Đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu nông sản ở tổng công ty thương mại Hà Nội

Đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu nông sản ở tổng công ty thương mại Hà Nội

LỜI NÓI ĐẦU

1.Lý do lựa chọn đề tài.

Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ 150 của tổ chức thương mại thếgiới được hơn một năm nay( từ ngày 11/01/2007) Từ đó đến nay thì xu hướng tự dohóa thương mại, hội nhập kinh tế quốc tế, đẩy mạnh các hoạt động xuất khẩu dườngnhư là một tất yếu với các doanh nghiệp dù là bất cứ hình thức sở hữu nào thuộc bất

cứ thành phần kinh tế nào

Nông nghiệp vẫn được Đảng và Nhà nước ta xác định là ngành hàng kinh tếtrọng điểm và nông sản ngay từ đầu cũng được xác định là mặt hàng chủ lực của ViệtNam, với lợi thế sẵn có về vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, các hoạt động, chính sách

hỗ trợ có hiệu quả của Đảng và Nhà nước thì xuất khẩu của Việt Nam đã đạt đượcthành tựu đáng kể đặc biệt là xuất khẩu nông sản Và tổng công ty thương mại HàNội là một doanh nghiệp nhà nước, hoạt động đa ngành nghề, đa lĩnh vực cùng vớicác doanh nghiệp khác trong cả nước tổng công ty đã góp phần không nhỏ trong việcnâng cao kim ngạch xuất khẩu nông sản, thúc đẩy kinh tế phát triển, cải thiện đờisống nhân dân

Tuy nhiên với nền kinh tế mở, mức độ cạnh tranh chính là thước đo độ mởcửa của nền kinh tế như hiện nay thì hoạt động xuất khẩu nông sản của Việt Nam nóichung và của tổng công ty thương mại Hà Nội nói riêng vẫn đang vấp phải sự cạnhtranh lớn, tồn tại không ít khó khăn, hạn chế Do vậy làm thế nào để đẩy mạnh hoạtđộng xuất khẩu nông sản, giữ vững thị trường truyền thống, xâm nhập và mở rộngcác thị trường mới, nâng cao hiệu quả hoạt động xuất khẩu đang là câu hỏi mang tínhcấp thiết cần được giải quyết

Từ thực tế đó tôi đã lựa chọn đề tài “đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu nông sản ở tổng công ty thương mại Hà Nội” làm chuyên đề thực tập tốt nghiệp.

2, Mục đích nghiên cứu của chuyên đề: phân tích từ cơ sở lý luận đến thực

tế để thấy được thực trạng xuất khẩu nông sản của tổng công ty thương mại Hà Nội

những thuận lợi, khó khăn, điểm mạnh, điểm yếu của tổng công ty từ đó đề xuất cácgiải pháp đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu nông sản.

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: chuyên đề nghiên cứu lý luận và thực

tế hoạt động xuất khẩu nông sản của công ty mẹ - tổng công ty thương mại HàNội(văn phòng tổng công ty) trong những năm gần đây( 2003-2007)

4 Kết cấu của chuyên đề: Chuyên đề tốt nghiệp của tôi gồm ba chương

Chương 1: Những vấn đề cơ bản về hoạt động xuất khẩu nông sản của doanh

nghiệp

Chương 2: Thực trạng hoạt động xuất khẩu nông sản của tổng công ty

thương mại Hà Nội

Chương 3: Giải pháp đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu nông sản của tổng công

ty thương mại Hà Nội

CHƯƠNG I:NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU HÀNG NÔNG SẢN CỦA DOANH NGHIỆP.

I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ XUẤT KHẨU CỦA DOANH NGHIỆP.

1 Các khái niệm.

*Xuất khẩu :Theo quy định của khoản 1, điều 28, luật thương mại Việt Nam

năm 2005 thì “xuất khẩu hàng hóa là việc đưa hàng hóa ra khỏi lãnh thổ việt namhoặc đưa vào khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ việt nam được coi là khu vực hảiquan riêng theo quy định của pháp luật”

Theo quan niệm của doanh nghiệp thì xuất khẩu là việc bán hàng hóa, sản vật

ra thị trường nước ngoài nhằm thỏa mãn nhu cầu của khách hàng nước ngoài

Như vậy có thể hiểu một cách đơn giản xuất khẩu là việc bán hàng hóa, dịch

vụ ra nước ngoài dựa trên lợi thế sẵn có của mình nhằm mục đích thu lợi nhuận Hoạtđộng xuất khẩu là việc bán hàng hóa dịch vụ cho quốc gia khác trên cơ sở dùng tiền

tệ làm phương tiện thanh toán Tiền tệ có thể là ngoại tệ với một hoặc cả hai quốcgia

*Hàng hóa xuất khẩu :là hàng hóa được sản xuất để đưa ra thị trường, mua

bán trao đổi trên thị trường nhưng là thị trường ngoài nước, hàng hóa này phải có sự

di chuyển qua biên giới của quốc gia, đồng thời cũng phải đáp ứng được tiêu chuẩnchất lượng mà thị trường nhập khẩu đòi hỏi Như vậy so với hàng hóa để mua bántrên thị trường nội địa thì nó phức tạp hơn nhiều

*Giá cả xuất khẩu: là mức giá của hàng hóa xuất khẩu Nó được đưa ra dựa

trên mức giá quốc tế và có sự chấp nhận của cả hai bên xuất nhập khẩu

*Kim ngạch xuất khẩu: được hiểu là tổng giá trị hàng hóa xuất khẩu của một

doanh nghiệp, một đơn vị kinh tế hay một quốc gia trong một khoảng thời gian nhấtđịnh

*Hạn ngạch xuất khẩu:là một công cụ quản lý vĩ mô của nhà nước, được hiểu

là quy định của nhà nước về số lượng hay giá trị của một mặt hàng hay một nhómmặt hàng được phép xuất khẩu sang một thị trường nhất định trong một khoảng thờigian nhất định thông qua hình thức cấp giấy phép (quota xuất khẩu )

*Hợp đồng xuất nhập khẩu: là hợp đồng mua bán hàng hóa được kí kết giữa

một bên là thương nhân Việt Nam với một bên là thương nhân nước ngoài Các chủthể của hợp đồng là người mua, người bán phải có trụ sở đăng kí kinh doanh tại cácnước khác nhau thông thường có quốc tịch khác nhau

2.Vai trò của xuất khẩu nông sản với doanh nghiệp.

