Kiều hối, phát triển tài chính và tăng trưởng kinh tế ở các quốc gia đang phát triển

Ph n này tôi trình bày các dòng ki u.

-   -

Chuyên ngành: Tài chính ậ Ngân hàng

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan r ng lu n v n “ Ki u h i, phát tri n tài chính và t ng

tr ng kinh t các qu c gia đang phát tri n” là công trình nghiên c u c a riêng tôi

nào tr c đây N u phát hi n có b t k gian l n nào, tôi xin ch u toàn b trách

TP.HCM, tháng 04 n m 2015

Tác gi lu n v n

Nguy n Th Ng c Ph ng

M C L C

Trang ph bìa

L i cam đoan

M c l c

Danh m c c m t vi t t t

Danh m c b ng bi u

Danh m c đ th

Tóm t t 1

1 Gi i thi u .2

2 C s lý thuy t c a ki u h i 7

2.1 Các dòng ki u h i 7

2.2 Các kênh chuy n ti n c a ki u h i .8

2.3 Khuynh h ng ki u h i trên th gi i .10

3 T ng quan các nghiên c u tr c đơy .15

4 Ph ng pháp nghiên c u .30

4.1 Mô hình nghiên c u .30

4.2 Ph ng pháp nghiên c u .33

4.3 M u d li u 36

4.3.1 M u nghiên c u 36

4.3.2 D li u nghiên c u 38

5 K t qu nghiên c u .44

5.1 Th ng kê mô t .44

5.2 Ma tr n t ng quan và nhân t phóng đ i ph ng sai .45

5.3 K t qu nghiên c u chính .46

5.4 Ki m đ nh bi n công c và tính n i sinh c a bi n .58

5.4.1 Ki m đ nh bi n công c .58

5.4.2 Ki m đ nh tính n i sinh c a bi n 58

5.5 Th o lu n k t qu h i quy đ i v i tr ng h p Vi t Nam 59

6 K t lu n và g i ý chính sách 62

6.1 K t lu n 62

6.2 G i ý chính sách Vi t Nam 63

Danh m c tài li u tham kh o

DANH M C C M T VI T T T

Ký hi u Tên đ y đ ti ng Anh Tên đ y đ ti ng Vi t

Panel Data

ngoài

t ng quát

ICRG International Country Risk Guide Các ch s r i ro chính tr

2SLS Two Stage Least Squares

Ph ng pháp h i quy bình ph ng bé nh t hai

DANH M C B NG BI U

B ng 4.1: M u d li u nghiên c u g m 28 qu c gia đang phát tri n trong giai

đo n t n m 2000 – 2014 37

B ng 4.2: Mô t các bi n và k v ng v d u c a các bi n trong mô hình 43

B ng 5.1: Th ng kê mô t d li u 44

B ng 5.2: Ma tr n t ng quan gi a các bi n đ c l p 45

B ng 5.3: Nhân t phóng đ i ph ng sai 46

B ng 5.4: K t qu h i quy trên Stata c a mô hình (1) 47

B ng 5.5: K t qu h i quy trên Stata c a mô hình (2a) 50

B ng 5.6: K t qu h i quy trên Stata c a mô hình (3a) 52

B ng 5.7: K t qu h i quy trên Stata c a mô hình (2b) 54

B ng 5.8: K t qu h i quy trên Stata c a mô hình (3b) 56

B ng 5.9: B ng t ng h p k t qu ki m đ nh bi n công c và tính n i sinh c a bi n mô hình (1), (2a), (3a), (2b) và (3b) 58

DANH M C TH

Hình 1: Ki u h i, ODA và FDI chuy n đ n các qu c gia đang phát tri n 11

Hình 2: l ch chu n c a các dòng v n ngo i t chuy n vào các qu c gia đang

phát tri n 12

Hình 3: Các n c nh n ki u h i nhi u nh t trong n m 2013 13

Hình 4: Các qu c gia có t l ki u h i trên GDP l n nh t n m 2013 14

TÓM T T

ngày càng gia t ng Ngu n ngo i t này nhanh chóng tr thành ngu n v n quan

đ ng đ u t , y t c ng nh giáo d c c a qu c gia nh n, tuy nhiên nó c ng có nh ng tác đ ng tiêu c c đ n n n kinh t nh t o áp l c t ng t giá làm gi m xu t kh u hay

