TR NGă I H C KINH T TP H CHÍ MINH
VÕ TH THANH TRÚC
SINH L I C A CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG TMCP
LU N V N TH C S KINH T
Tp H Chí Minh – N m 2014
Trang 2TR NGă I H C KINH T TP H CHÍ MINH
VÕ TH THANH TRÚC
SINH L I C A CÁC CHI NHÁNH NGÂN HÀNG TMCP
Chuyên ngành: Tài Chính Ngân hàng
Mã s : 60340201
Tp H Chí Minh – N m 2014
Trang 3M U
1 Tính c p thi t c aăđ tài
N n kinh t n c ta đang trong quá trình h i nh p sâu r ng vào n n kinh t toàn c u.Trong b i c nh đó h th ng ngân hàng th ng m i (NHTM) đ c ví nh
m t m t xích tr ng y u trong ho t đ ng kinh t V i vai trò trung gian tài chính, thông qua ngân hàng, các ngu n l c tài chính đ c phân b s d ng m t cách h p
lý và hi u qu t đó đ m b o cho n n kinh t qu c gia ho t đ ng m t cách nh p nhàng Chính vì v y khu v c này đ c Chính ph đ c bi t quan tâm và là m t trong
nh ng ngành nh n đ c s giám sát ch t ch nh t trong n n kinh t Và vi c đánh giá l i nhu n c a ngân hàng luôn là v n đ mà các đ i t ng liên quan đ n quan tâm và mu n có đ c s hi u bi t t ng t n Thêm vào đó, v i tình hình kinh t
Vi t Nam nói chung và kinh t Thành Ph H Chí Minh nói riêng th i gian g n đây
ph i đ ng đ u v i nhi u v n đ nh s t t d c c a th tr ng ch ng khoán, di n
bi n ph c t p c a th tr ng b t đ ng s n, giá vàng lên xu ng th t th ng, s y u kém c a các t p đoàn, t ng công ty nhà n c, r i ro đ o đ c, s h u chéo… đã nh
h ng nghiêm tr ng đ n l i nhu n c ng nh kh n ng sinh l i, tài chính c a các ngân hàng và s c kh e c a c n n kinh t Do v y vi c tìm hi u các nhân t tác
đ ng đ n kh n ng sinh l i ch a bao gi tr nên c p thi t nh hi n nay
Ngoài ra, các nghiên c u đi vào tìm hi u các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a các ngân hàng m c dù khá nhi u song h u nh ch a có nghiên c u nào
đi vào nghiên c u các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng Quân i Chính vì v y tác gi đ xu t nghiên c u và th c hi n đ tài
lu n v n“Phân tích các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a các chi nhánh
ngân hàng th ng m i c ph n Quân i” đ b sung thêm m t tài li u nghiên
c u, cung c p b ng ch ng v các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i b ng
ph ng pháp đ nh l ng T vi c tìm ra các nhân t , nguyên nhân nh h ng đ n
kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng Quân i, tác gi đ ra m t s gi i pháp, ki n ngh v i m c đích tác đ ng vào các y u t trên đ giúp cho ngân hàng có
Trang 4th c i thi n kh n ng sinh l i t đó giúp ngân hàng phát tri n hi u qu , an toàn và lành m nh
- Nghiên c u c s lý lu n v vi c đo l ng kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng Quân i và mô hình phân tích các nhân t nh h ng t i kh n ng sinh l i c a ngân hàng
- ánh giá th c tr ng kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng và làm rõ nguyên nhân nh h ng t i kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng Quân
i th i gian qua d a trên mô hình phân tích đ nh l ng
- Ph m vi nghiên c u: Bài nghiên c u nghiên c u các nhân t tác đ ng đ n kh
n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng th ng m i c ph n Quân i giai
đo n t n m 2008 đ n n m 2013 Do s li u đ c l y t báo cáo tài chính n i b nên tác gi ch có th l y m u t m t s chi nhánh đ i di n đ nghiên c u
4 Ph ngăpháp nghiên c u
- Ph ng pháp phân tích đ nh tính k t h p v i phân tích đ nh l ng là ti p c n
ph ng pháp phân tích h i quy, th ng kê mô t , t p h p các d li u thu th p đ c
đ hình thành các b ng bi u, đ th đ t đó phân tích đánh giá đ n kh n ng sinh
l i và các nhân t t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a ngân hàng
- Ngu n s li u đ c thu th p t các báo cáo tài chính c a m t s chi nhánh đ i
di n c a ngân hàng Quân i trên đ a bàn Thành Ph H Chí Minh giai đo n
2008 -2013 d i d ng d li u b ng Ngoài ra, đ tài còn s d ng thêm nh ng s
li u, thông tin, các bài vi t đ c thu th p t trang web n i b , sách báo t p chí cùng v i vi c v n d ng nh ng ki n th c đã h c đ n i dung phong phú T b ng
Trang 5d li u và tham kh o các nghiên c u tr c đây, tác gi thi t l p mô hình h i quy
và ti n hành ch y mô hình trên ph n m m SPSS và phân tích kh n ng sinh l i, các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng v i k t
qu h i quy thu đ c
5 ụăngh aăth c ti n c aăđ tài
- Bài nghiên c u phân tích th c tr ng và đánh giá kh n ng sinh l i c a các chi nhánh ngân hàng Quân i trong giai đo n 2008– 2013 đ th y đ c nh ng m t
y u kém, ki m khuy t trong đi u hành và qu n tr ngân hàng, đánh giá kh n ng
c nh tranh c a ngân hàng Quân i trong giai đo n h i nh p và xác đ nh các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a chúng trong th i gian qua
- Trên c s các nguyên nhân có đ c, bài nghiên c u đ xu t các gi i pháp trong
vi c qu n lỦ và đi u hành c a các chi nhánh ngân hàng Quân i c khía c nh
v mô (Chính ph và Ngân hàng Nhà n c) và khía c nh vi mô (qu n tr ngân hàng) nh m m c tiêu c i thi n kh n ng sinh l i và nâng cao n ng l c c nh tranh cho các chi nhánh ngân hàng Quân i
Trang 6CH NGă1:ăT NG QUAN CÁC NHÂN T TÁCă NGă N KH N NGă
1.1 C ăs lý lu n
1.1.1 Kh n ngăsinhăl i
1.1.1.1 B n ch t c a kh n ngăsinhăl i
Thu t ng kh n ng sinh l i bao g m hai t , c th là “l i nhu n” và “kh
n ng” “L i nhu n”đ i di n cho con s tuy t đ i và m t mình nó không đ a ra m t
Ủ t ng chính xác c a tính đ y đ , gia t ng ho c s thay đ i trong ho t đ ng kinh doanh T "kh n ng" ph n ánh s c m nh đ ki m đ c l i nhu n t các ho t đ ng kinh doanh c a m t doanh nghi p Ngoài ra, kh n ng kinh doanh c ng h ng t i
kh n ng tài chính c ng nh hi u su t ho t đ ng c a doanh nghi p Weston và Brigham đã kh ng đ nh "kh n ng sinh l i là th ng d ròng c a m t s l ng l n các chính sách và quy t đ nh" Theo Harward và Upto "Kh n ng sinh l i là kh
n ng c a m t s đ u t đ ki m đ c l i nhu n t vi c s d ng nó".Vì v y, trên c
s này tác gi có th đ nh ngh a nh sau:"Kh n ng sinh l i là kh n ng ki m đ c
l i nhu n t vi c s d ng các ngu n l c trong các ho t đ ng c a t ch c, công ty
hay m t doanh nghi p kinh doanh"
Kh n ng sinh l i c a ngân hàng th ng m i là kh n ng c a m t ngân
hàng nh m nâng cao thu nh p c a mình t vi c s d ng t t c các ngu n l c s n
có ây là ch s quan tr ng và đáng tin c y nh t b i nó đã làm n i b t n ng l c
qu n lý c a các ngân hàng Nó c ng miêu t v n hóa làm vi c, hi u qu ho t đ ng
c a ngân hàng Kh n ng sinh l i là m t khái ni m t ng đ i và khá h u ích trong
vi c ra quy t đ nh ó là m t k ho ch bao g m các b c đ c th c hi n đ c i thi n l i nhu n c a các ngân hàng
