Trân tr ng... John et al... Burnham et al... Thang đo hoàn ch nh Vi t báo cáo.
Trang 3Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u c a b n thân Các s
li u, k t qu trình bày trong lu n án là trung th c và ch a t ng đ c ai công
b trong b t k công trình lu n v n nào tr c đây
Tác gi
Nguy n Minh Tu n
Trang 4Qúy Th y, Cô Tr ng i h c Kinh t Thành ph H Chí Minh đã h t lòng truy n đ t nh ng ki n th c qúy báu trong su t th i gian tôi h c t i Tr ng, đ c
bi t là Giáo s , Ti n s Nguy n ông Phong đã h ng d n t n tình v ph ng pháp khoa h c và n i dung đ tài
Xin chân thành c m n H i đ ng qu n tr , Ban T ng giám đ c, các anh ch
đ ng nghi p và Quý khách hàng c a Công ty c ph n MISA đã giúp đ tôi trong
su t quá trình h c t p và th c hi n đ tài, đ c bi t là giai đo n kh o sát d li u Trân tr ng
Thành ph H Chí Minh, tháng 12 n m 2012
Ng i vi t
Trang 5M C L C
Trang
CH NG 1: T NG QUAN 1
1.1 T V N 1
1.2 M C TIÊU NGHIÊN C U 2 1.3 I T NG VÀ PH M VI NGHIÊN C U 3
1.4 PH NG PHÁP NGHIểN C U 3
1.5 K T C U C A LU N V N 4
CH NG 2: C S Lụ THUY T VÀ MÔ HÌNH NGHIểN C U 6
2.1 LÝ THUY T V LÒNG TRUNG THÀNH 6
2.1.1 Khái ni m 6
2.1.2 Ph ng pháp ti p c n s trung thành 7
2.1.3 Mô hình t ng quát 9
2.2 LÝ THUY T V S TH A MÃN KHÁCH HÀNG 10
2.2.1 Khái ni m 10
2.2.2 Nh ng nghiên c u v s th a mãn khách hàng 10
2.3 LÝ THUY T V RÀO C N CHUY N I 11
2.4 MÔ HÌNH NGHIÊN C U VÀ CÁC GI THUY T 17
2.4.1 Mô hình nghiên c u 17
2.4.2 Các gi thuy t nghiên c u 19
2.5 TÓM T T CH NG 2 19
CH NG 3: THI T K NGHIÊN C U 20
3.1 GI I THI U 20
3.2 THI T K NGHIÊN C U 20
3.2.1 Nghiên c u đ nh tính 20
3.2.2 Nghiên c u chính th c 21
3.3 XÂY D NG THANG O 23
3.3.1 Thang đo rào c n chuy n đ i (Switching Barrier) 23
3.3.2 Thang đo s th a mãn 24
3.3.3 Thang đo lòng trung thành 25
3.4 CÁC TIểU CHệ ÁNH GIÁ THANG O 26
Trang 63.4.1 Tiêu chí phân tích h s Cronbach Alpha 26
3.4.2 Tiêu chí phân tích nhân t EFA 26
3.5 TÓM T T CH NG 3 26
CH NG 4: PHỂN TệCH K T U KH O SÁT 28
4.1 GI I THI U 28
4.2 GI I THI U THÔNG TIN V I T NG NGHIÊN C U 28
4.2.1 T ng quan ngành công nghi p ph n m m Vi t Nam 28
4.2.2 Gi i thi u Công ty c ph n MISA 31
4.3 C I M C A M U KH O SÁT 38
4.4 ÁNH GIÁ THANG O 40
4.4.1 Ki m đ nh đ tin c y c a các thang đo b ng công c Cronbach’s Alpha 40
4.4.2 ánh giá thang đo b ng phân tích nhân t khám phá EFA 42
4.5 PHÂN TÍCH H I QUY 47
4.5.1 Mô hình h i quy 1 47
4.5.2 Mô hình h i quy 2 49
CH NG 5: K T LU N VÀ KHUY N NGH 52
5.1 TÓM T T N I DUNG NGHIÊN C U 52
5.2 CÁC K T QU CHệNH VÀ ÓNG GÓP C A NGHIểN C U 52
5.2.1 V h th ng thang đo 52
5.2.2 V m t lý thuy t 53
5.2.3 ụ ngh a đ i v i nhà qu n tr công ty ph n m m và các khuy n ngh 54
5.3 CÁC H N CH VÀ H NG NGHIểN C U TI P THEO 56
Trang 7DANH M C B NG BI U TRONG TÀI
Trang
B ng 2.1 Tóm t t các nghiên c u v rào c n chuy n đ i 8
B ng 3.1 Thang đo chi phí chuy n đ i 23
B ng 3.2 Thang đo S h p d n c a ph n m m do công ty khác cung c p 24
B ng 3.3 Thang đo m i quan h khách hàng 24
B ng 3.4 Thang đo s th a mãn 25
B ng 3.5 Thang đo lòng trung thành khách hàng 25
B ng 4.1 Th ng kê mô t m u theo ch c v 38
B ng 4.2 Th ng kê mô t m u theo thâm niên công tác 39
B ng 4.3 Th ng kê mô t m u theo trình đ h c v n 39
B ng 4.4 Th ng kê mô t m u theo gi i tính và tu i c a khách hàng 40
B ng 4.5 K t qu Cronbach alpha c a các khái ni m nghiên c u 42
B ng 4.6 Ma tr n các nhân t đã đ c xoay trong EFA l n đ u 43
B ng 4.7 Ma tr n các nhân t đã đ c xoay trong EFA sau khi lo i bi n 44
B ng 4.8 K t qu phân tích nhân t s th a mãn khách hàng (TM) 45
B ng 4.9 K t qu phân tích nhân t lòng trung thành khách hàng (LOY) 46
B ng 4.10 Tóm t t mô hình h i quy 1 47
B ng 4.11 ANOVA h i quy 1 48
B ng 4.12 Tr ng s h i quy 1 48
B ng 4.13 Tóm t t mô hình h i quy 2 51
B ng 4.14 ANOVA mô hình h i quy 2 51
B ng 4.15 Tr ng s h i quy mô hình 2 51
B ng 5.1 Th ng kê mô t các y u t trong CD 55
B ng 5.2 Th ng kê mô t các y u t trong HD 56
Trang 8DANH M C HÌNH V TRONG LU N V N
Trang
Hình 2.1 : Mô hình các khái ni m c b n 9
Hình 2.2 Mô hình th a mãn khách hàng t ng quát 9
Hình 2.3 Mô hình s th a mãn c a khách hàng và tác đ ng c a rào c n đ i v i l a ch n c a khách hàng d ch v thông tin di đ ng 12
Hình 2.4 Mô hình nghiên c u tác đ ng c a s tho mãn và Rào c n đ i v i S trung thành c a khách hàng d ch v thông tin di đ ng t i Hàn Qu c 16
Hình 2.5 Mô hình nghiên c u đ ngh 18
Hình 3.1: Qui trình nghiên c u 22
Hình 4.1 Doanh thu ngành ph n m m Vi t Nam 2005 – 2012 29
Hình 4.2 S đ c c u t ch c c a công ty c ph n MISA 35
Hình 4.3 Bi u đ t ng tr ng ngu n nhân l c 2009 – 2012 c a MISA 36
Hình 4.4 Bi u đ c c u lao đ ng theo đ tu i c a MISA 36
Hình 4.5 Bi u đ c c u lao đ ng theo trình đ c a MISA 37
Hình 4.6 K t qu ho t đ ng kinh doanh c a MISA 37
Trang 9CH NG 1
T NG QUAN
Trong nh ng n m qua, th tr ng ph n m m Vi t Nam đã có nh ng m c t ng
tr ng n t ng i u này đ c th hi n b ng các con s qua t ng n m và s phát tri n này ti p t c đ c đánh giá cao trong nh ng n m t i n u nhìn vào chi n l c phát tri n công ngh thông tin c a Chính ph và doanh nghi p Vi t Nam
Theo H ng Loan (2011), Vi t Nam đã đ y m nh r ng rãi vi c ng d ng công ngh thông tin vào nhi u ngành, l nh v c tr ng đi m v i m c tiêu xây d ng và phát tri n Chính ph đi n t , công ty đi n t , doanh nghi p đi n t và trong các giao
d ch th ng m i cho nên ngành công ngh thông tin đã có nh ng b c phát tri n
v t b c so v i nhi u n c trong khu v c Asean Công ngh thông tin đang d n tr thành ngành công nghi p m i nh n có t c đ t ng tr ng 20 – 25%/n m, v i doanh thu 7 – 8 t USD vào n m 2011 Song song v i vi c ng d ng, Vi t Nam c ng đang xây d ng chi n l c phát tri n ngành công ngh thông tin v i s ra đ i c a các khu công ngh cao, trung tâm ph n m m v i m c tiêu phát tri n ngu n nhân l c công ngh thông tin và truy n thông có trình đ và ch t l ng cao làm khâu đ t phá Theo đánh giá c a nhi u t ch c n c ngoài, hi n th tr ng tiêu th ph n
