Giải pháp phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam Luận văn thạc sĩ

B ăGIÁOăD CăVĨă ĨOăT O --- PHANăTH ăH NGăLể CH NGăKHOÁNăVI TăNAMă LU NăV NăTH CăS ăKINHăT TP.ăH ăCHÍăMINHăậ N Mă2014... B ăGIÁOăD CăVĨă ĨOăT O --- PHANăTH ăH NGăLể CH NGăKHOÁNăVI

B ăGIÁOăD CăVĨă ĨOăT O

-

PHANăTH ăH NGăLể

CH NGăKHOÁNăVI TăNAMă

LU NăV NăTH CăS ăKINHăT

TP.ăH ăCHÍăMINHăậ N Mă2014

B ăGIÁOăD CăVĨă ĨOăT O

-

PHANăTH ăH NGăLể

CH NGăKHOÁNăVI TăNAMă ChuyênăngƠnh:ăTƠiăCh́nhăậăNgơnăHƠng

L IăCAMă OAN

Tôi xin cam đoan Lu n v n th c s kinh t “ Gi i pháp phát tri n th tr ng

ch ng khoán Vi t Nam” lƠ công tr̀nh do chính tôi nghiên c u vƠ th c hi n Các s

li u trong lu n v n lƠ s li u trung th c K t qu nghiên c u trong lu n v n nƠy

ch a đ c công b t i b t k công tr̀nh nƠo

ThƠnh ph H Chí Minh, tháng 04 n m 2014

Phan Th H ng Lê

H c viên cao h c khóa 20

Chuyên ngành: Tài chính ậ Ngân hàng

Tr ng i h c Kinh t TP H Chí Minh

M CăL C

TRANG PH BỊA

L I CAM OAN

M C L C

DANH M C CH VI T T T

DANH M C ĆC B NG BI U

DANH M C ĆC HỊNH V

L I M U 1

CH NG 1: T NG QUAN V TH TR NG CH NG KHÓN 4

1.1.T ng quan v th tr ng ch ng khoán 4

1.1.1.Khái ni m v TTCK 4

1.1.2.Phơn lo i TTCK 4

1.1.2.1 C n c vƠo s luơn chuy n các ngu n v n 4

1.1.2.2 C n c vƠo ph ng th c ho t đ ng c a th tr ng 7

1.1.2.3 C n c vƠo hƠng hóa trên th tr ng 7

1.1.3.Ch c n ng c a TTCK 7

1.1.4.Vai trò c a TTCK 8

1.1.5.C ch đi u hƠnh vƠ giám sát TTCK 10

1.1.6.Các thƠnh ph n tham gia trên TTCK 11

1.1.7.Nguyên t c ho t đ ng 13

1.2.Hàng hóa c a TTCK 14

1.2.1.C phi u 14

1.2.2.Trái phi u 16

1.2.3.Ch ng ch qu 17

1.2.4.Ch ng khoán phái sinh 18

1.2.4.1 H p đ ng k h n 18

1.2.4.2 H p đ ng t ng lai 19

1.2.4.3 H p đ ng quy n ch n 19

1.2.4.4 Ch ng quy n 20

1.2.4.5 Quy n mua c ph n 21

1.3.Các tiêu chí đánh giá vƠ các nhân t nh h ng đ n s phát tri n c a TTCK 22

1.3.1.Tiêu chí đánh giá 22

1.3.2.Các nhơn t nh h ng 23

1.4.M t s r i ro trong phát tri n TTCK Vi t Nam 24

1.5.BƠi h c kinh nghi m t vi c t ch c ho t đ ng TTCK c a m t s n c 25

1.5.1.TTCK New York 26

1.5.2.TTCK Tokyo 28

1.5.3.TTCK Trung Qu c 29

1.5.4.TTCK HƠn Qu c 31

1.5.5.BƠi h c kinh nghi m 32

CH NG 2: TỊNH HỊNH HO T NG C A TTCK VI T NAM TRONG TH I GIAN QUA 34

2.1.Gi i thi u khái quát v TTCK Vi t Nam 34

2.1.1.HoƠn c nh ra đ i 34

2.1.2 S giao d ch ch ng khoán 34

2.1.2.1 S giao d ch ch ng khoán ThƠnh ph H Chí Minh 34

2.1.2.2 S giao d ch ch ng khoán HƠ N i 35

2.2.T̀nh h̀nh ho t đ ng trên TTCK Vi t Nam 35

2.2.1.Ho t đ ng t i S giao d ch ch ng khoán TP HCM 35

2.2.2.Ho t đ ng t i S giao d ch ch ng khoán HƠ N i 44

2.2.3.Ho t đ ng trên th tr ng OTC ậ th tr ng UPCoM 48

2.2.4.Th tr ng trái phi u chính ph chuyên bi t 51

2.3 ánh giá t ng quát v TTCK Vi t Nam 53

2.3.1.Nh ng k t qu đ t đ c 53

2.3.1.1.Quy mô niêm y t 53

2.3.1.2.Giá tr v n hoá th tr ng 55

2.3.1.3 Qui mô giao d ch trên TTCK 58

2.3.1.4.Ch s giá ch ng khoán 60

2.3.1.5.S tham gia các nhƠ đ u t trong vƠ ngoƠi n c 63

2.3.2 ánh giá các v n đ t n t i trên TTCK Vi t Nam 65

2.3.2.1 Quy mô hƠng hóa trên TTCK còn h n ch 65

2.3.2.2 Hành vi tiêu c c trên TTCK 66

2.3.2.3 Th tr ng UPCoM ho t đ ng ch a hi u qu 67

2.3.2.4 CTCK ho t đ ng ch a hi u qu 69

2.3.2.5 V n đ tách b ch tƠi kho n c a nhƠ đ u t ch a đ c th c hi n tri t đ 70

2.3.3.Nh n di n nguyên nhơn 71

2.3.3.1 Tác đ ng c a chính sách ti n t th t ch t 71

2.3.3.2 Thi u các chính sách đi u hƠnh gíp TTCK phát tri n b n v ng 72

2.3.3.3 Khung pháp lý ch a đ y đ , ch a đ ng b 73

2.3.2.4 V n đ công b thông tin ch a đ y đ , k p th i, rõ rƠng vƠ minh b ch 74

2.3.2.5 Công tác tuyên truy n, đƠo t o ki n th c v CK cho N T ch a t t 75

CH NG 3 : GI I PH́P PH́T TRI N TTCK VI T NAM 77

3.1 Chi n l c phát tri n TTCK Vi t Nam giai đo n 2011 - 2020 77

3.1.1 Quan đi m phát tri n 77

3.1.2 M c tiêu 77

3.1.2.1 M c tiêu t ng quát 77

3.1.2.2 M c tiêu c th 78

3.2.Nh ng gi i pháp phát tri n TTCK Vi t Nam trong th i gian t i 79

3.2.1.Các ki n ngh v mô 79

3.2.1.1 Ki n ngh v i Chính Ph 79

3.2.1.2 Ki n ngh v i B TƠi Chính 80

3.2.1.3 Ki n ngh v i UBCKNN 81

3.2.2.Các gi i pháp tr c ti p đ i v i TTCK 82

3.2.2.1 HoƠn thi n công tác công b thông tin 82

3.2.2.2 T ng c ng ho t đ ng quan h nhƠ đ u t 83

3.2.2.3 Phát tri n ngu n hƠng hóa cho TTCK 84

3.2.2.4 Phát tri n ngu n c u cho TTCK 87

3.2.2.5 Gi i pháp t ng hi u qu ho t đ ng c a CTCK 88

K T LU N 91 TÀI LI U THAM KH O

DANHăM CăCÁCăCH ăVI TăT T

Ch ăvi tăt t Tênăđ yăđ ăti ngăVi t

DANHăM CăB NGăBI Uă

B ng 2.1: Qui mô s l ng ch ng khoán niêm y t t i HSX 53

B ng 2.2: Qui mô kh i l ng vƠ giá tr niêm y t t i HSX 54

B ng 2.3: Qui mô niêm y t t i HNX 54

B ng 2.4: Qui mô niêm y t t i sƠn UPCoM 55

B ng 2.5: Quy mô niêm y t c a th tr ng trái phi u 55

B ng 2.6: Giá tr v n hóa sƠn HSX 56

B ng 2.7: Giá tr v n hóa t i HNX 57

B ng 2.8: Giá tr v n hóa sƠn UPCoM 57

B ng 2.9: Qui mô giao d ch t i sƠn HSX qua các n m 58

B ng 2.10: Qui mô giao d ch t i sƠn HNX qua các n m 59

B ng 2.11: Quy mô giao d ch sƠn UPCoM 60

B ng 2.12: Quy mô giao d ch trên th tr ng trái phi u 60

B ng 2.13: Ch s VN-index sàn HSX 61

B ng 2.14: Ch s HNX-index sàn HNX 63

B ng 2.15: Kh i l ng giao d ch c a N TNN t i HSX 64

B ng 2.16: Kh i l ng giao d ch c a N TNN t i HNX 65

DANHăM CăH̀NHăV

H̀nh 2.1: Bi u đ ch s VN-Index giai đo n 6/2000-7/2001 36

H̀nh 2.2: Bi u đ ch s VN-Index giai đo n 7/2001-12/2004 37

H̀nh 2.3: Bi u đ ch s VN-Index giai đo n 1/2005-12/2006 38

H̀nh 2.4: Bi u đ ch s VN-Index giai đo n 1/2007-12/2008 40

H̀nh 2.5: Bi n đ ng c a HSX-Index giai đo n 2009 ậ 6/2013 42

H̀nh 2.6: Bi n đ ng c a HNX-Index giai đo n 2009 ậ 6/2013 47

H̀nh 2.7: Bi n đ ng c a UpCoM-Index giai đo n 2009 ậ 6/2013 50

H̀nh 2.8: S l ng tƠi kho n c a nhƠ đ u t 64

L IăM ă U

1/ S ăc năthi tăc aăđ ătƠi

Trong nh ng n m qua, n n kinh t Vi t Nam đư có nh ng b c phát tri n đáng k th hi n ch s GDP liên t c duy tr̀ đ c m c t ng tr ng khá trong nhi u n m N m 2013 s p k t th́c, đánh d u m t n m đ y nh ng khó kh n c a n n kinh t Vi t Nam vƠ Th gi i, nh ng theo công b c a T ng c c th ng kê, GDP c a

