Ảnh hưởng của chính sách cổ tức lên sự thay đổi giá cổ phiếu

Các bi n ki m soát này không ch có nh... Nazir et al... đem ra phân ph i nh th nào.

NGUY N TH TH NG

Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng

Mã s : 60340201

TP H Chí Minh - N m 2015

M C L C

TRANG PH BÌA

L I CAM OAN

M C L C

DANH M C CH CỄI VI T T T, DANH M C B NG BI U

TịM T T 1

CH NG I: GI I THI U 2

1.1 t v n đ 2

1.2 M c tiêu nghiên c u 2

1.3 Ph m vi nghiên c u 3

1.4 Ph ng pháp nghiên c u 3

1.5 B c c c a đ tài nghiên c u 3

CH NG II: CỄC B NG CH NG TH C NGHIểM TRểN TH GI I V TỄC NG C A CHệNH SỄCH C T C T I THAY I GIỄ C PHI U C A DOANH NGHI P 5

CH NG III: PH NG PHỄP NGHIểN C U 15

3.1 Ph ng pháp nghiên c u 15

3.2 o l ng các bi n 17

3.3 M u và d li u 20

3.4 Các gi đ nh nghiên c u 20

3.4.1 Gi đ nh 1 20

3.4.2 Gi đ nh 2 23

CH NG IV: K T QU NGHIểN C U 25

4.1 Miêu t th ng kê v bi n 25

4.2 Phân tích t ng quan gi a các bi n 26

4.3 K t qu h i quy đa bi n 28

4.4 Th o lu n k t qu nghiên c u 35

CH NG V: K T LU N 36

T I LI U THAM KH O 1

PH L C

B ng 4.3 K t qu h i quy ph ng trình Pvolj = a + b*Dyieldj + c*Payoutj + j…28

B ng 4.5 K t qu ki m đ nh m i quan h tuy n tính gi a Pvol và Payout……….29

B ng 4.6 K t qu ki m đ nh hi n t ng t t ng quan ……… ………30

B ng 4.7 K t qu ki m đ nh hi n t ng ph ng sai sai s thay đ i……… 31

B ng 4.8 K t qu h i quy ph ng trình Pvolj = a + b*Dyieldj + c*Payoutj +

d*Sizej + e* Evolj + h* Debtj + g*Growthj+ j……….32

B ng 4.9 K t qu h i quy ph ng trình Pvolj = a + b*Payoutj + c*Sizej + d* Evolj

B ng 4.10 K t qu h i quy ph ng trình Pvolj = a + b*Dyieldj + c*Sizej + d* Evolj

TịM T T

thay đ i giá c phi u c a các công ty niêm y t Bên c nh đó, bài lu n v n c ng

tr ng trong tài s n M u nghiên c u đ c l y t 98 công ty niêm y t trên th

tr ng ch ng khoán H Chí Minh (HOSE) trong th i gian t 2007 đ n n m

2013

Sau khi phân tích t ng quan và phân tích h i quy theo ph ng pháp bình

ph ng bé nh t, k t qu nghiên c u đã ch ra r ng t l c t c, t l chi tr có

t i thay đ i giá c phi u Các bi n còn l i không có tín hi u v s tác đ ng lên thay đ i giá c phi u K t qu c a bài lu n v n cho th y đ i v i các doanh

và đi u hành giá c phi u nh mong mu n

CH NG I: GI I THI U

1.1 t v n đ

đông trong các công ty c ph n C t c cung c p cho c đông m t l i nhu n h u hình th ng xuyên và là ngu n thu nh p duy nh t mà nhà đ u t có th nh n

