Bài dự thi kiến thức liên môn nhằm giải quyết các tình huống thực tiễn dành cho học sinh (2)

Để góp phần vào việc giúp các em học sinh hiểu được tính chất, CTCT, ứng dụng và sản xuất rượu Êtylic như thế nào … Nhóm giáo viên chúng tôi đã đề ra một số giải pháp vận kiến thức các m

Trang 1

Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Nam

Phòng Giáo dục và Đào tạo Duy Xuyên.

Trường THCS Trần Cao Vân.

Địa chỉ: Thị trấn Nam Phước, Duy Xuyên, Quảng Nam.

Điện thoại: 05103877301

Email: trancaovan@gmail.com

BÀI DỰ THI

BÀI GIẢNG TÍCH HỢP KIẾN THỨC LIÊN MÔN

MÔN HÓA HỌC LỚP 9.

THÔNG TIN VỀ NHÓM GIÁO VIÊN

1 Họ và tên: Trần Thị Phúc

Ngày sinh: 25 tháng 9 năm 1965

2 Họ và tên: Hồ Vỹ

Ngày sinh: tháng năm

3 Họ và tên: Hồ Thị A

Ngày sinh: tháng năm

Trang 2

PHỤ LỤC III

PHIẾU MÔ TẢ HỒ SƠ DẠY HỌC DỰ THI CỦA GIÁO VIÊN

1 Tên hồ sơ dạy học:

TÍCH HỢP KIẾN THỨC CÁC MÔN VẬT LÝ, TOÁN HỌC, SINH VẬT VÀ GIÁO DỤC CÔNG DÂN VÀO GIẢNG DẠY BÀI “RƯỢU ÊTYLIC” MÔN HÓA HỌC 9.

2 Mục tiêu dạy học:

Trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta thường gặp rất nhiều hiện tượng liên quan đến kiến thức hóa học Một trong những chất tác động rất lớn đến các đời sống của con người đó là “ Rượu Êtylic”

Để góp phần vào việc giúp các em học sinh hiểu được tính chất, CTCT, ứng dụng và sản xuất rượu Êtylic như thế nào … Nhóm giáo viên chúng tôi đã đề ra một số giải pháp vận kiến thức các môn học toán, lý, sinh, giáo dục công dân để giải quyết tốt các vấn đề liên quan đến bài rượu Êtylic

a Kiến thức : Biết được:

- Tính chất vật lý: Trạng thái, màu sắc, mùi vị, tính tan, khối lượng riêng, nhiệt độ sôi

- Khái niệm độ rượu

- CTPT, CTCT, đặc điểm cấu tạo

- Tính chất hoá học: phản ứng với Na, với Axitaxetic, phản ứng cháy

- Ứng dụng: Làm nguyên liệu, dung môi trong công nghiệp

- Phương pháp điều chế ancol Êtylic từ tinh bột, đường hoặc từ Êtylen

b Kỹ năng : - Quan sát mô hình ph/tử, thí nghiệm, mẫu vật, hình ảnh rút ra được nhận xét về đặc điểm cấu tạo phân tử và tính chất hoá học

- Viết các PTHH dạng CTPT và CTCT thu gọn

- Ph/biệt Ancol Êtylic với Benzen

- Tính khối lượng Ancol Êtylic th/gia hoặc tạo thành trong ph/ứng có s/dụng độ rượu và h/suất quá trình

- Giúp các em rèn tốt khả năng tư duy, thảo luận nhóm, thu thập thông tin, phân tích các kênh hình, kênh chữ, liên hệ thực tế

- Biết vận dụng kiến thức liên môn trong giải quyết vấn đề

c Thái độ: - Học sinh cần có năng lực vận dụng những kiến thức liên môn sau để giải quyết các vấn đề bài học đặt ra:

+ Môn vật lý: - Biết cách sử dụng ống đong để đong 1 thể tích rượu cho trước

+ Môn toán học: - Biết vận dụng những kiến thức toán học để biến đổi các công thức tính toán

về độ rượu, những công thức chuyển đổi giữa các đại lượng để thực hiện 1 bài toán hóa

+ Môn sinh học: - Biết được các tác hại của rượu đối với sức khỏa con người

+ Môn GDCD: - Giải thích vấn đề bảo vệ môi trường trong sản xuất, tận dụng những phế phẩm của quá trình sản xuất rượu để sản xuất những sản phẩm khác

- Nghiêm túc, hợp tác tốt , linh hoạt trong các hoạt động vận dụng kiến thức liên môn trong việc lĩnh hội kiến thức

3 Đối tượng dạy học của bài học.