n c ta n m nay v n đ t m c t ng 5,42% so v i n m 2012 i u nƠy cho th y dù

ph i đ i m t v i nhi u khó kh n, nh ng t̀nh h̀nh kinh t - xư h i v n đ t đ c

nh ng k t qu nh t đ nh duy tr̀ t c đ t ng tr ng nh nh ng n m qua, n n kinh t c n đ c đ u t m t l ng v n l n t t t c các thƠnh ph n kinh t trong c

n c có th huy đ ng ngu n v n l n t m i đ i t ng trong n n kinh t , ch́ng

ta c n có m t h th ng các kênh huy đ ng v n hi u qu Sau h n 30 n m đ i m i,

đ t n c ta đư phát tri n m t n n kinh t th tr ng theo đ nh h ng xư h i ch ngh a thƠnh công vƠ đ t nh ng thƠnh t u nh t đ nh M t n n kinh t th tr ng hoƠn

ch nh t t y u đòi h i ph i có TTCK ậ n i thu h́t vƠ tích l y v n trung vƠ dƠi h n cho n n kinh t Trong hoƠn c nh đó, Th tr ng ch ng khoán Vi t Nam đư đ c thƠnh l p vƠ chính th c ho t đ ng t n m 2000

Sau h n 13 n m ho t đ ng, TTCK Vi t Nam đư t ng b c tr ng thƠnh vƠ phát tri n Ch́ng ta ghi nh n nh ng thƠnh qu r t đáng khích l mƠ TTCK Vi t Nam đư đ t đ c TTCK Vi t Nam đư t o ra m t sơn ch i th c s cho nhƠ đ u t vƠ

đư tr thƠnh m t kênh huy đ ng v n hi u qu cho n n kinh t c a đ t n c Tuy nhiên, n u so sánh v i các TTCK khác c a Khu v c vƠ Th gi i th̀ ph i nh̀n nh n

r ng TTCK n c ta v n còn r t non tr vƠ nh b́ v i nhi u v n đ t n t i c n gi i quy t Do v y, v n đ đ t ra lƠ c n nh n di n nh ng nguyên nhơn lƠm cho TTCK

Vi t Nam trong th i gian qua ho t đ ng ch a hi u qu vƠ đ a ra nh ng gi i pháp

nh m nhanh chóng xơy d ng m t TTCK v ng m nh ngang t m v i các n c trong

Khu v c vƠ Th gi i

T nh ng v n đ nêu trên, tôi xin ch n đ tƠi “ Gi i pháp phát tri n Th

tr ng ch ng khoán Vi t Nam” lƠm đ tƠi nghiên c u cho lu n v n t t nghi p c a

mình

2/ăM căđ́ch nghiênăc uă

Trong th i gian quy đ nh, tôi đư nghiên c u vƠ hoƠn thƠnh đ tƠi nh m đ t

- V m t th c ti n, Lu n v n đư phơn tích, đánh giá k t qu ho t đ ng c a

TTCK Vi t Nam trong th i gian qua nh m ghi nh n nh ng k t qu đư đ t đ c,

đ ng th i ch ra nh ng v n đ còn t n t i vƠ các nguyên nhơn c n gi i quy t Trên

c s đó, Lu n v n xin đ c đ ngh m t h th ng các gi i pháp đ ng b đ th́c

đ y TTCK Vi t Nam phát tri n b n v ng trong th i gian t i

3/ă iăt ngăvƠăph măviănghiênăc u

i t ng nghiên c u c a Lu n v n lƠ TTCK Vi t Nam vƠ ph m vi nghiên

c u lƠ k t qu ho t đ ng c a TTCK Vi t Nam t khi thƠnh l p đ n ngƠy 30/6/2013

4/ Ph ngăphápănghiênăc u

Ph ng pháp chung đ c th c hi n xuyên su t Lu n v n lƠ xem x́t, đánh giá vƠ gi i quy t các v n đ có liên quan trong m i liên h ph bi n, trong tr ng thái

v n đ ng vƠ phát tri n K t qu ho t đ ng c ng nh nh ng m t còn t n t i c a

TTCK Vi t Nam đ c phơn tích đánh giá có g n v i vi c nghiên c u hoƠn c nh vƠ

đi u ki n c th c a n n kinh t n c ta c ng nh xu th phát tri n chung c a

TTCK Vi t Nam trong th i gian t i mang tính th c t khách quan

Quá tr̀nh nghiên c u lu n v n, ph ng pháp t ng h p vƠ phơn tích c ng

đ c tích c c th c hi n d a trên d li u c a UBCKNN, SGDCK TP.HCM vƠ

SGDCK HƠ N i c ng nh vi c nghiên c u các đ xu t, gi i pháp đư đ c các nhƠ

chuyên môn đ a ra tr c đơy t đó l a ch n các gi i pháp c n phát huy m r ng

c ng nh đ a ra các gi i pháp c th , sơu h n cho t ng khía c nh c n phát tri n c a

5/ăụăngh aăkhoaăh căvƠăth căti năc aăđ ătƠiănghiênăc u

Vi c nghiên c u đ tƠi nƠy có ý ngh a c v m t khoa h c vƠ th c ti n

V m t khoa h c, đ tƠi đư kh ng đ nh đ c vai trò c a TTCK trong n n tƠi chính qu c gia, s ra đ i vƠ phát tri n c a TTCK Vi t Nam lƠ yêu c u t t y u trong

vi c xơy d ng n n kinh t th tr ng hoƠn ch nh vƠ trong b i c nh h i nh p

CH NG 1: T NGăQUANăV ăTH ăTR NGăCH NGăKHOÁN

1.1 T ngăquanăv ăth ătr ngăch ngăkhoánă(TTCK)

1.1.1 Kháiăni măv ăTTCK

TTCK lƠ m t b ph n c a th tr ng v n dƠi h n, th c hi n c ch chuy n

v n tr c ti p t nhƠ đ u t sang nhƠ phát hƠnh, qua đó th c hi n ch c n ng c a th

tr ng tƠi chính lƠ cung ng ngu n v n trung vƠ dƠi h n cho n n kinh t

TTCK lƠ thu t ng dùng đ ch c ch c a ho t đ ng giao d ch mua bán

ch ng khoán dƠi h n nh các lo i trái phi u, c phi u vƠ các công c tƠi chính khác

nh ch ng ch qu đ u t , công c phái sinh - h p đ ng t ng lai, quy n ch n, quy n mua c phi u, ch ng quy n

TTCK lƠ th tr ng v n dƠi h n, t p trung các ngu n v n cho đ u t vƠ phát tri n kinh t , do đó, có tác đ ng r t l n đ n môi tr ng đ u t nói riêng vƠ n n kinh

t nói chung M t khác, TTCK lƠ m t th tr ng cao c p, n i t p trung nhi u đ i

t ng tham gia v i các m c đích, s hi u bi t vƠ l i ích khác nhau; các giao d ch các s n ph m tƠi chính đ c th c hi n v i giá tr r t l n c tính đó khi n cho TTCK c ng lƠ môi tr ng d x y ra các ho t đ ng ki m l i không chính đáng thông qua các ho t đ ng gian l n, không công b ng, gơy t n th t cho các nhƠ đ u t , t n

th t cho th tr ng vƠ cho toƠn b n n kinh t

Xu t phát t vai trò quan tr ng c ng nh tính ch t ph c t p nh v y c a TTCK, vi c đi u hƠnh vƠ giám sát th tr ng lƠ vô cùng c n thi t đ đ m b o đ c tính hi u qu , công b ng, lƠnh m nh trong ho t đ ng c a th tr ng, b o v quy n

l i chính đáng c a các nhƠ đ u t , dung hòa l i ích c a t t c nh ng ng i tham gia

th tr ng, t n d ng vƠ duy tr̀ đ c các ngu n v n đ phát tri n kinh t M i th

tr ng có c ch đi u hƠnh vƠ giám sát th tr ng riêng phù h p v i các tính ch t

vƠ đ c đi m riêng c a nó

1.1.2 Phơnălo iăTTCK

1.1.2.1 C n c vào s luân chuy n các ngu n v n

TTCK đ c chia thƠnh th tr ng s c p vƠ th tr ng th c p

Th ătr ngăs ăc pă

Th tr ng s c p lƠ th tr ng mua bán các ch ng khoán m i phát hƠnh Trên th tr ng nƠy v n t nhƠ đ u t s đ c chuy n sang nhƠ phát hƠnh thông qua

vi c nhƠ đ u t mua các ch ng khoán m i phát hƠnh

Vai trò c a th tr ng s c p:

- Ch ng khoán hóa ngu n v n c n huy đ ng, v n c a công ty đ c huy

đ ng qua vi c phát hƠnh ch ng khoán

- Th c hi n quá tr̀nh chu chuy n tƠi chính tr c ti p đ a các kho n ti n

nhƠn r i t m th i trong dơn ch́ng vƠo đ u t , chuy n ti n sang v n dƠi h n

c đi m c a th tr ng s c p:

- Th tr ng s c p lƠ n i duy nh t mƠ các ch ng khoán đem l i v n cho

ng i phát hƠnh LƠ th tr ng t o v n cho đ n v phát hƠnh vƠ đ ng th i c ng t o

ra hƠng hóa cho th tr ng giao d ch Trên b̀nh di n toƠn b n n kinh t , th tr ng

Th ătr ngăth ăc p

Th tr ng th c p lƠ n i giao d ch các ch ng khoán đư đ c phát hƠnh trên

th tr ng s c p LƠ th tr ng chuy n nh ng quy n s h u ch ng khoán Th

tr ng th c p đ m b o tính thanh qu n cho các ch ng khoán đư phát hƠnh

c đi m th tr ng th c p:

- Trên th tr ng th c p, các kho n ti n thu đ c t vi c bán ch ng khoán thu c v các nhƠ đ u t vƠ các nhƠ kinh doanh ch ng khoán ch không thu c v nhƠ phát hƠnh Nói cách khác, các lu ng v n không ch y vƠo nh ng ng i phát hƠnh ch ng khoán mƠ chuy n v n gi a nh ng ng i đ u t ch ng khoán trên th

M iăliênăh ăgi aăth ătr ngăs ăc păvƠăth ătr ngăth ăc p

Th tr ng s c p lƠ c s , lƠ ti n đ cho s h̀nh thƠnh vƠ phát tri n c a th

tr ng th c p v̀ đó lƠ n i cung c p hƠng hóa ch ng khoán l u thông trên th

tr ng th c p Không có th tr ng s c p th̀ không th có s xu t hi n c a th

tr ng th c p Th tr ng th c p lƠ m t lo i th tr ng đ c bi t, nó không th ra

đ i ch ng nƠo v n ch a có m t th tr ng s c p r ng rưi, v ng ch c v i nhi u lo i

ch ng khoán đa d ng, phong ph́, h p d n nhi u nhƠ đ u t vƠ công ch́ng đ n b

Chính vi c mua bán giao d ch ch ng khoán trên th tr ng th c p lƠm l u

đ ng hóa v n đ u t , các nhƠ đ u t có th chuy n t ch ng khoán sang ti n m t, chuy n t lo i ch ng khoán nƠy sang lo i ch ng khoán khác, chuy n t l nh v c

đ u t nƠy sang l nh v c đ u t khác m t cách d dƠng

V i kh n ng thanh kho n cao c a ch ng khoán mƠ tính ch t n ng đ ng c a

th tr ng th c p đư h p d n các nhƠ đ u t b ti n ra mua ch ng khoán i u nƠy chính lƠ đi u ki n c b n đ các nhƠ phát hƠnh ch ng khoán có th bán đ c ch ng khoán trên th tr ng s c p vƠ huy đ ng đ c s v n l n theo nhu c u

1.1.2.2 C n c vào ph ng th c ho t đ ng c a th tr ng

TTCK bao g m s giao d ch ch ng khoán (th tr ng t p trung) vƠ th tr ng OTC (th tr ng phi t p trung)

S ăgiaoăd chăch ngăkhoán

T i s giao d ch ch ng khoán, các giao d ch đ c t p trung t i m t đ a đi m, các l nh đ c chuy n t i sƠn giao d ch vƠ tham gia vƠo quá tr̀nh gh́p l nh đ h̀nh thƠnh nên phiên giao d ch Ch có các lo i ch ng khoán đ tiêu chu n niêm y t m i

đ c giao d ch t i đơy

Th ătr ngăOTCă(OverătheăCounterăMarket)

Th tr ng OTC lƠ th tr ng phi t p trung cùng v i th tr ng t p trung t o nên m t TTCK hoƠn ch nh Th tr ng OTC lƠ m t th tr ng có t ch c dƠnh cho

nh ng ch ng khoán ch a niêm y t trên S giao d ch ch ng khoán

1.1.2.3 C n c vào hàng hóa trên th tr ng

TTCK c ng có th phơn thƠnh các th tr ng: th tr ng c phi u, th tr ng

trái phi u, th tr ng các công c ch ng khoán phái sinh

Th ătr ngăc ăphi u: lƠ th tr ng giao d ch vƠ mua bán các lo i c phi u

bao g m c phi u th ng, c phi u u đưi

Th ă tr ngă tráiă phi u: LƠ th tr ng giao d ch vƠ mua bán các lo i trái

phi u đư đ c phát hƠnh, các trái phi u nƠy bao g m các trái phi u công ty, trái phi u đô th vƠ trái phi u chính ph

Th ătr ngăcácăcôngăc ăch ngăkhoánăpháiăsinh: LƠ th tr ng phát hƠnh

vƠ mua đi bán l i các ch ng t tƠi chính khác nh quy n mua c phi u, ch ng

quy n, h p đ ng quy n ch nầ

1.1.3 Ch căn ngăc a TTCK

Huyăđ ngăv năđ uăt ăchoăn năkinhăt

Khi các nhƠ đ u t mua ch ng khoán do các công ty phát hƠnh, s ti n nhƠn

r i c a h đ c đ a vƠo ho t đ ng s n xu t kinh doanh vƠ qua đó góp ph n m

r ng s n xu t xư h i B ng cách h tr các ho t đ ng đ u t c a công ty, TTCK đư

có nh ng tác đ ng quan tr ng đ i v i s phát tri n c a n n kinh t qu c dơn Thông

qua TTCK, chính ph vƠ các chính quy n đ a ph ng c ng huy đ ng đ c các ngu n v n cho m c đích s d ng vƠ đ u t phát tri n h t ng kinh t ph c v các nhu c u chung c a xư h i

Cungăc pămôi tr ngăđ uăt ăchoăcôngăchúng

TTCK cung c p cho công ch́ng m t môi tr ng đ u t lƠnh m nh v i các

c h i l a ch n phong ph́ Các lo i ch ng khoán trên th tr ng r t khác nhau v

tính ch t, th i h n vƠ đ r i ro, cho ph́p các nhƠ đ u t có th ch n l a lo i hƠng hóa phù h p v i kh n ng, m c tiêu vƠ s thích c a m̀nh Chính v̀ v y, TTCK đóng góp ph n đáng k lƠm t ng m c ti t ki m qu c gia

T oămôiătr ngăgiúpăCh́nhăph ăth căhi năcác ch́nhăsáchăv ămô

Các ch báo c a TTCK ph n ánh đ ng thái c a n n kinh t m t cách nh y b́n vƠ chính xác Giá các ch ng khoán t ng lên cho th y đ u t đang m r ng, n n kinh t t ng tr ng vƠ ng c l i, khi giá ch ng khoán gi m s cho th y các d u

hi u tiêu c c c a n n kinh t V̀ th , TTCK còn đ c g i lƠ phong v bi u c a n n kinh t vƠ lƠ m t công c quan tr ng gíp Chính ph th c hi n các chính sách kinh

t v mô Thông qua TTCK, Chính ph có th mua vƠ bán trái phi u Chính ph đ

t o ra ngu n thu bù đ p thơm h t ngơn sách vƠ qu n lý l m phát NgoƠi ra, Chính

ph c ng có th s d ng m t s chính sách, bi n pháp tác đ ng vƠo TTCK nh m

đ nh h ng đ u t đ m b o cho s phát tri n cơn đ i c a n n kinh t

1.1.4 Vaiătròăc aăTTCK

T oăt́nhăthanhăkho năchoăcácăch ngăkhoán

Nh có TTCK các nhƠ đ u t có th chuy n đ i các ch ng khoán h s h u thƠnh ti n m t ho c các lo i ch ng khoán khác khi h mu n Kh n ng thanh kho n

lƠ m t trong nh ng đ c tính h p d n c a ch ng khoán đ i v i nhƠ đ u t ơy lƠ

y u t cho th y tính linh ho t, an toƠn c a v n đ u t TTCK ho t đ ng cƠng n ng

đ ng vƠ có hi u qu th̀ cƠng có kh n ng nơng cao tính thanh kho n c a các ch ng khoán giao d ch trên th tr ng

ánhăgiáăho tăđ ngăc aăcácădoanhănghi p

Thông qua giá ch ng khoán, ho t đ ng c a các doanh nghi p đ c ph n nh

m t cách t ng h p vƠ chính xác, gíp cho vi c đánh giá vƠ so sánh ho t đ ng c a các doanh nghi p đ c nhanh chóng vƠ thu n ti n, t đó c ng t o ra đ c m t môi

tr ng c nh tranh lƠnh m nh nh m nơng cao hi u qu s d ng v n, kích thích áp

d ng công ngh m i, c i ti n s n ph m

S bi n đ ng không ng ng c a giá ch ng khoán, đ c bi t lƠ giá c a c phi u, nhƠ đ u t có th đánh giá doanh nghi p m t cách khách quan vƠ khoa h c

t i b t k th i đi m nƠo

NgoƠi ra đ i v i các công ty niêm y t, ngh a v công khai thông tin trên

TTCK, gíp các nhƠ đ u t , các nhƠ qu n lý th tr ng có th đánh giá s t ng

tr ng n đ nh hay suy thoái, b t n đ nh c a các công ty

H ătr ăvƠăthúcăđ yăcácăcôngătyăc ăph năraăđ iăvƠăphátătri n

TTCK h tr ch ng tr̀nh c ph n hóa c ng nh vi c thƠnh l p vƠ phát tri n

c a công ty c ph n qua vi c qu ng bá thông tin, đ nh giá doanh nghi p, bưo lưnh phát hƠnh, phơn ph i ch ng khoán m t cách nhanh chóng, t o tính thanh kho n cho

ch ng khoán vƠ nh th thu h́t các nhƠ đ u t đ n góp v n vƠo công ty c ph n

Ng c l i, chính s phát tri n c a mô h̀nh công ty c ph n đư lƠm phong ph́ vƠ đa d ng các lo i hƠng hóa trên TTCK, th́c đ y s phát tri n sôi đ ng c a