đ c ngay trong hi n t i khi h đ u t vào công ty Vi c công ty có duy trì tr c

h ng đ n quan đi m c a nhà đ u t v công ty, do v y nó có th d n đ n s

bi n đ ng giá tr c phi u c a công ty trên th tr ng Bên c nh đó, vi c chi tr

c ng nh nh h ng t i ti m n ng phát tri n c a doanh nghi p trong t ng lai

đ u t , chính sách c t c nh h ng t i thay đ i giá c phi u c a các công ty c

ngh a r t l n đ i v i các nhà qu n tr doanh nghi p c ng nh các c đông c a

Th tr ng ch ng khoán Vi t Nam ra đ i ch a lâu và s công ty niêm y t

1.2 M c tiêu nghiên c u c a đ tài

nghi m thông qua s li u th c t c a nhi u n n kinh t trên th gi i Tuy nhiên các k t qu mang l i còn nhi u mâu thu n v i nhau do có nhi u s khác bi t v

trình đ phát tri n c ng nh nh ng đ c đi m riêng c a n n kinh t m i qu c gia

H Chí Minh

1.3 Ph m vi nghiên c u

Ph m vi nghiên c u: Bài nghiên c u s d ng d li u c a các công ty niêm

th i gian t 2007-2013

1.4 Ph ng pháp nghiên c u

Ph ng pháp nghiên c u đ c d a theo đ xu t c a Baskin 1989

Ph ng pháp nghiên c u c a bài lu n v n là ph ng pháp bình ph ng bé nh t

S , s d ng mô hình SPSS 20.0 đ h i quy xác đ nh m i quan h t ng quan

gi a s thay đ i giá c phi u và chính sách c t c D li u đ c thu th p t 98 công ty niêm y t trên th tr ng ch ng khoán Chí Minh (HOSE) và l y t các trang eb ch ng khoán, eb c a công ty sau đó ti n hành tính toán các bi n

và đ a vào mô hình phân tích m i quan h t ng quan và phân tích h i quy

đ ng t i thay đ i giá c phi u t đó đ a ra k t lu n v tóm l c nghiên c u

Ch ng 3: D a trên bài nghiên c u g c đ xác đ nh ph ng pháp nghiên c u

c ng nh cách th c đo l ng, tính toán các bi n và đ a ra các gi đ nh nghiên

Ch ng 4: T k t qu ch y mô hình đ phân tích k t qu nghiên c u, xem xét s

ch ng 3

Ch ng 5: K t lu n v k t qu nghiên c u c a đ tài đ ng th i nêu ra nh ng h n

CH NG II: CỄC B NG CH NG TH C NGHIểM TRểN TH GI I

V TỄC NG C A CHệNH SỄCH C T C T I THAY I GIỄ C PHI U C A DOANH NGHI P

2 n m đ ki m nghi m, đánh giá các gi thi t Các ngành công nghi p bao g m:

c t c trong t ng lai Gi thi t th nh t b bác b b i k t qu nghiên c u cho

nh ng không th bao hàm đ ng th i c hai i v i gi thi t c t c cho r ng các nhà đ u t mua c t c khi mua l i c ph n b i c t c chính là dòng thanh toán

mà nhà đ u t mong đ i nh n đ c Nhà đ u t quan tâm t i toàn b c t c thanh toán mong đ i nh n đ c ch không bao hàm giá tr hi n t i C ng theo

t ng ng v i s s t gi m trong thu nh p gi l i s không làm t ng giá tr c

phi u nh khi mô hình đ nh giá th p i v i gi thi t thu nh p, nhà đ u t nh n

đ c c t c b ng ti n và thu nh p gi l i khi giá tr c phi u t ng lên, n u nhà

đ u t c n ti n m t c ng có th bán ngay Tuy nhiên, trong ng n h n, m c thu khác nhau đánh vào c t c và đánh vào thu nh p c ng s nh h ng t i quy t