ôi khi, khái ni m "l i nhu n" và "kh n ng sinh l i" đ c s d ng thay th cho nhau nh ng trong Ủ ngh a th c t chúng có s khác bi t L i nhu n là thu nh p
d còn l i sau khi đáp ng t t c chi phí s n xu t, chi phí qu n lý L i nhu n là m t con s tuy t đ i không th hi n đ y đ s thay đ i trong hi u qu t ho t đ ng tài chính và ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p i u này gây khó kh n và nh m
Trang 7l n trong tr ng h p so sánh khi công ty có s thay đ i trong quy mô đ u t hay bán hàng Tuy nhiên, nh ng v n đ này đ c x lý b ng cách liên h con s l i nhu n tuy t đ i, ho c v i kh i l ng bán hàng ho c v i m c đ đ u t M t m i quan h đ nh l ng đó thành l p d i hình th c t l ho c t l ph n tr m và t l
đó là kh n ng sinh l i Nh v y, kh n ng sinh l i có th đ c coi là m t thu t ng
t ng đ i đo l ng l i nhu n và m i quan h v i các y u t n i sinh và ngo i sinh
1.1.1.2 Các ch s đoăl ng kh n ngăsinhăl i
Trong các tài li u, kh n ng sinh l i th ng đ c đo b i t su t sinh l i trên tài s n (ROA); l i nhu n trên v n ch s h u (ROE) và NIM, th ng đ c th hi n
nh y u t có ch c n ng quy t đ nh đo l ng kh n ng sinh l i c a ngân hàng
th ng m i, thì có nhi u ph ng pháp Tuy nhiên đ ti p c n sát v i mô hình nghiên c u, chúng ta có hai cách ti p c n ph bi n nh sau:
- T s l i nhu n ròng trên v n ch s h u: (ROE)
Su t sinh l i trên v n ch s h u (ROE) ph n ánh l i nhu n ki m đ c c a các ch s h u trên v n đ u t c a h vào ngân hàng hay dùng đ đo l ng hi u
qu s d ng m t đ ng v n c a ch s h u V n ch s h u bao g m v n c a ngân hàng và các qu d tr ROE có Ủ ngh a quan tr ng v i các c đông vì nó th hi n
hi u qu c a vi c s d ng v n ch s h u
ROE L i nhu n ròng
V n ch s h u
Trang 8ụ ngh a: c 100 đ ng v n ch s h u b ra thì c đông thu v bao nhiêu
đ ng l i nhu n
ROE đ c xem là xu t phát đi m cho vi c đánh giá tình hình tài chính c a
m t Ngân hàng th ng m i vì n u ROE t ng đ i th p so v i nh ng ngân hàng khác s làm gi m đi kh n ng thu hút v n m i c n thi t cho s m r ng và duy trì
v th c nh tranh c a ngân hàng trên th tr ng; ROE th p có th h n ch t ng
tr ng c a ngân hàng vì khi y ngân hàng không có c h i tích l y đ t ng v n ch
s h u, trong khi h u h t các quy đ nh pháp lỦ đ u ràng bu c vi c gia t ng tài s n
c a ngân hàng g n ch t v i vi c t ng v n ch s h u; ROE có th phân chia thành nhi u b ph n có th giúp d dàng xác đ nh xu h ng ho t đ ng c a ngân hàng
M c dù nhi u tác gi s d ng ROE đ đánh giá hi u qu ngân hàng, tuy nhiên m t s l i cho r ng nó không ph i là ch s t t nh t đ đ i di n cho l i nhu n cho ngân hàng Dietrich và Wanzenried (2011) cho r ng các ngân hàng có t l đòn
b y th p (v n ch s h u cao h n) th ng có ROA cao h n trong khi đó ROE l i
th p h n Tuy nhiên, ROE l i không quan tâm đ n m c đ r i ro cao h n do t l ROE cao này liên quan đ n m t t l đòn b y tài chính cao và ch u nh h ng c a quy lu t v đòn b y tài chính
- L i nhu n trên t ng tài s n: ROA
Su t sinh l i trên t ng tài s n (ROA) ph n ánh kh n ng qu n lý tài s n c a ngân hàng đ t o ra l i nhu n Theo Golin (2001), ROA là t l quan tr ng cho vi c đánh giá l i nhu n c a ngân hàng và đã tr thành th c đo l i nhu n ngân hàng ph
bi n nh t trong nghiên c u th c nghi m
T s này đo l ng kh n ng c a ban qu n lý s d ng các ngu n l c nói chung và ngu n l c tài chính c a ngân hàng đ t o ra l i nhu n ROA cao kh ng
đ nh hi u qu kinh doanh t t, ngân hàng có c c u tài s n h p lý, có s đi u đ ng linh ho t gi a các kho n m c trên tài s n tr c nh ng bi n đ ng c a n n kinh t Vì
v y, t s trên còn ph n ánh kh n ng thích ng c a ban lãnh đ o ngân hàng tr c
s thay đ i c a môi tr ng
Trang 91.1.2 Các nhân t tácăđ ng đ n kh n ngăsinh l i c aăngơnăhƠngăth ngăm i
Nhân t quy t đ nh kh n ng sinh l i c a ngân hàng có th đ c phân chia
gi a y u t bên trong và y u t bên ngoài Theo Eliona Gremi, 2013 thì y u t bên trong quy t đ nh c a l i nhu n ngân hàng có th đ c đ nh ngh a là nh ng y u t
b nh h ng b i các quy t đ nh qu n lý c a ngân hàng và m c tiêu chính sách n i
b Hi u qu qu n lý là k t qu c a s khác bi t v m c tiêu qu n lý ngân hàng, chính sách, quy t đ nh và hành đ ng ph n ánh s khác bi t trong k t qu ho t đ ng ngân hàng, bao g m c l i nhu n
Ngoài các y u t bên trong thì các y u t bên ngoài nh h ng t i kh n ng sinh l i ngân hàng bao g m các ngành công nghi p liên quan, kinh t v mô và môi
tr ng pháp lỦ n i mà các t ch c tín d ng đang ho t đ ng c ng nh các s ki n bên ngoài ngân hàng M t s y u t quy t đ nh bên ngoài nên đ c phân bi t riêng trong vi c ki m tra ho t đ ng đ cô l p nh ng nh h ng t c u trúc ngân hàng nh
v y s nh h ng c a các y u t lên l i nhu n có th đ c phân bi t rõ ràng h n
Theo FateMeh Nahang và Maryam Khalili Araghi (Iran, 2013) thì cho r ng các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a ngân hàng th ng m i bao g m các nhân t sau: quy mô ngân hàng, quy mô d n vay, quy mô ti n g i ,r i ro tín d ng,
t ng lãi ròng
Trang 10+ Quy mô ngân hàng
Quy mô ngân hàng đ c đo l ng thông qua s li u v t ng tài s n c a ngân hàng
K t qu nghiên c u c a Fadzlan Sufian F & Royfaizal Razali Chong (2008)
t i Philippines, nghiên c u c a Pasiouras & Kosmidous ( 2007) t i các ngân hàng
c a 15 n c EU trong kho ng th i gian t 1995-2001, nghiên c u c a Staikouras, Mamatzakis & Koutsomanoli – Filippaki (2008) t i các ngân hàng Châu Âu t n m
1998 – 2005 đã tìm ra m i t ng quan âm gi a quy mô ngàng hàng và l i nhu n
c a các ngân hàng
Trong khi đó, k t qu nghiên c u c a Fadzlan Sufian (2011) t i Hàn Qu c, nghiên c u c a Spathis et al (2002) t i các ngân hàng Hy L p t n m 1990 – 1999 nghiên c u c a Kosmidous (2008) t i các ngân hàng Hy L p t n m 1990 – 2002 đã tìm ra m i t ng quan d ng gi a quy mô ngân hàng và l i nhu n c a các ngân hàng
Nh v y, k t lu n v m i quan h thu n hay ngh ch gi a quy mô ngân hàng
và l i nhu n c a ngân hàng nh ng qu c gia khác nhau là không đ ng nh t
+ Quy mô d ăn vay:
Kho n vay tín d ng là ho t đ ng chính và ngu n thu chính c a doanh thu ngân hàng T ng tr ng kinh t , mà không làm t ng s l ng v n là không th Thêm vào đó, thu chi c a các đ n v kinh t hi m khi áp d ng vì v y h bu c ph i
s d ng v n vay và các ngu n ti n c a các t ch c tài chính và tín d ng mà các ngân hàng là quan tr ng nh t (Hedayati, 1993) Theo Alper & Anbar (2011) cho
r ng m i quan h gi a n vay và l i nhu n là m i quan h ng c chi u Còn Gur Irshad & Zaman (2011) l i tìm th y m i quan h cùng chi u gi a quy mô n vay và
l i nhu n Còn t i Vi t Nam thì nh th nào?