TTCK

Có th nói TTCK vƠ công ty c ph n lƠ 2 đ nh ch song hƠnh h tr nhau cùng phát tri n

Thuăhútăv năđ uăt ăn căngoƠi

TTCK không nh ng thu h́t các ngu n v n trong n i đ a mƠ còn gíp Chính

ph vƠ doanh nghi p có th phát hƠnh trái phi u ho c c phi u công ty ra th tr ng

v n qu c t đ thu h́t thêm ngo i t Vi c thu h́t v n đ u t n c ngoƠi qua kênh

ch ng khoán lƠ an toƠn vƠ hi u qu v̀ các ch th phát hƠnh đ c toƠn quy n s

d ng v n huy đ ng mƠ không b rƠng bu c b i b t k đi u ki n nƠo c a các nhƠ đ u

t n c ngoƠi

1.1.5 C ăch ăđi uăhƠnhăvƠăgiám sát TTCK

Nh̀n chung các t ch c tham gia qu n lý vƠ giám sát th tr ng g m 2 nhóm: các c quan qu n lý c a chính ph vƠ các t ch c t qu n

Các c ăquanăqu nălýăc aăch́nhăph ă

ơy lƠ các c quan th c hi n ch c n ng qu n lý nhƠ n c đ i v i ho t đ ng

c a TTCK Nh̀n chung các c quan qu n lý th tr ng c a chính ph ch th c hi n các ch c n ng qu n lý chung ch không tr c ti p đi u hƠnh vƠ giám sát th tr ng

Các c quan nƠy có th m quy n ban hƠnh các quy đ nh đi u ch nh các ho t đ ng trên TTCK t o nên c s cho các t ch c t qu n tr c ti p th c hi n các ch c n ng

đi u hƠnh vƠ giám sát th tr ng c a m̀nh

y ban ch ng khoán lƠ c quan qu n lý chuyên ngƠnh c a nhƠ n c trong

l nh v c ch ng khoán, v i các ch c n ng sau:

- Th c hi n các quy đ nh qu n lý ngƠnh ch ng khoán c a B tƠi chính,

ph i h p v i các t ch c t qu n đ đi u hƠnh vƠ giám sát có hi u qu ho t đ ng

c a TTCK

- Ki m soát m i v n đ trong ho t đ ng th tr ng nh đ ng ký ch ng khoán, giám sát các công ty niêm y t, phát hi n vƠ x lý các tr ng h p gian l n

- Qu n lý tr c ti p các t ch c t qu n, giám sát ho t đ ng c a các t ch c

nƠy, x lý các vi ph m n u các t ch c t qu n không x lý đ c

- Thanh tra đ i v i các cá nhơn hay t ch c đ b o v l i ích chung c a

công ch́ng trong tr ng h p có s vi ph m pháp lu t

Cácăt ăch căt ăqu n

Nh̀n chung các t ch c t qu n g m có S giao d ch vƠ Hi p h i các nhà kinh doanh ch ng khoán

S giao d ch lƠ t ch c t qu n bao g m các công ty ch ng khoán thƠnh

viên, tr c ti p đi u hƠnh vƠ giám sát các ho t đ ng giao d ch ch ng khoán th c hi n

trên S S giao d ch th c hiên m t s ch c n ng sau:

- i u hƠnh các ho t đ ng giao d ch di n ra trên s thông qua vi c đ a ra

vƠ đ m b o th c hi n các quy đ nh cho các ho t đ ng giao d ch trên th tr ng S giao d ch

- Giám sát, theo dõi các giao d ch gi a các công ty thƠnh viên vƠ các khách

hƠng c a h Khi phát hi n các vi ph m S giao d ch ti n hƠnh x lý, áp d ng các

bi n pháp c ng ch thích h p Trong tr ng h p có vi ph m nghiêm tr ng đ n các quy đ nh c a ngƠnh ch ng khoán, S giao d ch có th báo cáo lên y ban ch ng khoán đ gi i quy t

- Ho t đ ng đi u hƠnh vƠ giám sát c a S giao d ch ph i đ c th c hi n trên c s phù h p v i các quy đ nh pháp lu t có liên quan đ n ngƠnh ch ng khoán

Hi p h i các nhà kinh doanh ch ng khoán lƠ t ch c c a các công ty

ch ng khoán đ c thƠnh l p v i m c đích t o ra ti ng nói chung cho toƠn ngƠnh kinh doanh ch ng khoán vƠ đ m b o các l i ích chung c a TTCK Hi p h i các nhƠ kinh doanh ch ng khoán th c hi n các ch c n ng đi u hƠnh vƠ giám sát TTCK nh

sau:

- i u hƠnh vƠ giám sát th tr ng giao d ch phi t p trung Các công ty

mu n tham gia th tr ng nƠy ph i đ ng ký v i Hi p h i các nhƠ kinh doanh ch ng khoán vƠ ph i th c hi n các quy đ nh do Hi p h i đ a ra

- a ra các quy đ nh chung cho các công ty ch ng khoán thƠnh viên trong các l nh v c kinh doanh ch ng khoán vƠ đ m b o th c hi n các quy đ nh nƠy

- Thu nh n các khi u n i c a khách hƠng vƠ đi u tra các công ty ch ng

khoán thƠnh viên đ t̀m ra các vi ph m, sau đó chuy n các k t qu đi u tra t i công

ty ch ng khoán đó đ gi i quy t

i di n cho ngƠnh ch ng khoán, Hi p h i các nhƠ kinh doanh ch ng khoán

đ a ra đ xu t vƠ g i ý v i nh ng c quan qu n lý TTCK c a Chính ph v các v n

đ t ng quát trên TTCK

1.1.6 CácăthƠnhăph n tham gia trên TTCK

Các t ch c vƠ cá nhơn tham gia TTCK có th đ c chia thƠnh các nhóm

sau:

- Công ty là nhà phát hành các c phi u vƠ trái phi u công ty

- Các t ch́c tƠi chính lƠ nhƠ phát hƠnh các công c tƠi chính nh m ph c

NhƠ đ u t cá nhơn lƠ nh ng ng i có v n t m th i nhƠn r i, tham gia mua

bán trên TTCK v i m c đích ki m l i nhu n Tuy nhiên, trong đ u t th̀ l i nhu n

l i luôn g n v i r i ro Chính v̀ v y các nhƠ đ u t cá nhơn luôn ph i l a ch n các h̀nh th c đ u t phù h p v i kh n ng c ng nh m c đ ch p nh n r i ro c a m̀nh

+ Các nhà đ u t có t ch c

NhƠ đ u t có t ch c hay còn g i lƠ các đ nh ch đ u t , th ng xuyên mua bán ch ng khoán v i s l ng l n trên th tr ng Các t ch c nƠy th ng có các

b ph n ch c n ng bao g m nhi u chuyên gia có kinh nghi m đ nghiên c u th

tr ng vƠ đ a ra các quy t đ nh đ u t M t s nhƠ đ u t chuyên nghi p chính trên

TTCK lƠ các công ty đ u t , các công ty b o hi m, các qu b o hi m xư h i khác

u t thông qua các t ch c đ u t có u đi m n i b t lƠ có th đa d ng hóa các danh m c đ u t vƠ các quy t đ nh đ u t đ c th c hi n b i các chuyên gia có kinh nghi m

NhƠămôiăgi iăậ côngătyăch ngăkhoán

LƠ nh ng công ty ho t đ ng trong l nh v c ch ng khoán có th đ m nh n

m t ho c nhi u trong s các nghi p v chính lƠ b o lưnh phát hƠnh, môi gi i, t doanh vƠ t v n đ u t ch ng khoán

có th th c hi n m i nghi p v , các công ty ch ng khoán ph i đ m b o

đ c m t s v n nh t đ nh vƠ ph i đ c ph́p c a c quan có th m quy n

1.1.7 Nguyênăt căho tăđ ng

Nguyênăt cătrungăgian

TTCK ho t đ ng không ph i tr c ti p do nh ng ng i mu n mua hay mu n bán ch ng khoán th c hi n, mƠ do nh ng ng i môi gi i trung gian th c hi n ơy

lƠ nguyên t c c n b n cho ho t đ ng vƠ t ch c c a TTCK v i vai trò c a các công

ty ch ng khoán, các nhƠ môi gi i lƠm c u n i gi a cung vƠ c u ch ng khoán

Theo nguyên t c nƠy, trên TTCK, các giao d ch đ c th c hi n thông qua t

ch c trung gian lƠ các công ty ch ng khoán Trên th tr ng s c p, các nhƠ đ u t

th ng không mua tr c ti p c a các nhƠ phát hƠnh mƠ mua t các nhƠ b o lưnh phát hƠnh Trên th tr ng th c p, thông qua các nghi p v môi gi i, các công ty ch ng khoán k t n i các khách hƠng v i nhau thông qua vi c th c hi n các giao d ch mua bán ch ng khoán trên tƠi kho n c a m̀nh