tr ng kinh t các qu c gia đang phát tri n là đi u r t c n thi t th c hi n m c tiêu đó, lu n v n s d ng ph ng pháp IV - GMM v i m u d li u b ng c a 28

tài chính có tác đ ng thúc đ y t ng tr ng Ngoài ra, bài nghiên c u còn ch ra m i

tr ng kinh t

1 GI I THI U

IMF (2009) đư đ nh ngh a ki u h i là ngu n thu nh p c a h gia đình t

n c ngoài, ngu n ti n này đ c chuy n t nh ng ng i di c đi đ n m t qu c gia khác đ lao đ ng th i v ho c th ng xuyên Ki u h i bao g m ti n m t và phi ti n

qua các kênh phi chính th c

Dòng ki u h i ch y vào tr thành m t trong nh ng ngu n cung ngo i t l n

t ng tr ng kinh t thì quan đi m ki u h i có tác đ ng tiêu c c đ n t ng tr ng v n

t n t i trong các lý thuy t Nh ng ng i ng h các tác đ ng tiêu c c c a ki u h i

đ i v i t ng tr ng cho r ng, đ u tiên đi u này x y ra trong b i c nh b t cân x ng

ng i chuy n ti n thi u ki m soát trong vi c s d ng ti n c a ng i nh n, do đó,

ng i nh n có th không s d ng ngu n ki u h i cho các d án đ u t ho c s d ng

t ng tr ng Nghiên c u c a Chami và c ng s (2003) ch ra r ng ki u h i làm t ng

làm t ng phúc l i h gia đình Tuy nhiên, ki u h i l i làm thay đ i m i t ng quan

h ng gi m và ti n công có khuynh h ng gi m Trong đi u ki n không có ki u

l ng không gi m quá nhanh Tuy nhiên, ki u h i đóng vai trò nh b o hi m ch ng

l ng l n th tr ng lao đ ng Th ba, dòng ki u h i góp ph n t ng c ng dòng

cho các n c ph thu c vào l nh v c th ng m i (Amuedo-Dorantes & Pozo, 2004; Chami, Fullenkamp, và Jahjah, 2003)

Trong nghiên c u c a Nyamongo và Misati (2011); Aggarwal và c ng s

tr ng c a khu v c tài chính i u này x y ra khi nh ng ng i nh n ti n m tài

vào các ngân hàng h có th bi t thêm thông tin v các gói s n ph m c a ngân hàng

nh lưi su t cho vay, lãi su t ti n g i và các ch ng trình khuy n mãi khác N u tác

đ ng này c a ki u h i đ n l nh v c tài chính là có Ủ ngh a thì s phát tri n tài chính

đ c k v ng cao h n Tuy nhiên, nh th hi n trong các nghiên c u tr c đây,

(Deodat (2011); Mundaca (2009); Misati & Nyamongo (2010, 2011))

Ngoài ra còn có b ng ch ng trong các bài nghiên c u khác cho th y phát

thuy t đ u tiên v vai trò c a phát tri n tài chính đ c tìm th y trong Bagehot

h ng đ n qu n tr doanh nghi p, kinh doanh, đa d ng hóa và qu n lý r i ro, huy

đ ng và s h p nh t các ngu n ti t ki m, d dàng trao đ i hàng hóa - d ch v Các

m i công ngh (Misati (2007); Misati & Nyamongo (2011), Brown (1994)) Tóm

m t qu c gia

gia đang phát tri n v i s l ng l n Ngu n tài tr này t ng nhanh và n đ nh đôi khi v t c vi n tr phát tri n chính th c (ODA) và đ u t tr c ti p n c ngoài (FDI)

C n c t m quan tr ng c a ki u h i các qu c gia đang phát tri n và k t qu tác đ ng ch a rõ ràng c a ki u h i và phát tri n tài chính đ n t ng tr ng kinh t

gia đang phát tri n”