+ Quy mô ti n g i:
T t c các kho n ti n g i đ c chia thành ba nhóm sau đây (Bagheri, 2005):
ti n g i (nhu c u) gi ng nh ti n g i các ngân hàng truy n th ng; ti n g i không
Trang 11lãi su t , đây là tài kho n ph bi n nh t trong h th ng các ngân hàng và ti n g i
đ u t theo th i gian.Theo Samy Ben Naceur & Mohamed Goaied (2011) phân tích ngân hàng Tunisia giai đo n 1980 -1995 các ngân hàng ho t đ ng t t đ u duy trì
m c đ ti n g i cao so v i t ng tài s n, ngân hàng càng có nhi u v n cho vay thì càng mang l i nhi u l i nhu n Nh v y, m i quan h gi a quy mô ti n g i và l i nhu n là m i quan h cùng chi u
+ R i ro tín d ng:
R i ro tín d ng là kh n ng không tr đ c n c a ng i đi vay cho ngân hàng Và các ngân hàng ph i đ i m t v i nguy c này khi ng i nh n các kho n tín
d ng do không có kh n ng tr n không th cam k t ngh a v c a h vào ngày đ n
h n đ i v i các ngân hàng (Nabavi, 2010) Theo h ng này, Miller và Noulas (1997) cho r ng các t ch c tài chính càng có nhi u kho n vay có r i ro càng cao thì
m c đ thanh toán càng kém và l i nhu n càng th p h n Còn Fadlan Sufian (2011)
t i Hàn Qu c và Fadzlan Sufian & Royfaizal Razali Chong (2008) t i Philippines
c ng tìm ra m i quan h ng c chi u gi a r i ro tín d ng và l i nhu n Do đó, nên
t p trung qu n lý r i ro tín d ng thì t t h n là gia t ng d n
+ T ng lãi ròng :
T ng lãi ròng c a ngân hàng đ c tính b ng t ng thu lãi tr cho t ng chi lãi Ngu n thu nh p ch y u c a ngân hàng đ n t ho t đ ng tín d ng, và ti n lãi là ngu n thu ch y u dùng đ tái đ u t m r ng kinh doanh Theo Bobakova (2003) cho r ng l i nhu n c a ngân hàng b nh h ng b i chính sách lãi su t và chính sách này có th đ c đi u ch nh đ nâng cao l i nhu n c a ngân hàng Còn chi phí
v n c a ngân hàng đ n t lãi su t huy đ ng Vì v y ngân hàng c n duy trì m t chính sách lãi su t h p lý t c s làm t ng t ng lãi ròng đ gia t ng l i nhu n cho mình
Trang 121.2 T ng h p các nghiên c u t r că đơyă v các nhân t tácă đ ng đ n kh
n ngăsinhăl i c aăngơnăhƠngăth ngăm i
1.2.1 Tình hình nghiên c uăcácăn c
Eliona Gremi, 2013 đã s d ng mô hình phân tích h i quy hi u qu c đ nh
đ phân tích các nhân t n i b nh h ng đ n l i nhu n c a các ngân hàng th ng
m i t i Albania trong kho ng th i gian 2005-2012 cho 12 ngân hàng th ng m i t i Albania thông qua 95 quan sát phân tích, tác gi đã ch n các nhân t đ u vào là quy mô ngân hàng, d n , ti n g i, r i ro tín d ng, thu nh p ròng u ra là bi n
ph thu c ROA, k t qu t phân tích cho th y, r t ít các bi n n i b có nh h ng đáng k đ n t ng tài s n m t ngân hàng và m t s nhân t khác không có tác đ ng đáng k vào l i nhu n ngân hàng Các bi n quy mô, d n , t ng lãi ròng và ti n g i
có t ng quan cùng chi u đáng k đ n ROA; trong khi r i ro tín d ng có m i quan
h ng c chi u v i ROA Các ngân hàng có quy mô, t ng tài s n, d n , ti n g i và lãi ròng l n h n đ c coi có an toàn h n và v i l i th nh v y có th d n đ n l i nhu n cao h n
Nghiên c u c a Fatemeh Nahang và, Maryam Khalili Araghi (2013) qua
ph ng pháp nghiên c u là th ng kê mô t và ki m tra các gi thuy t b ng cách
ki m tra s t ng quan và h i quy c a các ngân hàng thành ph trong nh ng n m 2009-2012 Các y u t n i b nh h ng đ n l i nhu n c a các ngân hàng, bao
g m; ti n g i, các ph ng ti n thanh toán, qu n lý r i ro tín d ng, chi phí qu n lý
và s l ng thanh kho n K t qu cho th y r ng có m t m i quan h tr c ti p gi a
l i nhu n c a các ngân hàng v i vi c qu n lý r i ro tín d ng và chi phí qu n lý, và
s l ng ti n g i, ti n vay, và s g n k t c a thanh kho n liên quan đáng k
Còn theo Amdemikael Abera (2012) xem xét các y u t nh h ng đ n l i nhu n c a ngân hàng cho t ng s 8 ngân hàng th ng m i Ethiopia, giai đo n 2000-2011 Áp d ng ph ng pháp ti p c n nghiên c u h n h p gi a phân tích tài
li u và ph ng v n sâu Các k t qu nghiên c u cho th y r ng v n, đa d ng hóa thu
nh p, kích th c ngân hàng và GDP có m i quan h có Ủ ngh a th ng kê và quan h
Trang 13cùng chi u v i kh n ng sinh l i c a các ngân hàng M t khác, các bi n nh hi u
qu ho t đ ng và ch t l ng tài s n có m i quan h tiêu c c v i l i nhu n c a các ngân hàng Tuy nhiên, m i quan h v i r i ro thanh kho n, t p trung và l m phát
đ c tìm th y là không đáng k v m t th ng kê Nghiên c u cho th y r ng t p trung và tái c u trúc các ngân hàng cùng v i các đi u khi n n i b quan tr ng có th nâng cao l i nhu n c ng nh hi u su t c a các ngân hàng th ng m i Ethiopia
H n n a, các ngân hàng Ethiopia nên không ch quan tâm c u trúc n i b và chính sách, mà h còn ph i xem xét c hai môi tr ng n i b , môi tr ng kinh t v
mô v i nhau trong vi c ra các chi n l c đ c i thi n hi u qu ho c l i nhu n c a
h
1.2.2 Tình hình nghiên c u Vi t Nam
Các nghiên c u đ nh l ng v đo l ng các nhân t tác đ ng đ n l i nhu n
c a ngân hàng th ng m i nh bài nghiên c u c a D ng Tr ng oàn (2013) v đánh giá các nhân t tác đ ng đ n l i nhu n c a ngân hàng th ng m i Vi t Nam Bài nghiên c u đ c th c hi n trên 15 ngân hàng th ng m i Vi t Nam giai đo n 2009-2012 b ng ph ng pháp h i quy OLS v i 59 bi n quan sát trên 11 bi n, k t