Nguyênăt căc nhătranhă

Theo nguyên t c nƠy, giá c trên TTCK ph n nh qua h cung c u v ch ng

khoán trên th tr ng vƠ th hi n t ng quan c nh tranh gi a các công ty Trên th

tr ng s c p, các nhƠ phát hƠnh c nh tranh v i nhau đ bán ch ng khoán c a m̀nh cho các nhƠ đ u t , các nhƠ đ u t đ c t do l a ch n các ch ng khoán theo các

m c tiêu c a m̀nh Trên th tr ng th c p, các nhƠ đ u t c ng c nh tranh t do đ t̀m ki m cho m̀nh m t l i nhu n cao nh t, vƠ giá c đ c h̀nh thƠnh theo ph ng

th c đ u giá ho c kh p l nh

Nguyênăt căcôngăkhai

Ch ng khoán lƠ hƠng hóa tr u t ng, ng i đ u t không th ki m tra tr c

ti p đ c các ch ng khoán nh các hƠng hóa thông th ng mƠ ph i d a trên c s các thông tin có liên quan V̀ v y TTCK ph i đ c xơy d ng trên c s h th ng công b thông tin t t Theo lu t đ nh, các bên phát hƠnh ch ng khoán có ngh a v cung c p đ y đ , trung th c vƠ k p th i các nh ng thông tin có liên quan đ n t

ch c phát hƠnh, t i đ t phát hƠnh Công b thông tin đ c ti n hƠnh khi phát hƠnh

l n đ u c ng nh theo các ch đ th ng xuyên vƠ đ t xu t, thông qua các ph ng

ti n thông tin đ i ch́ng, S giao d ch ch ng khoán, các công ty ch ng khoán vƠ các

t ch c liên quan khác

Nguyên t c nƠy nh m đ m b o l i ích cho t t c nh ng ng i tham gia th

tr ng, th hi n tính công b ng có ngh a lƠ m i ng i đ u ph i tuơn th nh ng quy

đ nh chung, đ c b̀nh đ ng trong vi c chia s thông tin vƠ trong vi c gánh ch u các h̀nh th c x ph t n u vi ph m vƠo trong nh ng quy đ nh đó

Nguyên t c nƠy nh m b o v ng i đ u t , song đ ng th i nó c ng hƠm ngh a r ng, m t khi đư đ c cung c p thông tin đ y đ , k p th i vƠ chính xác th̀

Tùy thu c vƠo quy n h n vƠ trách nhi m c a c đông v i công ty c ph n

mƠ c phi u chia thƠnh hai lo i lƠ c phi u th ng vƠ c phi u u đưi

Ng i s h u c phi u th ng g i lƠ c đông th ng hay c đông ph thông

C đông n m gi c phi u th ng lƠ m t trong nh ng ng i ch doanh nghi p nên

là ng i ch tr c ti p th h ng k t qu s n xu t kinh doanh c ng nh lưnh ch u

m i r i ro trong kinh doanh

l i nhu n cao h n nhi u so v i các lo i ch ng khoán khác có lưi su t c đ nh

Nh ng ng c l i, c t c có th r t th p ho c không có n u công ty lƠm n thua l

giá tr còn l i c a tƠi s n thanh lý

- Giá c phi u bi n đ ng r t nhanh nh y đ c bi t lƠ trên th tr ng th c p,

do nhi u nhơn t nh ng nhơn t c b n nh t lƠ hi u qu ho t đ ng kinh doanh vƠ giá tr s sách c a công ty

C phi u u đưi lƠ m t lo i ch ng khoán lai t p v̀ nó có nh ng đ c đi m v a

gi ng c phi u th ng, v a gi ng trái phi u ó lƠ m t gi y ch ng nh n c đông

đ c u tiên so v i c đông th ng v m t tƠi chính nh ng b h n ch v quy n h n

đ i v i công ty góp v n nh : c đông gi c phi u u đưi không đ c tham gia b u

c vƠo H i đ ng qu n tr ho c Ban ki m soát công ty, nh ng l i đ c u tiên chia

c t c tr c c đông th ng, u tiên đ c tr n tr c c đông th ng khi thanh lý tƠi s n trong tr ng h p Công ty b phá s n

c đi m c a c phi u u đụi:

- c đi m gi ng c phi u th ng: c ng lƠ ch ng khoán v n không k h n

vƠ không hoƠn v n Ng i n m gi c phi u u đưi c ng lƠ c đông đ ng s h u

công ty

- c đi m gi ng trái phi u: c t c c a c phi u u đưi gi ng nh trái phi u đ u đ c n đ nh theo m t t l c đ nh trên m nh giá

N u nh vi c m t kh n ng tr n cho trái ch có th d n đ n t̀nh tr ng phá

s n c a m t công ty th̀ vi c m t kh n ng chi tr c t c c phi u u đưi vƠi n m l i

đ c x lý theo ki u dƠn x p n i b Tùy theo lo i c phi u u đưi mƠ công ty có

nh ng kh n ng ng x thích h p: có th chuy n c đông nƠy sang c đông th ng

ho c gia t ng quy n h n cho c đông n m gi c phi u u đưi nh quy n đ c b u

c H i đ ng qu n tr m i

Vi c chi tr c t c cho c đông u đưi lƠ vi c phơn ph i l i nhu n trong n i

b công ty, chính sách phơn ph i nƠy linh ho t vƠ m m d o tùy theo t̀nh h̀nh kinh doanh c a công ty, c t c nƠy có th tr đ ho c không tr đ H n n a, ph n c t c không tr đ có th b o l u hay không b o l u c ng tùy thu c vƠo lo i c phi u u đưi

i u 10 c a Lu t Ch ng khoán quy đ nh m nh giá th ng nh t cho c phi u

là m i ngh̀n đ ng Vi t Nam (10.000 VND)

1.2.2 Tráiăphi u

Trái phi u lƠ lo i ch ng khoán xác nh n quy n vƠ l i ích h p pháp c a

ng i s h u đ i v i m t ph n v n n c a t ch c phát hƠnh

Trái phi u còn có th đ nh ngh a nh sau: trái phi u lƠ m t h p đ ng n dƠi

h n đ c ký k t gi a ch th phát hƠnh (chính ph hay doanh nghi p) vƠ ng i cho vay, đ m b o m t s chi tr l i t c đ nh k vƠ hoƠn l i v n g c cho ng i c m trái phi u th i đi m đáo h n Trên gi y ch ng nh n n nƠy có ghi m nh giá vƠ lưi su t

c a trái phi u

c đi m c a trái phi u:

- Trái phi u lƠ m t gi y nh n n do Chính Ph hay Doanh nghi p phát

hƠnh đ huy đ ng v n dƠi h n còn g i lƠ ch ng khoán n , có k h n nh t đ nh, cu i

k đáo h n ph i tr l i v n g c cho trái ch

- T su t lưi trái phi u đ c xác đ nh tr c vƠ tính lưi trên m nh giá T

su t lưi nƠy lƠ lưi coupon hay lưi cu ng phi u có ý ngh a lƠ l i su t danh ngh a c a trái phi u mƠ nhƠ đ u t đ c h ng hƠng n m Tùy theo lo i trái phi u mƠ t su t nƠy lƠ c đ nh hay th n i ho c có th b ng không

- Khi công ty b gi i th thanh lý tƠi s n, ng i n m gi trái phi u đ c u tiên tr n tr c c đông

V i nh ng đ c đi m trên, trái phi u doanh nghi p đ c xem nh lo i ch ng khoán có m c đ r i ro th p h n c phi u

Các lo i trái phi u:

N u c n c vƠo ch th phát hƠnh có th chia trái phi u ra lƠm hai lo i:

Tŕi phi u Ch́nh ph : do ngơn sách chính quy n trung ng hay đ a ph ng

phát hƠnh nh m m c đích bù đ p các kho n chi đ u t c a ngơn sách nhƠ n c,

qu n lý l m phát, ho c tƠi tr cho các công tr̀nh, các d án c a nhƠ n c Trái phi u Chính ph lƠ công c đ c bi t quan tr ng vƠ có hi u qu đ huy đ ng v n cho

ngân sách nhƠ n c, góp ph n t o th ch đ ng trong công tác qu n lý vƠ đi u hƠnh

ngân sách nhƠ n c, h n ch vƠ đi đ n ch m d t vi c phát hƠnh ti n đ bù đ p thi u

h t ngơn sách nhƠ n c

Tŕi phi u ch́nh quy n đ a ph ng: lƠ lo i trái phi u đ u t có k h n t m t

n m tr lên, do chính quy n đ a ph ng y quy n cho Kho b c ho c các pháp nhơn

do chính quy n đ a ph ng l p ra, phát hƠnh v i m c đích huy đ ng v n đ đ u t xơy d ng các công tr̀nh mang tính công c ng nh đ ng sá, b n c ng, tr ng h c,

b nh vi n,ầ

Tŕi phi u doanh nghi p: do các doanh nghi p phát hƠnh (có đ đi u ki n

c a UBCKNN) nh m m c đích đ u t dƠi h n cho doanh nghi p, m r ng quy mô phát tri n s n xu t kinh doanh

i u 10 c a Lu t Ch ng khoán quy đ nh M nh giá c a trái phi u chƠo bán ra

công ch́ng lƠ m t tr m ngh̀n đ ng Vi t Nam (100.000 VND) vƠ b i s c a m t

Các nhƠ đ u t cá nhơn, nh t lƠ nh ng ng i có ít v n, khi đ u t vƠo các

ch ng khoán riêng l th ng hay g p ph i nh ng b t l i sau:

- Do h n ch v v n, h khó có th th c hi n đa d ng hóa đ u t đ gi m

thi u r i ro trong đ u t

- đ u t có hi u qu đòi h i ph i có ki n th c v đ u t , ph i có th i gian dƠnh cho vi c phơn tích th tr ng vƠ phơn tích các lo i ch ng khoán i đa

s các nhƠ đ u t cá nhơn không đáp ng đ c yêu c u đó

Nh ng b t l i trên hoƠn toƠn có th đ c gi i quy t b ng cách s d ng qu

đ u t Khi mua ch ng ch qu , nhƠ đ u t dù ch v i m t l ng v n khiêm t n,

đ ng nhiên đ c s h u m t ph n trong danh m c đ u t đa d ng hóa Hi u qu

đ u t đ c nơng lê do nhi u y u t : r i ro gi m, chi phí gi m, k n ng đ u t chuyên nghi p NgoƠi ra, vi c l a ch n m t qu theo lo i ch ng khoán mƠ nó đ u

t vƠo còn gíp cho m i nhƠ đ u t có th th a mưn m t nhu c u nƠo đó nh tránh thu , b o toƠn v n, t ng tr ng v n hay thu nh p th ng xuyên