M c tiêu nghiên c u c a lu n v n là tìm ra b ng ch ng th c nghi m v tác

đ ng c a ki u h i, phát tri n tài chính đ n t ng tr ng kinh t các n c đang phát tri n trong giai đo n 2000 – 2014

tôi nghiên c u m i quan h gi a ki u h i và phát tri n tài chính là quan h b sung

Ph n 1: Gi i thi u C th trong ph n này tôi trình bày m c tiêu nghiên c u,

Ph n 2: C s lý thuy t c a ki u h i Ph n này tôi trình bày các dòng ki u

Ph n 5: K t qu nghiên c u chính và th o lu n k t qu h i quy đ i v i

tr ng h p c a Vi t Nam

Ph n 6: K t lu n và g i ý chính sách

2 C S LÝ THUY T C A KI U H I

2.1 Các dòng ki u h i

Theo đ nh ngh a c a World Bank trong Migration and Remittances

lao đ ng di c ho c nh ng ng i đ nh c n c ngoài g i v cho thân nhân quê

di c đ c xem là c dân c a qu c gia nh p c đ n ng i nh n quê h ng N u

ng i di c s ng qu c gia nh p c t m t n m tr lên thì đ c xem là ng i c

g m c ba thành ph n trên

th ng không đ c áp d ng b i các nguyên nhân khác nhau Nhi u qu c gia t p

h Kho ng cách gi a hai cách phân lo i này xu t hi n hoàn toàn tùy ý, ph thu c

Trong bài nghiên c u này, d li u ki u h i c a các qu c gia trong m u s

đ c thu th p t ngu n d li u c a World Bank bao g m c ba thành ph n c a ki u

h i: ki u h i c a ng i c trú, thu nh p c a lao đ ng n c ngoài và tài s n thuyên

2.2 Các kênh chuy n ti n c a ki u h i

g m có hai kênh chuy n ki u h i là kênh chính th c và phi chính th c Theo

c chuy n v thông qua các đ t v th m quê h ng, ki u h i còn đ c chuy n

Theo đ nh ngh a trên Investopedia, Hawala là m t kênh chuy n ti n thay th

th ng đ c h tr ch b ng ni m tin, quan h gia đình ho c các m i quan h trong

ti n khác đ th c hi n chuy n ti n

ng i dùng b i các nguyên nhân sau:

 Không c n m tài kho n ngân hàng, không c n các th t c hành chính ph c

t p

 Không yêu c u xác đ nh danh tính

 Chi phí giao d ch r và th p h n các kênh chính th c

 Nhanh và đáng tin c y vì đ c d a trên m ng l i ng i thân và b n bè,

tiêu c c cho kinh t c a qu c gia:

 Che d u các d li u có giá tr gây khó kh n cho Chính ph khi thu th p

 Gia t ng nguy c l m d ng ki u h i đ r a ti n và tài tr cho các ho t đ ng

đ c chuy n qua kênh phi chính th c r t l n, có th cao h n nhi u so v i kênh

thì đ tin c y c a s li u v n có th không cao (Barajas, Chami, Fullenkamp và

th ng là d li u đ c s d ng đ nghiên c u v ki u h i (Nyamongo, Misati, Kipyegon và Ndirangu (2012))

2.3 Khuynh h ng ki u h i trên th gi i

t ng tr ng kinh t cao thì v n đ u t là y u t v t ch t có tính quy t

đ nh Trong các ngu n l c thì ki u h i là kênh ngo i t m nh cho đ t n c mà không có m t kênh thu hút nào có th sánh n i

ch a k còn ph i t n m t l ng ngo i t không nh th m chí còn nhi u h n đ

nh p nguyên nhiên v t li u dùng trong s n xu t và tiêu dùng

c ng nh kh n ng qu n lý, t o thêm nhi u vi c làm gi i quy t đ c n n th t

trong n c, bên c nh đó còn gây nh h ng x u đ n môi tr ng, tài nguyên

qu c gia

vay trong th i gian dài v a có lãi su t th p và có nh ng kho n là vi n tr không

đ tr n c và còn gây ra gánh n ng n n n cho th h sau

USD thì đ n n m 2013 dòng ki u h i đư t ng lên 414 t USD đ t t c đ t ng

tr ng 18,3% so v i n m 2012 L ng ki u h i này m i ch là l ng ki u h i

rõ ràng nh ng các nhà nghiên c u tin r ng s ki u h i chuy n qua kênh này

c ng t ng đ ng s ti n chuy n qua kênh chính th c th m chí còn nhi u h n

2009 l ng ki u h i chuy n v các n c đang phát tri n ch còn 282 t USD

đ gi m 35% c a FDI trong n m 2009 và l ng ki u h i n m 2009 v n cao h n ngu n v n h tr phát tri n chính th c g n 3 l n