qu các bi n có tác đông cùng chi u v i ROA là quy mô, thanh kho n, v n hóa th
tr ng, d n , chi phí ho t đ ng và thu Và bi n có tác đ ng ng c chi u là ti n
g i
Ph m ình Nguyên (2013) nghiên c u v các nhân t nh h ng đ n t su t sinh l i t i ngân hàng TMCP Công Th ng Vi t Nam, thông qua mô hình OLS giai
đo n 2001-2012; bi n ph thu c là t ng tài s n, hi u qu qu n lỦ, quy mô d n ,
ch t l ng tài s n, v n ch s h u; bi n đ c l p là bi n ROA, ROE K t qu , ch có quy mô là có tác đ ng d ng đ n ROA, ROE Các bi n còn l i thì có tác đ ng âm
th m chí là không có Ủ ngh a v i ROA, ROE
Bài nghiên c u c a ti n s Nguy n Vi t Hùng (2008) đánh giá và phân tích các nhân t nh h ng đ n hi u qu ho t đ ng c a NHTM s d ng mô hình Tobit vào phân tích các nhân t nh h ng đ n hi u qu ho t đ ng c a 32 ngân hàng
th ng m i t i Vi t Nam giai đo n 2001 đ n 2005
Trang 14 K t lu n: qua ph n t ng k t các nghiên c u tr c đây, ta th y h u h t các
nghiên c u v các nhân t tác đ ng đ n l i nhu n ch y u s d ng mô hình OLS đ
b i t su t sinh l i trên tài s n (ROA) và l i nhu n trên v n ch s h u (ROE)
đánh giá tác đ ng c a các yêu t bên trong nh h ng t i l i nhu n c a ngân hàng, chúng ta s ti n hành phân tích tác đ ng c a các bi n m c đ r i ro tín
d ng, chính sách trích l p d phòng, m c đ an toàn v n, chi phí qu n lý và quy mô ngân hàng lên bi n ROE/ROA thông qua so sánh các giá tr t ng đ i và tuy t đ i,
c ng nh so sánh v i giá tr trung bình c a ngành đang đánh giá
1.3.2 Ph ngăphápăphơnătíchăh i quy
Phân tích h i quy s xác đ nh m i quan h gi a bi n ph thu c và các bi n
đ c l p ng th i ki m tra tác đ ng c a bi n đ c l p nào lên bi n ph thu c là cao
nh t hay th p nh t Ngoài ra, còn s d ng phân tích mô t (bao g m giá tr trung bình, t i thi u, t i đa, mode và đ l ch chu n), phân tích t ng quan Pearson, phân tích h i quy, và ki m tra cho hi n t ng đa c ng tuy n, phân tích ph ng sai (ANOVA) đ k t n i các k t qu v i các gi thuy t
Theo Hoàng Tr ng và Chu Nguy n M ng Ng c (2008), khi ch y h i quy
c n quan tâm đ n các thông s sau:
H s Beta: h s h i quy chu n hóa cho phép so sánh tr c ti p gi a các h s
d a trên m i quan h gi i thích c a chúng v i bi n ph thu c
Trang 15 H s R2: đánh giá ph n bi n đ ng c a bi n ph thu c đ c gi i thích b i các
bi n d báo hay bi n đ c l p H s này n m trong kho ng t 0 đ n 1
Phân tích ph ng sai ANOVA: đ ki m tra tính phù h p c a mô hình v i t p d
li u g c, n u m c Ủ ngh a c a ki m đ nh < 0.05 thì có th k t lu n mô hình h i quy phù h p v i t p d li u và ng c l i
Ta có mô hình h i quy b i nh sau:
Trong đó:
Bi n ph thu c: L i nhu n c a ngân hàng (Y)
Bi n đ c l p: đ i di n cho quy mô ngân hàng (X1), d n (X2), r i ro tín
d ng (X3), ti n g i (X4) và t ng lãi ròng c a ngân hàng (X5)
Trang 16K T LU NăCH NGă1
Ch ng 1 đã cung c p cho ng i đ c nh ng c s lý lu n v kh n ng sinh
l i v các nhân t tác đ ng đ n kh n ng sinh l i c a các tác gi trong n c c ng
nh trên th gi i Các nhân t th ng đ c s d ng trong các nghiên c u bao g m: quy mô ngân hàng, v n, r i ro tín d ng, thanh kho n , chi phí qu n lý, nhân s , chính sách lãi su t và công ngh thông tin v i các th c đo ph bi n là ROA và ROE
M i quan h gi a các nhân t tác đ ng đ n l i nhu n c a ngân hàng các
qu c gia khác nhau trong t ng giai đo n nghiên c u khác nhau là không đ ng nh t
i u này hoàn toàn d hi u vì nó ph thu c vào đi u ki n kinh t , đ c đi m vùng
mi n c a t ng qu c gia
Trang 17CH NGă2:ăPHÂNăTÍCHăCÁCăNHÂNăT TÁCă NGă N KH N NGă
2.1 Gi i thi u t ng quát
2.1.1 Gi i thi u t ng quát v ngân hàng Quân i:
Vào nh ng n m 90 c a th k tr c, khi n n kinh t nói chung và các doanh nghi p quân đ i nói riêng g p vô vàn khó kh n v ngu n v n ph c v cho ho t
đ ng s n xu t kinh doanh Thì nhu c u tìm ki m các gi i pháp h tr cho các doanh nghi p quân đ i luôn là m t bài toán l n,và Ủ t ng thành l p m t đ nh ch tài chính nh mô hình các n c phát tri n khác đã d n hình thành t đó D i s lãnh
đ o, ch đ o sáng su t c a ng y Quân s Trung ng (nay là Quân y Trung ng) và B Qu c phòng, tr c ti p là ng y, Th tr ng T ng c c Công nghi p
Qu c phòng (CNQP), sau th i gian dài nghiên c u và chu n b , đ n ngày
4-11-1994, Ngân hàng TMCP Quân i (MB) đã chính th c ra đ i và đi vào ho t đ ng
Nh ng ngày đ u, mô hình ngân hàng c ph n v n còn khá m i m Vi t Nam nên MB không tránh kh i nh ng b c ch p ch ng đ u tiên.Vì th , ho t đ ng
c a MB còn khiêm t n v i quy mô các kho n huy đ ng và cho vay ch kho ng 10 t
đ ng i u này đ t ra cho H i đ ng Qu n tr và Ban đi u hành Ngân hàng th i k
đ u không ít b n kho n trong vi c l a ch n h ng đi, chi n l c kinh doanh sao cho phù h p
Chính nh s ch đ o sáng su t c a Quân y Trung ng, Th tr ng B
Qu c phòng, Th tr ng T ng c c CNQP, cùng v i đ i ng cán b nòng c t có b n
l nh chính tr và quy t tâm cao, MB đã có nh ng b c đi v ng ch c t đó Có th nói, chính s c n tr ng và ch c ch n đ c tôi luy n qua nh ng khó kh n c a ng i lính đã t o nên m t v n hóa kinh doanh b n v ng cho MB ngay t nh ng ngày đ u thành l p và đ c duy trì, phát tri n cho đ n ngày hôm nay