Ng i ch s h u ch ng ch qu s ki m đ c ti n theo ba cách:

- Nh n c t c c a qu : kho n c t c nƠy đ c chi tr t s thu nh p c a các kho n đ u t c a qu , ví d c t c c a c phi u, ti n lưi t trái phi u,ầ

- Nh n đ c kho n l i v n (ho c l v n) khi nhƠ qu n lý qu bán ra m t

ph n trong danh m c đ u t c a qu đ thu l i nhu n (ho c c t l )

- c h ng l i t nh ng thay đ i có l i trong giá tr th tr ng

NgoƠi ra, ng i ta c ng có th tái đ u t nh ng kho n phơn ph i t c t c hay l i v n vƠo qu , t c lƠ có thêm c ph n c a qu vƠ ti p t c đ c h ng nh ng

v i m c giá đ nh tr c theo h p đ ng

1.2.4.2 H p đ ng t ng lai

H p đ ng t ng lai lƠ m t cam k t b ng v n b n v vi c chuy n giao m t tƠi

s n c th hay ch ng khoán vƠo m t ngƠy nƠo đó trong t ng lai v i m c giá đư

th a thu n th i đi m hi n t i

T ng t nh h p đ ng k h n, h p đ ng t ng lai lƠ th a thu n gi a hai bên đ mua ho c bán m t tƠi s n t i th i đi m nh t đ nh trong t ng lai v i m c giá xác đ nh Tuy v y, h p đ ng t ng lai có nhi u đi m khác v i h p đ ng k h n khi

th c hi n trên th tr ng

H p đ ng t ng lai trên TTCK có các lo i : h p đ ng d a trên các ch ng khoán sinh lưi (nh trái phi u kho b c, tín phi u kho b c), h p đ ng d a trên các

ch s th tr ng (nh Standard & Poor’s 500 vƠ ch s Nikkei c a Nh t,ầ)

Các h p đ ng t ng lai c a tƠi s n tƠi chính ch m i xu t hi n cách đơy 30

n m nh ng kh i l ng giao d ch các lo i h p đ ng nƠy v t xa so v i lo i h p

đ ng d a trên hƠng nông s n Các h p đ ng t ng lai tƠi s n tƠi chính hi n nhiên

tr nên ph bi n ch trong m t kho ng th i gian r t ng n

i v i h p đ ng tƠi chính t ng lai th̀ tƠi s n tƠi chính g c có th lƠ m t

ch ng khoán c th hay giá tr quy ra ti n c a m t nhóm ch ng khoán i v i

h p đ ng d a trên ch s giá ch ng khoán th̀ yêu c u ph i giao m t kho n giá tr

b ng ti n m t c a m t ch s c th Ví d khá ph bi n lƠ h p đ ng S&P 500 s b t

bu c giao m t kho n ti n g p 500 l n giá tr ch s S&P

Các đi u kho n c th trong m i h p đ ng đ c s giao d ch n i đ ng ra

b o lưnh cho giao d ch ký k t trong h p đ ng l p ra

1.2.4.3 H p đ ng quy n ch n

Quy n ch n lƠ công c tƠi chính phái sinh có giá tr d a trên giá tr c a tƠi

s n tƠi chính g c Trong quy n ch n c phi u truy n th ng, tƠi s n g c ch s l ng

c phi u c a m t lo i ch ng khoán nƠo đó Trong các tr ng h p khác, tƠi s n g c

lƠ m t r giá tr c ph n bi u th thông qua ch s ch ng khoán nh S&P500 hay S&P100 Khi đó g i lƠ quy n ch n theo ch s ch ng khoán vƠ ngh a v h p đ ng

đ c tính theo giá tr tính b ng Dollar c a ch s , có th lƠ 500 l n hay 100 l n so

v i ch s

Không gi ng nh h p đ ng t ng lai, quy n vƠ ngh a v c a ng i mua vƠ bán quy n ch n không cơn x ng nhau Ng i mua quy n ch n có quy n còn ng i bán quy n ch n có ngh a v Giá ph i tr cho quy n ch n th ng đ c g i lƠ giá tr quy n ch n hay phí quy n ch n

Quy n l a ch n là m t công c cho ph́p ng i n m gi nó đ c mua (n u

lƠ quy n ch n mua) ho c bán (n u lƠ quy n ch n bán) m t kh i l ng nh t đ nh

hàng hóa v i m t m c giá xác đ nh và trong m t th i h n nh t đ nh

Các hƠng hóa c s nƠy có th lƠ c phi u, ch s c phi u, trái phi u, ch s trái phi u, th ng ph m hay đ ng ti n,ầ

c đi m:

- V th mua lƠ ng i mua quy n có quy n th c hi n hay không th c hi n quy n, còn v th bán ph i có ngh a v th c hi n quy n khi bên mua yêu c u

- NgƠy th c hi n quy n do ng i mua quy n quy t đ nh trong k h n

i v i quy n ch n ki u M , có th đ c th c hi n vƠo b t k th i đi m nƠo trong

k h n, n u quá k h n quy n m t hi u l c i v i quy n ch n ki u Chơu Âu ch

đ c th c hi n vƠo ngƠy đáo h n

- Ng i mua quy n ph i tr cho ng i bán quy n m t kho n ti n c c

đ c xem nh giá c a quy n ch n

1.2.4.4 Ch ng quy n

Ch ng quy n lƠ lo i ch ng khoán đ c phát hƠnh kèm theo trái phi u ho c

c phi u u đưi, cho ph́p ng i n m gi ch ng khoán đó đ c quy n mua m t s

c phi u ph thông nh t đ nh theo m c giá đư đ c xác đ nh tr c trong th i k

nh t đ nh

Quy n nƠy đ c phát hƠnh khi t ch c l i các công ty ho c khi công ty

nh m m c tiêu khuy n khích các nhƠ đ u t ti m n ng mua các trái phi u ho c c phi u u đưi có nh ng đi u ki n ḱm thu n l i

- T i th i đi m phát hƠnh ch ng quy n, giá mua c phi u ghi trong ch ng

quy n bao gi c ng cao h n giá th tr ng c a c phi u vƠ giá đó có th c đ nh

ho c có th đ c t ng lên đ nh k

1.2.4.5 Quy n mua c ph n

Quy n mua c ph n hay còn g i lƠ quy n tiên mưi - lƠ lo i ch ng khoán ghi

nh n quy n dƠnh cho các c đông hi n t i c a m t công ty c ph n đ c mua m t

s l ng c ph n trong đ t phát hƠnh c phi u ph thông m i t ng ng v i t l

c ph n hi n có c a h trong công ty

i v i c đông, quy n mua c ph n nh m hai m c đích sau:

- B o v quy n ki m soát c a c đông hi n h u

- B o v c đông tránh s m t giá c a c ph n do c ph n m i giá th ng

r h n c ph n c , gơy thi t thòi cho c đông hi n h u vƠ đem l i cho ng i mua c

- M c giá xác đ nh lƠ giá u đưi th p h n giá th tr ng hi n hƠnh

1.3 Cácătiêuăch́ăđánhăgiáăvƠăcácăy uăt ă nhăh ngăđ năs ăphátătri năc aă

TTCK

1.3.1 Tiêuăch́ăđánhăgiáă

Quy mô c a th tr ng

Quy mô c a th tr ng bao g m hai ch tiêu: m c đ v n hóa và t l gi a

t ng giao d ch toƠn th tr ng so v i GDP hƠng n m TTCK PTBV c n có s n

đ nh vƠ t ng tr ng theo th i gian c a hai ch tiêu nƠy

quy mô c a th tr ng ngƠy cƠng t ng th̀ TTCK ph i ho t đ ng có hi u

qu vƠ đ m b o lƠ kênh huy đ ng v n trung dƠi h n cho toƠn n n kinh t

m c tiêu đi u ch nh pháp lu t đ i v i TTCK nh m b o v nhƠ đ u t , b o đ m th

tr ng công b ng, hi u qu vƠ minh b ch, gi m thi u r i ro h th ng

S công b ng, minh b ch và công khai

Tính công b ng, minh b ch vƠ công khai có m i liên h m t thi t v i các c

ch b o v N T vƠ các bi n pháp ng n ng a hƠnh vi kinh doanh không lƠnh m nh

M t TTCK lƠnh m nh khi mƠ các quy ch vƠ thi t ch v n hƠnh c a nó không có s phơn bi t đ i x đ i v i các ch th tham gia th tr ng Tính hi u qu c a th

tr ng đ c th hi n ch thông tin liên quan luôn k p th i vƠ r ng rưi, có đ tin

c y cao vƠ đ c ph n ánh trong giá c a s n ph m ch ng khoán v i chi phí h p lý Tính minh b ch c a th tr ng lƠ N T vƠ các ch th có kh n ng ti p c n thông tin

m t cách d dƠng Cung c p thông tin lƠ ngh a v b t bu c c a nhƠ phát hƠnh, công

ty ch ng khoán vƠ các ch th khác

1.3.2 Cácănhơnăt ă nhăh ngă

Th ch pháp lu t

M t h th ng pháp lu t n đ nh m i có th b o đ m cho s PTBV c a TTCK Trong xu h ng h i nh p qu c t c a TTCK thì Pháp lu t cho ho t đ ng

c a ch ng khoán c n ph i đ ng b v i toƠn b h th ng pháp lu t c a Vi t Nam và phù h p v i chu n m c qu c t

Qu n lý nhà n c đ i v i TTCK

Qu n lý nhƠ n c đ i v i TTCK có vai trò h t s c quan tr ng trong vi c t

ch c vƠ giám sát ho t đ ng giao d ch ch ng khoán nh m đ m b o th tr ng ho t

đ ng công khai, công b ng, minh b ch vƠ hi u qu , b o v quy n vƠ l i ích h p pháp c a nhƠ đ u t ng th i, đ a TTCK tr thƠnh m t kênh huy đ ng v n ch