Xuất khẩu là hoạt động khai thác lợi thế so sánh của mỗi quốc gia trong phâncông lao động quốc tế nhằm mục đích thu lợi nhuận Với xu hướng tự do hóa thươngmại và hội nhập kinh tế quốc tế thì xuất khẩu là một trong những yếu tố quan trọngtạo đà cho sự tăng trưởng và phát triển kinh tế của mỗi quốc gia đặc biệt là các quốcgia đang phát triển như Việt Nam Xuất khẩu tạo điều kiện cho Việt Nam tham giavào phân công lao động quốc tế, phát triển kinh tế làm giàu cho đất nước, xã hội Cóthể xem xét vai trò của xuất khẩu nông sản trên hai giác độ cả vi mô và vĩ mô Tuynhiên trong giới hạn của chuyên đề chúng ta chỉ tìm hiểu vai trò của xuất khẩu nôngsản ở tầm vi mô tức là vai trò của nó với doanh nghiệp

+Mặc dù là một công ty hoạt động đa ngành đa lĩnh vực nhưng xuất khẩu vẫnđược đánh giá là hoạt động chủ lực với tổng công ty thương mại Hà Nội Xuất khẩunói chung và xuất khẩu nông sản nói riêng có đóng góp to lớn với sự phát triển củatổng công ty Xuất khẩu nông sản có ý nghĩa quyết định với việc thực hiện mục tiêu

và chiến lược kinh doanh Tổng công ty tiến hành rất nhiều hoạt động ở nhiều lĩnhvực khác nhau tuy nhiên các hoạt động các lĩnh vực này có mối quan hệ nhất định.Việc thực hiện hoạt động này sẽ ảnh hưởng đến việc thực hiện hoạt động khác trong

đó xuất khẩu nông sản lại được coi là hoạt động chủ lực vì vậy nó không chỉ ảnhhưởng đến mục tiêu, chiến lược kinh doanh của riêng lĩnh vực xuất khẩu mà còn ảnhhưởng đến tất cả các hoạt động khác, lĩnh vực khác của tổng công ty cũng như cácđơn vị thành viên, các đơn vị liên kết tự nguyện

+Xuất khẩu nông sản là điều kiện tốt để tổng công ty mở rộng thị trường tiêuthụ, duy trì các thị trường truyền thống đồng thời mở rộng các thị trường mới tiềmnăng, ngoài ra xuất khẩu cũng thúc đẩy việc duy trì thiết lập các mối quan hệ với cácđối tác nước ngoài tạo cơ sở cho sự ổn định và phát triển của tổng công ty

+Xuất khẩu nông sản cũng giúp công ty trong việc nâng cao năng lực cạnhtranh thông qua việc đổi mới hoàn thiện công tác quản trị sản xuất kinh doanh, nângcao chất lượng sản phẩm ,nâng cao kĩ năng quản lý cũng như trình độ chuyên mônnghiệp vụ của cán bộ công nhân viên.

+ Xuất khẩu tạo nguồn vốn chủ yếu để doanh nghịêp thực hiện các hoạt độngsản xuất kinh doanh khác như nhập khẩu máy móc thiết bị, khoa học công nghệ tiêntiến để tái đầu tư sản xuất mở rộng

3 Nội dung của hoạt động xuất khẩu

3.1 Nghiên cứu và lựa chọn thị trường.

Trước khi bước vào tiến hành các hoạt động xuất khẩu thì công việc đầu tiênkhông thể thiếu với bất kỳ một doanh nghiệp nào đó là nghiên cứu thị trường Nghiêncứu thị trường là việc tìm hiểu tiếp cận thị trường nhằm nắm rõ nhu cầu , nhận biếthàng hóa, lựa chọn bạn hàng, phương thức giao dịch, lập phương án kinh doanh chophù hợp Nghiên cứu thị trường doanh nghiệp phải đưa ra được dự báo về tổng cung

và tổng cẩu của khách hàng hay nói cách khác chính là dung lượng của thị trườngnhập khẩu Phải có được các thông tin về hàng hóa như nhu cầu hàng hóa, giá cảhàng hóa, các dịch vụ xuất nhập khẩu.Tìm hiểu thị trường cũng đồng nghĩa với việcphải tìm hiểu luật pháp liên quan đến nhập khẩu, phong tục tập quán, văn hóa kinhdoanh, văn hóa tiêu dùng của các nước

3.2 Lựa chọn đối tác.

Nghiên cứu thị trường là bước đầu tiên và quan trọng trong hoạt động kinhdoanh xuất khẩu, tuy nhiên trong nhiều trường hợp kết quả hoạt động kinh doanhcòn phụ thuộc vào khách hàng Trong cùng điều kiện như nhau thì việc giao dịch cụthể với khách hàng này thì thành công nhưng với khách hàng khác lại thất bại Vì vậymột nhiệm vụ quan trọng của tổng công ty là lựa chọn khách hàng Để lựa chọnkhách hàng Hapro không chỉ căn cứ vào những lời quảng cáo, tự giới thiệu mà còntìm hiểu khách hàng về thái độ chính trị, khả năng tài chính, uy tín của đối tác trên thịtrường, đặc biệt là các năng lực của đối tác: money, material supply, manufacture,manegement, manprover, marketing

3.3 Lập phương án kinh doanh xuất khẩu.

Phương án kinh doanh xuất khẩu được hiểu là kế hoạch xuất khẩu hàng hóacủa doanh nghiệp, xây dựng để đạt được mục tiêu đặt ra trong kì kinh doanh đượcxây dựng dựa trên cơ sở nghiên cứu nắm bắt thị trường.Việc xây dựng phương ánkinh doanh phải đánh giá được thị trường và các khách hàng từ đó lựa chọn mặt hàngkinh doanh các điều kiện và phương thức kinh doanh cho phù hợp với nguồn lực củatổng công ty Trong phương án kinh doanh của mình tổng công ty cũng cần đề ra cácmục tiêu từ các mục tiêu trước mắt mang tính ngắn hạn đến các mục tiêu lâu dàimang tính chiến lược cũng như các biện pháp để đạt được các mục tiêu đó Cần sơ bộđánh giá các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả của phương án kinh doanh như chỉ tiêu tỷsuất ngoại tệ hay chỉ tiêu hòa vốn chỉ tiêu tỷ suất doanh lợi…

3.4 Đàm phán, kí kết hợp đồng.

Đàm phán là quá trình đối thoại giữa Hapro và các đối tác nhằm đạt đượcnhững thỏa thuận về nội dung của hợp đồng ngoại thương, để sau quá trình đàm phánhai bên có thể đi đến kí kết hợp đồng.Trong quá trình đàm phán các bên không ngừng

tự điều chỉnh các nhu cầu, lợi ích của mình hay nói cách khác nó là quá trình thốngnhất các lợi ích trong khi vẫn giữ được mối quan hệ tốt đẹp giữa các bên

Tổng công ty có thể là đàm phán trực tiếp, đàm phán qua giao dịch thư tínđiện tín, hoặc qua điện thoại

Sau khi thỏa thuận các điều kiện cần thiết các bên đi đến kí kết hợp đồng Khi

kí kết hợp đồng phải đảm bảo hợp đồng có hiệu lực pháp lý, các điều khoản chặt chẽ,tạo điều kịên để các bên thực hiện hợp đồng một cách tốt nhất

3.5 Tạo nguồn và sản xuất hàng hóa.

Nguồn hàng của doanh nghiệp là toàn bộ hàng hóa và cơ cấu hàng hóa thíchhợp với nhu cầu khách hàng đã và có khả năng mua trong kì kế hoạch.Nhiệm vụ cơbản của Hapro là tạo ra hàng hóa cần thiết đủ về số lượng, tốt về chất lượng kịp thờigian yêu cầu, thuận lợi cho khách hàng và đáp ứng một cách thường xuyên liên tục

và ổn định ở các nơi cung ứng đó chính là công tác tạo nguồn và mua hàng

Trong công tác tạo nguồn và mua hàng doanh nghiệp có thể chủ động tạo rahàng hóa thông qua việc mua hàng theo đơn đặt hàng và hợp đồng hoặc có thể muahàng không theo hợp đồng( mua đứt bán đoạn) khi nhận thấy trên thị trường cónhững loại hàng hóa phù hợp với nhu cầu của khách hàng Ở những khu vực nguồnhàng nhỏ lẻ, không tập trung, không thường xuyên doanh nghiệp có thể mua hàngthông qua đại lý Ngoài ra còn có các hình thức tạo nguồn khác như liên doanh, liênkết tạo nguồn, nhận hàng ủy thác và bán hàng kí gửi, gia công đặt hàng và bánnguyên liệu thu mua thành phẩm hoặc có thể doanh nghiệp tự tổ chức sản xuất khaithác hàng hóa.