m m c a Vi t Nam đang có t c đ t ng tr ng hàng n m so v i nhi u n c trong khu v c và trong nh ng n m ti p theo nhu c u ph n m m và gi i pháp công ngh s
ti p t c t ng tr ng m nh ây s là đ ng l c quan tr ng đ doanh nghi p ph n
m m n c ngoài thâm nh p vào th tr ng Vi t Nam Nh ng n m g n đây, Vi t Nam có t c đ phát tri n công ngh thông tin r t nhanh Th tr ng Vi t Nam đang
ch ng ki n s c nh tranh th ph n sôi đ ng c a r t nhi u các nhà cung c p ph n
m m Theo đánh giá c a m t s hãng ph n m m trong khu v c châu Á, v i t c đ phát tri n là 50%/n m, Vi t Nam là th tr ng ti m n ng c a các hãng ph n m m
l n Th tr ng ph n m m công ngh thông tin Vi t Nam đ c d báo s có t l
t ng tr ng hàng n m đ t 16% trong giai đo n 2011 – 2015
Trang 10Trong th tr ng c nh tranh nh hi n nay khách hàng ngày càng có nhi u c
h i l a ch n s n ph m và d ch v , ít b ràng bu c v i nhà cung c p d ch v Hi n
t ng khách hàng chuy n đ i qua l i gi a các nhà cung c p đã x y ra m t cách
t ng đ i ph bi n Tình hình trên bu c các nhà cung c p s n ph m và d ch v ph n
m m hi n t i có th ph n l n nh MISA, FPT… ph i có chi n l c thích h p nh m
gi chân khách hàng, duy trì vi c s d ng ph n m m hi n có, s n sàng nâng c p,
c p nh t và làm cho khách hàng tr nên trung thành h n
Khách hàng là tài s n vô giá c a doanh nghi p, s trung thành c a khách hàng
có ý ngh a s ng còn v i s phát tri n trong t ng lai c a m t công ty nói chung hay nhà cung c p s n ph m và d ch v ph n m m nói riêng Khách hàng trung thành góp ph n duy trì m c t ng tr ng n đ nh trong đi u ki n có r t nhi u hãng ph n
m m n i ti ng trên th gi i đã, đang và s th c hi n k ho ch đ b vào th tr ng
ph i cân nh c m i khi có ý đ nh chuy n sang nhà cung c p khác Ngoài ra c ng còn các y u t tác đ ng khác nh : S c h p d n c a ph n m m thay th t các nhà cung
c p khác, M i quan h cá nhân gi a khách hàng và nhân viên công ty ph n m m,
c ng là nguyên nhân xúc tác, thúc đ y khách hàng quy t đ nh chuy n đ i ph n m m đang s d ng
Do đó, vi c đ a các nhân t tác đ ng này vào mô hình nghiên c u trên th
tr ng ph n m m Vi t nam có ý ngh a v m t nghiên c u khám phá, ph c v cho
vi c xây d ng, th c hi n các ho t đ ng ti p th và ch m sóc khách hàng c a các công ty ph n m m đ t hi u qu h n
Xu t phát t nh ng v n đ trên, tôi ch n đ tài ắNH NG NHÂN T RÀO
Trang 11C N CHUY N I NH H NG N S TH A MÃN VÀ LÒNG TRUNG THÀNH C A KHÁCH HÀNG TRONG L NH V C PH N M M
T I VI T NAM: NGHIÊN C U TR NG H P PH N M M K TOÁN
a ra khuy n ngh cho doanh nghi p ph n m m trên c s phân tích các
y u t trong mô hình nghiên c u
1.4 PH NG PHÁP NGHIÊN C U
Nghiên c u đ c ti n hành thông qua hai giai đo n chính là: (1) nghiên c u
đ nh tính nh m xây d ng và hoàn thi n b n ph ng v n; (2) nghiên c u đ nh
l ng nh m thu th p, phân tích d li u kh o sát, c ng nh c l ng và
ki m đ nh các mô hình
Trang 12 tài s d ng nhi u công c phân tích d li u: các th ng kê mô t , phân tích nhân t khám phá (EFA), ki m đ nh thang đo (Cronbach’s Alpha), t-test, ANOVA, h i quy b i v i ph n m m SPSS
D li u ph c v cho vi c xây d ng mô hình s đ c ch n l c t các ngu n
th c p đã có t các nghiên c u th tr ng tr c đây, các báo cáo c a Công
ty c ph n MISA, k t h p ti n hành thu th p d li u s c p, b ng b ng
ph ng v n c u trúc, ph ng v n tr c ti p khách hàng B ng ph ng v n ch n
l c m t s câu h i th ng đ c dùng trong các nghiên c u tr c đây, k t
h p th o lu n nhóm, ph ng v n các chuyên gia trong các Công ty ph n m m
t i Vi t nam
1.5 K T C U C A LU N V N
Ch ng 1 T ng quan
Trình bày lý do ch n đ tài, các m c tiêu nghiên c u, ph m vi nghiên c u,
gi i thi u ph ng pháp nghiên c u và ý ngh a c a đ tài
Ch ng 2: C s lý thuy t và mô hình nghiên c u
Trình bày c s lý thuy t v các y u t rào c n chuy n đ i nhà cung c p, s tho mãn và lòng trung thành c a khách hàng Ph n ti p theo là t ng l c các nghiên c u liên quan và đ a ra mô hình nghiên c u c a đ tài
Gi i thi u v th tr ng ph n m m Vi t Nam, các nhà cung c p ph n m m,
gi i thi u ph n m m k toán, Công ty MISA Phân tích d li u, ki m đ nh các gi thuy t và mô hình Trình bày k t qu phân tích Nêu ý ngh a th c ti n c a đ tài và khuy n ngh m t s bi n pháp t ng c ng s tho mãn và trung thành c a khách hàng v i các công ty ph n m m t i Vi t Nam
Trang 13Ch ng 5: K t lu n
Tóm t t và th o lu n k t qu nghiên c u, các đóng góp và h n ch c a nghiên c u và đ xu t h ng nghiên c u ti p theo
Kotler (2003) cho r ng: Vi c m t s ng i đ c bi t trung thành đ i v i m t
s nhãn hi u là đi u không th bàn cãi Nh ng ng i s h u xe Harley Davidson s không chuy n đ i dù b thuy t ph c r ng th ng hi u xe mô tô khác ho t đ ng t t
h n Nh ng ng i s d ng Apple Macintosh s không chuy n sang s d ng Microsoft th m chí n u h có th có đ c m t s l i th Nh ng ng i hâm m BMW s không chuy n sang Mercedes Chúng tôi nói r ng m t công ty có đ c
lòng trung thành th ng hi u cao khi có m t s l ng l n khách hàng không chuy n sang s d ng th ng hi u khác
S trung thành đ c mô t nh là s k t h p công khai gi a hành vi trung thành và s cam k t quan h (Ganesh, Arnold & Reyholds, 2000)
S th a mãn và S trung thành không th thay th cho nhau M t khách hàng
có th tr nên trung thành mà không c n m c đ th a mãn cao (tr ng h p có r t ít
s ch n l a) và khách hàng v n đ c th a mãn nh ng v n ch a trung thành (tr ng
h p có nhi u s l a ch n) (Bloemer & Kasper 1995; Oliver 1999)