Hình 1: Ki u h i, ODA và FDI chuy n đ n các qu c gia đang phát tri n

n v : T USD

Ngu n: Tác gi v t s li u c a World Bank

ki u h i n đ nh chuy n v n c Tóm l i, ki u h i là ngu n ngo i t quan tr ng

đ i v i các n c đang phát tri n, theo sát FDI và l n h n ngu n v n ODA

qu c gia đang phát tri n, tác gi tính đ l ch chu n c a các dòng v n ngo i t đ

đo đ bi n đ ng c a các ngu n ti n Trong giai đo n nghiên c u t n m 2000

đ n n m 2014, đ l ch chu n c a t l đóng góp c a ki u h i vào GDP có giá tr

đóng góp c a ODA vào GDP có m c bi n đ ng th p nh t là 0,00012 n m 2009

có đ bi n đ ng cao h n h n so v i ODA và ki u h i v i đ l ch chu n đ t giá

Nh vi c th c hi n các chính sách thông thoáng k t h p v i các bi n pháp đưi ng đ thu hút ki u bào n , Trung Qu c, Philipine và Mexico ti p

nhi u ki u h i khác theo th t g m có: Nigeria, Ai C p, Pakistan, Bangladesh,

Vi t Nam và Ukraine Ph n l n các qu c gia nh n nhi u ki u h i trên th gi i

đ u là các n c có n n kinh t ch a phát tri n và đang c n nhi u v n đ đ u t

GDP c ng th hi n quy mô c a ki u h i và m c đ ph thu c c a qu c gia vào

Hình 4: Các qu c gia có t l ki u h i trên GDP l n nh t n m 2014

n v : %

Ngu n: Tác gi v t s li u c a World Bank

3 T NG QUAN CÁC NGHIÊN C U TR C ÂY

 Nghiên c u c a Chami, R và c ng s (2003): Dòng ki u h i có ph i là

m t ngu n v n h tr s phát tri n?

t ng nhanh liên t c đư t o đi u ki n thu n l i cho các nghiên c u v tác đ ng c a

đư s d ng d li u ki u h i t ng h p cho m u g m 83 qu c gia trong kho ng th i

dòng t b n th c trên GDP có t ng quan d ng v i t ng tr ng nh ng t l ki u

t ng tr ng

B c h i quy ti p theo bài nghiên c u làm sáng t nghi v n li u có m i quan

tr ng kinh t

t l ki u h i trên GDP đ c c l ng là m t hàm c a chênh l ch thu nh p và

đ ng t l ki u h i trên GDP c ng cho th y tác đ ng tiêu c c đ n t ng tr ng

gi i thích cho m i t ng quan âm gi a ki u h i và t ng tr ng kinh t ,

đ ng và s n l ng Trong đi u ki n không có ki u h i s thúc đ y t ng cung lao

đ ng đ bù đ p thu nh p suy gi m Tuy nhiên, ki u h i đóng vai trò nh b o hi m

ch ng l i cú s c thu nh p gi m, nó đ ng th i khi n cung lao đ ng không t ng nh

k v ng Do đó chu k kinh t có th di n ra theo h ng t i t h n, t ng r i ro v

(2003), IMF (2005) đư th c hi n nghiên c u b ng cách l y m u 101 qu c gia đang

Tuy nhiên, d li u ki u h i trong nghiên c u c a IMF (2005) khác v i nghiên c u c a Chami, R và c ng s (2003), ki u h i trong bài nghiên c u này bao

tu i th , đ u t , l m phát, cán cân ngân sách, đ m th ng m i và phát tri n tài chính

h ng c a ng i di c và n c ch nhà có cùng ngôn ng chung không B i vì các

1970-2003 có th th c hi n

đ i v i t ng tr ng GDP bình quân đ u ng i ít nh t là trong các qu c gia đ c nghiên c u

 Nghiên c u c a Adam (2005): Ki u h i có làm gi m nghèo đói nh ng

n c đang phát tri n hay không?