Tr i qua g n 20 n m ho t đ ng, MB ngày càng phát tri n l n m nh, đ nh
h ng tr thành m t t p đoàn v i ngân hàng m MB (m t trong s NHTMCP hàng
Trang 18đ u Vi t Nam) và 5 công ty con ho t đ ng kinh doanh có hi u qu , t ng b c
kh ng đ nh là các th ng hi u có uy tín trong ngành d ch v tài chính (ngân hàng,
b o hi m, ch ng khoán) và b t đ ng s n t i Vi t Nam và 2 công ty liên k t
V i s v n đi u l khi thành l p ch có 20 t đ ng, sau nhi u l n t ng v n
đ n ngày 20/08/2014 v n đi u l c a MB là 11594 t đ ng, tính đ n h t ngày 31/12/2013 MB có m ng l i bao ph r ng kh p c n c v i H i s chính t i Thành ph Hà N i, 02 S giao dch, 2 chi nhánh n c ngoài t i Lào, Campuchia,
h n 208đi m giao d ch t i 39 t nh và thành ph trên c n c v i h n 4.000 cán b nhân s T ng tài s n tính đ n h t quỦ 2 n m 2014 là 188,57 t đ ng Chia thành 3 khu v c kinh doanh: Mi n B c, Mi nTrung và Mi n Nam
MB có n ng l c tài chính và kh n ng c nh tranh v ng m nh, tuân th các
ch tiêu an toàn v n do NHNN VN quy đ nh, đ ng th i không ng ng đáp ng nhu
c u m r ng c a Ngân hàng trong t ng lai
V i d ch v và s n ph m đa d ng, MB phát tri n m nh m và nhanh chóng
m r ng ho t đ ng c a mình ra các phân khúc th tr ng m i bên c nh th tr ng truy n th ng ban đ u Trong vòng 6 n m qua, MB liên t c đ c NHNN VN x p
h ng A - tiêu chu n cao nh t do NHNN VN ban hành và luôn nh n đ c nhi u gi i
th ng quan tr ng trong n c do các c quan, t ch c có uy tín trao t ng u tháng 8/2014, MB vinh d nh n gi i ch t l ng qu c t châu Á- Thái Bình D ng (APQO) v i danh hi u “world class”, đ ng th i ký k t v i Ernst &Young – Singapore đ kh i đ ng l trình tri n khai Basel II K t qu trên c ng cho th y đ nh
h ng phát tri n “tái c c u, phát tri n b n v ng” c a NHTMCP Quân đ i trong
nh ng n m g n đây là h ng đi b n v ng, an toàn, hi u qu
Các l nh v c ho t đ ng kinh doanh c a MB bao g m: Kinh doanh ngân hàng theo các quy đ nh c a Th ng đ c NHNN VN; Cung ng s n ph m phái sinh theo quy đ nh c a Pháp lu t; i lý b o hi m và các d ch v liên quan khác theo quy
đ nh c a pháp lu t; Kinh doanh trái phi u và các gi y t có giá khác theo quy đ nh
Trang 19c a pháp lu t; Mua bán, gia công, ch tác vàng; i v i các ngành ngh kinh doanh
có đi u ki n, ngân hàng ch kinh doanh khi có đ đi u ki n theo quy đ nh c a pháp
lu t
*V mô hình t ch c:
ng đ u là đ i h i đ ng c đ ng: là c quan có th m quy n quy t đ nh cao
nh t c a MB
H i đ ng qu n tr : là c quan có th m quy n quy t đ nh các v n đ liên quan
đ n m c đích, quy n l i c a MB bao g m: chi n l c, k ho ch trung h n h ng
n m và các v n đ khác theo quy đ nh c a pháp lu t và đi u l c a MB
Ban Ki m Soát: là c quan đ i di n cho c đông, có trách nhi m ki m tra giám sát các ho t đ ng c a H i ng qu n tr , ban đi u hành, ho t đ ng tài chính
c a MB, giám sát vi c ch p hành ch đ h ch toán, s an toàn trong ho t đ ng c a
MB đ m b o ngân hàng ho t đ ng hi u qu , đúng pháp lu t và b o đ m quy n l i cho c đông
Các y ban cao c p: giúp vi c cho h i đ ng qu n tr trong t ng m ng công
vi c c th nh m đ m b o các quy t đ nh chi n l c c a H i đ ng qu n tr đ c xây d ng và tri n khai có hi u qu , đúng pháp lu t
C quan ki m toán n i b : giúp ban ki m soát tri n khai các ho t đ ng giám sát
Trang 20S đ 2.1 : Mô hình t ch c c a ngân hàng TMCP quân đ i
2.1.2 Gi i thi u t ng quát v ngân hàng Quân i khu v c TP HCM (MB- HCM)
MB – HCM thành l p n m 1996 không lâu sau khi MB thành công t i th
tr ng Mi n B c v i chi nhánh khai tr ng đ u tiên là chi nhánh H Chí Minh,
hi n nay MB – HCM có 9 chi nhánh: Chi nhánh H Chí Minh, B c Sài Gòn, ông
Trang 21Sài Gòn, Sài Gòn, Gia nh, An Phú, K ng, Ch L n và g n đây nh t là khai
tr ng S Giao D ch 2
Trong đó Chi nhánh H Chí Minh là chi nhánh lâu đ i nh t v i l ch s thành
l p h n 18 n m c thành l p theo gi y ch ng nh n đ ng kỦ kinh doanh s
4113012868 do s k ho ch và đ u t Tp.HCM c p ngày 16/07/1996 Trãi qua h n
10 n m ho t đ ng, Chi nhánh H Chí Minh t m t chi nhánh ch a có tên tu i t i khu v c phía nam v i m t tr s giao d ch duy nh t t i 18B C ng Hòa, Qu n Tân Bình, Tp.HCM Nay đã tr thành m t chi nhánh có v th nh t đ nh trong h th ng các Ngân hàng th ng m i t i khu v c phía nam v i trên 8 đi m giao d ch t i Tp.HCM Chi nhánh H Chí Minh đ nh h ng ho t đ ng theo mô hình ngân hàng bán l , cung c p các s n ph m d ch v ngân hàng đa n ng trên n n công ngh hi n
đ i nh m th a mãn nhu c u v s n ph m d ch v ngân hàng ti n ích cao cho khách hàng
M t chi nhánh n a đang chi m t tr ng l n v d n , b o lãnh thanh toán
qu c t và l i nhu n c a khu v c phía nam đó chính là chi nhánh B c Sài Gòn.Ti n thân c a nó chính là chi nhánh Gò v p T a l c t i s 3, Nguy n Oanh, ph ng 10,
Qu n Gò V p đ c thành l p vào ngày 05/05/2005 theo quy t đ nh c a H i ng
Qu n Tr ây là chi nhánh c p 2 tr c thu c chi nhánh H Chí Minh.Sau g n 2 tháng chu n b ngày 20/07/2005 chi nhánh B c Sài Gòn chính th c m c a giao
d ch.Ch sau 2 ngày ho t đ ng đ c s ch p thu n c a H i ng Qu n Tr và Ban Giám đ c, ngày 10/08/2005 chi nhánh Gò V p đ c nâng c p thành chi nhánh c p