3.6 Tổ chức thực hiện hợp đồng.

Đạt được thỏa thuận giữa hai bên để đi đến ký kết hợp đồng là công việc rấtphức tạp và khó khăn tuy nhiên sau khi hợp đồng mua bán ngoại thương đã được kíkết, doanh nghiệp với tư cách là một bên kí kết phải tổ chức thực hiện hợp đồng đóđây là một công việc rất phức tạp không kém, nó đòi hỏi phải tuân thủ luật lệ quốcgia và quốc tế đồng thời phải đảm bảo được uy tín kinh doanh của doanh nghiệp.Đểthực hiện một hợp đồng xuất khẩu doanh nghiệp cần thực hiện các công việc sau:

-Xin giấy phép xuất khẩu: đây là công việc đầu tiên và là tiền đề quan trọng

về mặt pháp lý để tiến hành các khâu khác Thủ tục xin giấy xin giấy phép xuất khẩuphụ thuộc phần lớn vào cơ chế quản lý mặt hàng xuất khẩu

- Làm thủ tục ban đầu thanh toán quốc tế.

-Chuẩn bị hàng hóa xuất nhập khẩu: nhằm có được hàng hóa đáp ứng

được các yêu cầu, điều khoản trong hợp đồng phù hợp với nhu cầu của khách hàng

về số lượng, chất lượng, quy cách, chủng loại,… công vịêc chuẩn bị hàng hóa xuấtkhẩu gồm ba khâu chủ yếu: thu gom tập trung làm thành lô hàng xuất khẩu, đóng góibao bì xuất khẩu, kẻ kí mã hiệu hàng hóa xuất khẩu

-Thuê phương tiện vận tải: Trong mua bán quốc tế thì hàng hóa chủ yếu

được vận chuyển bằng đường biển do đó phương tiện vận tải chủ yếu sẽ là tàubiển .Trong vận tải đường biển có ba phương thức thuê tàu chủ yếu là phương thứcthuê tàu chợ phương thức thuê tàu chuyến và phương thức thuê tàu định hạn

-Mua bảo hiểm cho hàng hóa: hàng hóa vận chuyển bằng đường biển

thường có khối lượng lớn, thời gian kéo dài, dễ ảnh hưởng của điều kiện thời tiết dovậy độ rủi ro là rất lớn một biện pháp tài trợ rủi ro thường được áp dụng là mua bảohiểm cho hàng hóa Người xuất khẩu chỉ mua bảo hiểm trong trường hợp bán theođiều kiện CIF, CIP và điều kiện của nhóm D tuy nhiên vì Hapro chủ yếu xuất khẩutheo điều kiện FOB nên sẽ ít phải mua bảo hiểm cho hàng hóa

- Kiểm tra số lượng và chất lượng hàng hóa: Để đảm bảo có được hàng

hóa theo đúng yêu cầu của hợp đồng về phẩm chất, số lượng, trọng lượng trước khigiao hàng người xuất khẩu phải có nghĩa vụ kiểm tra hàng Việc kiểm tra được tiếnhành ở hai cấp ở cơ sở và cửa khẩu

-Làm thủ tục hải quan: theo quy định hàng hóa khi xuất khẩu phải làm thủ

tục hải quan Đầu tiên doanh nghiệp phải tiến hành là khai báo hải quan, xuất trìnhcác chứng từ thuộc hồ sơ hải quan sau đó cơ quan hải quan sẽ tiến hành kiểm trahàng hóa và đưa ra các quyết định như cho phép thông quan, cho hàng đi qua mộtcách có điều kiện, cho hàng đi sau khi chủ hàng đã nộp thuế, hoặc hàng không đượcphép xuất khẩu Chủ hàng là phải nghiêm túc thực hiện các quyết định đó

-Giao hàng cho người vận tải : để giao hàng cho người vận tải chủ hàng cần

lập bảng đăng ký chuyên chở, lấy sơ đồ xếp hàng, bố trí phương tiện vận tải đưahàng vào cảng Sau khi đã xếp hàng lên tàu chủ hàng sẽ lấy biên lai thuyền phó vàđổi biên lai thuyền phó lấy vận đơn đường biển

-Làm thủ tục thanh toán:Tùy thuộc vào quy định của hợp đồng mà có các

hình thức thanh toán Hapro thường sử dụng 2 hình thức thanh toán là thanh toán bằngthư tín dụng (L/C) hoặc hình thức nhờ thu

-Khiếu nại và giải quyết khiếu nại: tùy theo từng trường hợp mà có cách

giải quyết các khiếu nại khác nhau sao cho hợp tình, hợp lý

4 Các hình thức xuất khẩu:

Việc mua bán xuất nhập khẩu hàng hóa được tiến hành theo nhiều hình thứckhác nhau, mỗi hình thức có những ưu và nhược điểm riêng, tùy thuộc vào điều kiện

cụ thể của mỗi doanh nghịêp, điều kiện hàng hóa và các điều kiện khách quan khác

mà doanh nghiệp có thể tiến hành xuất khẩu theo các hình thức khác nhau

4.1 Xuất khẩu trực tiếp :

Đây là hình thức xuất khẩu chủ yếu trong hoạt động mua bán quốc tế, là hìnhthức xuất khẩu trong đó việc tạo lập mối quan hệ và thỏa thuận các điều kiện muabán do người mua và người bán trực tiếp thực hiện

4.2 Xuất khẩu qua trung gian.

Một hình thức cũng khá phổ biến được các doanh nghiệp sử dụng là xuất khẩuqua trung gian tức là hoạt động xuất khẩu được thực hiện nhờ sự giúp đỡ của trunggian thứ ba Người trung gian trong giao dịch quốc tế thường là đại lý và môi giới

4.3 Buôn bán đối lưu: (hình thức xuất nhập khẩu liên kết)

Là hình thức xuất khẩu kết hợp chặt chẽ với nhập khẩu người bán đồng thời làngười mua, lượng hàng trao đổi với nhau có giá trị tương đương Các hình thức xuấtnhập khẩu đối lưu như hàng đổi hàng, trao đổi bù trừ, chuyển giao nghĩa vụ, giaodịch bồi hoàn, mua lại

4.4 Hình thức tái xuất khẩu :

Tái xuất khẩu là hình thức xuất khẩu ra nước ngoài những hàng hóa đượcnhập khẩu nhưng không được qua chế biến ở thị trường nước tái xuất Theo quy địnhcủa pháp luật Việt Nam thì “tạm nhập tái xuất hàng hóa là việc hàng hóa được đưa từnước ngoài hoặc từ các khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khuvực hải quan riêng theo quy định của pháp luật vào Việt Nam có làm thủ tục nhậpkhẩu vào Việt Nam và làm thủ tục xuất khẩu chính hàng hóa đó ra khỏi Việt Nam”.(Luật thương mại 2005)

Ngoài các hình thức trên thì xuất khẩu hàng hóa còn được thực hiện qua một

số hình thức đặc biệt như gia công xuất khẩu, đấu giá quốc tế, giao dịch tại hội chợtriển lãm,…

II ĐẶC ĐIỂM VÀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN XUẤT KHẨU NÔNG SẢN.