- Số lượng học sinh: 50 em học sinh khối 9 của trường Trần Cao Vân

- Đặc điểm của Học sinh: Đại trà

* Dự án mà chúng tôi thực hiện là môn hóa học 9, đối với môn này có 1 số thuận lợi sau:

- Thứ nhất: các em học sinh lớp 9 đã tiếp cận và làm quen với kiến thức chương trình bậc THCS nói chung và môn hóa học nói riêng nên các em không còn bỡ ngỡ, lạ lẫm với những hình thức kiểm tra đánh giá mà giáo viên đề ra

- Thứ hai: Đối với kiến thức bài “ Rượu Êtylic” các em đã học ở bài trước các kiến thức liên quan đến Cấu tạo phân tử hợp chất hữu cơ; Tính chất của chất

- Thứ 3: Đối với các môn học khác cũng vậy như môn vật lý, sinh học, toán học các em cũng được tìm hiểu kiến thức liên quan đến môn hóa học trong đó có kiến thức về cách xây dựng 1 công thức tính toán, cách biến đổi các đại lượng trong 1 công thức, cấu tạo cơ thể người, cách đong thể tích chất lỏng bằng ống đong Vì vậy khi cần tích hợp kiến thức của một môn học nào đó vào vào bộ môn hóa học để giải quyết vấn đề trong bài học các em không cảm thấy bỡ ngỡ Như vậy việc tích hợp được kiến thức của các môn học này để giải quyết vấn đề trong môn hóa học một cách rất thuận lợi

4 Ý nghĩa của dự án:

Trang 3

- Đối với thực tiễn dạy học:

+ Nắm được tính chất vật lý và hóa học của rượu Êtylic, khái niệm độ rượu, công thức tính độ rượu

+ Nắm được ứng dụng và cách điều chế rượu Êtylic

- Đối với thực tiễn đời sống:

+ Học sinh hiểu được ý nghĩa về độ rượu trên các nhãn chai rượu

+ Biết cách pha chế rượu theo độ rượu cho trước bằng ancol kế

+ Biết được lợi ích của rượu và tác hại khi uống nhiều rượu

+ Biết cách sản xuất rượu từ những sản phẩm của ngành sản xuất nông nghiệp

5 Thiết bị dạy học, học liệu:

- Giaó viên:

+ Máy trình chiếu, ancol kế, ống đong, 1 số nhãn của các chai rượu, rượu Êtylic, đèn cồn, diêm, kim loại Natri, mô hình phân tử rượu êtylic, bát sứ, ống nghiệm, kẹp gỗ, panh sắt

+ Chèn 1 số hình ảnh về ứng dụng và điều chế rượu Êtylic

- Học sinh: Nghiên cứu kĩ nội dung bài học

6 Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học

Đối với bài “Rượu Êtylic” giáo viên thực hiện theo các bước sau:

CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC Nội dung Mô tả hoạt động của thầy và trò Tư liệu, phương

tiện, đồ dùng Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

HĐ1: Giới thiệu bài mới ( 2 phút)

- GV thuyết giảng: Khi lên men gạo, sắn, ngô (đã nấu chin) hoặc quả nho, quả táo người ta thu được rượu Êtylic Vậy rượu ÊTylíc có CTCT như thế nào? Có tính chất và ứng dụng gì? Ta sẽ tìm hiểu trong bài học hôm nay

- GV cho HS dựa vào SGK nêu CTPT và tính phân tử khối của rượu Êtylic

- Chốt lại câu trả lời đúng

- HS nghe giảng

- HS trả lời:

+ CTPT: C2H6O + PTK: 46

- Bảng trình chiếu:

- Slide 2 + Giới thiệu bài Rượu Êtylic + Nút lệnh:

CTPT, PTK cuả rượu êtylic

HĐ2: Tìm hiểu tính chất vật lý rượu Êtylic.( 8 phút )

Mục tiêu:

- Sử dụng kiến thức môn toán và môn vật lý cho HS tìm hiểu tính tan của rượu, xây dựng cong thức tính độ rượu và công thức biến đổi để làm bài tập.

