Đánh giá hiện trạng và đề xuất chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp.Pdf

Luận văn được trình bày trong 5 chương: Tổng quan về tình hình phát triển kinh tế - xã hội và quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp và sự cần thiết

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TP HCM

TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN GÒ VẤP

LUẬN VĂN THẠC SĨ

Chuyên ngành: Công nghệ môi trường

Mã số ngành: 60520320

LÊ THÀNH TÀI

ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG

VÀ ĐỀ XUẤT CHƯƠNG TRÌNH NÂNG CAO NĂNG LỰC QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG CHO CÁC DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ

TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN GÒ VẤP

CÔNG TRÌNH ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TP HCM

Cán bộ hướng dẫn khoa học: GS TSKH NGUYỄN CÔNG HÀO

Cán bộ chấm nhận xét 1: GS.TS HOÀNG HƯNG

Cán bộ chấm nhận xét 2: TS TRỊNH HOÀNG NGẠN

Luận văn Thạc sĩ được bảo vệ tại Trường Đại học Kỹ thuật Công nghệ thành phố Hồ Chí Minh ngày 17 tháng 8 năm 2013

Thành phần Hội đồng đánh giá luận văn thạc sĩ gồm:

1/ PGS.TS Lê Mạnh Tân - Chủ tịch Hội đồng

2/ GS.TS Hoàng Hưng - Phản biện 1

3/ TS Trịnh Hoàng Ngạn - Phản biện 2

4/ TS Thái Văn Nam - Ủy viên

5/ TS Nguyễn Thị Hai - Ủy viên, thư ký

Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận văn sau khi Luận văn đã được chỉnh sửa (nếu có)

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TP HCM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

PHÒNG QLKH – ĐTSĐH -

-

NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ Họ tên học viên: LÊ THÀNH TÀI Giới tính: Nam Ngày, tháng, năm sinh: 09/03/1980 Nơi sinh: Tiền Giang Chuyên ngành: Công nghệ môi trường MSHV: 1181081062 I/ TÊN ĐỀ TÀI: Đánh giá hiện trạng và đề xuất chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp II/ NHIỆM VỤ VÀ NỘI DUNG:

III/ NGÀY GIAO NHIỆM VỤ: (Ngày bắt đầu thực hiện Luận văn ghi trong Quyết định giao đề tài)

IV/ NGÀY HOÀN THÀNH NHIỆM VỤ:

V/ CÁN BỘ HƯỚNG DẪN: (Ghi rõ học hàm, học vị, họ, tên)

CÁN BỘ HƯỚNG DẪN KHOA QUẢN LÝ CHUYÊN NGÀNH

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, bên cạnh việc tham khảo và nghiên cứu thêm tài liệu của các nhà khoa học về môi trường Các số liệu, kết quả phân tích môi trường trích dẫn trong Luận văn trung thực, được thu thập chủ yếu từ các cơ quan quản lý nhà nước thuộc UBND quận Gò Vấp, Chi Cục Bảo vệ môi trường Tp HCM,…

Tôi xin cam đoan rằng các thông tin trích dẫn trong Luận văn được chỉ rõ nguồn gốc

Học viên thực hiện Luận văn

Lê Thành Tài

Xin trân trọng biết ơn tất cả quý Thầy, Cô tham gia giảng dạy tại Trường Đại học Kỹ thuật Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh đã dạy và cung cấp cho tôi những kiến thức có nội dung cơ bản của ngành khoa học môi trường để tôi hoàn thành Luận văn trong khả năng tốt nhất của mình

Tôi cũng xin cảm ơn các anh chị đồng nghiệp, học viên đã giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập Cảm ơn quý thầy cô đã đọc bản thảo và cho nhiều ý kiến đóng góp quý báu

Học viên thực hiện Luận văn

Lê Thành Tài

2010 và tầm nhìn đến năm 2020, cơ cấu giá trị sản xuất chuyển dịch theo hướng dịch vụ, thương mại – công nghiệp – nông nghiệp Và đây là sự chuyển dịch cơ cấu phù hợp với quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa ở nước ta nói chung và tại thành phố Hồ Chí Minh nói riêng

