Organization
for Standardization T ch c Qu c t v tiêu chu n hóa L/C Letter of Credit Tín d ng th
ROA Return On Assets T su t sinh l i trên t ng tài s n
ROE Return On Equity T su t sinh l i trên v n c ph n ROS Return On Sales T su t sinh l i trên doanh thu
SA Social Accountability Tiêu chu n Qu n lỦ trách nhi m xư h i
D ng
Trang 8UAE United Arab Emirates Các ti u v ng qu c R p Th ng
Nh t USD United States Dollard ô la M
USDA United States Department
of Agriculture B Nông nghi p Hoa K VFA Vietnam Food Association Hi p h i L ng th c Vi t Nam WTO World Trade Organization T ch c th ng m i th gi i
NN & PTNT Nông nghi p và Phát tri n nông thôn
Trang 9DANH M C CÁC B NG
Trang
B ng 1.1: S n l ng và kim ng ch xu t kh u g o Vi t Nam n m 2011 - 2013 15
B ng 1.2: C c u g o xu t kh u Vi t Nam n m 2011 - 2013 16
B ng 1.3: Th tr ng xu t kh u g o Vi t Nam theo khu v c n m 2011 - 2013 17 B ng 1.4: Th tr ng xu t kh u g o Vi t Nam theo qu c gia n m 2011 - 2013 18
B ng 2.1: Tình hình thay đ i v n ch s h u c a Công ty n m 2007 - 2013 20
B ng 2.2: Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh c a Công ty n m 2011 - 2013 22
B ng 2.3: S n l ng và kim ng ch xu t kh u g o c a Công ty n m 2011 - 2013 24
B ng 2.4: Các hình th c xu t kh u g o c a Công ty n m 2011 - 2013 25
B ng 2.5: C c u g o xu t kh u c a Công ty n m 2011 - 2013 27
B ng 2.6: Th tr ng xu t kh u g o c a Công ty n m 2011 - 2013 28
B ng 2.7: N ng l c ch bi n và d tr t i các đ n v tr c thu c Công ty 35
B ng 2.8: Giá g o xu t kh u c a Công ty n m 2011 - 2013 38
B ng 2.9: C c u trình đ lao đ ng c a Công ty n m 2013 39
B ng 2.10: Thu nh p bình quân c a nhân viên Công ty n m 2011 - 2013 40
B ng 2.11: M t s ch tiêu tài chính c a Công ty n m 2011 - 2013 41
B ng 2.12: Ma tr n đánh giá các y u n i b v ho t đ ng xu t kh u g o c a Imex CuuLong 48
B ng 2.13: Ma tr n hình nh c nh tranh ngoài n c 55
B ng 2.14: Ma tr n hình nh c nh tranh trong n c 57
B ng 2.15: Ma tr n đánh giá các y u bên ngoài ho t đ ng xu t kh u g o c a Imex CuuLong 61
B ng 3.1: M c tiêu c a Imex CuuLong đ n n m 2020 67
B ng 3.2: Ma tr n SWOT v ho t đ ng xu t kh u g o c a Imex CuuLong 68
Trang 10DANH M C CÁC HÌNH V , BI Uă
DANH M C CÁC HÌNH V
Trang Hình 2.1: Các kênh thu mua nguyên li u c a Công ty 33 Hình 2.2: S đ c c u t ch c c a Công ty 44
DANH M C CÁC BI Uă
Trang
Bi u đ 2.1: Doanh thu và l i nhu n c a Công ty n m 2011 - 2013 23
Trang 11M U
1 Lý do ch năđ tài
Vi t Nam hi n đ c xem là n c có s n l ng g o xu t kh u đ ng th hai trên th gi i v i 6 - 7 tri u t n hàng n m và chi m g n 20% th ph n ngu n cung
th ng m i g o toàn c u, đư mang l i giá tr xu t kh u chi m g n 10% kim ng ch
xu t kh u ngành nông - lâm - th y s n c a c n c và đóng góp đáng k vào phát tri n kinh t , xóa đói gi m nghèo c a h n 80% dân c c n c sinh s ng t i vùng nông thôn Chính vì th , g o luôn đ c xem là m t trong nh ng m t hàng xu t kh u
ch l c c a Vi t Nam
Tuy nhiên, xu t kh u g o n c ta hi n nay đang ph i đ i m t v i nhi u khó
kh n, thách th c nh : g o Vi t Nam đang b đ nh hình g o ph m c p trung bình trên th gi i nên có giá bán th p, th tr ng g o th gi i đư chuy n sang cung c p
d th a do các n c nh p kh u chính đ y m nh s n xu t trong n c và h n ch
nh p kh u, áp l c gi i quy t t n kho v i giá th p t Thái Lan cùng s c nh tranh
g o giá th p t n , Pakistan, Myanmar… khi n cho th ph n g o xu t kh u
n c ta b thu h p Nh v y, c nh tranh trong n i b ngành đang di n ra quy t li t khi n cho giá g o có nguy c ti p t c gi m sút trong th i gian t i, và đi u này s làm nh h ng khá l n đ n hi u qu kinh doanh c a các doanh nghi p trong ngành
Là m t trong nh ng doanh nghi p kinh doanh trong l nh v c xu t kh u g o, Công ty c ph n xu t nh p kh u V nh Long c ng đang đ i m t và ch u nhi u tác
đ ng tr c nh ng thách th c và bi n đ ng tiêu c c c a th tr ng, c th là v th
c nh tranh c a công ty đang d n b thu h p và hi u qu kinh doanh c a công ty
c ng đang có xu h ng gi m sút trong nh ng n m g n đây Chính vì th , đòi h i Công ty ph i không ng ng n l c t hoàn thi n mình đ có th v t qua nh ng khó
kh n phía tr c, c nh tranh và phát tri n ây c ng chính là lý do tác gi đư l a
ch n và th c hi n nghiên c u đ tài: “M t s gi i pháp nh m hoàn thi n ho t
đ ng xu t kh u g o t i Công ty c ph n xu t nh p kh u V nh Long đ n n m 2020”
Trang 12- Thu th p thông tin th c p t các s li u th ng kê, báo cáo c a các c quan
Nhà n c và t các phòng ban c a Công ty, các thông tin t sách, báo, t p chí và
các website
- Thu th p thông tin s c p có liên quan đ n ho t đ ng xu t kh u g o c a Công ty c ph n xu t nh p kh u V nh Long b ng ph ng pháp ph ng v n chuyên gia: phát b ng câu h i kh o sát ý ki n chuyên gia v m c đ quan tr ng và xác đ nh phân lo i c a các y u t đ làm c s cho vi c hình thành ma tr n các y u t bên trong, bên ngoài và ma tr n hình nh c nh tranh S m u kh o sát là 15 chuyên gia
Trang 14C H NGă1:ăC ăS LÝ LU N V HO Tă NG XU T KH U G O 1.1 Lý lu n chung v ho tăđ ng xu t kh u
1.1.1 Khái ni m xu t kh u
Theo đi u 28 Lu t th ng m i 2005: Xu t kh u hàng hóa là vi c hàng hóa
đ c đ a ra kh i lãnh th Vi t Nam ho c đ a vào các khu v c đ c bi t n m trên lãnh th Vi t Nam đ c coi là khu v c h i quan riêng theo quy đ nh c a pháp lu t
1.1.2 Vai trò c a ho tăđ ng xu t kh u
i v i doanh nghi p: thông qua ho t đ ng xu t kh u, doanh nghi p s m
r ng th tr ng tiêu th đ t đó thúc đ y m r ng quy mô s n xu t kinh doanh và phát tri n Bên c nh đó, doanh nghi p còn có c h i h c h i v công ngh hi n đ i, kinh nghi m qu n lý tiên ti n cùng nh ng hi u bi t trong kinh doanh qu c t Ngoài