1 Đặc điểm của hàng nông sản xuất khẩu.

1.1 Đặc điểm chung của các mặt hàng nông sản:

- Các mặt hàng nông sản chịu ảnh hưởng lớn của các điều kiện tự nhiên như

các điều kiện về đất đai, thời tiết khí hậu, địa hình, nguồn nước… Hay nói cách cụthể hơn thì điều kiện tự nhiên tác động trực tiếp đến sự sinh trưởng và phát triển củacây trồng từ đó ảnh hưởng đến năng suất chất lượng của cây trồng và ảnh hưởng đếngiá cả, nguồn hàng nông sản cho xuất khẩu Nếu điều kiện tự nhiên thuận lợi, phùhợp thì cây trồng sẽ được phát triển tốt, cho năng suất cao và ngược lại sẽ ảnh hưởngxấu dẫn tới cả năng suất và chất lượng đều giảm

-Các mặt hàng nông sản mang tính thời vụ: việc sản xuất, thu hoạch thường

được tiến hành theo mùa vụ rõ ràng cụ thể với từng loại cây và từng khu vực nhằmđảm bảo phù hợp với điều kiện thời tiết, khí hậu tạo điều kiện thuận lợi cho việctrồng, chăm sóc của con người cũng như sự sinh trưởng và phát triển của cây trồng

do đó chất lượng, giá cả có sự biến động nhất định với từng loại nông sản theo từngmùa vụ Vào chính vụ thì chất lượng đồng đều, số lượng lớn, phong phú về chủngloại giá cả vì thế mà cũng sẽ rẻ hơn Nếu trái vụ hoặc thời tiết không thuận lợi thìhàng nông sản khan hiếm chất lượng không đồng đều, giá bán sẽ cao hơn

-Hàng nông sản mang tính phân tán: Mỗi loại cây khác nhau phù hợp với điều

kiện thời tiết khí hậu khác nhau do đó sẽ trồng và phát triển ở những vùng khác nhaunhư cây chè thường phù hợp với điều kiện thời tiết đất đai của các tỉnh miền núi phíaBắc trong khi đó cây caphê lại thích hợp với môi trường đất đỏ bazan của các tỉnh TâyNguyên như Đắc lắc, Đắc Nông…mặt khác hàng nông sản phân tán ở vùng nông thôn

và trong tay hàng triệu nông dân nhưng sức tiêu thụ lại tập trung ở thành phố và cáckhu công nghịêp tập trung Phương thức lưu thông hàng nông sản là phân tán- tậptrung, nông thôn- thành thị vì vậy việc bố trí địa điểm thu mua, phương thức thu mua,chế biến và vận chuyển đều phải phù hợp với đặc điểm nói trên

-Các mặt hàng nông sản có tính tươi sống: hàng nông sản phần lớn là các

động thực vật tươi sống, dễ bị hỏng ôi, kém phẩm chất Hơn nữa chủng loại, số lượngchất lượng cũng rất khác nhau khi thu mua cần đặc biệt lưu ý phân loại, chế biến, bảoquản, vận chuyển nhằm làm cho phương thức kinh doanh phù hợp đặc điểm của từngloại Thu mua, vận chuyển phải nhanh chóng, kịp thời tránh hao tổn

-Hàng nông sản phục vụ cho nhu cầu thiết yếu của con người, chất lượng của

nó tác động trực tiếp tới sức khỏe của người tiêu dùng nên yêu cầu về chất lượng vệsinh an toàn thực phẩm được đặc biệt coi trọng và quy định chặt chẽ trong quá trìnhsản xuất chế biến, bảo quản Ngày nay chất lượng đã trở thành công cụ cạnh tranhkhá hiệu quả và để xâm nhập vào các thị trường khó tính thì đòi hỏi sản phẩm phải cóchất lượng cao, đáp ứng được các tiêu chuẩn cần thiết mà thị trường đó đặt ra

-Hàng nông sản gồm nhiều chủng loại và chất lượng của từng mặt hàng thì

cũng rất khác nhau Mỗi loại hàng khác nhau có tính chất, đặc điểm khác nhau, sinh

trưởng và phát triển trong các điều kiện không giống nhau thu hoạch và chế biến theonhững cách thức riêng nên chất lượng cũng khó đồng đều, ngay trong mỗi mặt hàngthì chất lượng cũng đã được quy định thành rất nhiều loại khác nhau

Hàng nông sản có những nét đặc trưng riêng ảnh hưởng lớn đến sản xuất vàbuôn bán Tìm kiếm những đặc trưng của hàng nông sản từ đó đưa ra các phươngthức kinh doanh cho phù hợp là một cách để tăng cường tính cạnh tranh của sảnphẩm để đảm bảo xuất khẩu thành công trên thị trường thế giới Hàng nông sản rấtphong phú, rất chú trọng chất lượng sản xuất tiêu thụ ở khắp mọi nơi, quan hệ cungcầu rất phức tạp vì vậy kinh doanh hàng nông sản cần nắm vững quy luật luân chuyểncủa chúng

1.2.Đặc điểm của một số mặt hàng nông sản chính và cách bảo quản.

Nông sản gồm rất nhiều mặt hàng, mỗi mặt hàng lại được phân chia thànhnhiều loại khác nhau tùy theo các tiêu thức khác nhau Mỗi mặt hàng có những đặcđiểm sinh trưởng phát triển khác nhau, tính chất, điều kiện bảo quản, bao gói khácnhau Do đó cần nắm rõ đặc điểm của các mặt hàng để có cách thu mua, vận chuyển,bao gói, bảo quản cho phù hợp Chúng ta sẽ tìm hiểu đặc điểm của một số hàng nôngsản chủ yếu :