1 tr c thu c h i s Ngày 15/01/2009 Chi nhánh Gò V p đ c đ i tên thành chi nhánh B c Sài Gòn, đánh d u m t ch ng đ ng phát tri n m i.Hi n nay chi nhánh
B c sài Gòn là chi nhánh c p 1 v i 1 tr s và 8 phòng giao d ch, v i t p th cán b nhân viên h n 180 ng i s n sàng đáp ng nhu c u cho các doanh nghi p và ng i dân trên đ a bàn.Qua 6 n m, không ng ng n l c ph n đ u, v t qua nhi u khó
kh n th thách, chi nhánh B c Sài Gòn đã t ng b c phát tri n n đ nh, v ng ch c,
kh ng đ nh v th trong h th ng MB và góp ph n kh ng đ nh v th c a MB trong
Trang 22l nh v c kinh doanh tài chính ngân hàng t i khu v c H Chí Minh c ng nh c a h
ậ HCM) t n mă2008ăậ 2013
2.2.1 K t qu ho tăđ ng kinh doanh
Th tr ng khu v c phía nam nói chung và khu v c H Chí Minh nói riêng
Trang 23Doanh thu c a MB – HCM chi m t tr ng 10-13% doanh thu c a toàn h
th ng Theo b ng t ng h p thì doanh thu c a MB – HCM t ng qua các n m t n m
Trang 24Bi u đ 2.1: Doanh thu, chi phí, l i nhu n c a MB-HCM t 2011-2013 Nguyên nhân doanh thu, l i nhu n n m 2012, 2013 t ng đ t bi n so v i n m
2011 là vì ngay t đ u n m 2012, MB đã t p trung th c hi n các gi i pháp huy đ ng
v n Thành l p Ban ch đ o huy đ ng v n h th ng Ban hành chính sách huy đ ng phù h p v i t ng đ i t ng vùng, mi n, phân khúc khách hàng Xây d ng nhi u
ch ng trình và tri n khai tích c c nh “Ti t ki m MB, vui xuân trúng l n”, “Ti t
ki m MB, vui hè r n rã”, “Ti t ki m MB, tri ân l c vàng”…Trong b i c nh khó
kh n chung c a n n kinh t , MB đã đ nh h ng phát tri n tín d ng trên nguyên t c
t ng tr ng h p lý, có ch n l c, an toàn, hi u qu và ch t l ng tín d ng đ c đ t lên hàng đ u Ch đ ng xây d ng các ch ng trình bán hàng phù h p v i chính sách c a NHNN, phù h p v i nhu c u c a khách hàng T ng c ng s g n bó, chia
s gi a ngân hàng và khách hàng V i ph ng châm đ t ch t l ng tín d ng lên hàng đ u, MB đã r t chú tr ng ki m soát ch t l ng n , qu n tr t t r i ro tín d ng
T l n x u t i 31/12/2012 là 1,84%, th p h n r t nhi u so v i t l n x u c a toàn ngành Ti p t c đ y m nh ho t đ ng d ch v thông qua vi c phát tri n nhi u
s n ph m liên k t, ng d ng công ngh nh : tri n khai Bankplus cho chu i
L
Trang 25Vinamilk và đ i t ng Smart Sim, ti t ki m s trên eMB, d ch v chuy n ti n online h p tác v i Viettel, s n ph m tài kho n s đ p…Doanh s ki u h i đ t 385 tri u USD, t ng 75% so v i n m 2011,hoàn thành 110% k ho ch.Th : S th phát tri n m i đ t 145.345 th , l y k cu i k đ t 680.064 th , hoàn thành 83% k
ho ch Phát tri n m i 512 POS, l y k đ t 1.106 POS, hoàn thành 150% k
ho ch.Phát tri n m i 61 ATM, l y k cu i k đ t 388 ATM, hoàn thành 61% k
ho ch T ng thu thu n d ch v đ t 733 t đ ng, t ng 14% so v i n m 2011, chi m
v c phía Nam.Tích c c tri n khai tái c c u các công ty con Th c hi n tái c c u t
ch c nhân s Ban hành quy ch ho t đ ng c a các công ty G n ho t đ ng c a các công ty v i ho t đ ng ngân hàng, gi a các công ty v i nhau theo đ nh h ng mô hình t p đoàn
Nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c và b trí nhân s h p lý luôn là m t
m c tiêu quan tr ng c a MB Ngân hàng đã ban hành mô hình t ch c m i nh m
đ m b o phù h p h n v i ho t đ ng kinh doanh và v n hành c a ngân hàng y
m nh vi c ng d ng công ngh vào ho t đ ng tuy n d ng và đào t o, qu n lý nhân
s trên toàn h th ng
T ch c 400 khoá đào t o, bao g m 288 khoá đào t o v nghi p v 122 khoá đào t o v k n ng T ng s nhân s t i 31/12/2012 là 5.806 ng i, t ng 708 ng i
so v i n m 2011, trong đó nhân s riêng ngân hàng t i 31/12/2012 là 5.221 ng i
Ch t l ng ho t đ ng ngày càng đ c c i thi n, có tính n đ nh cao Th ng xuyên đánh giá ch t l ng, s d ng các tiêu chu n đo nh ISO, SLA, 5S, sàn giao
Trang 26d ch chu n … t o n n p qu n lý ch t l ng trong h th ng T p trung hoàn thi n,
h th ng hoá các quy trình nghi p v c a Ngân hàng, c ch qu n lỦ “end to end” các quy trình, ki m soát r i ro và t ng t c đ x lý giao d ch v i khách hàng n i b
và bên ngoài
V i s đ ng lòng, nh t trí quy t tâm cao t H i đ ng Qu n tr , Ban đi u hành đ n toàn th CBNV n m 2012, MB đã đ t đ c nhi u k t qu kinh doanh đáng khích l L i nhu n tr c thu toàn ngân hàng đ t 3.090 t đ ng, t ng tr ng 18% so v i n m 2011 ây là s n l c v t b c c a MB trong b i c nh h u h t các ngân hàng đ u có m c t ng tr ng âm so v in m tr c
T su t l i nhu n tr c thu /V n CSH bình quân (ROE), l i nhu n tr c thu / T ng tài s n bình quân (ROA) n m 2012, m cdù có s s t gi m so v i n m
2011, nh ng v n v trí d n đ u trong nhóm các ngân hàng c nh tranh ROE đ t 27,46% ROA đ t 1,97% EPS (lãi c b n trên c phi u) đ t 2.457 đ ng/c phi u
2.2.2 V huyăđ ng v n:
MB – HCM đã s d ng đ ng b và linh ho t nhi u gi i pháp nh m t o s n
đ nh trong vi c thu hút các ngu n v n, ph c v cho ho t đ ng kinh doanh, huy đ ng
v n t các t ch c kinh t và cá nhân thông qua nhi u kênh khác nhau Ngu n v n huy đ ng t các t ch c kinh t thông qua m ng l i bán hàng qu n lý và h tr theo tr c d c t kh i CIB (doanh nghi p l n và các đ nh ch tài chính), SME (doanh nghi p v a và nh ) và khách hàng cá nhân đã đem l i hi u qu