ra, ho t đ ng xu t kh u còn t o ra s c ép c nh tranh, t đó thúc đ y doanh nghi p không ng ng nâng cao n ng l c c nh tranh c a mình (Võ Thanh Thu, 2012)
i v i qu c gia:
- Xu t kh u giúp t o ra ngu n thu ngo i t cho đ t n c, t đó đ m b o cân
đ i trong cán cân thanh toán và th a mãn nhu c u nh p kh u t li u s n xu t thi t
y u ph c v cho công nghi p hóa - hi n đ i hóa đ t n c Bên c nh đó, thông qua
vi c xu t kh u nh ng m t hàng có th m nh, còn giúp qu c gia khai thác hi u qu
l i th so sánh tuy t đ i và t ng đ i c a đ t n c
- Xu t kh u góp ph n thúc đ y t ng tr ng kinh t do kích thích m r ng quy
mô s n xu t trong n c và t o đi u ki n cho nhi u ngành ngh m i ra đ i đ ph c
v cho xu t kh u, t đó gây ph n ng dây chuy n cho nhi u ngành kinh t phát tri n theo i u này gây tác đ ng tích c c đ n vi c t o ra vi c làm và nâng cao m c
s ng cho ng i lao đ ng
- Xu t kh u còn giúp qu c gia phát tri n quan h đ i ngo i v i các n c trên
th gi i đ t đó t ng c ng, thi t l p các quan h mua bán và đ u t v i h Khi
đó, môi tr ng kinh t trong n c đ c m r ng và tính c nh tranh ngày càng cao đòi h i các doanh nghi p trong n c ph i không ng ng hoàn thi n, đ i m i và thích nghi đ đáp ng yêu c u c a th tr ng (Võ Thanh Thu, 2012)
Trang 151.1.3 Các hình th c xu t kh u
Mu n đ a đ c s n ph m xâm nh p th tr ng n c ngoài, doanh nghi p ph i xác đ nh đ c ph ng th c xâm nh p t t nh t, t c mang l i hi u qu kinh t t i u cho mình Doanh nghi p có th l a ch n các ph ng th c xu t kh u sau: xu t kh u
hi u hàng hóa truy n th ng c a doanh nghi p đư t ng có m t trên th tr ng qu c
t Trong tr ng h p này, v n đ u t và các r i ro có th x y ra s cao h n nh ng
l i nhu n ti m n ng mang l i c ng nhi u h n do doanh nghi p không ph i m t các kho n chi phí trung gian Doanh nghi p có th ti n hành xu t kh u tr c ti p qua các
ph ng th c sau (D ng H u H nh, 2005):
- Phòng hay b ph n xu t kh u đ t trong n c: cách t ch c này th ng
th y trong các doanh nghi p quy mô v a và nh khi h mu n xu t kh u s n ph m
ra n c ngoài H s tr c ti p t th c hi n m i ho t đ ng liên h đ n xu t kh u, t tìm ki m khách hàng cho đ n t ch c ký k t và th c hi n h p đ ng xu t kh u
- Chi nhánh hay công ty con bán hàng n c ngoài: cách t ch c này thích
h p v i th tr ng có ti m n ng cao và quy mô xu t kh u l n M t chi nhánh hay công ty con bán hàng n c ngoài th ng s d ng nh m t trung tâm tri n lãm và
d ch v khách hàng, cho phép doanh nghi p có m t đ ki m tra ch ng trình ho t
đ ng nhi u h n t i th tr ng n c ngoài, đ ng th i t o đi u ki n cho h nhanh chóng n m b t nhu c u khách hàng và tình hình th tr ng đ ph c v khách hàng
t t h n
- Các nhà phân ph i hay các nhà đ i lý n c ngoài: doanh nghi p c ng có
th thuê m n các nhà phân ph i hay các nhà đ i lỦ n c ngoài đ làm đ i di n và bán hàng cho doanh nghi p n c ngoài khi quy mô th tr ng l n H s bán hàng theo quy đ nh c a doanh nghi p và đ c doanh nghi p chi tr hoa h ng
Trang 16- Kho bán hàng n c ngoài: kho này s v a là n i d tr và v a là n i bán hàng cho doanh nghi p t i th tr ng n c ngoài Các kho bán hàng n c ngoài
th ng đ c b trí nh ng n i là trung tâm phát lu ng hàng cho c m t khu v c
hi u bi t v th tr ng qu c t Doanh nghi p có th th c hi n xu t kh u gián ti p theo nhi u ph ng cách sau (D ng H u H nh, 2005):
- Công ty qu n tr xu t kh u: th c hi n công vi c qu n tr các ho t đ ng xu t
kh u cho công ty khác đ h ng phí thù lao Ph ng th c này thích h p v i các doanh nghi p xu t kh u có quy mô nh th ng thi u kinh nghi m bán hàng ra n c ngoài ho c không đ kh n ng v v n đ t ch c các đ n v xu t kh u riêng, do đó
h th ng thông qua công ty qu n tr xu t kh u đ xu t kh u s n ph m c a mình
- Th ng gia xu t kh u đ t c s trong n c: nhà trung gian này mua s n
ph m c a doanh nghi p xu t kh u r i bán ra n c ngoài v i chi phí riêng c a mình
và ch u m i r i ro liên quan đ n xu t kh u Nh v y, doanh nghi p có th thông qua trung gian này đ bán đ c s n ph m c a mình trên nh ng th tr ng khó xâm nh p
nh ng l i không th thu th p đ c thông tin c a th tr ng
- i lý xu t kh u đ t c s trong n c: th c hi n ch c n ng liên k t gi a nhà
s n xu t v i nhà nh p kh u H s ch u trách nhi m tìm ki m, th ng l ng v i khách mua hàng n c ngoài cho nhà s n xu t và đ c chi tr ti n hoa h ng Ph ng
th c này có m c đ u t th p và các r i ro tài chính c ng th p, thích h p trong giai
đo n đ u c a chi n l c xâm nh p th tr ng n c ngoài c a doanh nghi p
- Nhà y thác xu t kh u: nh ng cá nhân ho c t ch c đ c y thác th ng là
đ i di n cho nh ng ng i mua n c ngoài c trú trên n c c a nhà s n xu t Khi
Trang 17hàng hóa chu n b đ c đ t mua, nhà y thác l p phi u đ t hàng v i nhà s n xu t
đ c ch n và h s quan tâm đ n m i chi ti t có liên quan đ n quá trình xu t kh u Bán hàng cho nhà y thác là m t ph ng th c thu n l i cho xu t kh u vì vi c thanh toán th ng đ c b o đ m nhanh chóng và nh ng v n đ v n chuy n hàng hóa
c ng do các nhà y thác xu t kh u ch u trách nhi m
- T ch c h p tác xã: t ch c này th c hi n các ho t đ ng xu t kh u thay m t cho nhi u nhà s n xu t và m t ph n nào đó ch u s ki m soát v hành chánh b i h Hình th c này th ng đ c các nhà s n xu t nông s n ch a qua ch bi n nh trái cây, cà phê, b p… s d ng
- Liên doanh: các nhà s n xu t có th liên k t v i các nhà nh p kh u n c ngoài hình thành nên đ n v liên doanh gi a hai bên đ cùng chia s ti m n ng và
th m nh c a nhau, đ ng th i còn giúp nhà s n xu t có th t ng kh n ng xâm nh p vào th tr ng n c ngoài
i v i các ph ng th c xâm nh p th tr ng n c ngoài trên, các doanh nghi p th ng có thái đ a thích khác nhau đ i v i t ng ph ng th c xâm nh p,
nh ng không nên ch ch n m t ph ng th c xâm nh p th tr ng n c ngoài vì quá