Quy hoạch phát triển ngành công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn quận Gò Vấp theo hướng đa dạng hóa ngành nghề, khuyến khích các thành phần kinh tế cùng phát triển, tập trung đầu tư cho các ngành sản xuất các sản phẩm mà thị trường trong nước và thế giới có nhu cầu, ưu tiên đầu tư phát triển các ngành tạo ra các sản phẩm có hàm lượng kỹ thuật công nghệ cao và

sử dụng công nghệ hiện đại, tiên tiến (sản xuất linh kiện điện tử, máy tính, máy gia dụng, sản xuất phần mềm, lắp ráp ô tô – xe máy và thiết bị điện, công nghệ sinh học và sản xuất vật liệu mới,…) Hầu hết các hoạt động sản xuất kinh doanh trên địa bàn quận Gò Vấp đều là các doanh nghiệp vừa và nhỏ Các loại hình phát triển nêu trên góp phần rất lớn vào sự tăng trưởng kinh tế cho quận Gò Vấp Tuy nhiên chính các doanh nghiệp đó cũng mang nhiều tiềm ẩn về vấn đề môi trường ảnh hưởng đến môi trường sống, sức khỏe của người dân trong khu dân cư Từ những nhận định mang tính dự báo, luận văn đặt vấn đề nghiên cứu những giải pháp nhằm nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp, để từ đó

góp phần vào sự phát triển bền vững tại quận Gò Vấp nói riêng và cả thành phố Hồ Chí Minh nói chung

Luận văn được trình bày trong 5 chương:

Tổng quan về tình hình phát triển kinh tế - xã hội và quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp và sự cần thiết của vấn

đề cần nghiên cứu sẽ được trình bày trong Chương thứ nhất

Thực trạng quản lý môi trường và hiện trạng quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại quận Gò Vấp tiếp tục được thể hiện tại Chương 2

Các kết quả nghiên, khảo sát thực tế về hiện trạng môi trường và thực trạng quản lý môi trường tại một số doanh nghiệp vừa và nhỏ điển hình trên địa bàn quận Gò Vấp được trình bày trong Chương 3

Từ các kết quả nghiên cứu, điều tra khảo sát thực tế đã trình bày trong Chương

3, tác giả sẽ đề xuất một số giải pháp khả thi nhằm nâng cao năng lực quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp tại Chương 4

Trên cơ sở nghiên cứu tổng quát hiện trạng và thực trạng quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ, tại Chương 5 tác giả sẽ đề xuất - kiến nghị một số giải pháp khả thi nhất nhằm góp phần nâng cao năng lực quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ, góp phần bảo vệ môi trường sống của người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững trên địa bàn quận Gò Vấp: 1/ Tăng cường xây dựng và hoàn thiện các văn bản pháp lý về bảo vệ môi trường, đồng thời đề xuất cũng cố và sắp xếp lại bộ máy quản lý môi trường tại UBND quận Gò Vấp cũng như tại các doanh nghiệp trên địa bàn

2/ Tuyên truyền sâu rộng, đề xuất công nghệ phù hợp và đưa các chương trình sản xuất sạch hơn vào các doanh nghiệp để áp dụng, bên cạnh sự hỗ trợ của chính quyền các cấp để áp dụng ngày càng hiệu quả hơn

3/ Tổ chức lại hệ thống thu gom, lưu trữ, vận chuyển và xử lý chất thải rắn tại các doanh nghiệp làm phát sinh chất thải và doanh nghiệp thu gom xử lý chất thải

4/ Triển khai các chương trình nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường cho các cơ quan quản lý nhà nước về môi trường và cho các doanh nghiệp, tiến đến yêu cầu các doanh nghiệp phải đăng ký và áp dụng bộ tiêu chuẩn ISO

14000

Luận văn được hoàn thành từ quá trình thu thập tương đối đầy đủ tài liệu về vấn đề cần nghiên cứu, trên cơ sở số liệu khảo sát về hiện trạng quản lý môi trường và thực trạng quản lý môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp, từ đó đề xuất những định hướng khả thi nhằm nâng cao năng lực quản lý môi trường tại cơ quan quản lý nhà nước về môi trường và tại doanh nghiệp

ABSTRACT

According to "plan for industrial development in the area of Ho Chi Minh City in

2010, by 2020" the industry in the area of Ho Chi Minh City will move strongly

in the direction of increasing the technology industry high-tech, intensive, value-added ratio as high as the mechanical engineering industry, electronics technology - information technology, new materials,

knowledge-According to the master plan for economic development - social Vap district until

2010 and vision to 2020, the production value structure shifted towards services, commercial - industrial - agricultural And here is the restructuring in accordance with the process of industrialization - modernization in our country in general and

in Ho Chi Minh City in particular

Development planning industry - handicraft in Go Vap district towards diversification of industries and encourage economic sectors and development, focused investments in manufacturing products that domestic and world demand, priority development sectors to create products containing high-quality technology and use of modern technology, advanced (production of electronic components, computers, appliances, software production, assembling cars - motorcycles and power equipment, biotechnology and new materials production, ) Most of the business activities in Go Vap district are small and medium enterprises The above type of development contributes greatly to the economic growth for Go Vap district, but also the businesses that bring many potential environmental issues affecting the environment, the health of the People in residential areas From the forecasts identify forward, thesis research question of measures to improve the environmental management capabilities for small and medium businesses in Go Vap district, thereby contributing to the development Sustainability in Go Vap district in particular and the Ho Chi Minh City in general