- Tính chất vật lý, khái niệm độ rượu.

- Phân tích được kết quả TN để rút ra nhận xét

- Vận dụng kiến thức môn vật lý để rèn kỹ năng sử dụng ống đong để pha chế rượu và môn toán hóa học để xây dựng công thức tính độ rượu.

Phương pháp: Trực quan, phát vấn, trao đổi nhóm

I.

Tính chất vật lý

1 Tính chất vật lý

Rượu etilic là chất

lỏng không màu,

nhẹ hơn nước, tan

vô hạn trong nước,

sôi ở 78,30 Rượu

etylic hoà tan được

nhiều chất như iot,

benzen

1 Tính chất vật lý

- GV: Cho các nhóm HS quan sát lọ đựng rượu etilic

Gọi HS nêu các tính chất vật

lý của rượu (thể, màu, mùi)

- Gọi 1 HS lên bảng làm TN0

hòa tan rượu vào nước, nhận xét khả năng hòa tan của rượu trong nước

- Gọi 1 HS lên bảng làm TN0

hòa tan iốt vào rượu, nhận xét

- HS quan sát lọ đựng rượu etilic, 1 HS trả lời câu hỏi

1 HS lên bảng làm TN0, 1

HS khác nhận xét khả năng hòa tan của rượu trong nước

1 HS lên bảng làm TN0 hòa tan iốt vào rượu, 1 HS khác

Bảng trình chiếu.

- 1 lọ rượu Êtylic, 1 cốc nước, iốt

- Slide 2:

+ Bảng trình chiếu kết luận về tính chất vật lý

Trang 4

2 Độ rượu:

- Độ rượu là số ml

rượu etylic có

trong 100ml hỗn

hợp rượu với nước

- Công thức tính độ

rượu: Độ rượu =

Số ml rượu nguyên

chất x 100/ Số ml

hỗn hợp Rượu

khả năng hòa tan của iốt trong rượu

- GV cho HS liên hệ thực tế

và giải thích vì sao thường ngâm chuối, 1 số vị thuốc bắc vào rượu, ngâm để làm gì?

- GV cho HS rút ra kết luận

về tính chất vật lý của rượu Êtylic

- Trình chiếu tính chất vật lý của rượu Êtylic Và cho HS ghi bài

2 Độ rượu:

- Trình chiếu 1 số nhãn rượu (Nếp mới, Hữu nghị), hướng dẫn HS quan sát độ rượu ghi trên nhãn

- GV giới thiệu độ rượu và cho HS tìm hiểu khái niệm độ rượu

- GV cho HS vận dụng kiến thức vật lý 6 ôn lại cách sử dụng ống đong để pha loãng rượu

- Trình chiếu TN0 ảo về cách pha chế rượu 450, hướng dẫn

HS quan sát và cho HS trả lời câu hỏi: Thế nào là rượu 450

- Cho HS thảo luận nhóm trả lời câu hỏi: Thế nào là độ rượu?

- Trình chiếu kết luận về độ rượu

- Cho HS pha chế rượu 500 Kiểm tra lại độ rượu bằng ancol kế

- Từ khái niệm về độ rượu, cho HS vận dụng kiến thức môn toán học xây dựng công thức tính độ rượu

- Trình chiếu công thức tính

độ rượu

- Cho HS thảo luận nhóm làm

BT 4a,b

nhận xét khả năng hòa tan của iốt trong rượu

- HS liên hệ thực tế và giải thích

- HS rút ra kết luận về tính chất vật lý của rượu Êtylic

- HS ghi bài

- HS quan sát

- Rút ra lết luận

- Ghi vở

- HS quan sát

- HS thảo luận nhóm trả lời:

Là có 45ml rượu nguyên chất trong 100 ml hỗn hợp rượu và nước

Độ rượu là số ml rượu etylic

có trong 100ml hỗn hợp rượu với nước

- HS thảo luận nhóm vận dụng kiến thức môn toán học xây dựng công thức tính độ rượu: Độ rượu = Số

ml rượu nguyên chất x 100/

Số ml hỗn hợp Rượu

- HS thảo luận nhóm làm

BT 4a,b

- Slide 3: Trình chiếu 1 số nhãn rượu (Nếp mới, Hữu nghị)