h n h p và nhi u r i ro, h u h t các doanh nghi p xu t kh u sáng su t đ u thích nghi v i t ng tình hu ng c th và s d ng đ ng th i nhi u ph ng th c xâm nh p
th tr ng
1.1.4 Quá trình t ch c ho tăđ ng xu t kh u hàng hóa
1.1.4.1 Nghiên c u ti p c n th tr ng n c ngoài
Nghiên c u th tr ng là nh m n m v ng các y u t th tr ng, hi u bi t các qui lu t v n đ ng c a th tr ng đ làm c s cho vi c đ a ra các quy t đ nh qu n
tr liên quan đ n xu t kh u hàng hóa c a doanh nghi p Nghiên c u ti p c n th
tr ng n c ngoài bao g m các n i dung sau:
- T ch c thu th p thông tin là công vi c đ u tiên c a ng i nghiên c u th
tr ng Có th thu th p thông tin t các ngu n khác nhau nh : các t ch c qu c t
v th ng m i và phát tri n kinh t , các c quan th ng kê, các th ng nhân có quan
h làm n buôn bán, hay thu th p t i hi n tr ng Thông tin thu th p t i hi n tr ng
Trang 18ch y u đ c thu th p theo tr c quan c a nhân viên kh o sát th tr ng hay ph ng
v n qua các b ng câu h i, và lo i thông tin này c n đ c x lỦ đ thông tin có đ tin
c y cao
- T ch c phân tích thông tin và x lý thông tin: c n phân tích và x lý các thông tin v môi tr ng nh h ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p, các thông tin v nhu c u tiêu dùng c a th tr ng và v s bi n đ ng c a giá c hàng hóa trên th tr ng cùng các nguyên nhân d n đ n xu h ng thay đ i đó
- L a ch n th tr ng xu t kh u: vi c đánh giá và l a ch n th tr ng xu t
kh u th ng d a trên các tiêu chu n chung v môi tr ng kinh t , chính tr , xã h i, pháp lu t, tiêu chu n qu c t ; các tiêu chu n th ng m i v b o h m u d ch; các tiêu chu n ti n t v t l l m phát và s c mua c a đ ng ti n… Các tiêu chu n c n
ph i đ c đánh giá và cân nh c theo m c đ quan tr ng đ có th ch n ra th tr ng
t t nh t
1.1.4.2 T ch c th c hi n xu t kh u trong doanh nghi p
- Xây d ng k ho ch t o ngu n hàng: t o ngu n hàng là vi c t ch c hàng hóa theo yêu c u c a khách hàng Các doanh nghi p xu t kh u c n ph i có k ho ch v
t o ngu n nguyên li u và k ho ch s n xu t chi ti t, c th đ có th s n xu t ra s n
ph m xu t kh u ch t l ng và có chi phí s n xu t th p
- L p k ho ch xu t kh u: doanh nghi p c n l p k ho ch xu t kh u sang th
tr ng g m các n i dung v hàng hóa nh kh i l ng, giá c , ph ng th c s n
xu t Sau khi xác đ nh s b các y u t trên doanh nghi p c n ph i l p k ho ch giao d ch ký k t h p đ ng nh l p danh m c khách hàng, danh m c hàng hóa, s
l ng bán, th i gian dao d ch…
- T ch c giao d ch đàm phán và ký k t h p đ ng: quá trình giao d ch và ký
k t h p đ ng b t đ u t s ti p xúc gi a nhà xu t kh u v i n c ngoài, bi u hi n s liên k t gi a nhà xu t kh u v i đ i tác và ng c l i quá trình này đ c thu n
l i và đ t hi u qu cao, doanh nghi p c n chu n b chu đáo các v n đ v ngôn ng ,
đ a đi m th i gian cho cu c đàm phán cùng các v n đ thông tin v hàng hóa, th
tr ng và khách hàng
Trang 19- T ch c th c hi n h p đ ng xu t kh u: đ th c hi n h p đ ng xu t kh u
doanh nghi p c n ph i th c hi n nhi u nghi p v khác nhau tùy thu c vào đi u kho n h p đ ng nh xin gi y phép, chu n b hàng, thuê tàu, mua b o hi m, ki m tra
ch t l ng, th t c thanh toán, th t c h i quan… ây là m t công vi c r t ph c
t p, đòi h i ph i tuân th lu t qu c gia và qu c t , đ ng th i đ m b o đ c quy n
l i qu c gia và đ m b o uy tín kinh doanh c a đ n v
1.1.5 Các y u t nhăh ngăđ n ho tăđ ng xu t kh u
1.1.5.1 Các y u t bên ngoài doanh nghi p
Các y u t thu c môi tr ng v mô
Môi tr ng v mô là môi tr ng bao trùm lên ho t đ ng c a t t c doanh nghi p, có nh h ng tr c ti p hay gián ti p đ n ho t đ ng c a t t c các doanh nghi p Môi tr ng này bao g m các y u t : kinh t , chính tr - pháp lu t, xã h i, t nhiên, k thu t công ngh
- Môi tr ng kinh t : ch ra b n ch t, m c đ t ng tr ng và đ nh h ng phát tri n c a n n kinh t Phân tích môi tr ng kinh t có Ủ ngh a r t quan tr ng; các
y u t nh t c đ t ng tr ng kinh t , lãi su t, l m phát, t giá h i đoái, m c đ h i
nh p kinh t qu c t , bi n đ ng giá c hàng hóa trên th gi i… đ u nh h ng đ n
đ u ra c a doanh nghi p Trong đó t giá h i đoái là y u t nh h ng tr c ti p đ n giá c hàng hóa xu t kh u và tình hình xu t nh p kh u gi a các n c nên đ c xem
là y u t r t quan tr ng trong xu t nh p kh u hàng hóa
- Môi tr ng chính tr và lu t pháp bao g m các quan đi m, đ ng l i chính sách c a chính ph , h th ng lu t pháp, các xu h ng chính tr ngo i giao, và nh ng
di n bi n chính tr trong n c và trên th gi i M i quy t đ nh c a doanh nghi p
đ u ch u nh h ng m nh m b i các y u t c a môi tr ng chính tr , các y u t này có th t o đi u ki n thu n l i cho ho t đ ng xu t kh u c a doanh nghi p b ng
nh ng chính sách u đưi, h tr hay t o ra hàng rào c n tr ho t đ ng xu t kh u c a doanh nghi p b ng nh ng chính sách t ng thu xu t kh u, h n ng ch xu t kh u
- Môi tr ng xã h i: bao g m các y u t nh quy mô dân s , t c đ t ng dân
s , trình đ h c v n, v n hóa, th hi u tiêu dùng… Nh ng thay đ i trong môi tr ng
Trang 20xã h i s tác đ ng tr c ti p đ n s thay đ i chi n l c kinh doanh c a doanh nghi p, và nh ng thông tin thu c môi tr ng này s cung c p d li u quan tr ng đ các nhà xu t kh u ho ch đ nh chi n l c s n ph m, giá c , ti p th , phân ph i,
qu ng cáo… phù h p v i n n v n hóa xư h i c a t ng th tr ng
- Môi tr ng t nhiên: bao g m các y u t nh tài nguyên thiên nhiên, khí
h u, đ t đai, sông ngòi… đ m b o các y u t đ u vào c n thi t và quy t đ nh đ n l i
th c nh tranh qu c gia đ i v i m t hàng xu t kh u Ngoài ra, y u t v trí đ a lý còn liên quan đ n kho ng cách giao th ng gi a các n c nên s tác đ ng t i chi phí v n chuy n hàng hóa, chi phí xu t kh u, chi phí nghiên c u th tr ng, xúc ti n