n c đang phát tri n trên th gi i t n m 1988-1999

đòi có th tác đ ng đ n l ng ki u h i g i v ho c t l di c Do v y đ kh c ph c

đư cho th y r ng kho ng cách gi a n c g i và nh n ki u h i có t ng quan âm v i

t ng quan d ng v i t l di c , bi n công c cu i cùng đ c s d ng là s n

đ nh chính tr

s s ng n c ngoài) và quy mô ki u h i g i v (đ c đo b ng t l c a l ng

ki u h i trên GDP) đ u có tác đ ng đáng k đ n vi c xoá đói gi m nghèo các

n c đang phát tri n C th 10% gia t ng trong di c qu c t , s gi m 3.5% t l

đ ng tích c c đ i v i vi c gi m nghèo đói nh ng n c đang phát tri n góp ph n đáng k đ n t ng tr ng kinh t

 Nghiên c u c a Catrinescu, N và c ng s (2006): Ki u h i, các đ nh ch

vƠ t ng tr ng kinh t

Catrinescu, N và c ng s (2006) cho r ng k t qu nghiên c u c a Chami và

l ng, Chami và c ng s đư không ch ra các v n đ liên quan đ n c l ng b ng

nh ng v n ch a lo i b hoàn toàn v n đ n i sinh, chính vì v y làm k t qu h i quy

b sai l ch

Do đó đ bài nghiên c u gi i quy t đ c các v n đ trên, Catrinescu, N và

tr ng kinh doanh lành m nh và l nh v c tài chính an toàn khuy n khích các h gia đình s d ng ki u h i đ đ u t vào c v n v t ch t và v n con ng i

T đó, Catrinescu và c ng s nh n ra vai trò quan tr ng c a các t ch c

kinh doanh, h ng dòng ki u h i đ n các ho t đ ng góp ph n t ng tr ng kinh t

ng i k tr c, t l ngu n v n (đ u t ) và dòng v n t nhân ròng trên GDP thì có

tham nh ng (CPI), sáu ch s đi u hành nh trong nghiên c u c a Kaufmann, Kraay

và Mastruzzi (2003) và các ch s r i ro chính tr ICRG

khá y u

 Aggarwal, Kunt và Peria (2006) nghiên c u ki u h i có thúc đ y phát

tri n tài chính hay không?

và gi m nghèo c a qu c gia nh n ki u h i Bài nghiên c u c a Aggarwal, Kunt và

n m 1975-2007 đ xem xét m i liên h gi a ki u h i và phát tri n khu v c tài

chính c bi t, Aggarwal, Kunt và Peria (2006) ki m tra có hay không ki u h i

v c t nhân

l ng tác đ ng c đ nh và ph ng pháp GMM đ khám phá m i quan h này Các

là t s c a ki u h i trên GDP Ngoài ra, nhóm tác gi còn s d ng thêm b bi n liên quan đ n phát tri n tài chính bao g m: log c a GDP đ đo l ng quy mô qu c

đoái, t ng các ngu n v n khác trên GDP (nh ngu n FDI, ngu n v n vi n tr ,

đ ki m soát các đ c tính c a qu c gia không đ c quan sát và cho nh ng cú s c

t ng n i sinh do vi c b sót bi n Bên c nh đó đ gi m tác đ ng nhân qu ng c

nh n ki u h i

quan d ng đ n ti n g i ngân hàng và tín d ng trên GDP Sau khi ti n hành các h i

quy, nhóm tác gi nh n đ c k t qu nh nhau v m i quan h gi a ki u h i và

th ng ngân hàng

 Nghiên c u c a World Bank (2006): nh h ng c a ki u h i đ i v i

nh ng n c M Latinh

N m 2006, World Bank c ng th c hi n nghiên c u v tác đ ng c a ki u h i

đ n t ng tr ng kinh t 67 n c trên th gi i trong giai đo n t 1991-2005 Các

bình quân đ u ng i k tr c, ch s r i ro chính tr ICRG, t l xu t kh u và nh p

sinh c a ki u h i

t ng t l ki u h i trên GDP t 0,7% lên 2,3% ch d n đ n gia t ng 0,27% trong

t ng tr ng GDP c bi t, khi đ u t n i đ a đ c đ a thêm vào mô hình nghiên

t ng đ u t n i đ a

 Nghiên c u c a Paola Giuliano, Marta Ruiz-Arranz (2009): Ki u h i, phát tri n tƠi chính vƠ t ng tr ng kinh t