-Gạo: gạo là mặt hàng nông sản chủ yếu của Việt Nam, trong kim ngạch nông

sản xuất khẩu thì gạo vẫn chiếm tỉ trọng cao nhất( 23,8%) Gạo được hiểu là sản phẩmtạo ra sau khi đã bỏ đi phần vỏ của hạt thóc, sản phẩm của ngành nông nghiệp trồnglúa nước Tùy theo các tiêu thức khác nhau mà gạo được chia thành nhiều loại khácnhau Hiện nay trên thị trường Việt Nam có rất nhiều loại gạo khác nhau có hai loạichủ yếu là gạo nếp và gạo tẻ Trong đó gạo nếp lại có nếp hoa vàng, nếp Mỹ, nếp lai, gạo tẻ cũng gồm rất nhiều loại: gạo tám, gạo khang dân, gạo tạp giao, gạo quy…Trongxuất khẩu tùy theo thỏa thuận của hợp đồng người ta có thể chia gạo theo các tiêu thứcnhư tỷ lệ tấm( loại 5% tấm, 10 % tấm, 15% tấm, 25% tấm, ) hay theo kích thước hạtgạo thì có hạt rất dài, hạt dài, hạt trung bình, hạt ngắn

Gạo cần được đóng trong bao dứa có trọng lượng quy định là 3 lạng, mới bềnchắc, khối lượng tịnh có thể là 50 đến 100 kg/ bao, trong mỗi hợp đồng thường quyđịnh thêm 1% bao rỗng đi kèm, nhãn mác in trên bao được thỏa thuận theo hợp đồng

do người mua chon lựa Sau khi được đóng bao, gạo bảo quản trong kho nhiệt độkhoảng 18-25 độ là tốt nhất, được xếp thành lô trên bục thoáng, xếp theo kiểu so le,không xếp chung với gạo hỏng và các loại hàng hóa có mùi, hóa chất, kho phảichống mưa, chống thấm, khô ráo, thoáng mát, chống mốc, côn trùng

-Chè:Là một quốc gia có truyền thống uống chè lâu đời, Việt Nam sản xuất

và tiêu thụ rất nhiều chủng loại chè, từ các loại chè truyền thống cho đến các loại chèđược du nhập từ nước ngoài

Các loại chè được uống trong dân gian Việt Nam như chè tươi, chè nụ, chè

Bạng, chè mạn Hà Giang đã có từ rất lâu và khá phổ biến trong dân gian tuy nhiên từkhi người Pháp chiếm đóng Đông Dương làm thuộc địa, ở Việt Nam đã xuất hiệnthêm hai loại chè đen, chè xanh

Chè đen: chiếm phần trăm lớn nhất trên thị trường buôn bán chè thế giới, Sau

khi sàng sẩy, phân loại (trong quá trình tinh chế) chia ra nhiều loại như: OP, P, BOP,

BP , FBOP, PS , F, D chất lượng từ cao đến thấp theo kích thước của cánh chè

• Chè xanh (xưa gọi là chè lục): Sản xuát nhiều ở Trung Quốc, Nhật Bản,

Đài Loan, Việt Nam theo quy trình: chè nguyên liệu tươi → diệt men → làm nguội

→ vò →sấy khô→ sàng phân loại thành phẩm Nước xanh vàng, tươi sáng, vị chátmạnh, có hậu, hương thơm nồng mùi cốm

Theo quyết định số 43/QĐ-BNN ngày 16/5/2007 của bộ nông nghiệp và pháttriển nông thôn về sản quy trình chế biến chè an toàn thì chè phải được chế biến theoquy trình được quy định cụ thể như sau:

- Héo nhẹ: Rải trên nong từ 2÷4cm Thời gian héo chè đối với nguyên liệugiống chè Trung du tốt nhất là 3÷4 giờ, đối với giống chè LDP1 là 4÷6 giờ

- Diệt men: Bằng thùng quay chế tạo bằng thép không gỉ Lượng chè diệt men:1,4- 1,6kg/mẻ, thời gian diệt men: 2,5-3 phút, nhiệt độ thùng sao: 250- 260 độ C, tốc

độ quay thùng sao: 40-45 vòng/phút, thủy phần chè sau diệt men: 60-62%

- Vò và rũ tơi: làm 2 lần (mẻ) Với thùng vò có đường kính 300mm : 3,5-3,8

kg chè diệt men/mẻ vò tương ứng 6-7kg chè tươi/mẻ Với thùng vò có đường kính400mm: 5-6,6 kg chè diệt men/ mẻ vò tương ứng 9-12 kg chè tươi/mẻ

-Làm khô: gồm ba giai đoạn đầu tiên chè sau khi vò và làm tơi sấy sơ bộ ởmáy sấy chuyên dụng nhiệt độ 100-110 độ C hàm lượng nước khoảng 33-35% thờigian 4-5 phút Sau đó chè được sao định hình trong máy sao thùng quay ở nhiệt độ 150-

170 độ C khi hàm lượng nước còn khoảng 8-10% thời gian sao khoảng 15-20 phút Giaiđoạn cuối là sấy bằng máy sấy chuyên dùng ở nhiệt độ 95÷100 độ C đến khi hàmlượng nước trong chè còn 3%, thời gian sấy khoảng 20÷25 phút

Chè được đóng gói trong bao PE, PP không rách thủng, miệng khâu kín, khốilượng tịnh thường là 40kg/ bao bảo quản trong kho thoáng mát, khô ráo nhiệt độtrung bình 18-25 độ C, độ ẩm không quá 75%

-Lạc: là cây công nghiệp thực phẩm quan trọng và có giá trị dinh dưỡng cao

của nước ta, là nguồn nguyên liệu quan trọg của ngành thực phẩm chế biến và là món

ăn hết sức quen thuộc với mỗi gia đình Việt Nam Lạc là loại cây ngắn hạn thích hợpvới thời tiết nắng nóng nhiệt độ trung bình từ 25-30 độ C Lạc được chia thành hailoại là lạc quả và lạc nhân

Lạc quả : lạc còn cả vỏ, phải đảm bảo các yêu cầu độ ẩm không quá 2% khôngđược phép lẫn các loại khác, không được sâu mọt, mốc

Lạc nhân: phải sạch, không sâu mọt, độ ẩm theo khối lượng không lớn hơn70%, không được phép lẫn các loại hạt khác.

Lạc phải được bao gói cẩn thận, không rách thủng, bền chắc, miệng bao phảiđược khâu kín, bảo quản nơi khô ráo thoáng mát độ ẩm không khí khoảng 75 %

2 Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu nông sản của doanh nghiệp.

2.1.Các nhân tố khách quan.