th ng m i… t đó nh h ng đ n kh n ng c nh tranh c a hàng hóa xu t kh u
- Môi tr ng công ngh : nh ng y u t thu c môi tr ng công ngh nh s ra
đ i nh ng công ngh m i, phát minh và ng d ng m i, chuy n giao công ngh …
ch a đ ng nhi u c h i cho doanh nghi p giúp doanh nghi p nâng cao trình đ công ngh , nâng cao ch t l ng s n ph m và ti t ki m chi phí s n xu t, t đó giúp nâng cao kh n ng c nh tranh hàng hóa c a doanh nghi p trên th tr ng qu c t
Các y u t thu c môi tr ng vi mô
Môi tr ng vi mô là môi tr ng g n tr c ti p v i t ng doanh nghi p, ph n l n các ho t đ ng và c nh tranh c a doanh nghi p x y ra tr c ti p trong môi tr ng này Các y u t thu c môi tr ng vi mô theo mô hình n m áp l c c nh tranh c a Porter bao g m (Porter, E M, 1998):
- i th c nh tranh tr c ti p: là nh ng đ i th kinh doanh s n ph m, d ch v cùng lo i c a doanh nghi p, chia s th ph n v i doanh nghi p và có th v n lên
n u có v th c nh tranh cao h n Tính c nh tranh trong ngành t ng hay gi m ph thu c vào quy mô th tr ng, s t ng tr ng c a ngành và m c đ đ u t c a đ i
th c nh tranh Phân tích đ i th c nh tranh tr c ti p là nh n di n, thu th p và đánh giá thông tin v h , d đoán ph n ng c a h r i l a ch n chi n l c đ i phó
- Nguy c gia nh p ngành c a đ i th c nh tranh ti m n: đ i th c nh tranh
ti m n là nh ng đ i th c nh tranh có th s tham gia th tr ng c a ngành trong
t ng lai, s xu t hi n c a h s khai thác nh ng n ng l c s n xu t m i, giành l y
Trang 21th ph n, gia t ng áp l c c nh tranh và làm gi m l i nhu n c a doanh nghi p Do
đó, ph i phân tích các đ i th ti m n đ đánh giá nh ng nguy c mà h có th gây
ra cho doanh nghi p
- S c m nh đàm phán c a nhà cung c p: nhà cung c p là nh ng cá nhân ho c
t ch c cung c p các ngu n l c c n thi t cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p Nhà cung c p có th t o ra các c h i cho doanh nghi p khi gi m giá bán, t ng ch t l ng s n ph m; ng c l i h c ng có th gây ra các nguy c khi
t ng giá bán, gi m ch t l ng, không đ m b o s l ng và th i gian cung ng
- S c m nh đàm phán c a khách hàng: khách hàng là đ i t ng mà doanh nghi p ph c v và là nhân t t o nên th tr ng Có nhi u lo i khách hàng khác nhau, h có th là ng i tiêu dùng, là nhà s n xu t, là các trung gian phân ph i, là các c quan chính ph và các doanh nghi p phi l i nhu n, và là khách hàng qu c t Khách hàng có th gây áp l c cho doanh nghi p, h th ng đòi gi m giá ho c yêu
c u ch t l ng s n ph m t t h n
- S đe d a c a s n ph m thay th : s n ph m thay th là s n ph m khác v tên
g i và thành ph n nh ng mang l i cho ng i tiêu dùng nh ng tính n ng l i ích
t ng đ ng nh s n ph m c a doanh nghi p S xu t hi n c a s n ph m thay th
có th d n t i nguy c làm gi m giá bán ho c s t gi m l i nhu n c a doanh nghi p Doanh nghi p c n ph i d báo và phân tích các khuynh h ng phát tri n c a các
s n ph m thay th đ nh n di n h t các nguy c do s n ph m thay th gây ra
1.1.5.2 Các y u t bên trong doanh nghi p
Môi tr ng bên trong doanh nghi p là t t c các y u t và h th ng bên trong
c a nó, bao g m các ho t đ ng ch c n ng: tài chính, nhân s , s n xu t, marketing,
qu n lý ch t l ng, nghiên c u và phát tri n… Phân tích ho t đ ng các b ph n
ch c n ng giúp nhà qu n tr giám sát nh ng di n bi n c a n i b trong m i quan h
t ng tác v i môi tr ng bên ngoài nh m nh n di n, xác đ nh chính xác nh ng
đi m m nh và đi m y u c a mình, t đó l a ch n chi n l c phát tri n phù h p
- Ho t đ ng tài chính: tài chính đóng vai trò đ c bi t trong qu n lý doanh
nghi p và n ng l c tài chính c a doanh nghi p đ c th hi n qua nhi u y u t nh :
Trang 22quy mô và c u trúc v n, kh n ng thanh toán, kh n ng qu n lý n và tài s n, các t
su t l i nhu n, kh n ng ti p c n tín d ng… M t doanh nghi p có n ng l c tài chính t t s đ t đ c l i th c nh tranh tr c các đ i th
- Ho t đ ng marketing: marketing đóng vai trò quan tr ng, tác đ ng tr c ti p
đ n vi c tiêu th s n ph m và n ng l c c nh tranh c a doanh nghi p xu t kh u
N ng l c marketing c a doanh nghi p th hi n qua nhi u y u t nh : kh n ng nghiên c u n m b t nhu c u th tr ng, l a ch n th tr ng m c tiêu và kh n ng
ho ch đ nh chi n l c h u hi u v giá c , s n ph m, phân ph i, chiêu th phù h p
v i th tr ng mà doanh nghi p đang h ng t i
- Ho t đ ng nhân s : ngu n nhân l c là nhân t quy t đ nh s phát tri n c a
m t doanh nghi p, trong đó ch t l ng ngu n nhân l c s mang l i l i th c nh tranh cho doanh nghi p Qu n tr ngu n nhân l c trong doanh nghi p bao g m các
ho t đ ng nh : thu hút, đào t o, phát tri n và duy trì ngu n nhân l c; các ho t đ ng này nh m giúp doanh nghi p có th tuy n đúng ng i đúng vi c và luôn đ m b o
đ s l ng nhân viên cho công vi c
- Ho t đ ng s n xu t: g n li n v i vi c t o ra s n ph m nên là m t trong
nh ng ho t đ ng chính y u quy t đ nh s thành công c a doanh nghi p bao g m:
ho t đ ng ch bi n, d tr , trình đ công ngh , máy móc thi t b … N ng l c ch
bi n và d tr nh h ng t i kh n ng ch đ ng s l ng và ch t l ng ngu n hàng cung ng c a doanh nghi p; trình đ công ngh ch bi n s giúp nâng cao ch t
l ng s n ph m, gi m hao h t và chi phí s n xu t cho doanh nghi p
- Ho t đ ng qu n lý ch t l ng: là m t trong nh ng ho t đ ng thi t y u cho công vi c kinh doanh c a doanh nghi p Y u t ch t l ng ngày càng đ c ng i tiêu dùng quan tâm nên vi c qu n lý ch t l ng g n v i ho t đ ng s n xu t kinh doanh s giúp doanh nghi p đáp ng yêu c u th tr ng, giành l y s tin t ng c a khách hàng và nâng cao l i th c nh tranh c a doanh nghi p trên th tr ng
- Ho t đ ng nghiên c u và phát tri n: bao g m các ho t đ ng nh nghiên c u
và phát tri n s n ph m đ t o ra s n ph m m i và khác bi t v i đ i th , c i ti n quy trình s n xu t đ nâng cao ch t l ng s n ph m và gi m b t chi phí s n xu t Ho t
