Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy môn Âm nhạc đã phần nàogiúp cho giáo viên dễ dàng hơn trong việc thiết kế bài giảng sinh động và thu hútđược sự chú ý của học sinh.. Tuy n
Trang 12.Thiết kế nghiên cứu
3 Qui trình nghiên cứu
4 Đo lường và thu thập dự liệu
6 6 6 7 19
I TÓM TẮT:
Trang 2Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy môn Âm nhạc đã phần nàogiúp cho giáo viên dễ dàng hơn trong việc thiết kế bài giảng sinh động và thu hútđược sự chú ý của học sinh Các chương trình tập huấn trước đây thường hướnggiáo viên sử dụng phần mềm Powerpoint để thiết kế bài giảng Tuy nhiên, phầnmềm này có một nhược điểm đó là không có được sự tương tác giữa học sinh, giáoviên với nội dung bài giảng Nội dung bài học được xây dựng mang tính chất trìnhchiếu, chính vì vậy trong thời gian qua đã có khá nhiều những phần mềm được tạo
ra nhằm khắc phục nhược điểm đó như: PowerPoin; Violet (Bạch Kim–Việt Nam);Adobe Presenter; Lecture Maker & Teaching Mate(Hàn Quốc); ActivInspire (gọi
là tương tác)
Trong số các phần mềm trên, có lẽ phần mềm ActivInspire, là 1 cái tên khá xa
lạ đối với các giáo viên Tuy nhiên, theo cảm nhận chủ quan của tôi, thì đây làphần mềm hỗ trợ tối đa cho giáo viên về công nghệ, kỹ năng dạy học tương tác,đồng thời, tạo ra một môi trường học tập mang tính liên kết chặt chẽ giữa các thànhviên, giữa người dạy và người học; cùng nhau chia sẻ dữ liệu, tài nguyên, chuyênmôn cũng như các công cụ, thiết bị hỗ trợ để phát huy tối đa trong việc dạy và học.Giao diện được thiết kế đẹp mắt, cuốn hút cả người dạy và học, mang lại cho giáoviên khả năng tiếp cận nhiều hoạt động giảng dạy, công cụ, hình ảnh, âm thanh vàmẫu, với cả một thế giới các tài nguyên bổ sung có trên hệ thống PrometheanPlanet Chương trình này tạo bài giảng với bút chạm cảm ứng và tích hợp các công
cụ nâng cao trong hiệu chỉnh
Giáo viên(GV), Học sinh(HS) có thể chủ động tương tác trực tiếp trên bài giảngcủa mình mà không phải theo một lịch trình có sẵn trong powerpoint, từ đó người
GV có thể tạo ra những hoạt động học tập ngay trên bài giảng của mình Còn cómột chế độ nữa gọi là "chế độ ghi chú màn hình nền", khi GV chọn chế độ này thìcác thầy cô sẽ tương tác được trên bất cứ phần mềm nào cũng được mà vẫn tậndụng được công cụ của phần mềm để tương tác trên phần mềm đó Phần mềm nàycòn có một hệ thống kiểm tra đánh giá đó là: Activote và Expresstion, với hệ thốngnày GV ra 1 câu hỏi bất kỳ sau 1 thời gian quy định trước GV có thể biết được em
đó trả lời sai hay đúng, không trả lời hay trả lời, và trả lời trong giây thứ bao nhiêu
Trang 3(Giống đấu trường 100, Ai là triệu Phú) Cuối cùng GV có thể xuất ra Excel đểtông kết lại Cụ thể như:
-ACtivote: hệ thống trả lời trắc nghiệm: trả lời được 2 dạng câu hỏi đó là: dạng câu hỏi đúng sai, và dạng câu hỏi trắc nghiệm có nhiều lựa chọn
- ACtivExpresstion: Dùng để trả lời tất cả các loại câu hỏi như: trả lời bằng chữ, bằng số, dạng câu hỏi sắp xếp, trắc nghiệm,…
Thấy được lợi ích của phần mềm này, tôi đã mạnh dạn chọn đề tài “Ứng dụngphần mềm tương tác (ActivInspire) trong dạy học Âm nhạc” trường THCS Nguyễn
Tự Tân Qua nghiên cứu bước đầu thấy hiệu quả học tập rất cao, HS hứng thú họctập hơn so với cách học thông thường
Nghiên cứu được tiến hành ở hai nhóm tương đương: hai lớp 6 trường THCSNguyễn Tự Tân Lớp 6A là lớp thực nghiệm, lớp 6B là lớp đối chứng Lớp thựcnghiệm được thực hiện giải pháp thay thế khi dạy các tiết học từ 10 đến tiết 15(theo phân phối chương trình-Âm nhạc lớp 6) Kết quả cho thấy tác động đã có ảnhhưởng rõ rệt đến kết quả học tập của HS: Lớp thực nghiệm đã đạt kết quả cao hơn