M c dù có nhi u nghiên c u s trung thành đ i v i s n ph m h u hình (trung thành nhãn hi u) Nh ng k t qu nghiên c u trong l nh v c này không có tính t ng quát hóa đ i v i s trung thành trong l nh v c d ch v (Boemer et al, 1999)
Trang 14Nghiên c u s trung thành c a khách hàng th ng đ c ti p c n theo ba
h ng là “Hành vi”, “Thái đ ” ho c “Nh n th c”, v n là ba thu c tính dùng làm tiêu chu n đánh giá s trung thành c a khách hàng, trong đó ti p c n “hành vi” phân tích bi u l bên ngoài c a khách hàng nh : hành vi mua liên t c trong quá
kh , sau đó đo l ng m c đ trung thành b ng t c đ mua, t n su t mua và kh
n ng mua Ti p c n “Thái đ ” đ c p đ n các bi u hi n n i tâm c a khách hàng
nh : tâm lý, s a thích và c m nh n c a khách hàng tín nhi m đ i v i riêng m t
s n ph m, d ch v c th nào đó (Oh, 1995)
2.1.2 Ph ng pháp ti p c n s trung thành
Ti p c n ki u ắTích h p” đ c xem là k t h p ti p c n theo Hành vi, Thái đ ,
Nh n th c đ t o nên khái ni m s trung thành c a khách hàng S trung thành c a khách hàng đ i v i d ch v đ c xác đ nh b i m c đ theo đó khách hàng bi u l hành vi mua l p l i t m t nhà cung c p d ch v , duy trì thái đ tin c y đ i v i nhà cung c p và ch quan tâm s d ng d ch v c a nhà cung c p này (Gremler & Brown, 1996)
Ti p c n ki u ắRƠo c n”: Các nghiên c u g n đây v các y u t nh h ng đ n
s trung thành c a khách hàng th ng t p trung vào y u t th a mãn (Satisfaction)
và y u t rào c n chuy n đ i nhà cung c p d ch v (Switching Barrier) (Dick & Basu, 1994; Gerpott, Ram, & Schindler, 2001; Lee & Cunningham, 2001) Khách hàng có kinh nghi m s d ng d ch v trong quá kh có m c đ hài lòng cao th ng duy trì d ch v v i nhà cung c p hi n t i và ti p t c mua các phiên b n m i Tuy
r ng k t qu m t s nghiên c u c ng cho th y s tho mãn c a khách hàng có quan
h d ng v i s trung thành, nh ng không ph i lúc nào nó c ng là đi u ki n đ Trong m t s tr ng h p hi u ng này không ph i nh k v ng C th m t s khách hàng tho mãn nh ng v n chuy n đ i nhà cung c p d ch v , ho c s d ng
đ ng th i nhi u d ch v c a nhi u nhà cung c p, ho c chuy n đ i qua l i gi a các nhà cung c p Do v y m t s nhà nghiên c u đ ngh c n thi t ph i phân tích thêm các y u t nh h ng ti m tàng khác Trong tr ng h p này khái ni m “Rào c n chuy n đ i” đ c đ ngh (Jones et al., 2002) H n n a các nghiên c u khác còn
Trang 15ch ng minh đ c r ng “Rào c n chuy n đ i” đóng vai trò bi n đi u ch nh trong quan h gi a s th a mãn và s trung thành Nói cách khác, v i m t m c đ tho mãn nh t đ nh, m c đ trung thành có th thay đ i tu thu c biên đ thay đ i c a
“Rào c n chuy n đ i” (ví d Colgate & Lang, 2001; Jones et al.,2002; Lee & Cunningham, 2001)
i v i rào c n chuy n đ i, đã có các tác gi nghiên c u:
B ng 2.1 Tóm t t các nghiên c u v rào c n chuy n đ i Tác gi N m Phân lo i rƠo c n (Typology)
l ng, giá c a m ng khác)
- Chi phí n i sinh (chi phí phát sinh khi chuy n đ i)
Mark Colgate & Bodo
Lang
2001 - Chi phí chuy n đ i (v t ch t, c h i)
- u t thi t l p quan h (tinh th n)
- Nhi u ch n l a (s n ph m đa d ng, h p d n, nhi u
nhà cung c p khác nhau) Michael A.Jones,
David L
Mothersbaugh &
Sharon E Beatty
2002 - Chi phí nh n bi t đ c (v t ch t, tinh th n)
- Chi phí quan h cá nhân (tinh th n)
- Nhi u ch n l a (s n ph m đa d ng, h p d n, nhi u
nhà cung c p khác nhau) Thomas A.Burnham,
Judy K.Frels & Vijay
Mahajan
2003 - Chi phí th t c (Th i gian, công s c)
- Chi phí tài chính, (ti n b c, v t ch t)
- Chi phí quan h cá nhân (tinh th n)
Trang 16Ngu n: Ph m c K (2006)
Mô hình bi u di n m i quan h gi a các khái ni m th a mãn & trung thành, v i
s tham gia c a y u t Rào c n chuy n đ i đóng vai trò bi n hi u ch nh m i quan
h Th a mãn và Trung thành nh sau:
Hình 2 1 : Mô hình các khái ni m c b n
Ngu n: Kim et al (2004)
2.1.3 Mô hình t ng quát
M c dù các nghiên c u khác nhau có các ph ng pháp ti p c n khác nhau theo
ki u tích h p hay rào c n nh trên đã trình bày Tuy nhiên, mô hình nghiên c u m i quan h nhân qu gi a ch t l ng d ch v v i s th a mãn và s trung thành c a khách hàng v n có d ng t ng quát nh hình 2.2
Hình 2 2 Mô hình th a mưn khách hƠng t ng quát
Trong mô hình này, ch t l ng d ch v nh n th c và s th a mãn đ c xem
là ti n đ c a s trung thành Các nghiên c u th c t ch ra r ng 2 y u t này khác
bi t v khái ni m (Bitner, 1990; Boulding, Kalra, Staelin & Zeithaml, 1993) M c
dù quan h nhân qu gi a ch t l ng d ch v và s th a mãn v n còn là đ tài tranh
Th a mãn khách hàng
Duy trì khách hàng
Rào c n chuy n đ i
Khách hàng th a mãn
thành
Trang 17cãi trong nh ng n m g n đây (Bitner 1990; Brady & Robertson, 2001; Chenet et al, 1999; Nguyên & LeBlanc, 1998; Shemwell et al, 1998; Zeithaml et al, 1993) Tuy
v y k t qu các nghiên c u g n đây trong m t s l nh v c đã ng h gi thuy t này
v i đ giá tr th c ti n cao (Gottlieb et al, 1994; Lassar et al,2000; Ostrowski et al, 1993) Nghiên c u c a McDougall & Levesque (2000) cho k t qu s th a mãn khách hàng có quan h ch t v i s trung thành d ch v Ngoài ra, Stank et al, (1999)
k t lu n r ng ch t l ng d ch v không có nh h ng m t cách có ý ngh a lên s trung thành c a khách hàng, nh ng nó nh h ng gián ti p m t cách có ý ngh a lên
s trung thành c a khách hàng thông qua s th a mãn khách hàng
d ng (Spreng et al.,1996) Bachelet (1995) đ nh ngh a s th a mãn c a khách hàng
là m t ph n ng mang tính c m xúc c a khách hàng đáp l i v i kinh nghi m c a h
v i m t s n ph m hay d ch v M t quan ni m khác cho r ng s th a mãn c a khách hàng là s đáp ng c a khách hàng v s n ph m và d ch v Nó đ c đánh giá thông qua m c đ h ng thú, hài lòng v i nh ng s n ph m, d ch v
2.2.2 Nh ng nghiên c u v s th a mãn khách hàng
Các nghiên c u th c t đã ch ra r ng hai khái ni m ch t l ng d ch v và