sau: đánh giá t m quan tr ng c a ki u h i trong vi c thúc đ y t ng tr ng kinh t Bên c nh đó, nhóm nghiên c u tìm cách c th s t ng tác gi a ki u h i và phát tri n tài chính m t khía c nh b b qua trong các nghiên c u tr c đây v ki u h i,

b ng cách xem xét m i quan h gi a ki u h i và phát tri n tài chính là quan h b sung hay thay th thông qua h s c a bi n t ng tác N u h s h i quy là âm thì

ki u h i đóng vai trò thay th cho m c đ phát tri n tài chính th p b ng cách cung

Các bi n đ i di n cho phát tri n tài chính: đ u tiên là tính thanh kho n c a tài

s n trong h th ng tài chính là t l M2 trên GDP, t l n trên GDP, t l ti n g i trên GDP, t l c p tín d ng trên GDP khu v c công và khu v c t T t c các s

li u trên đ c l y t IMF và World Bank

Nghiên c u s d ng các ph ng pháp: OLS và SGMM B c đ u tiên trong bài nghiên c u, Giuliano và Ruiz-Arranz s d ng ph ng pháp bình ph ng bé

nh t (OLS) v i c l ng d li u b ng c a tác đ ng c đ nh đ h i quy t ng tr ng GDP bình quân đ u ng i v i ki u h i và các bi n ki m soát bao g m: l m phát, đ

m th ng m i đ c đo l ng b ng t ng xu t kh u c ng nh p kh u trên GDP, GDP bình quân đ u ng i k tr c, đ u t , t ng tr ng dân s , cân đ i ngân sách Chính Ph , s n m đi h c c a ng i dân T t c các bi n ki m soát đ u đ c l y log ngo i tr bi n l m phát và bi n cân đ i ngân sách Chính Ph T đó, nhóm tác

gi c tính theo mô hình sau:

GDP it = 0 + 1 GDP i,t-1 + 2 Rem it + 3 X it + t + i + it

th i gian t, Rem là t l ki u h i trên GDP, Xit là ma tr n bi n ki m soát đ c mô t

đo n trên, t là tác đ ng c a th i gian, i là tác đ ng c a qu c gia, it sai s ng u nhiên trong mô hình

Bên c nh đó, Giuliano và Ruiz-Arranz nh n ra r ng m c đ phát tri n tài chính c a n c nh n ki u h i s chi ph i đ n m c đích s d ng ki u h i và nh

h ng đ n t ng tr ng kinh t qu c gia T đó, nhóm nghiên c u đ a thêm bi n

t ng tác gi a ki u h i và phát tri n tài chính vào mô hình:

GDP it = 0 + 1 GDP i,t-1 + 2 Rem it + 3 FinDev it + 4 (Rem it FinDev it ) + 5 X it + t + i + it

Tuy nhiên mô hình t n t i v n đ n i sinh nên đ mô hình đ t k t qu t t h n

và gi i quy t đ c v n đ n i sinh, nhóm nghiên c u đư s d ng thêm ph ng pháp SGMM

K t qu c l ng khi s d ng ph ng pháp OLS và SGMM đ xem xét

m i quan h gi a ki u h i và t ng tr ng kinh t là h s h i quy không có Ủ ngh a

th ng kê Tuy nhiên khi thêm vào ph ng trình h i quy bi n t ng tác gi a ki u h i

và phát tri n tài chính thì ki u h i và t ng tr ng kinh t có quan h cùng chi u c hai ph ng pháp c l ng (OLS và SGMM) còn h s c a bi n t ng tác là âm,

các ki m đ nh đ nh y c ng cho k t qu t ng t T k t qu nghiên c u, nhóm nghiên c u k t lu n r ng ki u h i đóng vai trò thay th cho th tr ng tài chính kém phát tri n và là m t trong các ngu n v n thúc đ y t ng tr ng kinh t