đ nh gi hay bán c phi u c a nhà đ u t Ông c ng đ xu t m i quan h tr c

c a Gordon đã đ a đ n k t lu n là gia t ng c t c s làm gia t ng giá tr th

tr ng và làm gi m chi phí s d ng v n cho doanh nghi p

nghi p đ nghiên c u m i quan h gi a giá tr c t c và thu nh p gi l i giai

đo n t 1961-1962 K t qu không đ ng nh t v i Gordon 1959 khi đã ch ra

r ng ch có m t b ng ch ng r t y u ch ng t nhà đ u t thích c t c h n là lãi

v n trong t ng lai Ngoài ra, ông c ng tìm th y r ng các ngành công nghi p có

h n l i nhu n gi l i Trong khi đó, các ngành công nghi p tr ng thành v i t c

đ t ng tr ng th p l i u tiên l i nhu n gi l i h n i u này th hi n m i quan

h ng c gi a t ng tr ng c a công ty v i chi tr c t c

Pettit, 1972 đã nghiên c u m u g m 625 doanh nghi p niêm y t trên th

tr ng ch ng khoán New York th i gian t tháng 1 n m 1964 đ n tháng 6 n m

th ng c a các danh m c đ u t trong th i gian 1967-1969 đ nghiên c u nh

h ng c a thay đ i d li u hàng ngày Ông chia ra thành các danh m c chi tr c

b i thông báo thay đ i c t c T m quan tr ng c a nh ng thông báo thay đ i c

t c này d n t i hai k t lu n chính: Th nh t, n u thông tin hàm ch a trong thông

báo này đ c đ a ra th tr ng thì ngu n v n tài tr s n có cho doanh nghi p s

nhi u h n ai là, vi c s d ng chính sách c t c nh là công c đ đ a ra thông

cho th y l i nhu n doanh nghi p đã ph n ánh trong giá c phi u ng th i giá

t ng lên, ho c gi m lên t ng ng

Black và Scholes 1974 đã nghiên c u tác đ ng c a chính sách c t c

đo n t 1936 đ n 1966 H s d ng mô hình đ nh giá tài s n v n đ ki m tra

không có b ng ch ng v vi c v i t l c t c khác nhau thì d n t i m c giá c phi u khác nhau c ng đ ng th i ki m tra m i quan h gi a t l chi tr v i giá c phi u nh ng không có m i quan h nào gi a các bi n này Giá c phi u

có th thay đ i t m th i đ ph n ng l i v i thay đ i c t c do th tr ng tin r ng

có tín hi u v thay đ i thu nh p trong t ng lai Tuy nhiên khi mà không có s thay đ i nào di n ra thì s thay đ i t m th i trong giá c phi u c ng s bi n m t

Asquith & Mullins Jr, 1983 đã nghiên c u m u g m 168 công ty trên th

tr ng ch ng khoán New York, chi tr c t c l n đ u và sau 10 n m gián đo n

đ i v i thông báo đó Bài nghiên c u không ph thu c vào b t c s ki n nào

d ng liên quan t i vi c chi tr c t c l n đ u K t qu bài nghiên c u cho th y

ít h n t i giá c phi u h n K t qu c ng ch ra r ng các nghiên c u khác đã đánh giá th p nh h ng c a vi c t ng c t c c a doanh nghi p Bài nghiên c u

đã tìm ra m i quan h ng c chi u gi a vi c công b chi tr c t c v i giá c

phi u c a doanh nghi p

Jonathan Baskin 1989 đã nghiên c u đánh giá m i quan h gi a chính

đ a các bi n ki m soát vào phân tích Bi n ki m soát bao g m: quy mô, n , thay

đ i l i nhu n và t ng tr ng tài s n Các bi n ki m soát này không ch có nh

h ng rõ r t t i thay đ i giá c phi u mà còn có tác đ ng lên t l c t c

Tr ng h p đ c bi t, thay đ i thu nh p v a tác đ ng lên thay đ i giá c phi u

đ ng th i c ng tác đ ng t i chính sách c t c t i u c a doanh nghi p n th

h n c phi u c a nh ng công ty nh , đ ng th i nh ng công ty nh th ng h n

ng t su t sinh l i, hi u ng kinh doanh d a trên chênh l ch giá và hi u ng thông tin