th a mãn khách hàng là khác bi t v m t quan ni m (Bitner, 1990; Boulding, Kalra, Staelin, & Zeithaml, 1993) Sureshchandar et al (2002) qua k t qu nghiên c u đã phát hi n ra r ng gi a ch t l ng d ch v và th a mãn khách hàng có m t quan h
m nh Các nghiên c u ti p t c g n đây c a © (1996) đ c p đ n quan h gi a ch t
l ng d ch v và s th a mãn b ng cách phát tri n mô hình c a Oliver et al (1992) Trong mô hình này cùng v i nhi u ph n t khác, thì ch t l ng nh n th c là nguyên
Trang 18nhân (ti n t ) d n đ n s th a mãn Spreng & Mackoy (1996) ch ra r ng ch t l ng
d ch v d n đ n s th a mãn Bitner (1990) phát tri n mô hình đánh giá ch t l ng
d ch v và k t qu th c nghi m ng h gi thuy t v nh h ng c a s th a mãn lên
ch t l ng d ch v
S tho mãn khách hàng càng cao càng mang l i nhi u l i ích cho nhà cung
c p d ch v nh : Nâng cao m c đ trung thành c a khách hàng, ng n ng a khách hàng chuy n sang s d ng d ch v c a nhà cung c p khác, gi m s nh y c m v giá, gi m chi phí ti p th và chi phí t o khách hàng m i, gi m chi phí qu n lý nh quy mô s l ng khách hàng t ng, c i thi n hi u qu qu ng cáo và nâng cao hình
nh Công ty (Fornell, 1992)
2.3 LÝ THUY T V RÀO C N CHUY N I
Y u t rào c n chuy n đ i (Switching Barrier) là m t khái ni m đ c s
d ng r ng rãi trong m t s l nh v c nh kinh t h c, tâm lý h c, nghiên c u th
tr ng,…
Nhi u nghiên c u ch ra r ng s th a mãn c a khách hàng có liên quan đ n hành vi mua l p l i và thái đ trung thành (Cronin & Taylor,1992; Fornell,1992; Anderson & Sullivan,1990; Boulding,Kalra, Stealing, & Zeithaml, 1993; Taylor & Baker, 1994; de Ruyter,Wetzels, & Bloemr, 1996; Zeithaml, Berry, &Parasuraman, 1996) Tuy nhiên s th a mãn c a khách hàng không bao gi có th gi i thích đ c toàn b s thay đ i trong hành vi mua l p l i, ho c thái đ trung thành, đ c bi t khi
mà khách hàng r t ít khi đ c t do l a ch n nhà cung c p d ch v Th c ra có nhi u lo i ràng bu c khác nhau, khi k t h p cùng v i s th a mãn c a khách hàng
d n đ n s ch n l a nhà cung c p d ch v (Bendapudi & Berry 1997) Trong nghiên
c u này, các ràng bu c đ c p trên chính là Rào c n chuy n đ i (Switching Barrier) Trong hình 2.3 mô t hai lo i rào c n tác đ ng đ n s tho mãn và hành vi
l a ch n nhà cung c p là rào c n th tr ng và rào c n cá nhân, nó ph thu c vào
nh n th c c a khách hàng
Trang 19Hình 2.3 Mô hình s th a mãn c a khách hƠng vƠ tác đ ng c a rào c n
đ i v i l a ch n c a khách hàng d ch v thông tin di đ ng
Ngu n: The National Regulatory Research Institute at the Ohio State University,
2003 Rào c n chuy n đ i là ám ch nh ng khó kh n khi khách hàng chuy n đ i sang nhà cung c p d ch v khác mà khách hàng (ng i không th a mãn d ch v
hi n t i) g p ph i, hay gánh n ng tài chính, xã h i, tinh th n mà khách hàng c m
nh n khi chuy n sang nhà cung c p d ch v m i (Fornell, 1992) Vì th , rào c n càng cao càng t o áp l c gi khách hàng l i
M c dù m i có m t s ít nghiên c u th c ti n v các lo i rào c n chuy n đ i khác nhau tác đ ng nh th nào đ n s th a mãn nhà cung c p, hành vi mua l p l i
và thái đ trung thành Tuy v y k t qu nghiên c u c ng đã ch ra r ng, khách hàng còn trung thành v i nhà cung c p là b i c 02 lý do sau :
Trang 20Th hai, h bu c ph i trung thành: Lý do tiêu c c (ép bu c)
(Hirschman, 1970; Johnson, 1982; Levinger, 1979; Ping, 1993)
Rào c n cao có khi bu c khách hàng ph i l i (ho c có khi h nh n th c
đ c l i ích và t giác l i) v i nhà cung c p, b t lu n là có th a mãn trong quan
h v i nhà cung c p hay không Trong th tr ng đ c quy n, rào c n th tr ng cao, khách hàng bu c ph i trung thành vì không có nhi u s l a ch n S ch n l a trong
đi u ki n ràng bu c nh v y, theo lý thuy t ph n kháng, t o ra m c đ th a mãn,
kh n ng mua l i và thái đ trung thành th p h n so v i đi u ki n ít có s ràng bu c
h n (cf.Ringold, 1988)
Hirschman c ng ch ra s khác bi t gi a “mu n trung thành” và “bu c ph i trung thành” phân bi t b ng cách phân lo i thành lý do tích c c và lý do tiêu c c John et al (2000) trong ph n k t lu n nghiên c u c a mình đã cho r ng v i b n ch t
t nhiên, m t s rào c n “d ng nh ” tích c c h n và m t s thì tiêu c c h n
Theo quan đi m lý thuy t và qu n tr h c, v n đ quan tr ng nh t là c n phân
bi t rõ gi a Rào c n tích c c-liên quan lý do khách hàng mu n duy trì quan h , và Rào c n tiêu c c-ph n ánh s b t bu c ph i duy trì m i quan h
Theo quan đi m tâm lý h c, c n phân bi t rõ s khác nhau gi a duy trì quan
V i t m quan tr ng c a Rào c n tích c c và Rào c n tiêu c c nh trên, Claes-Robert Julander [Stockhom, 2003] c g ng phân lo i các bi n đo rào c n
tr c đây thành 02 lo i nh sau:
- Rào c n tiêu c c: các nghiên c u trong l nh v c kinh t và th tr ng đ c p
đ n chi phí chuy n đ i (Switching Cost) nh là rào c n chuy n đ i quan tr ng Rào
Trang 21c n chuy n đ i liên quan nhi u lo i chi phí g p ph i khi thay đ i nhà cung c p Chi phí chuy n đ i càng cao, càng có xu h ng “c t ch t” khách hàng v i nhà cung
c p, và đ c x p vào lo i rào c n tiêu c c, đ c bi t khi mà m c đ đ c quy n c a
th tr ng và ti m l c nhà cung c p càng cao H n n a, m c đ đ u t c a khách hàng vào nhà cung c p ( đ u t th i gian, ti n b c, trang thi t b , công s c vào m i quan h , ) d i d ng v t ch t, tinh th n, c ng đ c x p vào Rào c n tiêu c c
- Rào c n tích c c: Y u t “Nhi u ch n l a h p d n”(Attractiveness of Other Alternatives) (Ví d : s n ph m đa d ng, h p d n, nhi u nhà cung c p khác nhau)
đ c x p vào lo i rào c n tích c c, n u nhà cung c p hi n t i cung c p s n
ph m/d ch v t t h n các nhà cung c p ti m n ng s n có khác Rào c n tích c c gi khách hàng l i hay “c t ch t” khách hàng vào nhà cung c p G i là rào c n tích