 Nghiên c u c a Nyamongo, Misati, Kipyegon và Ndirangu (2012): Ki u

h i, phát tri n tà i chính vƠ t ng tr ng kinh t châu Phi

quy mô toàn c u mà ch a có m t nghiên c u c th cho khu v c châu Phi Qua bài nghiên c u Nyamongo và c ng s mu n ch ng minh vai trò c a ki u h i đ i v i

t ng tr ng kinh t khu v c châu Phi Xem xét vai trò c a ki u h i trong vi c t ng

c ng phát tri n tài chính đ h tr t ng tr ng kinh t Ngoài ra, nhóm nghiên c u còn xem xét m i quan h gi a bi n đ ng c a ki u h i và t ng tr ng kinh t M i quan h này ch a đ c đ c p đ n trong các nghiên c u tr c đây Do đó, đây đ c xem là m t đóng góp m i trong các nghiên c u v m i quan h gi a ki u h i và

t ng tr ng kinh t Nghiên c u đ c th c hi n trong th i gian dài t n m 1980 đ n

n m 2009, giúp nhóm nghiên c u có đ c k t qu nghiên c u chính xác h n v tác

c u Nh th hi n trong nghiên c u c a Giuliano và Ruiz-Arranz (2009), các nghiên c u không s d ng quan sát hàng n m tr c ti p Thay vào đó, trung bình c a các quan sát đ c th c hi n đ gi i thích cho s bi n đ ng chu k kinh doanh V

v n đ này, Nyamongo và c ng s chia m u giai đo n 1980-2009 thành 10 giai

đo n không ch ng chéo trong th i gian ba n m Trong khi h u h t các nghiên c u

d a trên m c trung bình n m n m D li u ki u h i nhóm nghiên c u dùng đây bao g m các lo i chuy n ti n riêng bi t sau đây: ki u h i c a ng i c trú, thu nh p

c a ng i lao đ ng n c ngoài và tài s n thuyên chuy n c a ng i di c Trong nghiên c u, nhóm tác gi đ a ra gi đ nh ki u h i và phát tri n tài chính s đóng vai trò quan tr ng trong t ng tr ng kinh t và s d ng các d li u đ c mô t đ y đ theo b ng sau:

X

Vector c a các bi n ki m soát bao g m t l

đ u t thu n trên GDP, t l l m phát, t l chi tiêu c a chính ph trên GDP, ch tiêu v ngu n nhân l c,đ m th ng m i

Trong bài nghiên c u, Nyamongo và c ng s đư s d ng ph ng pháp c

l ng OLS trên ba mô hình Pooled Model, Fixed Effects Model và Random Effects Model Ph ng pháp này d a theo các nghiên c u tr c đây c a Chami và c ng s

ch ra kh n ng có quan h nhân qu gi a ki u h i và t ng tr ng kinh t M i nghi

ng v kh n ng quan h nhân qu ng c l i xu t phát t th c t là ki u h i có th

nh h ng đ n s t ng tr ng c a các n c ti p nh n và do đó nh h ng đ n

l ng ki u h i nh n đ c trong t ng lai i u này làm h s c l ng b sai l ch

vì mô hình có hi n t ng n i sinh Vì v y, k t qu h i quy t c l ng OLS s không v ng kh c ph c hi n t ng n i sinh, nhóm nghiên c u s d ng ph ng pháp c l ng 2SLS và c g ng tìm các bi n có t ng quan v i bi n n i sinh,

nh ng không t ng quan v i sai s đ làm bi n công c

Sau khi s d ng ph ng pháp c l ng 2SLS đ kh c ph c hi n t ng n i sinh, nhóm nghiên c u đ a ra các k t qu sau: ki u h i xu t hi n là m t ngu n quan

tr ng c a t ng tr ng kinh t đ i v i các n c châu Phi trong th i k nghiên c u,

t là y u, ít nh t là trong m u đ c nghiên c u

 Hassan, Shakur và Bhuyan (2012) nghiên c u tác đ ng phi tuy n c a

ki u h i đ n t ng tr ng c a các qu c gia nh n: B ng ch ng th c nghi m

Bangladesh

Mô hình đ u tiên tác gi s d ng đ phân tích tác đ ng c a ki u h i đ n t ng

tr ng kinh t Bangladesh:

y t = 0 + 1t Rem t + z Z t + u t

y t = 0 + 1t Rem t + 2t Rem t 2 + z Z t + e t

Cu i cùng đ xem xét tác đ ng k t h p c a ki u h i và các bi n ki m soát khác, nh nghiên c u tr c đó, ki u h i có th tác đ ng đ n t ng tr ng kinh t