Trang 23đ ng nghiên c u và phát tri n đóng vai trò quan tr ng trong phát hi n và ng d ng công ngh m i k p th i đ t o l i th c nh tranh cho doanh nghi p trên th tr ng
đi m đó bao g m (Pandey, S et al., 2010):
- Tính mùa v trong trao đ i: s n xu t lúa g o th ng có tính mùa v cao, ngh a là ngu n cung ng nguyên li u lúa g o là không đ u trong n m nên đư hình thành tính th i v trong trao đ i s n ph m trên th tr ng kh c ph c đ c đi m này, tránh tình tr ng lúc th a lúc thi u ngu n hàng cung ng và d n đ n b ép giá, các nhà xu t kh u g o ph i luôn có k ho ch d tr c th và h p lỦ trong n m đ
đ m b o ngu n hàng luôn s n có đ ng th i duy trì vi c xu t kh u đ c n đ nh
- Giá c bi n đ ng: th tr ng g o th gi i khá m ng v i s l ng giao d ch hàng n m ch kho ng 7% t ng s n l ng g o đ c s n xu t ra trên th gi i nên khi
có nh ng chuy n bi n nh trong ngành s n xu t do nh h ng b i tình hình th i
ti t, sâu h i, d ch b nh d n đ n thi t h i mùa màng và làm l ng cung trên th
tr ng thi u h t, ng c l i đi u ki n t nhiên thu n l i hay chính sách t túc l ng
th c các n c nh p kh u s d n đ n l ng cung trên th tr ng d i dào Do đó, nhà xu t kh u c n n m b t thông tin th tr ng đ d đoán xu th cung c u th
tr ng và k p th i ng phó v i nh ng bi n đ ng v giá c
- M c đ t p trung ngu n cung cao: g n 80% l ng g o xu t kh u trên th
gi i tuy t p trung ch 5 n c là Thái Lan, Vi t Nam, n , Pakistan và M
Trang 24nh ng c nh tranh trong n i b ngành l i di n ra quy t li t, là do có r t nhi u doanh nghi p tham gia trong ngành xu t kh u g o i u đáng l u Ủ nh t v m c đ t p trung ngu n cung cao này chính là kh n ng di n ra m t cú “shock” trong s n xu t hay thay đ i v chính sách th ng m i c a m t trong nh ng n c này, s có th d n
đ n m t tác đ ng l n v cân b ng cung c u và giá c trên th tr ng g o th gi i
- M c đ phân tán đ a lý cao c a khách hàng: khác v i các n c xu t kh u, các n c nh p kh u g o có s l ng l n h n v i trên 150 qu c gia tr i r ng kh p các Châu l c trên toàn c u, cho th y khách hàng nh p kh u g o có m c đ phân tán
đ a lý cao trên th gi i Th ph n nh p kh u g o khá t p trung kho ng 10 qu c gia, chi m g n 40% t ng s n l ng g o nh p kh u th gi i và đa ph n là đ c mua bán v i s l ng l n gi a các Chính ph nên nh ng n c này s có kh n ng gây tác đ ng đ n s bi n đ ng c a giá g o th gi i
- Phân khúc th tr ng theo s n ph m đa d ng: m t đ c đi m quan tr ng khác
c a th tr ng g o th gi i là tính đa d ng c a s n ph m v i nhi u ch ng lo i g o
nh : g o thô, g o l t, g o tr ng, g o đ , g o th m và t m Các ch ng lo i g o này
đ c ti p t c phân theo kích th c h t (dài, trung và ng n/tròn), theo đ dính (hàm
l ng amylose) hay theo ch t l ng xay xát (ph n tr m t m); cho th y th hi u tiêu dùng c a khách hàng r t đa d ng Giá c c a m t lo i g o c th gi a các n c xu t
kh u khác nhau là khác nhau và chênh l ch này là do khác bi t v ch t l ng s n
ph m, uy tín th ng hi u, đi u ki n t nhiên và ngu n gi ng t o nên lo i g o đó
- Rào c n th ng m i: là nét đ c tr ng quan tr ng trên th tr ng g o th gi i,
trong đó m t s rào c n th ng m i gây tác đ ng làm “bóp méo” th tr ng là: thu
nh p kh u, h n ng ch thu quan các n c nh p kh u chính và chính sách tr giá
c a các n c xu t kh u chính nh m b o h s n xu t trong n c Trên th tr ng g o
th gi i, g o h t trung và h t tròn th ng g p ph i rào c n h n ng ch thu quan t các n c nh p kh u, trong khi g o h t dài ít g p rào c n này h n
1.6.2 Tình hình s n xu t lúa t i Vi t Nam
S n xu t lúa c n c đ c phân b trên 6 vùng sinh thái là: ng b ng sông
H ng, Trung du và mi n núi phía B c, B c Trung B và duyên h i mi n Trung, Tây
Trang 25Nguyên, ông Nam B và ng b ng sông C u Long; trong đó vùng BSCL đ c xem là v a lúa g o c a n c ta do có có di n tích và s n l ng lúa chi m trên 50%
t ng di n tích, t ng s n l ng lúa c n c và cung c p đ n 80 - 90% s n l ng g o
xu t kh u hàng n m cho c n c
N m 2013, di n tích tr ng lúa c n c đ t g n 7,9 tri u ha; n ng su t lúa bình quân đ t 55,8 t /ha và s n l ng lúa thu ho ch là 44,1 tri u t n Th i gian t i, di n tích tr ng lúa c n c s theo xu h ng gi m là do ph i chuy n đ i di n tích lúa
n ng su t th p sang tr ng các lo i cây tr ng khác có giá tr kinh t cao h n nh rau màu, khoai lang, ngô, đ u nành…, chính vì th kh n ng gia t ng s n l ng lúa đ t
đ c trong t ng lai ch y u là nh vào c i thi n n ng su t lúa
1.6.2 Tình hình xu t kh u g o t i Vi t Nam
S n l ng và kim ng ch
Xét trong th i gian dài, Vi t Nam đ c xem là n c có s n l ng g o xu t
kh u th hai th gi i v i th ph n chi m g n 20% ngu n cung g o xu t kh u toàn
c u Nh ng t n m 2011 đ n 2013, th ph n g o xu t kh u n c ta có xu h ng
gi m sút (b ng 1.1), là do c nh tranh trên th tr ng g o th gi i ngày càng gay g t
B ng 1.1: S năl ng và kim ng ch xu t kh u g o Vi t Nam n m 2011-2013
Giá xu t kh u bình quân FOB (USD/t n) 493,60 446,89 433,07
T ng s n l ng th gi i (tri u t n) 36,54 39,83 38,66
Th ph n Vi t Nam/Th gi i (%) 19,44 19,38 17,28
(Ngu n: USDA và VFA, 2013)
N m 2013, tình hình xu t kh u g o c n c khá khó kh n v i k t qu nh sau:
s n l ng đ t 6,68 tri u t n g o các lo i (gi m 13,45% so v i n m 2012) trong đó
h p đ ng t p trung chi m 14,03% (gi m 40,4% so v i n m 2012) và h p đ ng
th ng m i chi m 85,97% (t ng 12,4% so v i n m 2012); kim ng ch xu t kh u đ t 2,893 t USD (gi m 16,12% so v i n m tr c) và giá xu t kh u bình quân FOB
c ng gi m đ t 433,07 USD/t n (gi m 3,1% so v i n m tr c) Nguyên nhân chính
tr ng truy n th ng
Trang 26ông Nam Á (Malaysia, Indonesia, Philippines) và xu t kh u qua biên gi i Trung