Baskin 1989 đ xu t r ng bi n đ ng t su t chi t kh u ít có nh h ng

t i t l c t c cao b i t l c t c cao là tín hi u c a dòng ti n cao trong ng n

đ gi i thích k v ng trên theo hi u ng th i gian n th n a, theo Baskin,

theo hi u ng t su t thu nh p, v i doanh nghi p có t l c t c và t l chi tr

d báo t giá tr th c c a công ty nên nh ng công ty có t l chi tr và t l c

ki m soát đ c thay đ i đ i giá c phi u và r i ro c phi u b ng chính sách c

Baskin 1989 đã s d ng d li u c a 2344 công ty M vào n m 1986, trong đó có 183 doanh nghi p liên quan t i l nh v c khai khoáng, 1074 doanh

nghi p trong l nh v c công nghi p 330 doanh nghi p liên quan đ n ngành đ ng

l i trong l nh v c d ch v và y t đ nghiên c u m i quan h gi a t l c t c, t

Allen and achim 1996 nghiên c u m i quan h gi a s thay đ i giá c phi u và chính sách c t c t i th tr ng ch ng khoán Australia M u nghiên c u

là 173 công ty niêm y t trên th tr ng ch ng khoán Australia th i gian t

1972-1985 Bên c nh hai bi n chính là t l c t c và t l chi tr , ông c ng m r ng

tr ng vào mô hình phân tích Ng c l i v i k t qu c a Baskin, không có b ng

ch ng tìm th y r ng t l c t c có m i quan h v i s thay đ i giá c phi u

M t khác, nghiên c u l i tìm th y m i quan h cùng chi u gi a s thay đ i giá

c phi u v i s thay đ i thu nh p, n và m i quan h ng c chi u v i t l chi

tr K t qu không h tr cho k t qu c a Baskin v m i quan h gi a giá c

phi u và chính sách c t c

Dyl & Weigand 1998 đã s d ng m u bao g m 240 doanh nghi p giai

đo n t 1972 đ n 1993 và các doanh nghi p này không chia c t c ít nh t 4 n m

tr c l n công b c t c đ nghiên c u m i quan h gi a chính sách c t c và

nghi p này không t ng lên nh ng thay đ i c a thu nh p l i là tín hi u y u h n so

v i chính sách c t c Bài nghiên c u c ng đ ng th i tìm ra r ng s s t gi m r i

older, angrehr & exter 1998 đã s d ng m u g m 477 doanh nghi p

đ u t Bài nghiên c u đ a ra gi đ nh r ng c các c đông phi đ u t và nhà

t Bài nghiên c u c ng cung c p b ng ch ng ch ng t s l ng c đông c a

doanh nghi p và t l chi tr có m i quan h cùng chi u v i nhau

s thay đ i giá c phi u c a các công ty niêm y t trên th tr ng ch ng khoán

t c đ u có nh h ng t i s thay đ i giá c phi u Trong đó, t l c t c nh

h ng l n, còn t l chi tr có nh h ng y u h n t i s thay đ i giá c phi u

h ng ng c chi u tr c c i cách (1981-1990) và quan h cùng chi u kho ng

th i gian sau đó S thay đ i c a l i nhu n ch có nh h ng vào th i gian sau

c i cách(1990-2000)

tr ng ch ng khoán Dhaka DSE và nghiên c u m i quan h gi a giá c phi u

và t l chi tr c t c K t qu cho th y thông báo tr c t c không làm t ng giá

tr cho nhà đ u t và c đông khi mà kho ng 20% s t gi m giá tr trong kho ng

30 ngày tr c và 30 ngày sau thông báo Ông cho r ng t l c t c có th bù đ p

ph n nào cho s s t gi m trong giá c phi u

Al-Malka i 2007 đã nghiên c u hi u ng khách hàng thông qua tác

đ ng c a thu và chi phí giao d ch Ông cho r ng v i doanh nghi p ch u thu cao

th ng a thích tr c t c th p ho c không chi tr Hi u ng chi phí giao d ch

đ c gi i thích qua hai cách: nh ng nhà đ u t nh th ng ph thu c vào chi tr

c t c và các công ty th ng ch u chi phí giao d ch l n khi bán c phi u

Nazir et al 2010 đã s d ng m u bao g m 73 công ty niêm y t trên th

tr ng ch ng khoán Karachi (Pakistan) nh m nghiên c u m i quan h gi a s thay đ i giá c phi u v i chính sách c t c trong giai đo n 2003-2008 b ng cách