c c vì khách hàng t nh n th c đ c nhà cung c p hi n t i ph c v t t h n các nhà cung c p khác ng c c a khách hàng trong tr ng h p này là tích c c Y u t Quan h cá nhân tích c c (Positive Interpersonal Relationship) c ng đ c xem là Rào c n tích c c, r t ph bi n trong l nh v c s n xu t, đ c bi t trong l nh v c d ch
v c ng c rào c n tích c c này các nhà cung c p d ch v k v ng khách hàng
g n bó v i h qua các ch ng trình ch m sóc khách hàng nh : Chi t kh u gi m giá cho khách hàng trung thành, khách hàng s d ng nhi u và Khách hàng thân thi t (th m h i t ng quà, chúc m ng sinh nh t, ngày k ni m ) (cf Fornell, 1992)
- Chi phí n i sinh/ngo i sinh: Tác gi Tore Nilssen (1992) còn phân lo i rào
c n chuy n đ i thành 02 khái ni m chi phí chuy n đ i n i sinh và ngo i sinh, trong
đó nh n m nh ngu n g c xu t phát c a nó Chi phí n i sinh (chi phí liên quan đ n
vi c chuy n đ i) có tác đ ng gi khách hàng l i trong khi chi phí ngo i sinh (s
h p d n c a d ch v thay th ) tác đ ng thu hút khách hàng b i đ i th là nhà cung
c p khác Chi phí n i sinh và ngo i sinh có quan h ngh ch v i nhau Các nhà cung
c p hi n nay s d ng chính sách t ng quà, chi t kh u, gi m giá, khuy n mãi,… nh
là bi n pháp làm t ng chi phí n i sinh Chi phí n i sinh càng cao, càng có tác d ng làm gi m chi phí ngo i sinh
Trang 22Burnham et al (2003) t ng h p các lo i rào c n chuy n đ i và đ ngh 03
lo i rào c n chuy n đ i là : rào c n th t c, rào c n tài chính, và rào c n quan h Nghiên c u c a Thomas A.Burnham, Judy K.Frels & Vijay Mahajan (2003) còn cho th y Rào c n chuy n đ i có th còn phân lo i d i d ng Chi phí v t ch t và Chi phí tinh th n
Kim et al (2004) kh o sát d ch v thông tin di đ ng t i th tr ng Hàn Qu c
đã kh o sát các y u t đem l i “s th a mãn c a khách hàng” và tác đ ng c a y u t
“rào c n chuy n đ i” lên m i quan h “ S th a mãn c a khách hàng “ và “s trung thành c a khách hàng” (Hình 2.4)
M c tiêu c a kh o sát là: xác đ nh các bi n gi i thích “S th a mãn c a khách hàng” v i “Rào c n chuy n m ng” và các tác đ ng nhân qu gi a các y u t trên đ n “S trung thành c a khách hàng” Tác gi đã kh o sát dùng b ng ph ng
v n c u trúc v i m u g m 350 khách hàng, có 306 h i đáp h p l , d li u thu th p
đ c x lý b ng ph n m m SPSS10.0 k t h p AMOS đ ki m đ nh đ phù h p
t ng th c a mô hình K t qu kh o sát (Hình 2.4) cho th y “Ch t l ng d ch v ”
đ c gi i thích b i: Ch t l ng cu c g i, D ch v gia t ng, D ch v h tr khách hàng và “Rào c n chuy n m ng” g m: Chi phí chuy n đ i và Quan h khách hàng Trong đó, “Rào c n chuy n m ng” có tác đ ng đi u ch nh lên t ng quan nhân qu
gi a “S tho mãn” và “S trung thành”, đ ng th i tác gi đã đ xu t gi i pháp mà nhà cung c p d ch v thông tin di đ ng c n t p trung th c hi n đ đ t v th c nh tranh cao, nh c c đ i hoá “S th a mãn khách hàng” và “Rào c n chuy n m ng”
b ng vi c đ u t h n n a vào CRM đ xây d ng quan h lâu dài v i khách hàng Tuy nhiên nghiên c u này còn m t s h n ch nh ch a xét đ n các đ c tính đ c tính tâm lý, hành vi, nhân kh u h c c a khách hàng và ch a đ i chi u các nhân t tác đ ng đ n “S trung thành” gi a ngành Vi n thông di đ ng và các ngành khác
M t nghiên c u khác c a Jeng, 2003 đã kh o sát v “s trung thành c a khách hàng” trong th tr ng di đ ng c a ài loan Tác gi đã m r ng các mô hình nghiên c u đã có tr c đây, t p trung vào các y u t làm t ng “s th a mãn c a
Trang 23khách hàng” đ tác đ ng vào “s trung thành” và thêm vào hai nhân t xác đ nh
b i c u trúc c a th tr ng, đó là:
Chi phí chuy n đ i
S h p d n c a nhà cung c p thay th
Trang 24Hình 2.4 : Mô hình nghiên c u tác đ ng c a s tho mãn và Rào c n đ i v i
S trung thành c a khách hàng d ch v t hông tin di đ ng t i Hàn Qu c
(Kim et al, 2004)
Khái ni m “S h p d n c a nhà cung c p thay th ” v n ít đ c đ c p trong các nghiên c u tr c đây Khái ni m này đ c p đ n m c đ nh n th c c a khách hàng v s s n có c a các nhà cung c p c nh tranh trong th tr ng S h p d n c a nhà cung c p thay th càng th p thì m c đ trung thành v i nhà cung c p hi n t i càng cao
S th a mãn c a khách hàng đ c gi i thích b i các bi n rút ra t mô hình c a Parasuraman (1994) và đ a ra ba bi n gi i thích nh sau: D ch v c b n; Giá c và
Ch t l ng
cu c g i
D ch v gia t ng
H tr khách hàng
Trung thành
Trang 25D ch v cá nhân Tác gi đã s d ng 590 m u ph ng v n tr c ti p khách hàng v i
b ng ph ng v n c u trúc K t qu đ c tóm t t nh sau:
Các bi n gi i thích thu c c u trúc th tr ng nh h ng đ n hành vi chuy n đ i
c a khách hàng
Khách hàng chuy n đ i b i nguyên nhân ngo i sinh nh giá, chi t kh u có m c
đ th a mãn th p và th ng có ý đ nh chuy n th ng hi u (Ganesh et al, 2000)
T ng chi phí chuy n đ i b ng vi c m i các khách hàng s d ng d ch v nhi u tham gia vào h i viên lâu dài
S th a mãn c a khách hàng và giá là các nhân t quan tr ng tác đ ng lên s trung thành
Nhi u khách hàng không th a mãn nh ng không chuy n đ i đ n gi n vì h không mu n các b t ti n khi chuy n đ i, ho c không k v ng nhà cung c p khác
t t h n Các khách hàng này s n sàng chuy n đ i khi có c h i
“Chi phí chuy n đ i” tác đ ng tr c ti p lên “s trung thành”, còn t ng tác gi a
“chi phí chuy n đ i” và “s th a mãn” thì không có ý ngh a trong nghiên c u này
Tóm l i, các nghiên c u trên đây t i các th tr ng các n c là có khác nhau Tuy v y, các mô hình đ u có th quy v hai ph ng pháp ti p c n c b n nh đã trình bày trong ph n c s lý thuy t c a ch ng 2, đó là ti p c n theo ki u “Tích
h p” hay ti p c n theo ki u “Rào c n” T ng l c các nghiên c u cho th y lo i ti p
c n ki u “rào c n” th ng ph bi n trong các nghiên c u t i th tr ng t i các n c châu Á, đi n hình là Hàn Qu c, Trung Qu c, ài Loan
2.4 MÔ HÌNH NGHIÊN C U VÀ CÁC GI THUY T