so với lớp đối chứng Điểm bài kiểm tra đầu ra của lớp thực nghiệm có giá trị trungbình là 8,9; điểm bài kiểm tra đầu ra của lớp đối chứng là 7,5 Kết quả kiểm chứngT-test cho thấy p< 0,05 có nghĩa là có sự khác biệt lớn giữa điểm trung bình củalớp thực nghiệm và lớp đối chứng Điều đó chứng minh rằng việc đổi mới phương
pháp dạy học bằng “Ứng dụng phần mềm tương tác (ActivInspire) trong dạy học
Âm nhạc-Lớp 6” đã làm nâng cao chất lượng học tập và làm HS thích thú hơn khi
học bộ môn này
II GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI:
Trang 4Hiện nay, sự bùng nổ của Công nghệ thông tin (CNTT) đã và đang tác độngmạnh mẽ vào sự phát triển của tất cả các ngành trong đời sống xã hội Việc ứngdụng CNTT trong việc dạy và học là yêu cầu bức thiết của ngành giáo dục tronggiai đoạn hiện nay Cũng như các môn học khác, việc áp dụng CNTT trong việcdạy học Âm nhạc góp phần thúc đẩy quá trình đổi mới phương pháp dạy học nhằmnâng cao hiệu quả của việc dạy và học Càng được quan tâm hơn bao giờ hết nhờứng dụng CNTT mà các bài giảng trở nên sinh động, cuốn hút người học hơn, giúpcho người học mạnh dạn tham gia vào các hoạt động trong giờ học Với đặc thù làmột môn học luôn cần có sự hỗ trợ của các phương tiện dạy học như tranh ảnh, âmthanh, nhạc, video v.v thì việc ứng dụng CNTT vào việc dạy học bộ môn Âmnhạc không những giúp cho người dạy phần nào tiết kiệm được thời gian chuẩn bị
đồ dùng dạy học cho các tiết học mà còn giúp cho người học tiếp cận được bàigiảng một cách dễ dàng
Ứng dụng CNTT nhằm giúp cho học sinh lĩnh hội tri thức một cách tốt nhất vàgiúp cho quá trình dạy học có hiệu quả hơn, có rất nhiều các phương pháp dạy họcđược áp dụng vào quá trình giảng dạy như: phương pháp dạy học lấy người họclàm trung tâm, phương pháp dạy học trong hoạt động và bằng hoạt động, phươngpháp dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề, phương pháp dạy học tương tác.Trong đó, phương pháp dạy học tương tác (hay còn gọi là sư phạm tương tác) làmột phương pháp dạy học tương đối mới hiện nay, nó vẫn chưa được áp dụngnhiều vào quá trình dạy học trong các trường phổ thông cũng như các giảng đườngđại học Để có thể phát huy tốt phương pháp dạy học tương tác thì yếu tố côngnghệ thông tin, các thiết bị công nghệ được sử dụng trong quá trình giảng dạy làkhông thể thiếu và một trong những phần mềm công cụ mới hỗ trợ rất tốt cho quátrình dạy học theo phương pháp tương tác đó là phần mềm ActivInspire- Đây làphần mềm soạn bài giảng nằm trong hệ thống dạy và học tương tác(DigitalInterative Classroom) của tập đoàn Giáo dục quốc tế Promethean (Vương quốcAnh) Hệ thống này bao gồm: ActivBoard - bảng từ tương tác; ActivPen - bút từtương tác, vừa có tính năng như bút viết bảng, vừa hoạt động như một con chuộtmáy tính; ActivSlate - có tính năng như bảng con của HS và có thể tương tác với
Trang 5bảng ActivBoard ở bất cứ nơi nào trong lớp; ActivVote– hệ thống phản hồi trắcnghiệm của HS (giống trò chơi truyền hình đấu trường 100)… tạo thành một hệthống kết nối hỗ trợ tốt việc dạy học tương tác giữa học sinh và giáo viên Đặc biệt,chương trình đã được Việt hóa hoàn toàn giúp giáo viên có thể dễ dàng tiếp cậncông nghệ giáo dục này Vốn đã quen với các hiệu ứng trình chiếu của PowerPointnên khi tiếp cận với ActivInspire, ban đầu, nghĩ rằng phần mềm này cũng khá bìnhthường (do không có những hiệu ứng như PowerPoint) Tuy vậy, khi được trực tiếpkhám phá phần mềm với các chuyên gia Kate Bonana và Stewart Hargreaves củachính tập đoàn Promethean, đã thật sự bất ngờ, những ý tưởng vốn không thể thựchiện hoặc phải lập trình tương đối phức tạp trên các phần mềm khác, thì giờ đây,giáo viên dễ dàng thực hiện các ý tưởng đó với ActivInspire.