-Yếu tố chính trị, luật pháp tạo nền tảng, hành lang pháp lý cho hoạt động

doanh nghiệp Với nền kinh tế, chính trị ổn định như Việt Nam , hệ thống pháp luậtđang được hoàn thịên, sự hỗ trợ khuyến khích của Đảng và Nhà nước thì hoạt độngxuất khẩu nông sản của doanh nghiệp có được cơ hội điều kiện phát triển, đồng thờicũng cần chú ý đến tình hình chính trị cũng như hệ thống các chính sách, hệ thốngluật pháp của nước nhập khẩu

- Yếu tố văn hóa xã hội: các yếu tố văn hóa xã hội ảnh hưởng đến cuộc sống

và hành vi của con người qua đó ảnh hưởng tới cơ cấu nhu cầu, hành vi mua sắm tiêudùng của khách hàng Hàng nông sản lại phục vụ trực tiếp cho nhu cầu cơ bản, thiếtyếu của con người, chất lượng của nó ảnh hưởng tới sức khỏe của con người do vậyyếu tố văn hóa xã hội ảnh hưởng lớn đến hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp Khitiến hành hoạt động xuất khẩu doanh nghiệp cần tìm hiểu nền văn hóa xã hội, cácphong tục tập quán, dân số, xu hướng biến động của dân số, nhu cầu, thu nhập, thịhiếu, lối sống của thị trường nhập khẩu từ đó tiến hành các hoạt động một cách hợp

lý mang lại hiệu quả kinh tế cao

-Yếu tố kinh tế, công nghệ: các yếu tố kinh tế, công nghệ quy định cách thức

doanh nghiệp sử dụng tiềm năng của mình qua đó tạo cơ hội kinh doanh cho doanhnghiệp Đăc biệt là tỉ lệ lạm phát và tỷ giá hối đoái của việt nam đồng so với các đồngngoại tệ ảnh hưởng lớn đến hoạt động xuất khẩu nông sản của doanh nghiệp Kinh tếViệt Nam có tiềm năng lớn, tốc độ tăng trưởng khá cao xu hướng tự do hóa thương mại

và hội nhập kinh tế quốc tế chắc chắn sẽ là một điều kiện một cơ hội vô cùng thuận lợicho sự phát triển của doanh nghiệp Sự phát triển của công nghệ, khoa học kỹ thuật đã

giúp cho tất cả các khâu từ quá trình sản xuất đến thu hoạch, chế biến sản phẩm.Công nghệ trong sản xuất góp phần nâng cao năng suất, rút ngắn thời gian, đặc biệtcông nghệ sinh học trong sản xuất góp phần tạo ra nhiều giống mới với năng suất vàchất lượng cao hơn, đáp ứng được nhu cầu ngày càng tăng cả về số lượng và chấtlượng của người tiêu dùng Ngay cả trong khâu thu hoạch và chế biến, sự góp phầncủa công nghệ cũng nâng cao chất lượng sản phẩm cả về hình thức và phẩm chất.Sựphát triển của công nghệ thông tin cho phép các nhà kinh doanh nắm bắt một cáchchính xác và nhanh chóng thông tin với khối lượng lớn và cũng sẽ thuận lợi hơntrong việc giao dịch, giảm được chi phí giao dịch cũng như có thể thiết lập và mởrộng quan hệ làm ăn với các khu vực thị trường khác nhau

-Khách hàng: là tập thể, cá nhân có nhu cầu và có khả năng thanh toán mong

muốn được đáp ứng thỏa mãn về hàng hóa của doanh nghiệp Như vậy khách hàngchính là đối tượng phục vụ của doanh nghiệp Khách hàng mang lại thu nhập chodoanh nghiệp.Các hành vi mua sắm, sở thích thị hiếu của khách hàng sẽ quy địnhcách thức kinh doanh của doanh nghiệp Sự ưa thích, tín nhiệm của khách hàng là tàisản vô hình của doanh nghiệp “ hãy giữ lấy khách hàng vì chính cuộc sống của doanhnghiệp ” Với hoạt động xuất khẩu thì khách hàng chủ yếu là các doanh nghiệp, các

tổ chức nước ngoài vì vậy cần biết rõ phong tục tập quán, phong cách làm việc, sởthích thị hiếu của họ cũng như của thị trường nhập khẩu, làm tốt công tác nghiên cứuthị trường, giao dịch đàm phán, kí kết tổ chức thực hiện hợp đồng

-Đối thủ cạnh tranh: là những người cung ứng các mặt hàng tương tự hoặc có

thể thay thế sản phẩm của doanh nghiệp trên thị trường Đối thủ cạnh tranh có thểgiành mất cơ hội kinh doanh , tạo ra nguy cơ thu hẹp thị trường , mất lợi nhuận.Doanh nghiệp cần thu thập thông tin về đối thủ cạnh tranh: số lượng, điểm mạnh,điểm yếu của các đối thủ để đưa ra các biện pháp cạnh tranh lành mạnh

Trong ngành Thương mại hiện nay có rất nhiều các doanh nghiệp tham giahoạt động nhưng có thể chia ra 3 thành phần cơ bản là:

+Doanh nghiệp Nhà nước: Gồm có Tổng Công Ty Thương Mại Hà Nội, Sàigòn Coop Mart, Tổng Công Ty thương mại Sài gòn, Haprosimex Hà Nội, công tyThanh Hà ,Công ty XNK Intimex

+Doanh nghiệp tư nhân: Công ty Nguyễn Kim, Công ty TNHH Minh Anh, Công

ty TNHH Đại Lộc, Công ty TNHH Đại Thành Công ty thương mại Thăng Long…

+ Doanh nghiệp liên doanh với nước ngoài: Công ty thương mại BigC, Công

ty Thương mại Hà Nội Mertro, Công ty Thương mại Vincom, công ty thương mạiSeiyu, Công ty thương mại và tiếp thị quốc tế…)

Số lượng các đối thủ cạnh tranh trong ngành là nhiều do vậy trong khi xâydựng chiến lược Tổng Công Ty cần phải lựa chọn các đối thủ cạnh tranh để còn phântích và chia ra từng khu vực để xác định các đối thủ cạnh tranh trực tiếp mang tínhđối kháng và các đối thủ cạnh tranh tiềm ẩn

2.2 Nhân tố chủ quan:

Tiềm lực của doanh nghiệp là các yếu tố mang tính chủ quan mà doanh nghiệp

có thể kiểm soát ở một mức độ nào đó doanh nghiệp có thể sử dụng để khai thác các

cơ hội kinh doanh và thu lợi nhuận Có thể kể đến các tiềm lực :

- Tiềm lực tài chính: Phản ánh sức mạnh của doanh nghiệp thông qua khối

lượng vốn mà doanh nghiệp có thể huy động vào kinh doanh vì vậy nó có ảnh hưởngtrực tiếp đến mọi hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp , các hoạt độngtạo nguồn, mua hàng và các hoạt động phục vụ cho xuất khẩu

Bảng 1:Tình hình vốn của tổng công ty

Đơn vị tính: VND

I Nguồn vốn kinh doanh 27.550.499.532 30.586.779.456 35.990.812.320

A Vốn cố định 9.567.344.780 10.340.267.120 12.760.234.187Trong đó: - Ngân sách 7.879.556.990 8.870.190.347 9.550.478.391

- Tự bổ sung 1.687.787.790 1.470.076.773 3.209.755.789

B Vốn lưu động 17.983.154.752 20.246.512.339 23.230.578.143Trong đó: - Ngân sách 11.765.778.560 12.869.541.157 14.970.549.532

Qua bảng trên ta thấy Tổng Công Ty Thương Mại Hà Nội có tiềm lực tàichính khá lớn vì là doanh nghiệp nhà nước nên nguồn vốn chủ yếu là do nhà nướccấp một phần khác là do tổng công ty tự huy động từ các nguồn khác như từ cán bộcông nhân viên, vốn vay,…

-Tiềm lực con người: Con người là yếu tố quan trọng hàng đầu đảm bảo thành

công trong kinh doanh của doanh nghiệp Con người sẽ quyết định việc sử dụng các

nguồn lực khác (vốn, nguyên liệu, tài sản…) một cách có hiệu quả hay không.Sau

những lần sáp nhập, tiếp nhận quản lý nhân sự của các công ty thành viên nhìn chung về