đ o vƠ hi u qu cho n n kinh t , đóng góp vƠo s phát tri n b n v ng c a th tr ng

v n Vi t Nam vƠ t ng tr ng th nh v ng c a n n kinh t

sinh l i c a ch ng khoán trên th tr ng Lý thuy t APT cho r ng t su t sinh l i k

v ng c a ch ng khoán đ c xác đ nh b ng ph ng tr̀nh k nhơn t : Các nhơn t trong mô h̀nh APT có th lƠ các nhơn t kinh t v mô ho c các nhơn t kinh t vi

mô Nhi u nhƠ khoa h c đư ch ng minh b ng th c nghi m tác đ ng c a các nhơn t

v mô nh s n l ng công nghi p, ch s giá tiêu dùng, cung ti n, GDP, t giá h i đoái, lưi su t, l m phát, r i ro chính tr , giá d u, khu v c m u d ch, vƠ các ch s

ch ng khoán th tr ng khu v cầ đ n TTCK Nh̀n chung, t i các qu c gia phát tri n th hi n rõ tác đ ng c a các nhơn t v mô đ n TTCK.” (PGS.TS Phan Th Bích Nguy t vƠ Ths Ph m D ng Ph ng Th o, 2013, trang 34)

C s v t ch t k thu t và h th ng công ngh thông tin

TTCK có th phát tri n b n v ng th̀ c s v t ch t k thu t bao g m các

y u t nh máy móc thi t b , ph ng ti n thông tin, đi u ki n v t ch t, ph ng ti n lƠm vi c c a UBCK, SGDCK, CTCK,ầ lƠ h t s c c n thi t Bên c nh đó, h th ng công ngh thông tin ph c v cho ho t đ ng giao d ch, ho t đ ng giám sát vƠ qu n lý

c n ph i đ c c p nh t th ng xuyên nh m đ m b o h th ng công ngh thông tin ngƠy cƠng hi n đ i vƠ phát tri n nh m đáp ng nhu c u ngƠy cƠng phát tri n c a th

tr ng vƠ theo k p v i tr̀nh đ v i các qu c gia có TTCK phát tri n trên th gi i

Trình đ c a các đ i t ng tham gia th tr ng

M t trong nh ng nhơn t h t s c quan tr ng quy t đ nh s phát tri n b n

v ng c a TTCK lƠ tr̀nh đ , ki n th c sơu r ng v TTCK c a các ch th tham gia

tr tr ng Các đ i t ng bao g m : nhƠ qu n lý, công ty ch ng khoán, công ty qu n

lý qu , qu đ u t , nhƠ đ u t ,ầ

Ch t l ng ho t đ ng kinh doanh c a các doanh nghi p

S n đ nh vƠ t ng tr ng giá c a ch ng khoán đ c quy t đ nh b i ch t

l ng vƠ hi u qu ho t đ ng kinh doanh c a các doanh nghi p tham gia trên th

tr ng

1.4 M tăs ăr iăroătrongăphátătri năth ătr ngăch ngăkhoán Vi tăNam

Thông tin b t cân x ng và giao d ch n i gián

NhƠ đ u t vƠ nh ng c đông c a doanh nghi p có th l i d ng nh ng l i th

v thông tin đ làm bi n đ ng giá c phi u, t o cung c u o, t o kh i l ng giao

d ch b t th ng trên th tr ng, gơy thi t h i n ng n cho nh ng N T bi t thông tin

sau, t o nên hi n t ng bong bóng khi n th tr ng có nguy c s p đ

Quy mô TTCK

Sau h n 13 n m TTCK Vi t Nam ra đ i vƠ phát tri n, so v i các n c láng

gi ng trong khu v c vƠ trên th gi i, quy mô th tr ng còn quá nh b́ vƠ s n ph m giao d ch còn đ n gi n Hi n nay, TTCK Vi t Nam c ng ch a đ a các s n ph m

ch ng khoán phái sinh ậ v n đ c xem lƠ công c b o hi m r i ro cho N T ậ vào

ho t đ ng Quy mô th tr ng còn khá nh nên tính thanh kho n c a th tr ng

ch a cao ơy c ng lƠ m t r i ro r t l n cho các N T tham gia th tr ng

C ch chính sách

M t th c t t i Vi t Nam lƠ các c quan qu n lý NhƠ n c có th ban hƠnh các chính sách ch ng ch́o vƠ thi u nh t quán v i các v n b n pháp lu t khác, th m chí, có m t

s chính sách có th đ c thay đ i m t cách đ t ng t lƠm cho các nhƠ đ u t có th b m c

k t do không l ng tr c đ c, không k p thay đ i theo chính sách m i M t s chính sách

có th nh h ng tr c ti p đ n N T nh các quy đ nh v mua bán, giao d ch ch ng khoán, quy đ nh v chuy n l i nhu n ra n c ngoƠi, các chính sách tƠi khóa, chính sách ti n t ,ầ

N T có th nh n th y vi c đ u t vƠo c phi u s r i ro h n so v i đ u t vƠo các l nh v c

khác, t đó, s lƠm cho TTCK đi xu ng

1.5 BƠiăh căkinhănghi măt ăvi căt ăch căho tăđ ngăTTCKăc aăm tăs ă

n căphátătri năvƠătrongăkhuăv c

TTCK Vi t Nam còn non tr so v i các n c trên th gi i V̀ v y, h c h i

vƠ tham kh o kinh nghi m c a các n c đi tr c lƠ m t s c n thi t vƠ b ích cho

vi c qu n lý th tr ng đi theo đ́ng chi u h ng phát tri n kinh t c a đ t n c

H n th n a, chúng ta không ph i đi l i nh ng b c sai l m nh các n c mƠ ta c n

áp d ng các chính sách phù h p h n v i n n kinh t n c ta

1.5.1 Th ătr ngăch ngăkhoán New York

N c M có 14 TTCK phơn b trên kh p c n c, nh ng quan tr ng nh t lƠ

TTCK New York - n i quy t 15% nghi p v giao d ch ch ng khoán c n c

Sau n m 1975, SGDCK New York thƠnh l p h th ng TTCK toƠn qu c ó

lƠ m t lo i h th ng thi t b thông tin truy n h̀nh giá ch ng khoán c a S đ n các

TTCK toƠn qu c, r t thu n l i cho nh ng ng i môi gi i vƠ nh ng ng i mua bán

ch ng khoán các n i, k p th i n m tin t c, nơng cao hi u su t, t ng c ng c nh tranh lƠm thay đ i h n ho t đ ng giao d ch ch ng khoán trên ph m vi c n c

S giao d ch ch ng khoán New York đư s d ng h th ng “đi u hƠnh kh́p kín” Ng i môi gi i thƠnh viên c a s , ng i t i v n phòng lƠm vi c c a m̀nh, ch

c n b m ńt đi n t có th đ t mua theo nhu c u b t k ch ng khoán nƠo, tr c ti p thông báo đ n qu y giao d ch t i sƠn giao d ch c a S N m 1978, các s giao d ch

ch ng khoán New York, Boston, Illinois, Philadenphiaầ n i m ng thông tin đi n

t v i nhau lƠm cho giá c vƠ s l ng c phi u đem ra giao d ch các th tr ng

có liên quan hi n lên liên ti p trên mƠn h̀nh, các nhƠ đ u t vƠ nh ng ng i môi

gi i có th mua bán ch ng khoán v i nhau trên b t k th tr ng nƠo

T sau chi n tranh th gi i th hai đ n nay, TTCK M có nh ng bi n đ i

nh sau:

- Các lo i ch ng khoán t ng lên rõ r t, tr c chi n tranh các ch ng khoán

l u thông trên TTCK M ch y u có hai lo i trái phi u Chính ph vƠ c phi u công

ty, ch ng khoán công ty Trong c phi u ch y u c ng ch có c phi u th ng vƠ c phi u u đưi Sau đó, xu t hi n thêm các lo i ch ng khoán m i nh trái phi u có

th chuy n đ i thƠnh c phi u, ch ng nh n quy n có c phi u

- án s a đ i Lu t Ch ng khoán n m 1975 đư lo i b ch đ ti n thù lao

c đ nh th p nh t c a S giao d ch ch ng khoán đ ng th i b t đ u xơy d ng h

th ng “TTCK toƠn qu c”, đư có tác d ng hoƠn thi n TTCK trên c s c , đ ng th i chuy n sang h th ng TTCK toƠn qu c

- Xu t hi n th tr ng nhi u c p, 2 c p ban đ u c a TTCK đ c phơn bi t

t ng đ i rõ:

+ Th tr ng c p m t lƠ th tr ng phát hƠnh ch ng khoán

+ Th tr ng c p hai lƠ th tr ng giao d ch ch ng khoán

V ph ng th c giao d ch có 2 ph ng th c lƠ ph ng th c giao d ch trong

S giao d ch ch ng khoán vƠ ph ng th c giao d ch ngoƠi S giao d ch ch ng

khoán

h th ng giao d ch th tr ng, b c đ u xơy d ng h th ng giao d ch ch ng khoán toƠn qu c N m 1978, h th ng nƠy đư n i li n New York v i Philadenphia vƠ ti p

t c n i li n v i các th tr ng khác Th i gian kinh doanh c ng thay đ i l i t 9h30

đ n 16h, nh m t ng c ng h p tác v i các s giao d ch ch ng khoán London vƠ tranh giƠnh thêm khách hƠng c a TTCK Châu Âu T 1986 tr đi, th tr ng t b n

l y 3 S giao d ch ch ng khoán NewYork, Tokyo vƠ London lƠm trung tơm, có th giao d ch 24h trong ngƠy