Xuất phát từ những thực tế đã trình bày trên đây, tôi quyết định chọn đề tài
nghiên cứu của mình là “Ứng dụng phần mềm tương tác (Activinspire) trong
dạy học Âm nhạc-Lớp 6” Trường THCS Nguyễn Tự Tân.
III PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
1 Khách thể nghiên cứu:
Trang 6Tôi lựa chọn và đưa ra “Ứng dụng phần mềm tương tác (Activinspire) trong dạy học Âm nhạc-Lớp 6” Trường THCS Nguyễn Tự Tân, vì đây là trường
nơi tôi công tác nên có điều kiện thuận lợi hơn cho việc nghiên cứu đề tài khoa học
sư phạm của tôi
- Về ý thức học tập, tất cả các em ở hai lớp này đều tích cực, chủ động
- Về thành tích học tập của năm học trước, hai lớp tương đương nhau về điểm sốcủa tất cả các môn học
2 Thiết kế nghiên cứu:
Chọn hai lớp nguyên vẹn: lớp 6A là nhóm thực nghiệm và lớp 6B là nhóm đốichứng Tôi dựa vào kết quả kiểm tra 1 tiết trong học kì I môn Âm nhạc lớp 6 nămhọc 2013-2014 làm bài kiểm tra trước tác động Kết quả kiểm tra cho thấy điểmtrung bình của hai nhóm có sự khác nhau, do đó tôi dùng phép kiểm chứng T-Test
để kiểm chứng sự chênh lệch giữa điểm số trung bình của 2 nhóm trước khi tácđộng
Vì đặc thù bộ môn Âm nhạc là xếp loại đạt(Đ) và chưa đạt(CĐ) nên tôi dùng hình thức ghi điểm để so sánh độ chênh lệch của 2 nhóm.
Trang 7p=1,9>0,05, từ đó kết luận sự chênh lệch của điểm số trung bình của hainhóm thực nghiệm và đối chứng là không có ý nghĩa, hai nhóm được coi là tươngđương.
Sử dụng thiết kế 2: Kiểm tra trước và sau tác động đối với các nhóm tươngđương (được mô tả ở bảng 2)
Bảng 3: Thiết kế nghiên cứu.