The dissertation is expected to be presented in five chapters:

Overview of economic development - social and environmental management in small and medium enterprises in Go Vap District and the necessity of research issues need to be presented in the first chapter

Status of environmental management and the management of environmental conditions in the small and medium enterprises in Go Vap district continues to be shown in Chapter 2

The results, the actual survey on the state of the environment and environmental management situation in a number of small and medium enterprises typically in

Go Vap district is presented in Chapter 3

From the research results, the actual survey presented in Chapter 3, the author will propose a number of possible solutions to improve the environmental management capacity in small and medium businesses in the area Go Vap District in Chapter 4

On the basis of extensive research status and the status of environmental management in small and medium enterprises, in Chapter 5 the author will propose - propose some feasible solutions to help improve management capability environmental management in small and medium enterprises, contributing to the protection of people's living environment and promote sustainable economic development in Go Vap district:

1/ Strengthening the construction and completion of legal documents on environmental protection, and also try and propose reordering apparatus environmental management in Go Vap District People's Committee, as well as at local businesses

2/ Propaganda depth and propose appropriate technologies and put the program

on cleaner production enterprises to apply, besides the support of local authorities

to apply increasingly more efficient

3/ Reorganization gathering systems, storage, transportation and disposal of solid waste in doing business development and business waste collection and treatment

of waste

4/ Implement programs to raise awareness about environmental protection agency for the state management of the environment and for business, progress to require businesses to register and apply the ISO standard 14,000

The thesis was completed in the process of gathering all documents relative to the issue should be studied, on the basis of survey data on the state of environmental management and environmental management situation in the small and medium enterprises small in Go Vap District, which suggest possible directions to improve the environmental management capacity in government agencies and in the corporate environment

MỤC LỤC

Mục lục xi

Danh mục các từ viết tắt xv

Danh mục bảng xvi

Danh mục hình xvii

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN – SỰ CẦN THIẾT CỦA VẤN ĐỀ CẦN NGHIÊN CỨU 1

1.1 Tổng quan về tình hình phát triển và quản lý môi trường của các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp 1

1.2 Yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế và tiêu chuẩn quốc tế về môi trường 3

1.3 Sự cần thiết của việc nâng cao năng lực QLMT của các doanh nghiệp 4

1.4 Mục tiêu, nội dung, phương pháp nghiên cứu và ý nghĩa của luận văn 6

1.4.1 Mục tiêu nghiên cứu 6

1.4.2 Phương pháp nghiên cứu 6

1.4.3 Giới hạn phạm vi nghiên cứu 7

1.4.4 Ý nghĩa của luận văn 8

CHƯƠNG 2: KHÁI QUÁT HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG VÀ THỰC TRẠNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG Ở CÁC DOANH NGHIỆP TẠI QUẬN GÒ VẤP 10

2.1 Tình hình đầu tư và hoạt động 10

2.2 Hiện trạng môi trường các doanh nghiệp quận Gò Vấp 12

2.2.1 Hiện trạng môi trường nước 14

2.2.2 Hiện trạng môi trường không khí 17

2.3 Khái quát tình hình quản lý môi trường quận Gò Vấp 23

2.3.1 Nhìn từ hiện trạng thực tế 23

2.3.2 Khía cạnh Luật bảo vệ môi trường 23

CHƯƠNG 3: HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG VÀ THỰC TRẠNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG TẠI DNTN SX TM DV TÂN PHÚ THỊNH VÀ CÔNG TY TNHH PHƯƠNG THẢO 26