Qu c t ng v t ( c đ t 1,4 - 1,5 tri u t n) cùng áp l c gi m giá đ gi i phóng t n kho t Thái Lan khi n giá g o th gi i s t gi m
d ng v i nhi u ch ng lo i nh : g o c p cao 5% t m (chi m t tr ng 30 - 40% trong
c c u), g o c p trung bình 10 - 15% t m (chi m 30 - 40%), g o c p th p 25 - 100% t m (chi m 15 - 20%), và kho ng 10% là các lo i g o khác (g o th m 5 - 10% t m, g o n p, g o l t, g o đ …)
B ng 1.2 :ăC ăc u g o xu t kh u Vi t Nam giaiăđo n 2011 - 2013
th m, g o đ , g o n p) c ng t ng, trong đó g o th m t ng đáng k (t ng 76% so v i
Trang 27n m 2012) là do s t ng nh p kh u t Hong Kong, Singapore, Châu Phi S gia
t ng s l ng c a g o c p cao, g o th m, g o n p, g o đ c ng là nguyên nhân d n
đ n s s t gi m s l ng c a g o c p trung bình và th p trong c c u s n ph m
M c dù có s c i thi n t l g o giá tr cao nh ng nhìn chung g o c p trung bình và th p v n chi m t l cao trong c c u s n ph m (chi m 40 - 50%) nên t ng kim ng ch xu t kh u g o n c ta còn th p Ngoài ra, c c u s n ph m tuy khá đa
d ng nh ng v n ch a có lo i g o nào có ph m ch t n i b t và có th bi u hi n nét
đ c đáo riêng c a Vi t Nam trên th tr ng qu c t
Th tr ng xu t kh u
- Xét theo khu v c: theo b ng 1.3, Châu Á là th tr ng chính c a n c ta v i
th ph n chi m 60 - 70% t ng s n l ng g o xu t kh u c n c, k đ n là Châu Phi chi m trên 20% và kho ng 10% còn l i là Châu Âu, Châu M , Châu Úc và Trung ông i u này cho th y, xu t kh u g o n c ta ph thu c nhi u vào th tr ng Châu Á và do đó r t d b tác đ ng khi th tr ng này bi n đ ng tiêu c c
B ng 1.3: Th tr ng xu t kh u g o Vi t Nam theo khu v c n m 2011 - 2013
Khuăv c N mă2011 T ătr ngătheoăs năl ngă(%) N mă2012 N mă2013
(Ngu n: Agromonitor, 2012 và VFA, 2013)
- Xét theo qu c gia: th tr ng xu t kh u g o n c ta đư đ c m r ng h n 70
qu c gia tr i r ng kh p các Châu l c trên toàn c u, trong đó 70 - 80% th ph n xu t
kh u t p trung vào kho ng 10 khách hàng l n là Philippines, Malaysia, Indonesia, Trung Qu c, B Bi n Ngà, Ghana, Singapore, Cuba… (b ng 1.4) N m 2013, xu t
kh u g o n c ta g p nhi u khó kh n là do s n l ng g o xu t kh u sang h u h t các th tr ng quen thu c là Indonesia, Senegal, Philippines, Malaysia và Cuba đ u
Trang 28b gi m sút đáng k Và s s t gi m này đ c bù đ p ph n nào b i s gia t ng s n
l ng nh ng th tr ng nh Trung Qu c, B Bi n Ngà, Ghana, cùng m t s th
tr ng cao c p khác nh Nga, Ucraina, UAE, Hà Lan và Ba Lan (VFA, 2013)
B ng 1.4: Th tr ng xu t kh u g o Vi t Nam theo qu c gia n mă2011 - 2013
T ătr ngătheoăs năl ngă(%)
Indonesia 26,40 Trung Qu c 26,02 Trung Qu c 32,36 Philippines 13,62 Philippines 13,88 B Bi n Ngà 8,10 Malaysia 7,50 Indonesia 11,60 Malaysia 7,00
Senegal 5,74 B Bi n Ngà 5,98 Philippines 5,44
Bangladesh 4,81 Singapore 3,35 Hong Kong 2,78 Trung Qu c 4,34 Hong Kong 2,66 Indonesia 2,36
nh p kh u nh ng còn tùy thu c vào nh h ng c a th i ti t và thiên tai m t mùa
Trong Ch ng 1, tác gi đư trình bày lý lu n chung v ho t đ ng xu t kh u t
v n đ khái ni m và vai trò c a xu t kh u, các hình th c xu t kh u đ n quá trình t
Trang 29CH NGă2:ăTH C TR NG HO Tă NG XU T KH U G O T I CÔNG
TY C PH N XU T NH P KH UăV NHăLONG 2.1 Gi i thi u khái quát v Công ty c ph n xu t nh p kh uăV nhăLong
2.1.1 Thông tin chung
- Tên giao d ch: IMEXCUULONG
- Ch “ICL”, vi t t t c a IMEX CUULONG, n m song song bi u t ng c u
B c M Thu n và chín dòng sông c bi t ch “I” trong ICL n m song song tr c
th ng đ ng c u B c M Thu n, th hi n s b n v ng c a Công ty v i th i gian
- Ý ngh a t ng th Logo: IMEX CUULONG là s k t h p c a chín con r ng
th ng ti n ra bi n h i nh p n m châu b n b và IMEX CUULONG s t n t i, phát tri n b n v ng v i th i gian
2.1.2 Quá trình hình thành và phát tri n
Công ty c ph n xu t nh p kh u V nh Long ti n thân là Công ty Ngo i
th ng T nh C u Long đ c thành l p theo Quy t đ nh s 439/UBT ngày 10/11/1976, là đ n v xu t nh p kh u t ng h p
Trang 30N m 1992, Công ty Ngo i th ng T nh C u Long đ i tên thành Công ty xu t
nh p kh u V nh Long theo Quy t đ nh s 540/Q -UBT ngày 20/11/1992
N m 2006, Công ty xu t nh p kh u V nh Long đư c ph n hóa theo Quy t
đ nh s 2608/Q -UBND ngày 29/12/2006 Ngày 01/12/2007, Công ty c ph n
xu t nh p kh u V nh Long chính th c ho t đ ng theo Gi y đ ng kỦ kinh doanh s
1500171478 - S K ho ch u t t nh V nh Long c p T khi c ph n hóa, Công
ty quy t tâm t ch c l i s n xu t, m nh d n c t b nh ng m ng đ u t không hi u
qu và t p trung vào m t hàng có l i th c nh tranh c a Công ty là kinh doanh
xu t kh u g o
N m 2010, đ nâng cao n ng l c ch bi n và xu t kh u, Công ty đư đ u t thành l p 01 Công ty con là “Công ty CBLT V nh Tr ch” t i vùng nguyên li u Tho i S n, t nh An Giang
N m 2012, Công ty ti p t c đ u t xây d ng thêm 01 XNLT là “XNLT Tân Quy Tây” và 01 Công ty con là “Công ty CBLT L p Vò” t i t nh ng Tháp
N m 2013, Công ty kh i công xây d ng 01 XNLT là “XNLT Xuân Hi p” t i huy n Trà Ôn, tnh V nh Long và nâng t ng đ n v tr c thu c lên 06 đ n v
Hi n t i, Công ty là thành viên c a Phòng Th ng m i và Công nghi p Vi t Nam (VCCI), Hi p h i L ng th c Vi t Nam (VFA), Hi p h i Phân bón Vi t Nam T n m 2007 đ n 2013, v n đi u l c a Công ty thay đ i nh sau:
B ngă2.1:ăTìnhăhìnhăthayăđ i v n ch s h u c a Công ty
giaiăđo n 2007 - 2013 STT Th iăgian V năđi uăl ă(VN ) N iădungăthayăđ i
(Ngu n: Phòng k toán - Tài v )
B ng 2.1 cho th y, v n đi u l c a Công ty có khuynh h ng t ng d n qua các n m, đi u này đư t o n n t ng v ng ch c cho Công ty có th t ng ngu n v n
Trang 31vay ngân hàng và t đó có c h i đ phát tri n t t h n T n m 2012 đ n nay, v n
đi u l c a Công ty đư t ng trên 98 t đ ng, v i c c u c đông nh sau: c đông Nhà n c (53,46%), CBNV (6,44%), và nhà đ u t bên ngoài (40,10%) Nh v y,