trước tácđộng
sau tácđộng
Ở thiết kế này, tôi sử dụng phép kiểm chứng T-Test độc lập
3 Quy trình nghiên cứu:
a Thực trạng vấn đề:
Môn Âm nhạc là môn học đòi hỏi nhiều trực quan Theo tiết dạy truyền thống,muốn đạt hiệu quả, giáo viên phải chuẩn bị nhiều thứ như tranh ảnh, đàn organ,máy cassette, bảng phụ tổ chức trò chơi… Khi đã ứng dụng CNTT vào bài giảnghay còn gọi là giáo án điện tử, giáo viên đỡ phải vất vả chỉ cần dùng bút chọn là cóngay những thứ mà thay vì giáo viên phải khệ nệ mang lên lớp rồi treo lên gởxuống Vì vậy việc ứng dụng CNTT vào giảng dạy bộ môn thì không ai có thể phủnhận ưu điểm của nó Khảo sát hiệu quả từ phía học sinh cho thấy đa số các em rấtthích học môn Âm nhạc bằng bài giảng tương tác Tuy nhiên nhiều giáo viên ngạiứng dụng công nghê thông tin vào giảng dạy vì họ cho rằng sẽ tốn nhiều thời gian
để chuẩn bị Thực ra, để soạn một tiết dạy bằng giáo án điện tử, ngoài kiến thứccăn bản về vi tính, sử dụng thành thạo phần mềm ActivInspire, giáo viên cần phải
có niềm đam mê, sự sáng tạo, nhạy bén, tính thẩm mỹ để có thể thiết kế được mộtgiáo án hay Hơn nữa, trong quá trình thiết kế, giáo viên còn gặp không ít khó khăntrong việc đi tìm hình ảnh minh họa, âm thanh, tư liệu phim ảnh dẫn chứng phùhợp…
b Chuẩn bị bài của giáo viên:
Trang 8- Thiết kế một kế hoạch bài học ở lớp 6B không sử dụng “Ứng dụng phầnmềm tương tác (Activinspire) trong dạy học” quy trình chuẩn bị bài học như bìnhthường.
- Thiết kế một kế hoạch bài học ở lớp 6A có sử dụng “Ứng dụng phần mềmtương tác (Activinspire) trong dạy học” và có sử dụng các phần mềm MicrosoftPowerPoint, Video, hình ảnh ; sưu tầm, lựa chọn thông tin tại các website
c Tiến hành thực nghiệm:
Thời gian tiến hành vẫn tuân thủ theo kế hoạch dạy học của nhà trường và theothời khoá biểu để đảm bảo tính khách quan Cụ thể:
Bảng 4: Thời gian nghiên cứu
Thứ ngày Môn/lớp Tiết theo PPCT Tên bài dạy
Lê Minh Châu
Dân ca Thanh Hoá
Trang 9phần mềm ấy đưa vào trong dạy học bộ môn Âm nhạc thì rất thuận tiện bởi tínhnăng chung của các phần mềm này
I Sau đây tôi xin giới thiệu sơ lược về hệ thống bảng điện tử tương tác
HỆ THỐNG BẢNG ĐIỆN TỬ TƯƠNG TÁC GỒM:
1 ACTIVBOARD - Bảng trắng tương tác trong lớp học:
Kích cỡ 95’’, 78’’, 64’’ và 50’’ (inch) Được thiết kế dành cho lớp học,
Activboard rất bền ngay cả khi học sinh ném bất kỳ vật gì vào bảng Không nhưcác loại bảng khác, hệ thống lưới điện từ của bảng không bị ảnh hưởng bởi nhữngtác động hư hại trên bề mặt và cho phép bạn điều khiển với sự chính xác lạ thường
Trang 10
Kết hợp máy chiếu với bảng điện tử Activboard tạo ra khả năng điều chỉnh độ
cao của bảng trắng, giảm hiệu ứng đổ bóng và tăng cường độ an toàn cho máychiếu
2 ACTIVSTUDIO AND ACTIVPRIMARY SOFTWARE
PHẦN MỀM THIẾT KẾ BÀI GIẢNG
Bao gồm các giáo cụ điện tử, ghi hình và âm thanh, và trên 14,000 tài nguyênquốc tế để cung cấp một bộ công cụ giảng dạy hoàn chỉnh dành cho mọi lứa tuổi,
hỗ trợ giáo viên chuẩn bị bài giảng, soạn giáo án một cách nhanh chóng, dễ dàng,trình bày bài giảng sinh động, thực tế đến với các môn học, lôi cuốn giúp nâng caonăng lực của trẻ và trình độ chuyên môn của giáo viên
Bức ảnh sau sẽ hiển thị một hình ảnh thu nhỏ của của sổ phiên bản
ActivInspire Professional Danh sách bên tay trái sẽ chỉ cho bạn thấy những thành
Trang 11Tập tin (File) Mới (New) Chọn độ phân giải phù hợp Tuy nhiên, nên chọn Bảng lật kích cỡ màn hình (Screen size Flipchart).