- Slide 5: Trình chiếu thí nghiệm

ảo về các pha rượu 450

- Slide 6:

+ Bảng trình chiếu kết luận về

độ rượu

- Slide 7:

+ Bảng trình chiếu về công thức tính độ rượu

- Bảng nhóm để

HS làm BT4a, b

HĐ3: Tìm hiểu cấu tạo phân tử của Rượu Êtylic: ( 4’)

Mục tiêu: CTPT, CTCT, đặc điểm cấu tạo Quan sát mô hình phân tử, mẫu vật, hình ảnh rút ra được

nhận xét về đặc điểm cấu tạo phân tử.

Phương pháp: Làm thí nghiệm, trực quan; hoạt động nhóm;

II

Cấu tạo phân

tử của Rượu

Êtylic

- Cho HS quan sát mô hình phân tử rượu etilic , sau đó cho HS viết công thức cấu

- HS: Quan sát mô hình ph/tử và thảo luận nhóm viết CTCT của rượu etilic

- Mô hình phân

Trang 5

H H

 

H - C - C - O - H

 

H H

hay CH3-CH2-OH

* Đặc điểm liên

kết: Trong phân tử

Rượu Êtylic có 1 H

không liên kết với

C mà liên kết với O

tạo ra nhóm (-OH)

Chính nhóm (-OH)

này làm cho rượu

có tính chất đặc

trưng

tạo của rượu etilic

- Trình chiếu CTCT của rượu etilic, cho HS khác nhận xét

- Trình chiếu lên màn hình công thức cấu tạo rượu etilic trong đó nhóm (-OH) có màu khác Cho HS nêu đặc điểm cấu tạo của rượu etilic (hướng HS lưu ý sự khác nhau về vị trí của 6 nguyên tử hiđro)

- Trình chiếu về đặc điểm cấu

tạo của rượu Êtylic và cho

HS ghi bài

- 1 HS lên bảng viết CTCT của rượu etilic

- 1 HS khác nhận xét

Trong phân tử Rượu Êtylic

có 1 H không liên kết với C

mà liên kết với O tạo ranhóm (-OH) Chính nhóm (-OH) này làm cho rượu có tính chất đặc trưng

- HS ghi bài

tử rượu ÊTylic

- Slide 8: nút lệnh:

+ CTCT của

rượu êtylic

+ Hiệu ứng màu nhóm OH

+ đặc điểm liên kết

HĐ4:Tính chất hoá học: (10’)

Mục tiêu: Biết được:- Tính chất hoá học Quan sát mô hình phân tử, thí nghiệm, mẫu vật, hình ảnh

rút ra được nhận xét về tính chất hoá học.Viết các PTHH dạng CTPT và CTCT thu gọn Ph/biệt Ancol Êtylic với Benzen Vận dụng công thức toán học để tính khối lượng Ancol Êtylic th/gia hoặc tạo thành trong ph/ứng có s/dụng độ rượu và h/suất quá trình

Phương pháp: Làm thí nghiêm, hoạt động nhóm, làm việc cá nhân.

III Tính chất hoá

học:

1- Phản ứng cháy:

PTPƯ: C2H5OH +

3O2  t0 2CO2 +

3H2O

2 Phản ứng với Na

PTPƯ : C2H5OH +

2Na → 2 C2H

5-ONa + H2

1- Rượu Êtylíc có cháy không?

- Trình chiếu cách tiến hành

TN0

- GV: yêu cầu HS các nhóm làm TN0 ( GV hướng dẫn HS làm thí nghiệm đốt cồn, yêu cầu HS quan sát màu ngọn lửa )

- GV: Gọi một HS nêu hiện tượng, rút ra nhận xét và viết PTPƯ

- Trình chiếu kết luận và PTHH

2 Rượu etilic có phản ứng với Natri không ?

- Trình chiếu cách tiến hành

TN0: Cho một mẫu natri vào cốc đựng rượu etilic

- GV hướng dẫn HS làm TN

Yêu cầu HS quan sát hiện tượng xảy ra

- Gọi HS cho biết phản ứng trên thuộc loại phản ứng gì?

( thế), nguyên tử nào đã thế cho nguyên tử nào?