Trong c c u huy đ ng v n c a MB –HCM, ngu n v n chi m t tr ng cao là ngu n ti n g i t các khách hàng t ch c và khách hàng cá nhân T ng huy đ ng qua các n m đ u t ng, c c u ngu n v n huy đ ng t ng đ i n đ nh Huy đ ng t khách hàng là huy đ ng c t lõi và có tính ch t n đ nh nh t, chi m t tr ng chi ph i
t ng ngu n v n ho t đ ng c a MB-HCM c bi t MB-HCM r t chú tr ng đ n huy
đ ng t dân c ây là m t c u ph n gi vai trò quy t đ nh trong n đ nh dòng v n trong các ho t đ ng kinh doanh Thông qua vi c huy đ ng ti n g i c a khách hàng
Trang 27cá nhân, MB-HCM tri n khai hàng lo t các ti n ích và s n ph m cho khách hàng cá nhân và đang nh n đ c s tin t ng ngày càng cao t đ i t ng khách hàng này
Các hình th c huy đ ng r t đa d ng, linh ho t nh m đáp ng t t nh t các nhu
c u g i ti n cho khách hàng doanh nghi p và khách hàng cá nhân Trong các n m 2011-2013 gi a b i c nh h u kh ng ho ng và c nh tranh gay g t gi a các ngân hàng, t c đ t ng tr ng ti n g i có xu h ng gi m m nh Nguyên nhân c a s s t
gi m này là do b i c nh kh ng ho ng tài chính toàn c u, s c nh tranh gay g t gi a các ngân hàng cùng v i vi c chính ph gi m lãi su t đ ki m ch l m phát Tuy nhiên v i l i th t nh ng c đông sáng l p là nh ng t p đoàn, công ty l n m nh,
MB đ c h tr đáng k t các ngu n v n chi phí th p, trong đó ph i k đ n là t p đoàn vi n thông Viettel
M c dù, t c đ t ng tr ng ti n g i khách hàng có xu h ng gi m nh ng
ti n g i c a khách hàng v n chi m t tr ng cao trong t ng ngu n v n và có xu
h ng t ng qua các n m cho th y ho t đ ng huy đ ng t khách hàng luôn gi vai trò c t lõi trong vi c t o ngu n v n cho MB
Trang 28Bi u đ 2.2: Ngu n v n huy đ ng c a MB-HCM t 2008-2013
T ng tr ng t ng ngu n v n và ti n g i c a khách hàng t n m 2008-2010 trung bình hàng n m t ng t ng ng là 57,23% và 55,81%.T c đ t ng tr ng này
đã gi m m nh t n m 2011- 2013 d i tác đ ng c a chính sách th t ch t ti n t và
t ng tr ng cung ti n m c r t th p M c dù v y ti n g i c a khách hàng v n đ t
t ng đ i kh quan v i m c t ng tr ng trung bình là 23,54%/n m và đ i v i ngu n v n là 14.62%/n m
C c u huy đ ng v n theo lo i ti n v n ch y u t p trung vào đ ng ti n n i
t chi m đ n 70% t ng ngu n v n huy đ ng Tuy nhiên, huy đ ng v n b ng ngo i
t c ng chi m m t t tr ng t ng đ i cao trong t ng ngu n v n
C c u huy đ ng v n theo đ i t ng khách hàng c a MB-HCM không có s thay đ i nhi u qua các n m và t p trung ch y u vào các t ch c kinh t , chi m 65% t ng ngu n v n huy đ ng Ngu n v n c a MB có s n đ nh cao và chi phí
th p do l i th t các c đông mang l i M t khác, MB là ngân hàng ch y u ph c
v cho các doanh nghi p c ng nh cá nhân trong l nh v c quân đ inên đây c nglà
N 2010
N 2011
N 2012
N 2013
NGU N V N HUY Đ NG
T N
Trang 29Cùng v i vi c tri n khai đa d ng hóa các s n ph m huy đ ng truy n th ng,
vi c phát tri n h th ng ngân hàng hi n đ i v i nhi u ch ng trình huy đ ng v n
m i đ c tri n khai b ng các hình th c : s n ph m ti t ki m đi n t , ch ng ch ti n
g i phát hành qua VNpost,…MB-HCM đã đáp ng đ c nhu c u c a khách hàng
và đ m b o m t ngu n v n n đ nh cho ngân hàng trong t ng lai
Phù h p v i c c u huy đ ng theo đ i t ng khách hàng, ti n g i có k h n c a MB-HCM c ng chi m t tr ng l n trong danh m c ti n g i (chi m 54% t ng ti n
g i); trong đó ti n g i d i 1 tháng chi m 26%, t 1-3 tháng chi m 20%, t 3-12 tháng chi m 23%; trên 1 n m chi m g n 21%
Bên c nh đó, do có m i quan h m t thi t v i các khách hàng l n và các doanh nghi p trong quân đ i đem l i cho ngân hàng m t l i th nh t đ nh nh cung
c p d ch v tr l ng cho Viettel, d ch v thu thu cho c c h i quan và kho b c Nhà
N c, tr l ng qua tài kho n cho công ty Vinamilk Vì v y ti n g i không k h n
c a MB-HCM chi m t l cao 27% so v i m c trung bình c a các ngân hàng niêm
y t khác là kho ng g n 20%
2.2.3 V tín d ng:
Hi u qu tín d ng: ho t đ ng cho vay c a MB-HCM luôn có m c t ng
tr ng khá qua các n m v s l ng khách hàng và quy mô d n tín d ng HCM cung c p các kho n vay cho các t ch c, cá nhân d i nhi u hình th c nh cho vay ng n h n, trung h n và dài h n; kho n cho vay tín ch p và có tài s n đ m
MB-b o; cho vay theo nhi u đ ng ti n,…MB-HCM đã tham gia tài tr cho nhi u công trình kinh t qu c phòng, dân sinh tr ng đi m thông qua các ho t đ ng c p tín d ng Bên c nh đó, MB c ng đã tri n khai r t nhi u ho t đ ng tài tr tín d ng cho khách hàng là các t ng công ty, doanh nghi p v a và nh , các h kinh doanh cá th c ng
nh các cá nhân vay tr góp ph c v tr góp ho c kinh doanh
Ch t l ng tín d ng: MB-HCM luôn coi vi c t ng tr ng và phát tri n quy
mô d n tín d ng ph i d a trên nguyên t c đ m b o ch t l ng tín d ng t t nh t Danh m c tín d ng c a MB-HCM luôn đ c ki m soát ch t ch Th c t trong
Trang 30nhi u n m qua MB-HCM đã duy trì đ c ch t l ng tín d ng t t, ki m soát n x u
ch t ch , luôn duy trì t l n x u d i 3% Vi c th ng nh t h th ng quy trình,
m u bi u h p đ ng tín d ng, b o lãnh, thanh toán qu c t trong toàn h th ng và