Nhấp vào mũi tên để di chuyển tới lui giữa các trang trình bày
3 ACTIVOTE
HỆ THỐNG PHẢN HỒI CỦA HỌC SINH
Không dây và dễ sử dụng với người dùng, thiết bị Activote có hình quả trứng
Đó là phương pháp hiệu quả, nhanh chóng để nhận các ý kiến phản hồi từ toàn thể lớp học, thậm chí tạo động lực cho cả những học sinh e ngại nhất Giáo viên có thể ngay lập tức đánh giá năng lực học sinh qua kết quả trả lời và biểu đồ kết quả
4 ACTIVSLATE
KHI BẠN MUỐN GIẢNG DẠY TỪ BẤT CỨ NƠI NÀO TRONG PHÒNG HỌC Cho phép giáo viên có thể di chuyển đến bất cứ nơi nào trong lớp học mà vẫn cóthể điều khiển, kiểm soát được bài giảng Bạn có thể trang bị bao nhiêu bảng điều khiển Activslate cũng được, và cho phép bạn kiểm soát xem cái nào đang hoạt động vào bất kì lúc nào Activslate làm cho việc tham dự của học sinh dễ hơn bao giờ hết Vì bạn có thể chuyển Activslate từ người này sang người khác cho nên
Trang 12không ai cần phải rời khỏi chỗ ngồi.
Trang 13kiểm soát chính xác.
II Sử dụng phần mềm ActivInspire trong thiết kế bài giảng Âm nhạc:
Sau đây tôi xin trình bày một bài giảng tương tác trong chương trình lớp 6:
Bài 3 - tiết 12 (Theo phân phối chương trình)
- Ôn tập bài hát: HÀNH KHÚC TỚI TRƯỜNG
*Trò chơi nghe giai điệu đoán câu hát nào?
- Chọn câu trả lời đúng có trong bài hát “Hành khúc tới trường”
Trang 14Giáo viên(GV) cho HS bằng thiết bị thiết bị Activote có hình quả trứng đã chuẩn
Trang 16III ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC:
SƠ LƯỢC VỀ DÂN CA VIỆT NAM
Trang 19Sau một thời gian ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy, tôi nhận thấyviệc ứng dụng phần mềm Activinspire vào bài giảng đã tạo sự hứng thú, tích cựchọc tập của học sinh đồng thời giáo viên rất nhẹ nhàng khi lên lớp Như vậy hiệuquả đạt được của nhóm thực nghiệm là không ngẫu nhiên mà do kết quả của tácđộng
4 Đo lường và thu thập dữ liệu:
Bài kiểm tra trước tác động là bài kiểm tra 1 tiết trong học kì I năm 2013-2014
Đề kiểm tra do chính tôi trực tiếp nghiên cứu thiết kế
Bài kiểm tra sau tác động là bài kiểm tra học kì I năm 2013-2014 Sau khi thựchiện dạy xong các bài học trên môn Âm nhạc 6 Đề kiểm tra do tôi trực tiếp nghiên
cứu thiết kế (Đề kiểm tra trước và sau tác động có trinh bày ở phần phụ lục)
Nội dung trong chủ đề là “Âm nhạc lớp 6” Giáo viên chấm bài trực tiếp theođáp án đã xây dựng
IV PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN KẾT QUẢ:
Bảng 5: So sánh điểm trung bình và kết quả.
Chênh lệch giá trị TB chuẩn (SMD) 1,0
Như trên đã chứng minh rằng kết quả 2 nhóm trước tác động là tương đương.Sau tác động qua kiểm chứng cho ta thấy sự chênh lệch giửa điểm trung bình bằngT-Test cho kết quả p=0,0002, cho thấy sự chênh lệch giữa điểm trung bình nhómthực nghiệm và nhóm đối chứng rất có ý nghĩa, tức là chênh lệch kết quả điểmtrung bình nhóm thực nghiệm cao hơn điểm trung bình nhóm đối chứng là khôngngẫu nhiên mà do kết quả của tác động
Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD=
Theo bảng tiêu chí Cohen, chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD=1,0 cho
thấy mức độ ảnh hưởng của dạy học có “Ứng dụng phần mềm tương tác (ActivInspire) trong dạy học Âm nhạc-Lớp 6” nhằm nâng cao chất lượng học tập
của học sinh là rất lớn
8,9-7,51,4 =1,0