S giao d ch ch ng khoán New York còn h p nh t v i S giao d ch ch ng khoán Thái B̀nh D ng c a mi n tơy n c M H ng ngƠy khi S giao d ch ch ng khoán New York ngh lƠm vi c th̀ S giao d ch ch ng khoán Thái B̀nh D ng b t

đ u lƠm vi c, ti p t c mua bán ch ng khoán

M , ngoƠi S giao d ch ch ng khoán l n nh t lƠ S giao d ch ch ng khoán New York, còn có nhi u S giao d ch ch ng khoán qu c gia khác nh : S giao d ch

ch ng khoán M , các S giao d ch ch ng khoán Boston, chicago, Midwest, Pacific, Philadenphiaầ lƠ m t b ph n c a th tr ng v n TTCK đư có tác d ng quan

tr ng trong n n kinh t M

+ TTCK lƠ n i huy đ ng vƠ t p trung v n cho các c p c a chính ph M ; Chính ph Liên bang vƠ các Chính ph đ a ph ng đ u có quy n phát hƠnh trái phi u, d n c a chính ph liên bang t ng lên không ng ng qua các n m

+ TTCK lƠ n i cung ng v n quan tr ng cho các doanh nghi p M Sau chi n tranh th gi i th hai các doanh nghi p M phát hƠnh ngƠy cƠng nhi u c phi u, t 1947 đ n 1951 b̀nh quơn m i n m t ng 14 l n, sau khi tr đi y u t m t giá c a USD, c ng còn t ng 5 l n

+ TTCK t o đi u ki n cho t b n n c ngoƠi thu h́t v n đ u t c a M ,

đ ng th i lƠ con đ ng quan tr ng cho t b n n c ngoƠi đ u t vƠo M ; gi a th p

tr ng công khai vƠ TTCK có quan h m t thi t v i nhau trong vi c đi u hòa l u

thông ti n t , quan h cung c u xư h i, kh ng ch th tr ng tƠi chính, ch p hƠnh chính sách tín d ng

1.5.2 Th ătr ngăch ngăkhoán Tokyo

Nh t B n có 8 S giao d ch ch ng khoán v i g n 200 công ty ch ng khoán, trong đó, SGDCK Tokyo lƠ th tr ng c phi u, trái phi u l n nh t c a Nh t, chi m

85% t ng s giao d ch c phi u Nh t, c ng lƠ th tr ng giao d ch c phi u l n

th hai trên th gi i, sau S giao d ch ch ng khoán New York

Trên TTCK Nh t b n, có 5 lo i c phi u đ c giao d ch lƠ: c phi u u đưi,

c phi u th ng, c phi u không có ngh quy t, c phi u đ c phơn ph i sau, c phi u tr l i

Trái phi u Nh t, c n c vƠo ch th phát hƠnh, đ c chia lƠm 6 lo i lƠ: trái phi u nhƠ n c, trái phi u đ a ph ng, trái phi u đ c bi t, trái phi u công ty, trái phi u tƠi chính, trái phi u n c ngoƠi

T n m 1970, S giao d ch ch ng khoán Tokyo đư cho ph́p các công ty đ u

t Nh t mua c phi u n c ngoƠi vƠ v n đ u t c a n c ngoƠi mua c phi u Nh t

B n đư t ng lên nhanh chóng Trong m t th i gian ng n, s bán ra đư nhi u h n s mua vƠo, ch ng t ng i n c ngoƠi đư t ng tr ng đ u t vƠo Nh t B n Nguyên nhơn c a t̀nh h̀nh nƠy lƠ n n kinh t Nh t B n phát tri n nhanh, có nhi u hƠng xu t

kh u đ ng đ u th gi i, Chính ph Nh t n i l ng toƠn di n ch đ qu n lý ngo i t ,

các xí nghi p Nh t B n có s c h p d n l n do thu đ c nhi u l i nhu n, v n qu c

t đ u t phơn tán đư th́c đ y v n n c ngoƠi ch y vƠo TTCK Nh t B n

TTCK Nh t b n phát tri n v̀ có nh ng u th sau đơy:

- Ti m l c th tr ng l n, kinh t phát tri n nhanh, xu t siêu liên t c

- V trí đ ng yên nh t trên th tr ng ti n t th gi i ngƠy cƠng cao

- Lưi su t trái phi u Nh t b n quá th p, ti n v n Nh t B n quá th a

1.5.3 Th ătr ngăch ngăkhoánăTrungăQu c

TTCK Trung Qu c đư đ c h̀nh thƠnh, khôi ph c l i vƠ phát tri n m nh m

k t nh ng n m 1980 cùng v i chính sách c i cách th tr ng vƠ t do hóa n n kinh t Th tr ng s c p đ c h̀nh thƠnh t th p niên 80, đơy lƠ giai đo n m đ u

c a th i k c i cách vƠ m c a c a n n kinh t Trung Qu c Trong th i k nƠy, vi c

phát hƠnh trái phi u Chính ph phát tri n nhanh, trái phi u Kho b c do Chính ph

Trung ng c ng phát hƠnh, th tr ng s c p ch y u phát hƠnh trái phi u Chính

ph Ti p theo s xu t hi n các trái phi u Kho b c, trong giai đo n nƠy lƠ s phát hƠnh trái phi u c a các doanh nghi p đ a ph ng vƠo n m 1982 vƠ trái phi u c a các doanh nghi p nhƠ n c đ c chính quy n Trung ng hay chính quy n đ a

ph ng b o lưnh n m 1986, góp ph n nơng cao t tr ng c a trái phi u trên 90%

l ng giao d ch Tháng 11/1984, th c hi n thí đi m c ph n hóa các doanh nghi p nhƠ n c n tháng 10/1987, hƠng lo t các xí nghi p qu c doanh đ c c ph n hóa Th ng h i vƠ các thƠnh ph khác c tr ng c a quá tr̀nh c ph n hóa doanh nghi p nhƠ n c Trung Qu c lƠ:

- Ch phát hƠnh c phi u đ huy đ ng thêm v n, không bán v n hi n có

c a nhƠ n c, m r ng quy mô ho t đ ng c a công ty

- a d ng hóa các lo i c phi u vƠ các l nh v c phát hƠnh c phi u C phi u đ c phát hƠnh nhi u l nh v c, k c các ch ng tr̀nh ph́c l i xư h i

Nh m t o m i đi u ki n thu h́t t i đa m i ngu n l c (c trong vƠ ngoƠi

n c) cho công cu c xơy d ng n n kinh t , Trung Qu c đư phát hƠnh nhi u lo i c phi u khác nhau nh : c phi u A (b ng nhơn dơn t cho ng i b n x ), c phi u B (b ng ngo i t bán cho ng i n c ngoài ậ niêm y t t i Th ng H i hay Th m Quy n), c phi u H (niêm y t TTCK H ng Kông), c phi u N (niêm y t TTCK New York) T t c các c phi u nƠy đ u có cùng m nh giá, đ u đ c y t giá b ng

nhơn dơn t , t t c đ u có quy n nh nhau tr m t s quy n b o v đ i v i c phi u

H và N

Chính ph Trung Qu c cho th c hi n thí đi m mua bán ch ng khoán d i h̀nh th c th tr ng thông qua qu y tr c khi thƠnh l p s giao d ch ch ng khoán

và xúc ti n m nh vi c c ph n hóa các doanh nghi p NhƠ n c Vào ngƠy

19/9/1990, S giao d ch ch ng khoán Th ng H i (SSE) ra đ i vƠ chính th c m

c a vƠo 19/12/1990 S giao d ch ch ng khoán Th m Quy n đ c phê chu n chính

th c c a nhƠ n c vƠo ngƠy 3/7/1991 y ban giám qu n ch ng khoán Trung Qu c (CSRC) lƠ c quan qu n lý TTCK đ c thƠnh l p vƠo 12/1992 đ qu n lý toƠn b

niêm y t ch ng ch qu giao d ch t p trung SSE50 ETF SSE50 ETF s theo sát ch

s SSE50 bao g m c phi u c a 50 công ty hƠng đ u trên SSE Vi c đ a SSE50 ETF lên niêm y t s t o ra đ ng l c đ i m i trong l nh v c tƠi chính t i Trung

Qu c, t o ra nhi u s n ph m tƠi chính m i vƠ th́c đ y s phát tri n c a th tr ng

tài chính

V n đ b o v quy n l i ng i đ u t luôn đ c c quan qu n lý th tr ng quan tơm, đ n 30/8/2005, Trung Qu c đư thƠnh l p Qu b o v ng i đ u t ch ng khoán d i h̀nh th c công ty trách nhi m h u h n Ho t đ ng chính c a Qu lƠ

gi i ngơn cho các ch n theo đ́ng quy tr̀nh đ c lu t pháp quy đ nh trong tr ng

h p các công ty ch ng khoán b đóng c a, m t kh n ng thanh toán ho c thi hƠnh các bi n pháp hƠnh chính b t bu c c a CSRC nh thơu tóm

Sau khi gia nh p WTO, Trung qu c đư đáp ng đ y đ các cam k t v l nh

v c giao d ch ch ng khoán Trung Qu c đư vƠ đang m c a th tr ng c phi u A cho các nhƠ đ u t có t ch c n c ngoƠi đ tiêu chu n (QFI) vƠ đư c p ph́p cho các ngơn hƠng n c ngoƠi lƠm ngơn hƠng l u ký cho QFI T n m 1992, H i đ ng

nhƠ n c đư có ch th v t ng c ng qu n lý v mô đ i v i TTCK K t qu TTCK Trung Qu c đư phát tri n nhanh chóng c v quy mô th tr ng, xơy d ng c s h

t ng, khuôn kh pháp lý vƠ kinh nghi m th tr ng TTCK lƠ th ch quan tr ng đ i

v i quá tr̀nh phát tri n kinh t Trung Qu c