do c đông Nhà n c chi m gi t l 53,46% nên Công ty còn ch u nhi u s chi
ph i và qu n lý t Nhà n c, đi u này làm h n ch ph n nào tính t ch và n ng
đ ng trong kinh doanh c a Công ty
2.1.3 Ch căn ngăvƠănhi m v
2.1.3.1 Ch c n ng
- Mua bán l ng th c; nông s n nguyên li u, nông s n s ch ; máy móc thi t
b nông nghi p, ph tùng thay th và các l nh v c khác; phân bón; nhiên li u
- Kinh doanh b t đ ng s n cho thuê nhà, đ t, kho, bưi; môi gi i b t đ ng s n,
d ch v nhà đ t; đ u t c s h t ng và kinh doanh khu công nghi p
th là y ban nhân dân tnh V nh Long
- Th c hi n ch tr ng kinh t m , đ y m nh công tác đ i ngo i, th c hi n đa
d ng hóa m i l nh v c kinh t , chính tr , v n hóa, xư h i… trong đó quan tr ng là
- Ngoài ra, Công ty còn có nhi m v quan tr ng là th c hi n h ch toán kinh
Trang 32t , báo cáo th ng xuyên, trung th c, hoàn thành ngh a v n p thu và các kho n
ph i n p khác theo đúng quy đ nh c a Nhà n c
2.1.4 K t qu ho tăđ ng kinh doanh c a Công ty t n mă2011ăđ n 2013
B ng 2.2: Báo cáo k t qu ho tăđ ng kinh doanh c a Công ty n mă2011 - 2013
L iănhu năthu nă
t ăho tăđ ngă
Trang 33 ánh giá k t qu ho t đ ng kinh doanh c a Công ty t n m 2011 đ n 2013:
Bi uăđ 2.1: Doanh thu và l i nhu n c a Công tyăgiaiăđo n 2011 - 2013
(Ngu n: S li u t báo cáo k t qu kinh doanh c a Công ty)
B ng 2.2 cho th y, doanh thu và l i nhu n c a Công ty có khuynh h ng s t
gi m d n t n m 2011 đ n 2013 Nguyên nhân ch y u là do nh h ng b i tình hình khó kh n chung v đ u ra c a xu t kh u g o c n c cùng v i giá g o th gi i liên t c gi m sút nên đư d n đ n t ng s n l ng g o th c hi n qua các n m và giá
g o xu t kh u c a Công ty c ng s t gi m, t đó khi n doanh thu gi m M t khác,
ph n l n ngu n v n cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a Công ty đ u là v n vay ngân hàng nên đư làm phát sinh chi phí lãi vay l n Nh v y, doanh thu gi m cùng chi phí lãi vay cao là nhân t nh h ng l n đ n hi u qu kinh doanh c a Công ty
M c dù g p nhi u khó kh n, nh ng Công ty đư t p trung đa d ng m t hàng kinh doanh và đ y m nh các m t hàng g o đ c s n đ nâng cao giá tr xu t kh u và
c i thi n doanh thu, đ ng th i c g ng ki m soát ch t ch các kho n chi phí nên
nh đó mà ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a Công ty v n duy trì liên t c
2.2 Th c tr ng ho tăđ ng xu t kh u g o t i Công ty th i gian qua
Trang 34B ng 2.3: S năl ng và kim ng ch xu t kh u g o c a Công ty n m 2011 - 2013
1 S n l ng xu t kh u T n 222.804 204.964 154.150
2 Kim ng ch xu t kh u USD 101.410.345 88.227.000 65.669.441
3 Giá xu t kh u FOB USD/t n 454,48 430,45 426,01
(Ngu n: Phòng K ho ch - u t ) Theo b ng 2.3, s n l ng g o xu t kh u c a Công ty t n m 2011 đ n 2013
có khuynh h ng gi m, c th : n m 2012 s n l ng gi m g n 10% so v i n m 2011; sang n m 2013, s n l ng ti p t c gi m m nh và gi m 25% so v i n m 2012
là do nh h ng b i tình hình khó kh n chung v đ u ra c a xu t kh u g o c
n c Bên c nh đó, th tr ng g o tr c áp l c h giá bán đ gi i quy t t n kho c a Thái Lan cùng v i áp l c c nh tranh gay g t t các n c xu t kh u đư khi n cho giá g o th gi i liên t c s t gi m nên đư làm nh h ng đ n giá g o xu t kh u bình quân c a Công ty, t đó d n đ n kim ng ch xu t kh u g o s t gi m
2.2.1.2 Hình th c xu t kh u
Các hình th c xu t kh u c a Công ty g m: xu t kh u tr c ti p và y thác xu t
kh u M i ph ng th c đ u có nh ng u đi m và nh c đi m riêng, c th nh sau:
Xu t kh u tr c ti p: do Công ty t tìm ki m khách hàng và ti n hành qua các h p đ ng th ng m i Hi n t i, do còn g p tr ng i v hi u bi t th tr ng và
r i ro thanh toán nên Công ty xu t kh u qua trung gian là ch y u Theo b ng 2.4, khách hàng c a Công ty khá đa d ng, g m các công ty xu t nh p kh u nông s n đa
qu c gia nh Phoenix, Sat Swiss, Noble, Swiss Agri, Maxwill, Agri, Best Import, Samsung nh ng nhìn chung ch a n đ nh vì s l ng h p đ ng khá bi n đ ng qua m i n m T n m 2011 đ n 2012, tình hình xu t kh u tr c ti p c a Công ty khá n đ nh nh ng b s t gi m đáng k trong n m 2013 (gi m 20% so v i n m 2012), và đ kh c ph c đi u này Công ty đư n l c tìm ki m thêm nhi u khách hàng m i nh LP Grace, Olam, Soi, Valency… bù đ p l i ph n nào s l ng gi m sút V i ph ng th c kinh doanh này, Công ty g p ph i thu n l i và khó kh n sau:
- Thu n l i: t ng kh n ng ch đ ng tìm ki m khách hàng, chú tr ng nhi u
h n trong đa d ng m t hàng kinh doanh và nâng cao ch t l ng s n ph m vì h p
Trang 35đ ng này có g o ch t l ng cao (g o 5% t m, g o đ c s n) chi m t tr ng đáng k
- Khó kh n: h p đ ng có s l ng nh l và không n đ nh, r i ro b h y đ n hàng cao khi giá c bi n đ ng Ngoài ra, xu t kh u qua trung gian còn làm Công ty
m t m t ph n l i nhu n và ng i tiêu dùng c ng không bi t đ n g o n c ta
B ng 2.4: Các hình th c xu t kh u g o c a Công ty g iaiăđo n 2011 - 2013
N mă2011 N mă2012 N mă2013
S n l ng (t n) Kim ng ch (USD)
S n l ng (t n) Kim ng ch (USD)
S n l ng (t n) Kim ng ch (USD)
A X u tăkh u
tr căti p 166.500 76.057.759 166.114 66.170.250 132.730 49.252.081
Noble 5.000 2.284.017 7.500 2.987.568 15.184 5.634.322 Phoenix 23.535 10.750.867 28.500 11.352.758 26.800 9.944.668 Sat Swiss 21.000 9.592.870 61.350 24.438.306 15.365 5.701.486 Swiss Agri 8.700 3.974.189 10.050 4.003.341 16.725 6.206.141
Novel 16.300 7.445.895 24.150 9.619.969 0 0
Best Import 4.000 1.827.213 0 0 8.098 3.004.922 Samsung 4.450 2.032.775 0 0 8.050 2.987.111
Trang 36n m 2013 gi m 45% so v i n m 2012 Nguyên nhân là do các th tr ng t p trung đang th c hi n chính sách t túc l ng th c trong n c và gi m nh p kh u nên s