Trang 26ki m đ nh t i th tr ng Hàn Qu c (thu c Châu Á, nh Vi t Nam), (2) D ch v thông tin di đ ng có nhi u đ c đi m t ng t nh d ch v ph n m m và (3) Các nhân t rào c n chuy n đ i d ch v thông tin di đ ng trong nghiên c u c a Kim et
al (2004) có các đ c đi m t ng t rào c n chuy n đ i d ch v ph n m m
Mô hình đ ngh đ c xây d ng trên các tiêu chí nh sau:
T ng h p các nhân t chung v “ch t l ng d ch v ” và “rào c n chuy n
đ i” c a các mô hình th a mãn khách hàng t các nghiên c u tr c đ c xem là phù h p v i th tr ng Vi t Nam, đ c bi t là nghiên c u c a Kim et
al (2004)
K th a mô hình nghiên c u c a các tác gi tr c và phát tri n thêm các y u
t liên quan đ n ch t l ng d ch v và các lo i rào c n đã đ c nghiên c u trong ph n c s lý thuy t
M i quan h khách hàng
Lòng trung thành c a khách hàng
H2
H1
H3
Trang 272.4.2 Các gi thuy t nghiên c u
Thông qua vi c t ng l c các lý thuy t và đ ngh mô hình nghiên c u, tác gi
đ a ra các gi thuy t nghiên c u nh sau:
H 1 : M c đ rào c n chuy n đ i càng cao thì m c đ th a mãn c a khách hàng càng cao
H 2: M c đ rào c n chuy n đ i càng cao d n đ n m c đ trung thành khách
hàng càng cao
H 3: M c đ th a mãn khách hàng càng cao d n đ n m c đ trung thành khách hàng càng cao
2.5 TÓM T T CH NG 2
Ch ng 2 tác gi trình bày v c s lý thuy t v các v n đ : Lòng trung thành c a khách hàng, s th a mãn khách hàng và rào c n chuy n đ i thông qua
vi c phân tích các thành ph n c a chúng Tác gi c ng trình bày s l c v vai trò
ki m soát c a bi n nhân kh u h c tác đ ng đ n lòng trung thành c a khách hàng
Cu i cùng là đ xu t c a tác gi v các gi thuy t nghiên c u và mô hình nghiên
c u Ch ng ti p theo s trình bày v ph n thi t k nghiên c u và các h th ng thang đo cho các khái ni m nghiên c u
Trang 28CH NG 3 THI T K NGHIÊN C U 3.1 GI I THI U
C s lý thuy t v lòng trung thành khách hàng, s th a mãn khách hàng, rào
c n chuy n đ i và mô hình nghiên c u cùng v i các gi thuy t nghiên c u c ng đã
đ c trình bày ch ng 2 Trong ch ng 3 này nh m trình bày c th ph ng pháp nghiên c u s d ng đ xây d ng và đánh giá thang đo các khái ni m nghiên c u và
ki m đ nh mô hình lý thuy t cùng các gi thuy t đ ra
C u trúc ch ng này g m 3 ph n chính: (1) thi t k nghiên c u, (2) h th ng thang đo các khái ni m nghiên c u, (3) các tiêu chí đánh giá thang đo
Nghiên c u đ nh tính đ c th c hi n b ng ph ng pháp th o lu n tay đôi v i
20 khách hàng nh m khám phá, hi u ch nh và b sung các thang đo c a các nhà nghiên c u tr c Vi c này đ c th c hi n trong các h i ngh khách hàng do công
ty MISA t ch c Trong b c này, tác gi s xây d ng b n ph ng v n g m các câu
h i m (xem “Dàn bài th o lu n” t i ph l c 1) đ thu th p thêm các bi n thích h p
t các khách hàng K t qu c a b c này là m t b n kh o sát chính th c
Th c t nghiên c u g c đ c Kim & ctg (2004) th c hi n trong ng c nh th
tr ng thông tin di đ ng Hàn Qu c Trong khi đó nghiên c u này tác gi th c hi n trong ng c nh th tr ng ph n m m t i Vi t Nam nên b ng câu h i ph i đ c hi u
ch nh l i cho phù h p v i ng c nh nghiên c u và phù h p v i th tr ng Vi t Nam Sau khi kh o sát tay đôi, m t s bi n không phù h p đã b lo i b đ ng th i câu ch đ c hi u ch nh l i đ giúp ng i đ c ph ng v n hi u đúng v n đ c n
ph ng v n
Trang 29t ng nghiên c u và th ng đ c s d ng khi b gi i h n th i gian và chi phí
Nh ng nh c đi m c a ph ng pháp này là không xác đ nh đ c sai s do l y m u
ch n kích c cho m u nghiên c u thì theo Hair & ctg (1998), đ có th phân tích nhân t khám phá (EFA) t t thì c n thu th p b d li u v i ít nh t 5 m u nghiên c u trên m t bi n quan sát C ng có nhà nghiên c u cho r ng kích th c
m u t i thi u ph i là 200 (Hoelter 1983) Theo Tabachnick & Fidell (2007), kích
th c m u n > = 8m + 50
Trong đó:
- n: c m u
- m: s bi n đ c l p c a mô hình
Theo mô hình nghiên c u này t ng s bi n là 19 nên kích th c m u ít nh t
là 202 đ m b o s thu n l i và không b gián đo n trong nghiên c u, tác gi quy t đ nh ti n hành thu th p 320 m u d li u đ sau khi g n l c và làm s ch d
li u s đ t đ c kích c m u nh mong mu n
i t ng kh o sát là khách hàng doanh nghi p đang s d ng ph n m m k toán MISA
3.2.2.2 Ph ng pháp phân tích d li u
Sau khi thu th p, các b n ph ng v n đ c xem xét và lo i đi nh ng b n
ph ng v n không đ t yêu c u (b tr ng nhi u, ch ch n m t m c đ đ ng ý đ i v i
t t c các câu h i…); sau đó mã hóa, nh p li u chung vào b ng kh o sát đ c xây
Trang 30d ng trên internet b ng công c google docs, thu đ c b d li u cu i cùng v i kích th c là 296
tài s d ng công c phân tích d li u: th ng kê mô t , ki m đ nh đ tin
c y c a các thang đo (Cronbach’s Alpha), phân tích nhân t khám phá (EFA), phân tích h i quy và các phân tích khác (T-test, ANOVA,…) v i ph n m m SPSS
Thang đo hoàn ch nh
Vi t báo cáo
Trang 313.3 XÂY D NG THANG O
Thang đo thi t k d ng b ng câu h i ph ng v n khách hàng đ c xây d ng
d a trên các nhân t đã đ c phân tích t các lý thuy t trong ch ng 2, s d ng thang Likert v i 5 m c đo l ng đ đánh giá m c đ đ ng ý/không đ ng ý c a khách hàng
3.3.1 Thang đo rƠo c n chuy n đ i (Switching Barrier)
Khái ni m này đ c đo thông qua 3 thành ph n v i 12 bi n quan sát đ c phát tri n b i Kim & ctg (2004), và đ c tác gi hi u ch nh trong đ tài này
N u chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác s b t ti n vì
gián đo n công vi c do chuy n đ i d li u sang ph n m m m i
CD1
N u chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác s t n th i gian
đ tìm hi u và h c cách thao tác trên ph n m m m i
CD2
N u chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác s ph i t n chi
phí mua s n ph m ban đ u r t cao
nh n th c c a khách hàng v s s n có c a các nhà cung c p c nh tranh trong th
tr ng Khái ni m này đ c Kim et al (2004) đo b ng 3 bi n quan sát, và đ c tác