thay đ i giá c phi u

tr ng c phi u Anh Bài nghiên c u s d ng d li u c a các công ty niêm y t

2007 C ng gi ng nh Baskin, bài nghiên c u thêm các bi n nh quy mô, t ng

tr ng, thay đ i thu nh p và n vào mô hình phân tích K t qu th c nghi m cho

giá c phi u Bài nghiên c u ch ra r ng v i m c t l chi tr càng cao thì s

thay đ i giá c phi u càng th p Bi n t l chi tr chính là bi n quy t đ nh chính

doanh nghi p càng l n, s thay đ i giá c phi u càng nh Trong khi đó, n có

đ i giá c phi u

đem ra phân ph i nh th nào Trong công ty c ph n, vi c quy t đ nh phân chia

nhi u tranh cãi, nh ng m t đi u không th ch i b đó là chính sách c t c có vai trò h t s c quan tr ng đ i v i s phát tri n c a m i doanh nghi p

M t s nhà nghiên c u cho r ng chính sách c t c đ c l p v i giá c phi u nh ng đi u này ch t n t i trong m t th tr ng hoàn h o v i nhi u gi

đ nh ràng bu c Tuy nhiên trên th c t m t th tr ng hoàn h o là r t khó t n t i

S khác bi t v thu , chi phí giao d ch hay b t cân x ng thông tin… luôn luôn

x y ra

m i quan h m t thi t gi a chính sách c t c và giá c phi u M t s nhà nghiên

tr ng c a chính sách c t c T n t i m i quan h gi a chính sách c t c và giá tr

nh n đ c c t c đ c chi tr ho c lãi v n khi bán c phi u Và s b t cân x ng

nh h ng t i vi c chi tr c t c c a doanh nghi p T i các qu c gia khác nhau,

không th ph nh n

tác đ ng c a chính sách c t c lên s thay đ i giá c phi u thông qua hai công

h ng c chi u gi a t l c t c và t l chi tr v i thay đ i giá c phi u Gi

đ nh này đ c gi i thích d a trên hi u ng th i gian, hi u ng t su t sinh l i,

theo đ xu t c a Baskin (1989), bài nghiên c u c ng thêm vào các bi n ki m

c ng nh tr c ti p, vì v y s nh h ng t i thay đ i giá c phi u i v i bi n

d n đ n r i ro, do đó s nh h ng t i tâm lỦ nhà đ u t Bên c nh đó, thay đ i

nh h ng khác nhau t i giá c phi u, do đó mà t ng tr ng trong t ng tài s n

c ng đã đ c đ a vào bài nghiên c u

Bài nghiên c u s d ng m u s li u c a 84 công ty tiêu d ng c a

Malaysia giai đo n t 2005-2010 K t qu th c nghi m đã ch ra r ng s thay

đ i giá c phi u có m i quan h ng c chi u v i hai công c c a chính sách c

mô công ty c ng đ c tìm th y Theo k t qu c a bài nghiên c u thì t l c t c

c h i đ u t d a vào s linh ho t trong vi c chi tr c t c, b i vi c chi tr dù

h ng t i ngu n tài tr , đ ng ngh a v i vi c tài chính cho d án s khó kh n

h n

CH NG III: PH NG PHỄP NGHIểN C U

1 h ng pháp nghiên c u

policy on share price volatility in the Malaysian stock market”, Mohammad,

thay đ i giá c phi u ai bi n đ c l p đ c đ a vào phân tích đó là t l c t c

và t l chi tr

Pvolj = a + b*Dyieldj + c*Payoutj + j

achim 1996 đã cho th y m i quan h cùng chi u gi a thay đ i giá c phi u và

đ ng lên thay đ i giá c phi u và chính sách c t c Doanh nghi p đ i m t v i

nh h ng t i s thay đ i giá c phi u i nhu n chính là y u t quy t đ nh t i

vi c chia c t c hay không V i m i công ty, l i nhu n càng l n, k v ng chia

Ti p đ n, tác gi thêm bi n quy mô (Size) vào mô hình b i vi c b t cân

x ng thông tin c ng có th nh h ng t i s thay đ i giá c phi u i các doanh nghi p có quy mô l n, nhà đ u t s d dàng ti p c n thông tin h n Các kênh thông tin có th bao g m thông tin chính th c t các công ty, ho c c ng có