đư đ a thêm bi n t ng tác c a ki u h i và cung ti n M2 vào ph ng trình:

y t = 0 + 1t Rem t + 2t Rem t 2 + 3t (Rem x FD) t + z Z t + t

Trong đó, y là t ng tr ng GDP đ u ng i Rem là log c a t l ki u h i trên GDP Các bi n ki m soát là t l dòng v n g p trên GDP, s t ng tr ng dân s , t

l chi tiêu c a chính ph trên GDP, t l M2 trên GDP, t l l m phát T t c các

tác (Rem x FD) là log c a ki u h i trên GDP và log c a M2 trên GDP

ng v i m i ph ng trình trên, nhóm tác gi s d ng c ba ph ng pháp

c l ng OLS, 2SLS và GMM ki m soát v n đ n i sinh tác gi s d ng

ph ng pháp 2SLS và GMM v i bi n công c là GDP bình quân đ u ng i c a Saudi Arabia làm bi n công c cho ki u h i vì ph n l n ki u h i đ c g i t nh ng

ng i di c c a Bangladesh ch y u t các qu c gia Trung ông

K t qu nghiên c u c a ba ph ng pháp c l ng khá gi ng nhau i v i

tr ng h p th nh t, khi nhóm nghiên c u h i quy ph ng trình không có bi n ki u

h i bình ph ng và bi n t ng tác đ tìm m i quan h gi a ki u h i và t ng tr ng kinh t thì đ u cho h s h i quy âm và không có Ủ ngh a th ng kê

Tr ng h p th hai, khi nhóm tác gi thêm bi n ki u h i bình ph ng vào

ph ng trình thì h s c a bi n ki u h i có d u âm và có Ủ ngh a th ng kê còn các

tr ng kinh t Bangladesh Th i gian đ u c a giai đo n 1974 – 2006, ki u h i Bangladesh tác đ ng làm gi m t l t ng tr ng GDP bình quân đ u ng i do ki u

h i đ c s d ng vào l nh v c phi s n xu t, dòng ngo i t chuy n v nhi u là nguyên nhân làm t ng giá đ ng n i t , nh h ng đ n ho t đ ng xu t kh u hàng

C n b nh Hà Lan” Tuy nhiên, trong giai đo n sau ki u h i l i tác đ ng thúc đ y

t ng tr ng kinh t Theo lý gi i c a Hassan, G và c ng s vào giai đo n sau,

môi tr ng kinh t v mô thông thoáng h n thu hút các h gia đình h ng đ n vi c

Bangladesh vào giai đo n sau

Tr ng h p th ba, nhóm nghiên c u th c hi n h i quy ph ng trình sau khi

đư thêm bi n t ng tác gi a ki u h i và phát tri n tài chính i u này giúp h s h i quy c a bi n ki u h i d ng tuy nhiên h s này không có Ủ ngh a th ng kê

Hassan, G và c ng s (2012) nh n th y r ng các k t qu c a bài nghiên c u

ch a đ y đ Nhóm nghiên c u hy v ng trong bài nghiên c u sau s thêm s li u v

r ng s quan sát thành hàng quỦ thay vì hàng n m ho c s d ng d li u b ng thì k t

t ng đ u, n đ nh, ít ch u tác đ ng c a chu k kinh t thì nhi u nhà nghiên c u c ng

nh nh ng nhà làm chính sách đư b t đ u xem xét đ n tác đ ng c a ki u h i đ i v i

t ng tr ng kinh t Nhi u nghiên c u lý thuy t và th c nghi m đư ra đ i, m t s

tr ng kinh t Ngoài ra, m t s nghiên c u c g ng tìm hi u thêm gi a ki u h i và phát tri n tài chính có m i quan h b sung hay thay th và m i quan h này tác

đ ng nh th nào đ n t ng tr ng kinh t

D a trên nh ng k t qu th c nghi m có nhi u khác bi t, bài nghiên c u này

đ c th c hi n đ m t l n n a ki m tra tác đ ng c a ki u h i và phát tri n tài chính

đ n t ng tr ng kinh t