- Trình chiếu kết luận và cho

- HS theo dõi màn hình

- HS các nhóm làm TN0 đốt cồn, quan sát màu ngọn lửa

- HS nêu hiện tượng, rút ra nhận xét và viết PTPƯ

+ Hiện tượng: Rượu etilic cháy với ngon lửa xanh, toả nhiều nhiệt

+ Nhận xét : Rượu etilic tác dụng mạnh với oxi khi đốt nóng

+ PTPƯ: C2H5OH + 3O2



t0 2CO2 + 3H2O

- HS: Làm thí nghiệm theo nhóm và quan sát hiện tượng xảy ra

- HS nêu hiện tượng, rút ra nhận xét và viết PTPƯ

+ Hiện tượng: Có bọt khí thoát ra, mẫu Natri tan dần

+ Nhận xét: Rượu etilic tác dụng tác dụng với Na giải phóng khí H2

+ PTPƯ : C2H5OH + 2Na

→ 2 C2H5ONa + H2

phản ứng thế Nguyên tử Na

- Slide 10: Nút lệnh:

+ Trình chiếu cách tiến hành

TN0 đốt rượu êtylic

- dụng cụ: khay, đèn cồn, rượu êtylic, bát sứ + Trình chiếu hiện tượngquan sát được

+ Trình chiếu PTHH phản ứng cháy

+ Trình chiếu cách tiến hành

TN0 rượu êtylic Tác dụng với Na

- dụng cụ: khay, ống nghiệm, kẹp

gỗ, kẹp sắt, rượu êtylic, Na

+ Trình chiếu hiện tượngquan

Trang 6

3 Phản ứng với

axit axetic (sẽ học

ở bài 45)

HS ghi bài

3 Phản ứng với axit axetic (sẽ học ở bài 45)

đã thế cho nguyên tử H trong nhóm OH

- HS ghi bài

sát được

+ Trình chiếu PTHH phản ứng

Na tác dụng vơi rượu êtylic

HĐ4: Ứng dụng ( 5’)

Mục tiêu: - Biết được ứng dụng của rượu Êtylic.

- Vận dụng kiến thức sinh học để biết được lợi ích của rượu và tác hại của rượu đối với cơ thể nếu như uống nhiều rượu.

IV Ứng dụng - Trình chiếu ứng dụng của

rượu Êtylic

- GV cho HS nêu ứng dụng

- GV cho HS vận dụng kiến thức môn sinh giải thích vì sao uống nhiều rượu có hại cho sức khỏe?

- GV nhấn mạnh: Uống nhiếu rượu rất có hại cho sức khoẻ

- HS nêu ứng dụng

- HS thảo luận nhóm vận dụng kiến thức môn sinh giải thích: quá khả năng khử độc của gan, làm tê liệt tiểu não…

- Slide 15: Trình chiếu ứng dụng của rượu Êtylic

HĐ5: Điều chế: ( 5’)

Mục tiêu: - Biết được phương pháp điều chế ancol Êtylic từ tinh bột, đường hoặc từ Êtylen.

- Vận dụng kiến thức môn giáo dục công dân trong việc giáo dục bảo vệ môi trường.

V: Điều chế:

- Chất bột ( hoặc

đường )   lênmem

Rượu etilic

- Cho etilen tác

dụng với nước:

C2H4 + H2O   Axit

C2H5OH

- GV: người ta có thể điều chế rượu etilic bằng những cách nào?

- Trình chiếu cách sản xuất rượu Êtylic từ tinh bột, cho

HS nêu các bước tiến hành sản xuất rượu từ TB

- Trình chiếu kết luận và cho

HS ghi bài

- GV vận dụng kiến thức môn giáo dục công dân trong việc giáo dục bảo vệ môi trường

- HS: rượu etilic thường được điều chế theo các cách sau: lên men TB hoặc đường, cho C2H4 hợp nước

- HS nêu các bước sản xuất

- HS ghi bài

- HS vận dụng kiến thức môn GDCD để giải thích vấn đề bảo vệ môi trường trong sản xuất, tận dụng những phế phẩm của quá trình sản xuất rượu để sản xuất những sản phẩm khác

- Slide 17: Trình chiếu các bước nấu rượu Êtylic

- Slide 18: Trình chiếu PTHH điều chế rượu Êtylic

Hoạt động 3: Vận dụng, củng cố (10 phút )

Mục tiêu: - Củng cố, vận dụng những kiến thức đã học để làm bài tập.