Trang 32gi hi u ch nh thành 4 bi n quan sát, l n l t đ c kí hi u là HD1, HD2, HD3, HD4
B ng 3.2 Thang đo S h p d n c a ph n m m do công ty khác cung c p
Tôi ch a có Ủ đ nh chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác vì
so sánh m c đ u vi t c a ph n m m m i v i X
HD1
Tôi ch a có Ủ đ nh chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác vì
danh ti ng c a công ty này so v i MISA
Tôi không mu n chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác vì có
m i quan h thân thi t v i MISA
QH1
Tôi không mu n chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác vì tin
t ng MISA h n các nhà cung c p khác
QH2
Tôi không mu n chuy n sang s d ng ph n m m c a công ty khác vì
MISA luôn quan tâm sâu sát đ n nh ng yêu c u c a công ty và đ ng hành
cùng chúng tôi trong su t th i gian dài
QH3
3.3.2 Thang đo s th a mãn
Thang đo đ ngh c a Kim (2004) ch g m 2 bi n quan sát, đ c tác gi
b sung 1 bi n quan sát, g m có:
Trang 33Tôi th a mãn v i nh ng d ch v mà MISA cung c p TM3
3.3.3 Thang đo lòng trung thƠnh
Thang đo này đ c nhi u nhà nghiên c u xây d ng và hi u ch nh (xem
m c 2.1) Trong đ tài này, tác gi đ ngh đo b ng 4 bi n quan sát, g m có:
B ng 3.5 Thang đo lòng trung thƠnh khách hƠng
3.4 CÁC TIểU CHệ ÁNH GIÁ THANG O
Chúng ta c n đánh giá đ tin c y và giá tr c a thang đo tr c khi ki m đ nh
lý thuy t khoa h c (Nguy n ình Th , 2011, trang 364) Thang đo đ c xem là t t khi nó xác đ nh đúng giá tr c n đo Khi đó, đ tin c y là thông s th ng s d ng làm tiêu chu n đ đánh giá m c đ phù h p c a thang đo tin c y đ c đánh giá
b ng ph ng pháp nh t quán n i t i (internal consistency) thông qua h s Cronbach Alpha và h s t ng quan bi n t ng (item-total correlation) Thêm vào
đó, ng i ta c ng s d ng phân tích EFA đ đánh giá đ giá tr (giá tr h i t và giá
tr phân bi t) c a thang đo
Trang 343.4.1 Tiêu chí phân tích h s Cronbach Alpha
H s Cronbach Alpha là m t phép ki m đ nh th ng kê v m c đ ch t ch
c a các m c h i trong thang đo t ng quan v i nhau H s Cronbach Alpha đ c
s d ng đ lo i các bi n không phù h p ra kh i thang đo Các bi n có h s t ng quan bi n t ng (item-total correlation) nh h n 0.3 s b lo i và tiêu chu n ch n thang đo khi nó có h s Cronbach Alpha t 0.6 tr lên thì ch p nh n đ c v m t
đ tin c y (Nguy n ình Th , 2011, trang 351)
3.4.2 Tiêu chí phân tích nhân t EFA
Phân tích nhân t là m t b c đ xác đ nh s l ng các nhân t trong thang
đo Các bi n có tr ng s (factor loading) ≥ 0.5 trong EFA s đ t m c ý ngh a, n u
nh h n 0.5 s b lo i
S l ng nhân t đ c xác đ nh d a trên ch s Eigenvalue i l ng Eigenvalue cho bi t l ng bi n thiên đ c gi i thích b i nhân t Nh ng nhân t có Eigenvalue l n h n 1 s đ c gi l i trong mô hình phân tích Nh ng nhân t có Eigenvalue nh h n 1 s không có tác d ng tóm t t thông tin t t h n bi n g c nên
s đ c lo i b H s KMO (Kaiser-Meyer-Olkin) là m t ch s dùng đ xem xét
s thích h p c a phân tích nhân t Tr s KMO l n (gi a 0.5 và 1) là đ đi u ki n
đ phân tích nhân t , còn n u h sô này nh h n 0.5 thì phân tích nhân t có kh
n ng không phù h p v i các d li u (Hoàng Tr ng & Chu Nguy n M ng Ng c,
2008, trang 30-31)
Ngoài ra, thang đo đ c ch p nh n khi t ng ph ng sai trích ph i l n h n
ho c b ng 50% (Gerbing & Anderson, 1987) Khác bi t h s t i nhân t c a m t
bi n quan sát trên các nhân t ≥ 0.3 đ đ m b o giá tr phân bi t gi các nhân t
3.5 TÓM T T CH NG 3
tài s d ng c ph ng pháp nghiên c u đ nh tính và nghiên c u đ nh
l ng Ph ng pháp nghiên c u đ nh tính đ c th c hi n b ng cách ph ng v n tay đôi v i 20 khách hàng đ đi u ch nh thang đo nháp Nghiên c u đ nh l ng đ c
th c hi n v i kích th c m u 296 nh m th a mãn yêu c u c a k thu t phân tích
Trang 35chính s d ng trong đ tài: k thu t phân tích nhân t và phân tích h i quy i
t ng kh o sát c a đ tài là các khách hàng doanh nghi p đang s d ng ph n m m
k toán MISA
Trang 36CH NG 4 PHỂN TệCH K T U KH O SÁT4.1 GI I THI U
N i dung ch ng này trình bày v th tr ng ph n m m Vi t Nam, các nhà cung c p ph n m m, gi i thi u ph n m m k toán, Công ty MISA Phân tích d
li u, đ c đi m c a m u kh o sát, ki m đ nh các gi thuy t và mô hình Trình bày k t
qu phân tích
4.2 GI I THI U THÔNG TIN V I T NG NGHIÊN C U
4.2.1 T ng quan ngành công nghi p ph n m m Vi t Nam
4.2.1.1 K t qu đ t đ c trong 10 n m g n đây
Ngành công nghi p Công ngh thông tin Vi t Nam trong h n 10 n m t n m
2000 - 2011 đã đ t đ c r t nhi u k t qu đáng ghi nh n Ngành công nghi p CNTT đã tr thành m t ngành kinh t - k thu t m i nh n, là m t trong nh ng đ ng
l c quan tr ng đ i v i s phát tri n đ t n c, góp ph n đ a Vi t Nam đu i k p các
n c phát tri n trong khu v c và trên th gi i Ngành công nghi p CNTT Vi t Nam phát tri n ngày càng đa d ng và phong phú trên các l nh v c ph n m m và d ch v CNTT, n i dung s , ph n c ng, Công nghi p ph n m m trong giai đo n 2006 –
2010 đ t đ c t c đ t ng tr ng cao c v doanh s và th tr ng và đang tr thành m t ngành kinh t đ y h a h n c a đ t n c C th , ngành công nghi p ph n
m m và d ch v CNTT Vi t Nam đã phát tri n nhanh, đ t t l t ng tr ng h ng
n m m c 25-35%, cao g p 3-5 l n t l t ng tr ng GDP chung c a c n c (S n
Hà, 2010)
Ông Ph m T n Công - T ng Th ký Hi p h i Doanh nghi p Ph n m m Vi t Nam (VINASA) cho bi t: Doanh thu ph n m m t n m 2005 đ n n m 2011 đã t ng
h n 4 l n, v i con s c th là 250 tri u USD n m 2005, 325 tri u USD n m 2006,
458 tri u USD n m 2007, 680 tri u USD n m 2008, 850 tri u USD n m 2009, 1,050 t USD n m 2010, 1, 2 t USD n m 2011, trong đó xu t kh u chi m t l kho ng 35% Các th tr ng xu t kh u chính c a các doanh nghi p ph n m m Vi t