c c Ngoài ra, Công ty c ng ít chú tr ng h n đ n nâng cao ch t l ng s n ph m vì
h p đ ng này có g o ch t l ng trung bình và th p chi m t tr ng đáng k
Tóm l i, tr c tình hình nhu c u nh p kh u c a nhi u th tr ng t p trung b
gi m sút d n đ n h p đ ng y thác xu t kh u không còn h p d n và s l ng có xu
h ng b gi m sút Do đó, đ duy trì s l ng h p đ ng m c cao và ch đ ng
h n trong kinh doanh thì vi c đ y m nh s l ng h p đ ng xu t kh u tr c ti p là
đi u mà Công ty quan tâm trong công tác đi u hành th i gian t i
2.2.1.3 C c u g o xu t kh u
C c u s n ph m c a Công ty g m các lo i g o sau: g o c p cao (5% t m);
g o c p trung bình (10, 15% t m); g o c p th p (25, 100% t m); g o th m Jasmine (5, 100% t m); g o n p (5, 10% t m); g o l t và g o khác (g o h t trung, h t tròn) Theo b ng 2.5, n m 2012 g o c p cao t ng 20% so v i n m 2011 và chi m t tr ng 60% trong c c u là do khách hàng Trung Qu c t ng nh p kh u nhi u lo i g o này,
Trang 37trong khi đó g o c p trung bình và th p gi m đáng k , gi m 60% so v i n m 2011
và chi m t tr ng 30% trong c c u N m 2013, không có nhi u thay đ i v t l
g o t m các lo i trong c c u nh ng đáng chú Ủ nh t là g o có giá tr cao nh : g o
th m, g o n p, g o l t, g o h t trung/tròn t ng v t, t ng 24% so v i n m 2012 và chi m t tr ng g n 13% trong c c u ây chính là b c ti n đáng k c a Công ty trong đa d ng m t hàng kinh doanh và gia t ng các m t hàng giá tr cao đ c i thi n
hi u qu kinh doanh tr c b i c nh khó kh n chung c a xu t kh u g o c n c
B ng 2.5 :ăC ăc u g o xu t kh u c a Công ty giaiăđo n 2011 - 2013
(t n) T l (%)
S l ng (t n) T l (%)
S l ng (t n) T l (%) 5% t m 84.655 37,99 120.485 58,78 78.405 50,86
15% t m 67.110 30,12 34.828 16,99 19.115 12,40 25% t m 38.529 16,29 16.877 8,23 26.853 17,42 100% t m 32.510 15,60 11.676 5,70 6.884 4,47
Trang 38B ng 2.6: Th tr ng xu t kh u g o c a Công ty giaiăđo n 2011 - 2013
N mă2011 N mă2012 N mă2013
S n l ng (T n) Kim ng ch (USD)
S n l ng (T n) Kim ng ch (USD)
S n l ng (T n) Kim ng ch (USD)
T ng 222.804 101.410.345 204.964 88.227.000 154.150 65.669.441 Châu Á 61.806 30.423.104 74.750 34.468.100 47.324 19.700.836
Trung Qu c 24.720 12.169.2410 33.635 15.910.645 27.555 10.638.445 Philippines 13.600 6.693.080 14.950 6.293.620 7.520 3.546.150 Malaysia 8.650 4.259.230 7.470 3.646.810 3.260 1.773.070 Indonesia 8.036 3.955.004 5.98 2.117.440
Trang 39t m), Philippines (g o 5%, 25% t m), Malaysia (g o 5% t m)… Khi xu t kh u g o sang khu v c này, Công ty g p ph i nh ng thu n l i và khó kh n sau:
- Thu n l i: th tr ng này tiêu th nhi u g o tr ng h t dài ch t l ng v a ph i phù h p v i đi u ki n s n xu t c a Công ty, và kho ng cách đ a lý l i g n v i n c
ta cùng kh n ng thanh toán t t nên đ c xem là th tr ng quan tr ng c a Công ty
- Khó kh n: có nhi u đ i th l n tham gia th tr ng này (Thái Lan, n , Pakistan, Myanmar, Campuchia) nên c nh tranh r t gay g t Ngoài ra, các khách hàng l n có r i ro th ng m i cao, ch ng h n nh th tr ng t p trung (Indonesia, Philippines, Malaysia) đang t ng c ng s n xu t trong n c và gi m nh p kh u, th
- Thu n l i: th tr ng này c ng có nhu c u l n v g o tr ng h t dài ch t
l ng v a ph i, phù h p v i đi u ki n s n xu t c a Công ty nên c ng đ c xem là
th tr ng quan tr ng c a Công ty
- Khó kh n: th tr ng này c ng có nhi u đ i th l n tham gia (Thái Lan, n , Pakistan, Myanmar) nên c nh tranh gay g t, trong đó n và Pakistan còn có
l i th v kho ng cách đ a lý v i Châu Phi nên c nh tranh v giá h n Ngoài ra, Công ty còn g p nhi u tr ng i t i th tr ng này nh thi u thông tin đ i tác, s b t
n c a n n chính tr khu v c và khâu thanh toán còn nhi u r i ro
Th tr ng Châu Âu: chi m th ph n ít 2 - 3% s l ng xu t kh u hàng n m
và ch y u xu t sang các n c Anh, Pháp, Th y S các lo i g o giá tr cao nh g o 5% t m, g o th m và g o h t trung Khi xu t kh u g o sang khu v c này, Công ty
g p nh ng thu n l i và khó kh n sau:
- Thu n l i: h p đ ng có giá tr xu t kh u cao
- Khó kh n: th tr ng này có yêu c u g t gao v ch t l ng s n ph m (v sinh
an toàn th c ph m, đ đ ng nh t…) và bao bì, trong khi v i đi u ki n s n xu t nh
Trang 40hi n t i thì s n ph m c a Công ty ch a đáp ng đ c tiêu chu n th tr ng và ch a
c nh tranh n i v ch t l ng v i g o c a Thái Lan, M , Nh t nên Công ty ch tham gia xu t kh u vào khu v c này khi có đi u ki n
Th tr ng khác: Châu M và Trung ông chi m th ph n r t ít 0,1 - 0,5%
t ng l ng g o xu t kh u hàng n m c a Công ty
Th tr ng Châu M : th tr ng này, Công ty ch y u xu t kh u g o 15%
t m sang Cuba và g o th m sang M Khi xu t kh u g o sang khu v c này, Công ty
g p nh ng thu n l i và khó kh n sau:
- Thu n l i: th tr ng Cuba tiêu th nhi u g o có ch t l ng trung bình phù
h p v i đi u ki n s n xu t c a Công ty, th tr ng M có giá xu t kh u cao
- Khó kh n: s l ng g o xu t sang Cuba còn ít và ch a n đ nh, th tr ng
M và đa s các n c trong khu v c có yêu c u r t cao v ch t l ng mà s n ph m
c a Công ty ch a đáp ng đ c nên Công ty ch tham gia m r ng khi có đi u ki n
Th tr ng Trung ông: Công ty xu t kh u g o 5% t m vào Iran, Iraq… v i
s l ng không đáng k Th tr ng này có nh ng thu n l i và khó kh n sau:
- Thu n l i: h p đ ng có giá tr xu t kh u cao
l ng g o v a ph i nên giá tr xu t kh u ch a cao Bên c nh đó, có nhi u đ i th
l n cùng tham gia vào các th tr ng này nên c nh tranh đang di n quy t li t
- Riêng các th tr ng cao c p Châu Âu, Châu M và Trung ông m c dù giá
xu t kh u cao nh ng đa ph n đ u yêu c u kh c khe v ch t l ng và bao bì, trong khi v i đi u ki n s n xu t hi n t i s n ph m c a Công ty ch a đáp ng đ c tiêu chu n th tr ng nên Công ty tham gia ch a đáng k , ch m r ng khi có đi u ki n