- Vận dụng kiến thức toán học để làm bài toán tính theo PTHH

Phương pháp: Phát vấn, làm việc cá nhân.

Vận dung - Trình chiếu slide 19: Hệ

thống hóa kiến thức của bài, cho HS tóm tắt nội dung của bài học

Bài tập 1: Đốt cháy hoàn toàn 30 ml rượu Êtylic chưa

rõ độ rượu, cho toàn bộ sản phẩm cháy đi vào dd Ca(OH)2 dư được 100 gam kết tủa a/ Tính thể tích O2 để đốt cháy lượng rượu đó

b/ Xác định độ rượu, biết khối lượng riêng của rượu là

- HS tóm tắt các kiến thức của bài

- HS thảo luận nhóm tìm hiểu các bước làm bài 1:

+ PTHH: C2H5OH + 3O2



t0 2CO2 + 3H2O Ca(OH)2 + CO2  t0 CaCO3

+ H2O + Từ nCaCO3 và 2 PTHH →

nCO2 → nO2 → VO2

+ Từ nO2 và PTHH →

- Slide 19: Trình chiếu bảng tóm tắt hệ thống hóa kiên thức rượu Êtylic

Trang 7

- Trình chiếu slide 20:

Bài tập 2: Chất nào sau đây phản ứng được với Na ? Vì sao ?

a CH3 – CH3

b CH3 – CH2 - OH

c CH3 – O – CH3

Bài tập 3: Rượu Êtylic có thể tác dụng được với dãy chất nào sau đây ?

a K, Na, Ca, Mg

b K, Na, O2, Axit Axetic

c K, Na, Axit Axetic , NaOH

 Cộng điểm cho HS trả

lời đúng

- HS thảo luận nhóm tìm hiểu các bước làm bài 2:

b vì trong phân tử chất b có nhóm OH

- HS thảo luận nhóm tìm hiểu các bước làm bài 3: b

- Slide 20: Bài tập 2

- Slide 21: Bài tập 3

Hướng dẫn về nhà ( 1 phút)

-Học thuộc nội

dung phần ghi nhớ

-Trả lời và làm lại

các câu hỏi và bài

tập trong SGK

-Làm thêm các bài

tập trong SBT

- Tổng kết giờ học, chốt lại kiến thức cần nhớ

- Giáo viên hướng dẫn nội dung về nhà

- Slide 22: Nội dung dặn dò

Tiết 54: RƯỢU ÊTYLIC

A MỤC TIÊU :

1 Kiến thức : Biết được:

- Tính chất vật lý: Trạng thái, màu sắc, mùi vị, tính tan, khối lượng riêng, nhiệt độ sôi

- Khái niệm độ rượu - CTPT, CTCT, đặc điểm cấu tạo

- Tính chất hoá học: phản ứng với Na, với Axitaxetic, phản ứng cháy

- Ứng dụng: Làm nguyên liệu, dung môi trong công nghiệp

- Phương pháp điều chế ancol Êtylic từ tinh bột, đường hoặc từ Êtylen

2 Kỹ năng : - Quan sát mô hình ph/tử, thí nghiệm, mẫu vật, hình ảnh rút ra được nhận xét về đặc điểm cấu tạo phân tử và tính chất hoá học.- Viết các PTHH dạng CTPT và CTCT thu gọn

- Ph/biệt Ancol Êtylic với Benzen

- Tính khối lượng Ancol Êtylic th/gia hoặc tạo thành trong ph/ứng có s/dụng độ rượu và h/suất quá trình

3- Thái độ : Giáo dục ở lứa tuổi HS không được dùng bia rượu

B CHUẨN BỊ: Mô hình phân tử rượu etilic Cốc thuỷ tinh (2 chiếc), đèn cồn, panh sắt, diêm

Hoá chất : Natri, C2H5OH( cồn), H2O

C PHƯƠNG PHÁP: Trực quan thí nghiệm + vấn đáp, thảo luận nhóm.