Trang 37Nam là Nh t B n và B c M Vi t Nam th ng xuyên đ c các t ch c t v n hàng đ u th gi i nh KPMG, Gatner, A.T.Kearney, đánh giá cao trong danh sách các đi m đ n h p d n nh t th gi i v gia công ph n m m (theo x p h ng c a t p đoàn A.T Kearney công b n m 2011, Vi t Nam đ c x p h ng th 8 trong s các
n c h p d n nh t v gia công ph n m m)
Hình 4.1 Doanh thu ngành ph n m m Vi t Nam 2005 – 2012, riêng 2012 là
s li u c đ t (đ n v tính: tri u USD)
Ngu n: P.V (2012)
S l ng doanh nghi p ph n m m, d ch v CNTT t ng nhanh, tính đ n n m
2010, c n c có kho ng trên 1.000 doanh nghi p t ng g p 2,5 l n so v i n m
2005, trong đó ch y u t p trung t i t nh, thành ph l n v i nhân l c trên 70.000
ng i M t s doanh nghi p có quy mô trên 1.000 nhân viên nh FPT, TMA, PSV, còn l i là các doanh nghi p có quy mô nh h n, đa ph n kho ng 20-30 nhân viên
Nhà n c c ng đang có nhi u chính sách u đãi cho ngành công nghi p ph n
m m nh m khuy n khích đ u t Th t ng Chính ph c ng phê duy t nhi u
ch ng trình, k ho ch tr ng đi m nh Ch ng trình phát tri n công nghi p ph n
m m Vi t Nam đ n n m 2010 (theo Quy t đ nh s 51/2007/Q – TTg), Ch ng
Trang 38trình phát tri n công nghi p n i dung s (theo quy t đ nh 50/2009/Q – TTg)
Nh ng ch ng trình, k ho ch này đã góp ph n quan tr ng trong vi c đ nh h ng
và thúc đ u phát tri n ngành công nghi p CNTT đ y ti m n ng này c a Vi t Nam
V i vi c t o môi tr ng thu n l i cho ngành CNTT, đ c bi t là ph n m m, Vi t Nam hi v ng t i n m 2015 s đào t o đ c g n 1 tri u k s CNTT và m c t ng
tr ng c a ngành đ t trung bình t 30 đ n 40%, tr thành nhà cung c p ph n m m
đ ng th 3 trên th gi i ch sau n và Trung Qu c
Cùng v i các bi n pháp khuy n khích đ u t và phát tri n ngu n nhân l c đó, Nhà n c ta c ng r t quan tâm t i vi c thành l p các khu công ngh cao t p trung
u tiên ph i k t i Công viên ph n m m Sài Gòn (Saigon Software Park) đ c thành l p vào tháng 6/2000 v i t ng v n đ u t 14,9 t đ ng Nh c s h t ng
hi n đ i, trung tâm đã thu hút đ u t c a h n 30 doanh nghi p trong và ngoài n c
v i s l ng k s làm vi c t i đây đ t h n 585 ng i Các công ty xu t kh u và phát tri n ph n m m t i đây có: Crown Systems (Singapore), Data Design (Nh t
B n), …Ngoài ra còn có Công viên ph n m m Quang Trung (Quang Trung Software Park) đ c thành l p vào n m 2001 theo Quy t đ nh v vi c thành l p và phát tri n công nghi p ph n m m trong giai đo n 2000 - 2005 c a Chính ph ây
là khu ph n m m t p trung l n nh t Vi t Nam, đã thu hút h n 74 doanh nghi p CNTT v i t ng v n đ ng kí đ u t là 30,4 tri u USD v i h n 6.300 nhân viên, trong đó bao g m 42 doanh nghi p 100% v n n c ngoài
4.2.1.2 nh h ng phát tri n ngành công nghi p CNTT t i n m 2015 và t m
nhìn đ n 2020
án “ a Vi t Nam s m tr thành n c m nh v CNTT – TT” do Th t ng Chính ph phê duy t ngày 22/09/2010 (theo quy t đ nh s 1755/Q – TTg) đã xác
đ nh các m c tiêu phát tri n cho ngành công nghi p CNTT, trong đó nh n m nh:
Vi t Nam n m trong s 15 n c d n đ u v cung c p d ch v gia công ph n m m Quy mô và tính chuyên nghi p c a các doanh nghi p ph n m m Vi t Nam đ c nâng cao, đ s c c nh tranh trên th tr ng n i đ a và khu v c Các doanh nghi p
ph n m m Vi t Nam làm ch th tr ng trong n c và tham gia xu t kh u Công
Trang 39nghi p CNTT đ c bi t là các doanh nghi p ph n m m tr thành m t ngành công nghi p có t c đ t ng tr ng nhanh nh t trong các ngành kinh t k thu t, chi m t
à N ng, Buôn Mê Thu t, thành ph H Chí Minh và C n Th cùng Trung tâm t
v n và h tr khách hàng, Trung tâm phát tri n ph n m m Hi n nay MISA đã có trên 600 cán b nhân viên trên toàn qu c
T m nhìn
B ng n l c lao đ ng và sáng t o trong khoa h c và công ngh , MISA mong
mu n tr thành m t công ty có ph n m m và d ch v đ c s d ng ph bi n nh t trong n c và qu c t , góp ph n đ a Vi t Nam tr thành m t qu c gia có th h ng cao trên b n đ Công ngh thông tin th gi i
S m nh
S m nh c a MISA là h tr và cung c p cho khách hàng ph n m m t t
nh t, gi i pháp t i u nh t v i giá thành h p lý nh t nh m đóng góp vào quá trình tin h c hóa toàn c u nói chung và s ph bi n c a ph n m m MISA nói riêng
Giá tr c t lõi
S hài lòng c a khách hàng: MISA luôn l y khách hàng làm trung tâm trong
m i ho t đ ng Các s n ph m, d ch v c ng nh quy trình kinh doanh c a MISA đ u h ng t i nhu c u khách hàng
Trang 40 ng l c cho đ i ng : i ng cán b nhân viên chính là tài s n l n nh t c a doanh nghi p MISA chú tr ng vi c t o đ ng l c làm vi c t t cho nhân viên
đ có th phát huy t i đa kh n ng c a m i ng i
Tri th c cho c ng đ ng:
o MISA s n sàng đem tri th c c a mình chia s v i c ng đ ng mang l i
ki n th c thi t th c cho sinh viên, tham gia m nh m vào công tác xã
h i hóa giáo d c
o V i nh ng doanh nghi p m i thành l p, các doanh nghi p v a và nh , MISA luôn có nh ng s n ph m mi n phí, h tr doanh nghi p kh i nghi p ây c ng chính là trách nhi m xã h i mà MISA luôn khát khao chia s
MISA luôn cam k t mang l i cho khách hàng s n ph m và d ch v CNTT t t
nh t, th a mãn m i nhu c u nghi p v v i giá thành h p lý nh t MISA đã đ t đ c
ch ng ch CMMI v mô hình qu n lý ch t l ng s n xu t ph n m m, ch ng ch ISO 9001 v H th ng qu n lý ch t l ng
4.2.2.2 Khách hàng
Tính đ n h t n m 2011, MISA đã có trên 60.000 khách hàng là các c quan hành chính s nghi p và các doanh nghi p v a và nh trên kh p 63 t nh, thành ph
i v i kh i khách hàng doanh nghi p, MISA đã cung c p ph n m m k toán
và các gi i pháp qu n tr doanh nghi p cho h n 30.000 khách hàng, m t s khách hàng tiêu bi u có th k đ n là:
T p đoàn công nghi p Than và Khoáng s n Vi t Nam
Công ty trách nhi m h u h n Cafe Trung Nguyên
T ng công ty Mía đ ng I
Công ty c ph n Ô tô Hyundai Vi t Nam
Công ty trách nhi m h u h n ông Nam d c B o Long
T p đoàn Cavico
Công ty c ph n Acecook Vi t Nam