độ tuổi cho thấy, lực lượng lao động tương đối trẻ và có xu hướng trẻ hóa qua cácnăm.Bên cạnh đó trình độ của cán bộ của tổng công ty cũng không ngừng được nângcao.Số cán bộ có trình độ đại hoc và trên đại học, chủ yếu là người ở độ tuổi cao, có kinhnghiệm về chuyên môn cũng như khả năng lãnh đạo tốt, tổng công ty cũng luôn chútrọng tới sức khỏe người lao động, cải thiện tốt môi trường làm việc, điều kiện làm việc

do vậy, cán bộ nhân viên luôn yên tâm làm việc, hoàn thành trách nhiệm của mình đốivới tổng công ty

Bảng 2: Báo cáo thống kê chất lượng đội ngũ CBCNV của công ty mẹ-Hapro

CĐ, trung cấp

CN kĩ thuật Khác A B C

ĐH trở lên 7/10 10/10 12/12

Ngu n : phòng t ch c cán b

-Trình độ tổ chức quản lý của doanh nghiệp : Trong doanh nghiệp có rất nhiều

bộ phận tiến hành các hoạt động khác nhau các bộ phận này có thể hoạt động độc lậpvới nhau nhưng có mối quan hệ hữu cơ với nhau Xuất khẩu là một bộ phận trongtổng thể đó nó không chỉ ảnh hưởng tới kết quả hoạt động của doanh nghiệp mà cònảnh hưởng tới kết quả hoạt động của các bộ phận khác đồng thời nó cũng chịu sự tácđộng ngược trở lại của các bộ phận kia Do vậy trình độ tổ chức quản lý của doanh

nghiệp là vô cùng quan trọng, doanh nghiệp cần có biện pháp tổ chức khoa học đểcác bộ phận thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ của mình đồng thời hỗ trợ giúp đỡ các

bộ phận khác vì sư phát triển chung của doanh nghiệp

- Cơ sở vật chất kĩ thuật của doanh nghiệp : phản ánh các tiềm lực vật chất

của doanh nghiệp như thiết bị, nhà xưởng, máy móc kĩ thuật … mà doanh nghiệphiện có có thể sử dụng trong kinh doanh

Nông sản là mặt hàng đòi hỏi điều kiện bảo quản, chế biến khá khắt khe cần

có hệ thông kho bãi, máy móc thiết bị thỏa mãn những yêu cầu nhất định mới có thểđảm bảo được chất lượng sản phẩm, đảm bảo đúng tiến độ sản xuất kinh doanh đặcbiệt là khi hàng vào chính vụ

3 Khái quát về tình hình xuất khẩu nông sản của Việt Nam năm vừa qua.

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, hoạt động xuất nhập khẩu của cácnước là sự đánh giá kết quả của quá trình hội nhập quốc tế và phát triển trong mốiquan hệ tùy thuộc vào nhau giữa các quốc gia Trong những năm gần đây hoạt độngxuất khẩu nông sản của Việt Nam đã đạt được những thành tựu nhất định, hàng nôngsản của Việt Nam đã có mặt trên nhiều thị trường, góp phần thu ngoại tệ để phát triểnđất nước Tổng kim ngạch xuất khẩu ngày một gia tăng, cơ cấu các mặt hàng nôngsản xuất khẩu cũng cải thiện theo chiều hướng đa dạng hóa , thị trường ngày càng mởrộng và thay đổi về cơ cấu

Bảng 3: Kết quả xuất khẩu một số mặt hàng nông sản của Việt Nam.

Nguồn:Tổng cục hải quan.

Qua bảng số liệu trên ta thấy nhìn chung các mặt hàng nông sản của Việt Nam

có kim ngạch xuất khẩu khá lớn và Việt Nam hiện nay đang dẫn đầu thế giới về xuấtkhẩu một số mặt hàng như đứng thứ nhất trên thế giới về xuất khẩu hồ tiêu; thứ hai

về gạo, cà phê, hạt điều; thứ 7, thứ 8 về cao su và chè

Gạo:là mặt hàng có giá trị xuất khẩu lớn Với khí hậu, điều kiện tự nhiên

thuận lợi và kinh nghiệm, lịch sử lâu đời về nghề trồng lúa nước thì Việt Nam hàngnăm đã trồng, sản xuất ra sản lượng gạo khá lớn năm 2005 lượng gạo xuất khẩu đạt5,2 triệu tấn mặc dù trong mấy năm gần đây lượng gạo xuất khẩu có xu hướng giảm

do nguồn cung gặp kho khăn, điều kiện thời tiết khí hậu không thuận lợi, diện tíchgieo trồng cũng có xu hướng giảm nhưng đây vấn được coi là mặt hàng đang có lợithế về giá và thị trường, giá gạo của Việt Nam so với Thái Lan đang thu hẹp khoảngcách và có thời điểm ngang giá Lượng gạo xuất năm 2007 đạt 4,5 triệu tấn, kimngạch 1,46 tỉ USD, so với năm 2006 giảm 3% về lượng, nhưng tăng 14,4% về giá trị.Giá gạo XK bình quân năm 2007 đạt khoảng 300USD/tấn, tăng 17,5% so với nămtrước

Cà phê: lượng cà phê xuất khẩu tăng dần qua các năm và tăng mạnh vào

năm 2007 với 1,17 triệu tấn, kim ngạch 1,8 tỉ USD So với năm 2006, lượng tăng20%, kim ngạch tăng 49% So với kế hoạch năm, lượng cà phê xuất khẩu tăng 38%,giá trị tăng gần 2,3 lần Cà phê là mặt hàng có mức tăng trưởng xuất khẩu mạnh nhấttrong tất cả các mặt hàng nông sản so với dự kiến kế hoạch năm Năm 2007 đánh dấumức kim ngạch xuất khẩu cà phê vượt qua mặt hàng gạo và với khoảng cách 350triệu USD Cà phê tăng trưởng mạnh do giá cà phê năm nay được giá nhất trong 9năm qua Giá cà phê xuất khẩu bình quân tinh đến 2007 đạt khoảng 1.547 USD/tấn,tăng 25% so với năm trước Các thị trường dẫn đầu về nhập khẩu cà phê của ViệtNam là Đức: 177 nghìn tấn, Hoa Kỳ: 135 nghìn tấn, Tây Ban Nha: 96 nghìn tấn,

c Cao su: Nhìn chung thì cao su là mặt hàng có tốc độ tăng khá nhanh tuy

nhiên năm 2007 lượng cao su xuất khẩu chỉ ở mức xấp xỉ và thấp hơn so với năm

trước So với kế hoạch năm, xuất khẩu cao su chỉ đạt khoảng 85% về lượng và 94%

về kim ngạch, là một trong những mặt hàng không đạt được mục tiêu kế hoạch củanăm Giá cao su xuất khẩu bình quân năm 2007 đạt khoảng 1.944 USD/tấn, tăng sovới năm trước 7% Năm 2007, Trung Quốc vẫn là thị trường xuất khẩu chính củaViệt Nam gần 428 nghìn tấn, chiếm tới gần 59,9% khối lượng xuất khẩu cao su của

cả nước Tiếp theo là Hàn Quốc: 37 nghìn tấn, Malaysia gần: 35 nghìn tấn, Đài Loangần: 33 nghìn tấn,

d Chè: Chè là cây công nghiệp chủ yếu của ngành nhưng đến nay chè xuất

khẩu chiếm tỉ trọng giá trị xuất khẩu rất thấp, gần như không đáng kể so với các mặthàng khác Xuất khẩu chè năm 2007 đạt khoảng 113 ngàn tấn, với kim ngạch hơn 129triệu USD So với năm trước, lượng tăng 7%, kim ngạch tăng 16,7% So với kếhoạch, vượt khoảng 8% về lượng và 11% giá trị Giá chè xuất khẩu bình quân năm