D TỔ CHỨC

1- Ổn định: (1’)

2- KTBC:

3- Bài mới:

Công thức phân tử : C2H5OH Phân tử khối : 46

HĐ1:Tính chất vật lý(7’) I Tính chất vật lý

Trang 8

* KT và KN: Biết được:- Tính chất vật lý, khái niệm độ rượu.

- GV:Cho các nhóm HS quan sát lọ đựng rượu etilic( còn gọi là cồn) Gọi

HS nêu các tính chất vật lý của rượu

- HS: Quan sát và phát biểu, nhận xét về tính chất vật lý của rượu etilic:

Rượu etilic là chất lỏng không màu, nhẹ hơn nước, tan vô hạn trong

nước, sôi ở 78,30, hoà tan được nhiều chất như iot, C6H6

- GV: Gọi 1 HS đọc khái niệm độ rượu và giải thích: Độ rượu là số ml

rượu etylic có trong 100ml hỗn hợp rượu với nước

- GV yêu cầu HS thảo luận nhóm nêu công thức tính độ rượu

Độ rượu = Số ml rượu nguyên chất x 100/ Số ml hỗn hợp Rượu

HĐ 2:Cấu tạo phân tử : ( 8’)

* KT và KN: Biết được:

- CTPT, CTCT, đặc điểm cấu tạo Quan sát mô hình phân tử, mẫu vật,

hình ảnh rút ra được nhận xét về đặc điểm cấu tạo phân tử.

- GV: Cho HS quan sát mô hình phân tử rượu etilic , sau đó cho HS viết

công thức cấu tạo của rượu etilic

- HS: Quan sát mô hình ph/tử và viết CTCT của rượu etilic

- GV: Chiếu mô hình hay dùng mô hình thật (bằng nhựa ) cho HS xem để

biết công thức cấu tạo của nó

- GV: Hãy nêu đặc điểm cấu tạo của rượu etilic( hướng HS lưu ý sự khác

nhau về vị trí của 6 nguyên tử cacbon)

- GV: Chiếu lên màn hình công thức cấu tạo rượu etilic trong đó nhóm

(-OH) có màu khác

- HS thảo luận nhóm trả lời: Trong phân tử Rượu Êtylic có 1 H không

liên kết với C mà liên kết với O tạo ra nhóm (-OH) Chính nhóm (-OH)

này làm cho rượu có tính chất đặc trưng

HĐ3 :Tính chất hoá học : (13’)

* KT và KN: Biết được:- Tính chất hoá học Quan sát mô hình phân tử,

thí nghiệm, mẫu vật, hình ảnh rút ra được nhận xét về tính chất hoá

học.Viết các PTHH dạng CTPT vsà CTCT thu gọn.Ph/biệt Ancol Êtylic

với Benzen Tính khối lượng Ancol Êtylic th/gia hoặc tạo thành trong ph/

ứng có s/dụng độ rượu và h/suất quá trình

1- Phản ứng cháy:

- GV: yêu cầu HS các nhóm làm TN ( GV hướng dẫn HS làm thí nghiệm

đốt cồn, yêu cầu HS quan sát màu ngọn lửa )

- HS: Làm thí nghiệm theo nhóm và nêu hiện tượng quan sát được:

Rượu etilic cháy với ngon lửa xanh, toả nhiều nhiệt

Nhận xét : Rượu etilic tác dụng mạnh với oxi khi đốt nóng.

PTPƯ: C2H5OH + 3O2  t0 2CO2 + 3H2O

- GV: Có thể liên hệ các ứng dụng của rượu cồn

2/ Rượu etilic có phản ứng với Natri không ?

- GV: Hướng dẫn HS làm TN:Cho một mẫu natri vào cốc đựng rượu

etilic HS nêu hiện tượng quan sát được:

+ Có bọt khí thoát ra + Mẫu Natri tan dần

- GV: Gọi HS viết PTPƯ : C2H5OH + 2Na → 2 C2H5ONa + H2

3/ Phản ứng với axit axetic ( sẽ học ở bài 45)

Rượu etilic là chất lỏng không màu, nhẹ hơn nước, tan vô hạn trong nước, sôi

ở 78,30 Rượu etylic hoà tan được nhiều chất như iot, benzen

* Công thức tính độ rượu

Độ rượu = Số ml rượu nguyên chất x 100/ Số ml hỗn hợp Rượu

Ví dụ: Rượu 450 có nghĩa là:

Cứ 100ml rượu có chứa 45ml rượu etylic nguyên chất

II Cấu tạo phân tử:

H H  

H - C - C - O - H  

H H hay CH3 - CH2 - OH

* Đặc điểm liên kết: Trong phân tử Rượu Êtylic có 1 H không liên kết với C mà liên kết với O tạo ra nhóm (-OH) Chính nhóm (-OH) này làm cho rượu có tính chất đặc trưng

III.Tính chất hoá học:

1 Phản ứng cháy:

PTPƯ: C2H5OH + 3O2  t0

2CO2 + 3H2O

2 Rượu etilic có phản ứng với Natri không?

PTPƯ: C2H5OH + 2Na → 2C2H5ONa + H2

3/Phản ứng với axit axetic (

Trang 9

HĐ4: Ứng dụng ( 5’)

* KT và KN: Biết được- Ứng dụng của rượu Êtylic

- GV: gọi HS nêu các ứng dụng - HS: nêu ứng dụng dựa vào SGK

- GV: Nhấn mạnh : Uống nhiếu rượu rất có hại cho sức khoẻ

HĐ5: Điều chế: ( 5’)

* KT và KN: Biết được phương pháp điều chế ancol Êtylic từ tinh bột,

đường hoặc từ Êtylen.

- GV: người ta có thể điều chế rượu etilic bằng những cách nào?

- HS: rượu etilic thường được điều chế theo các cách sau :

- Chất bột ( hoặc đường )   lênmem Rượu etilic

- Cho etilen tác dụng với nước: C2H4 + H2O   Axit C2H5OH

sẽ học ở bài 45)

IV/Ứng dụng (SGK)

V/Điều chế

- Chất bột ( hoặc đường )



 

lênmem Rượu etilic

- Cho etilen tác dụng với nước: C2H4 + H2O   Axit

C2H5OH

4- Củng cố ( 5’)- GV:Gọi HS nhắc lại các tính chất cơ bản của rượu etilic

* Bài tập 1: Có 2 chất lỏng là rượu Êtylic và benzen Hãy nhận biết mỗi chất bằng phương pháp vật lý

và phương pháp hoá học:

* Bài tập 2: Đốt cháy hoàn toàn 30 ml rượu Êtylic chưa rõ độ rượu, cho toàn bộ sản phẩm cháy đi vào

dd Ca(OH)2 dư được 100 gam kết tủa a/ Tính thể tích O2 để đốt cháy lượng rượu đó

b/ Xác định độ rượu, biết khối lượng riêng của rượu là 0,8g/ml

* GV hướng dẫn: nCaCO3 = 1 mol, PTHH: C2H5OH + 3O2  t0 2CO2 + 3H2O

Ca(OH)2 + CO2  t0 CaCO3 + H2O

Từ nO2 và PTHH → nC2H5OH → mC2H5OH → VC2H5OH → Độ rượu

5- Dặn dò: (1’)Làm các bài tập 1,2,3,4,,5 trang 139SGK, chuẩn bị bài mới: Axit Axetic

7 Kiểm tra đánh giá kết quả học tập:

Kiểm tra 10 phút:

Câu 1: Nêu tính chất vật lý của rượu Êtylic và khái niệm độ rượu, công thức tính độ rượu, cách biến đổi công thức

Câu 2: Nêu tính chất hóa học của rượu Êtylic Viết PTHH minh họa

Câu 3: Nêu ứng dụng và cách sản xuất rượu Êtylic

8 Các sản phẩm của học sinh:

Kết quả bài làm của học sinh:

Từ kết quả học tập của các em chúng tôi nhận thấy việc kết hợp kiến thức liên môn vào một môn học nào đó là một việc làm hết sức cần thiết, có hiệu quả rõ rệt đối với học sinh Giúp các em học sinh không những giỏi một môn mà cần biết cách kết hợp kiến thức các môn học lại với nhau để trở thành một con người phát triển toàn diện Đồng thời việc thực hiện những dự án này sẽ giúp người giáo viên dạy bộ môn không ngừng trau rồi kiến thức của các môn học khác để dạy bộ môn của mình tốt hơn, đạt kết quả cao hơn

Định dạng
Số trang	9
Dung lượng	1,42 MB