th là thông tin th c p t các công trình nghiên c u t nghiên c u h n đ ng ngh a v i vi c công b thông tin c ng h n ch h n Nh ng c phi u th ng công

b thông tin r ng rãi nh y c m v i nhu c u c a th tr ng

n th n a, v i m i giai đo n t ng tr ng khác nhau s có nh h ng t i quy t đ nh phân chia c t c c a doanh nghi p i v i các doanh nghi p trong giai đo n t ng tr ng cao, do c h i đ u t s n có nên các doanh nghi p này có

tính toán t ng tr ng trong t ng tài s n, bi n Gro th đ c đ a vào mô hình

t i r i ro ho t đ ng, do đó, bi n n dài h n (Debt) đ c đ a vào phân tích

Cu i cùng, sau khi thêm các bi n ki m soát, mô hình h i quy tr thành:

Pvolj = a + b*Dyieldj + c*Payoutj + d*Sizej + e* Evolj + h* Debtj +

g*Growthj+ j

Trong đó:

Pvolj: S thay đ i giá c phi u công ty j

Dyieldj: T l c t c công ty j

Payoutj: T l chi tr công ty j

Sizej: Quy mô công ty j

Evolj: Thay đ i l i nhu n công ty j

Debtj: N công ty/l i nhu n ho t đ ng công ty j

Growthj: T ng tr ng trong t ng tài s n công ty j

j: Sai s

2 o l ng các bi n

tr ng trong tài s n và thay đ i l i nhu n là nh ng bi n ki m soát Vi c tính

S thay đ i giá c phi u Pvol : ây là bi n ph thu c c a bài nghiên

n m cho m i lo i c phi u Sau đó, ti n hành đi u ch nh b ng cách tính t l

ph ng giá tr này lên Giá tr trung bình m i n m đ c tính toán sau đó c n b c

hai Công th c này gi nguyên theo công th c c a Baskin (1989) Công th c c

th đ c th hi n d i đây:

Pvol =

7 1

(( ) / ( )) ^ 2

2 7

i

Hi Li

Hi Li

Trong đó:

này đ c tính bình quân cho c 7 n m T ng s ti n chi tr c t c b ng ti n m t

s l ng c phi u đang l u hành c a công ty

giá c phi u t i th i đi m cu i n m nhân v i s l ng c phi u đang l u hành

c a doanh nghi p

Dyield =

7 1

T l chi tr đ c tính d a trên t l gi a chi tr c t c b ng ti n m t c a

đ c tính toán c th nh sau:

Payout =

7 1

Quy mô doanh nghi p đ c tính toán d a trên bình quân giá tr th tr ng

cho n m, c công th c c th nh sau:

Size = ln (

7 1

nh p ho t đ ng so v i t ng tài s n c a m i doanh nghi p cu i n m Sau đó tính thay đ i l i nhu n b ng cách t ng bình ph ng chênh l ch gi a các t l gi a

theo công th c:

Evol =

7 1

( ) ^ 2 7

N c a doanh nghi p đ c tính d a trên t l gi a n dài h n c a doanh

Debt =

7 1

T ng tr ng trong t ng tài s n c a doanh nghi p đ c tính d a trên t l

gi a thay đ i tài s n trong m t n m so v i giá tr tài s n đ u n m c a m i doanh

Growth =

7 1

AS AS 7

i

SETi SETi

Trong đó:

ASSETi: Thay đ i tài s n n m i so v i n m i-1)