2007 đạt khoảng 1.140 USD/tấn, tăng so với năm trước 9%

e Hạt điều: là mặt hàng mà Việt Nam có lượng xuất khẩu lớn thứ hai thế giới

và có tốc độ tăng cũng khá nhanh nếu như 2004 mới chỉ có 124 ngàn tấn thì năm

2007 đã đạt 150 ngàn tấn, kim ngạch 641 triệu USD, so với năm trước tăng 18% vềlượng và 27% về giá trị Để đạt mức xuất khẩu trên, ngành điều đã phải nhập lượngđiều thô lớn để đáp ứng cho chế biến xuất khẩu điều Giá hạt điều xuất khẩu bìnhquân năm 2007 đạt khoảng 4.2740 USD/tấn cao hơn năm trước 8%

f Tiêu:Tiêu xuất khẩu là mặt hàng có tốc độ tăng giá mạnh nhất trong tất cả

các mặt hàng nông sản trong năm 2007 và hiện nay Việt Nam đang là nước xuất khẩu

tiêu lớn nhất thế giới Lượng tiêu xuất khẩu năm 2007 đạt khoảng 84 ngàn tấn, kim

ngạch 278 triệu USD, so với năm 2006, lượng giảm 28%, kim ngạch tăng 46% do giátiêu tăng gấp 2 Giá tiêu xuất khẩu bình quân năm 2007 đạt 3.291USD/tấn

g Rau quả: Kim ngạch xuất khẩu rau quả năm 2007 đạt gần 300 triệu USD,

tăng 15% so với năm trước, nhưng thấp hơn mức chỉ tiêu kế hoạch 15%

III CÁC CHỈ TIÊU ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU NÔNG SẢN.

Như trên đã phân tích chúng ta thấy rõ được vai trò của xuất khẩu nông sảnvới toàn bộ nền kinh tế xã hội nói chung và đối với doanh nghiệp nói riêng, vậy làm

nhiêu và như thế nào? Để đánh giá được kết quả và hiệu quả đó chúng ta có thể sửdụng một số chỉ tiêu cơ bản sau:

1 Tỷ suất ngoại tệ xuất khẩu :

Với tình trạng nền kinh tế như hiện nay Việt Nam cần rất nhiều ngoại tệ đặcbiệt là các ngoại tệ mạnh để có thể tiến hành các hoạt động thúc đẩy nền kinh tế pháttriển Trong xuất khẩu kết quả kinh doanh được tính bằng số ngoại tệ do xuất khẩumang lại

Hxk =CPxk DTxkTrong đó: Hxk là tỷ suất ngoại tệ xuất khẩu

DTxk: là doanh thu do xuất khẩu mang lại ( bằng ngoại tệ )

CPxk là chi phí bỏ ra cho hoạt động xuất khẩu ( bằng nội tệ)

2 Tổng lợi nhuận:

Là biểu hiện bằng tiền của bộ phận sản phẩm thặng dư do người lao động tạo

ra trong quá trình kinh doanh Nói cách khác tổng lợi nhuận của doanh nghiệp chính

là số tiền mà doanh nghiệp thu được sau khi đi các chi phí cần thiết để tiến hành cáchoạt động sản xuất kinh doanh Tổng lợi nhuận bao gồm lợi nhuận từ hoạt động sảnxuất kinh doanh, lợi nhuận từ hoạt động tài chính, và lợi nhuận từ các hoạt độngkhác Vậy kết quả của hoạt động xuất khẩu cũng đóng góp vào tổng lợi nhuận củadoanh nghiệp

Ttrong đó:

∑LN : là tổng lợi nhuận của doanh nghiệp thu được trong kì sản xuất kinh doanh

∑DT : là tổng doanh thu của doanh nghiệp trong kì

∑CP: là tổng chi phí mà doanh nghiệp phải chi ra trong kì

3 Tỷ suất doanh lợi trên doanh số bán:

Chỉ tiêu này cho chúng ta biết một đồng doanh số bán thực hiện mang lại bao nhiêuđồng lợi nhuận Nó có ý nghĩa quan trọng trong việc chỉ ra cho doanh nghiệp thấy kinhdoanh những mặt hàng nào thị trường nào mang lợi nhuận cao cho doanh nghiệp

' 1 * 100 %

DS

P

P =

Trong đó :P’1 là mức doanh lợi trên doanh số bán

P: lợi nhuận của doanh nghiệp trong kì DS: doanh số bán thực hiện được trong kì

4 Tỷ suất doanh lợi trên vốn kinh doanh

Căn cứ vào chỉ tiêu này doanh nghiệp có thể biết cho biết hiệu quả sử dụngvốn kinh doanh của mình (một đồng vốn mang lại bao nhiêu đồng lợi nhuận)

% 100

* 2

'

Vkd

P

P =

Trong đó :P’2 là mức doanh lợi trên vốn kinh doanh

P: là lợi nhuận của doanh nghiệp trong kì

Vkd là số vốn kinh doanh cảu doanh nghiệp trong kì

5.Tỷ suất doanh lợi trên chi phí kinh doanh.

Khác với chỉ tiêu tỷ suất lợi nhuận trên vốn kinh doanh chỉ tiêu này cho biếtmột đồng chi phí cho kinh doanh thì mang lại bao nhiêu đồng lợi nhuận

% 100

* 3

'

CPkd

P

P =

Trong đó:P’3 là mức doanh lợi trên chi phí kinh doanh

P là lợi nhuận của doanh nghiệp trong kì

CPkd là tổng chi phí kinh doanh của doanh nghiệp trong kì

6 Uy tín thương hiệu của doanh nghiệp

Có những chỉ tiêu thể hiện bằng con số mà qua đó ta có thể thấy ngay đượckết quả, hiệu quả của hoạt động xuất khẩu đó là những chỉ tiêu định lượng đã trìnhbày ở trên, tuy nhiên còn có những chỉ tiêu mà chỉ nhận thấy được một cách cảmquan ( định tính) như sự lớn mạnh, phát triển về thương hiệu, uy tín của doanhnghiệp , hình ảnh của doanh nghiệp trên thị trường như thế nào các mối quan hệ vớicác đối tác nước ngoài được xây dựng ra sao Thương hiệu có ý nghĩa chiến lượcquyết định đến sự tồn tại và phát triển bền vững của doanh nghiệp sau này