vi c tr thành Ngân hàng c ph n đ u tiên t i Vi t Nam đ c ngân hàng nhà n c phê duy t áp d ng h th ng x p h ng tín d ng n i b , chính sách phân lo i n và trích l p d phòng theo ph ng pháp đ nh tính đã giúp cho MB-HCM qu n tr r i ro tín d ng đ c bài b n, chuyên nghi p
T l 40.71 49.91 50.33 48.82 48.88 49.54
(Ngu n: BCTC n i b các n m 2008-2013)
Trang 322.2.3.1ăD ăn theo th i h n
Trang 33D a vào bi u đ 2.4 ta th y, d n ng n h n chi m t tr ng l n nh t và t ng
tr ng nhanh nh t trong c c u cho vay theo th i h n D n cho vay ng n h n n m
2008 đ t 3939 t đ ng chi m 53.25% trong t ng d n cho vay và t ng 71.52% so
v i n m 2008 D n cho vay ng n h n n m 2013 chi m t tr ng cao nh t trong
n m 2013, d n ng n h n chi m 72.29% trong t ng d n , trong khi d n trung
h n và dài h n ch chi m t tr ng t ng ng là 14.4% và 12.78%
2.2.3.2ăPhơnătíchăd ăn choăvayătheoăđ iăt ng khách hàng và theo lo i hình
doanh nghi p
Khách hàng là doanh nghi p, t ch c: đ i t ng khách hàng vay v n c a MB
ch y u t p trung vào nhóm khách hàng doanh nghi p (chi m đ n g n 90% danh
m c cho vay), trong đó doanh nghi p nhà n c chi m h n 20% t ng d n cho vay Ngu n v n cho vay các doanh nghi p nhà n c ch y u đ tài tr cho các d án
tr ng đi m qu c gia, d án phát tri n các ngành kinh t c b n c a đ t n c, c a các t p đoàn, t ng công ty l n nh T ng công ty Tân C ng Sài Gòn, T p đoàn Vi n thông Quân đ i, T p đoàn d u khí qu c gia Vi t Nam,…Trong nhi u n m qua, MB-HCM đã đóng góp tích c c vào s phát tri n c a kinh t Vi t Nam ây là nhóm khách hàng có đ r i ro tín d ng cao do vòng đ i d án dài và kh n ng thu h i v n
ch m, nh ng vi c tham gia tài tr cho các d án này s giúp MB ngày càng nâng cao uy tín và th ng hi u c a mình trên th tr ng.Ti p đ n là nhóm doanh nghi p
v a và nh , chi m t tr ng khá cao
Trang 34Cu i cùng là nhóm khách hàng cá nhân: đ i t ng khách hàng cá nhân đ c phân khúc và đánh gía là phù h p v i chi n l c phát tri n c a MB Vi c c p tín
d ng cho cá nhân đ c xem xét trên nguyên t c th n tr ng, có c ch ki m soát
ch t ch khi cho vay và khách hàng ph i đáp ng đ đi u ki n v tài chính, kinh nghi m kinh doanh, t cách đ o đ c, theo quy đ nh c a MB Trong nh ng n m v a qua, s l ng khách hàng và d n cho vay cá nhân c a MB-HCM t ng lên đáng k
v i d n chi m t 15%-20% t ng d n khách hàng.D n khách hàng cá nhân t i ngày 31/12/2013 là 3069 t đ ng t ng 33.86% so v i n m 2012
2.2.3.3ăPhơnătíchăd ăn cho vay theo ngành:
Th c hi n ch tr ng c a Ngân hàng Nhà N c, d n tín d ng c a HCM t p trung ch y u vào nhóm khách hàng thu c l nh v c u tiên: nông nghi p nông thôn, xu t kh u, doanh nghi p v a và nh , công nghi p ph tr s d ng nhi u lao đ ng, các doanh nghi p ho t đ ng trong l nh v c s n xu t th ng m i hàng tiêu dùng thi t y u nh d c ph m, trang thi t b y t , ch bi n l ng th c th c ph m, xây d ng dân d ng, xây l p, c đi n l nh…C th n m 2013, c c u d n cho vay theo ngành c a MB-HCM ch y u t p trung vào các l nh v c nh công nghi p ch
MB-bi n chi m 23,24%; xây d ng chi m 8.7%; bán buôn bán l s a ch a ô tô, xe máy chi m 21.74%; v n t i, kho bãi, thông tin liên l c chi m 7.3% phù h p v i s phát tri n c a n n kinh t V i c c u d n không ph thu c quá nhi u vào 1 ngành, có
th giúp MB-HCM phân tán r i ro trong ho t đ ng cho vay c a mình
2.2.4 T l n x u và d phòng r i ro
Vi c phân lo i các kho n n t i MB tuân theo quy đ nh c a Ngân hàng Nhà
N c, theo đó các kho n n đ c x p thành 5 nhóm t ng ng v i n đ tiêu chu n, n c n chú ý, n d i tiêu chu n, n nghi ng , n có kh n ng m t v n
D i đây là b ng t l n x u / t ng d n
Trang 362.45% n m 2013 M c dù t ng nh ng v n đ m b o th p h n trung bình ngành là 3.79% n m 2013 i u này cho th y MB-HCM luôn chú tr ng đ n ho t đ ng ki m soát n x u.Trong th c t nhi u n m qua, MB-HCM đã duy trì đ c ch t l ng danh m c tín d ng t t, ki m soát n x u ch t ch , luôn duy trì t l n x u d i 3%
Do tình hình kinh t v mô trong n c g p nhi u khó kh n đã nh h ng đ n kh
m nh, trong t m ki m soát, ngoài vi c duy trì n x u d i 3% so v i t ng d
n MB-HCM còn xác đ nh trong tr ng h p x u nh t v n s có kho n d phòng đ
x lý khi r i ro x y ra Do v y s d phòng r i ro luôn l n h n s d n x u Hi n
t i MB-HCM đã trích l p đ 0.75% d phòng chung cho các n m
Trang 372.2.6 Kh n ngăsinhăl i:
ây là ch s quan tr ng và đáng tin c y nh t b i nó đã làm n i b t n ng l c
qu n lý c a các NH Nó c ng miêu t v n hóa làm vi c, hi u qu ho t đ ng c a NH
Kh n ng sinh l i là m t khái ni m t ng đ i và khá h u ích trong vi c ra quy t
đ nh ó là m t k ho ch bao g m các b c đ c th c hi n đ c i thi n l i nhu n
c a các NH
2.2.6.1 T su t l i nhu n trên t ng tài s n ( ROA)
B ng 2.7: T su t l i nhu n trên t ng tài s n c a MB-HCM t 2008-2013
Trang 38Bi u đ 2.6: T su t l i nhu n trên t ng tài s n c a MB-HCM t 2008-2013 ROA có xu h ng gi m m nh t 1.7% n m 2009 xu ng 1.26% n m 2013 Nguyên nhân ROA có xu h ng gi m là do t c đ t ng tr ng c a l i nhu n c ng
gi m qua các n m Vi c gi m này là do n n kinh t g p kh ng ho ng.Tuy nhiên t
l này v n thu c m c khá cao so v i so v i m c trung bình c a ngành
2.2.6.2 T su t l i nhu n trên v n ch s h u (ROE)