3.1 DNTN SX TM DV Tân Phú Thịnh 26

3.1.1 Quá trình hình thành 26

3.1.1.1 Cơ sở pháp lý 26

3.1.1.2 Ngành nghề đầu tư và quy trình sản xuất 26

3.1.1.3 Lao động 27

3.1.1.4 Thuận lợi và khó khăn trong vấn đề bảo vệ môi trường 28

3.1.2 Hiện trạng môi trường 29

3.1.2.1 Hiện trạng môi trường nước 29

3.1.2.2 Hiện trạng môi trường không khí 34

3.1.2.3 Hiện trạng chất thải rắn 36

3.1.2.4 Hiện trạng chất thải nguy hại 36

3.1.2.5 Hiện trạng cây xanh 36

3.1.2.6 Sự cố môi trường 36

3.2 Công ty TNHH SX TM Phương Thảo 36

3.2.1 Quá trình hình thành 36

3.2.1.1 Cơ sở pháp lý 36

3.2.1.2 Ngành nghề hoạt động 37

3.2.1.3 Lao động 37

3.2.1.4 Thuận lợi và khó khăn trong vấn đề bảo vệ môi trường 37

3.2.2 Hiện trạng môi trường 38

3.2.2.1 Hiện trạng môi trường nước thải 38

3.2.2.2 Hiện trạng môi trường không khí 40

3.3 Hiện trạng quản lý môi trường của các doanh nghiệp còn lại tại địa bàn quận Gò Vấp 41

CHƯƠNG 4: ĐỀ XUẤT CÁC ĐỊNH HƯỚNG QUẢN LÝ - BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TẠI CÁC DOANH NGHIỆP CỦA QUẬN GÒ VẤP 53

4.1 Tăng cường công tác BVMT cải tiến tổ chức và thể chế QLMT cho phòng tài nguyên môi trường quận Gò Vấp cũng như chủ doanh nghiệp 54

4.2 Thành lập trung tâm trao đổi chất thải giữa các doanh nghiệp tại địa bàn quận Gò Vấp 56

4.2.1 Mục đích của việc thành lập trung tâm trao đổi chất thải 56

4.2.2 Tiềm năng trao đổi chất thải 56

4.2.3 Mô hình đề nghị: 57

4.3 Định hướng chương trình sản xuất sạch hơn cho các doanh nghiệp 60

4.3.1 Các lợi ích của sản xuất sạch hơn 61

4.3.2 Đề xuất chương trình đẩy mạnh sản xuất sạch hơn trong các Doanh nghiệp trên địa bàn quận Gò Vấp 62

4.3.3 Đề xuất nội dung kiến thức cần bồi dưỡng để chuẩn bị triển khai chương trình sản xuất sạch hơn trong các Doanh nghiệp tại quận Gò Vấp 65

4.4 Đẩy mạnh chương trình nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho các doanh nghiệp, chuẩn bị cho các doanh nghiệp xuất khẩu đăng ký tiêu chuẩn ISO 14000 67

4.4.2 Bồi dưỡng kiến thức về sinh thái công nghiệp, hỗ trợ cho chủ trương

hình thành trung tâm trao đổi chất thải: 68

4.4.3 Bồi dưỡng kiến thức về hệ thống quản lý môi trường và bộ tiêu chuẩn ISO 14000 69

4.4.3.1 Kiến thức về cấu trúc của bộ tiêu chuẩn ISO 14000 69

4.4.3.2 Kiến thức về các lợi ích do áp dụng ISO 14000 70

4.4.3.3 Kiến thức về quy trình chuẩn bị ISO cho một công ty 71

CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 75

5.1 Kết luận 75

5.2 Kiến nghị 77

TÀI LIỆU THAM KHẢO 79

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

BOD5 : Nhu cầu oxy sinh hoá sau 5 ngày ở nhiệt độ 20oC

CTRNH : Chất thải rắn nguy hại

DNVVN : Doanh nghiệp vừa và nhỏ

ĐTM : Đánh giá tác động môi trường

TN&MT : Tài nguyên và Môi trường

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1: Tổng hợp đơn vị sản xuất có khả năng gây ô nhiễm tại quận Gò Vấp

– Tháng 7/2012 - 12 -

Bảng 2.2: Cơ cấu ngành nghề gây ô nhiễm trên địa bàn quận Gò Vấp - 13 -

Bảng 2.3: Tổng hợp chất lượng nước thải các DN qua đợt giám sát năm 2012 - 15 - Bảng 2.4: Tổng hợp chất lượng không khí các DN qua đợt giám sát năm 2012 - 19 - Bảng 2.5: Thành phần CTR công nghiệp chủ yếu tại các DN - 20 -

Bảng 2.6: Định lượng % khối lượng thành phần CTRCN chủ yếu tại các Doanh nghiệp - 21 -

Bảng 3.1: Mẫu nước thải đầu ra của DN - 33 -

Bảng 3.2: Kết quả quan trắc môi trường không khí Quý I/2012 - 34 -

Bảng 3.3: Kết quả quan trắc môi trường không khí Quý III/2012 - 35 -

Bảng 3.4: Mẫu nước thải trước và sau xử lý của Công ty Phương Thảo - 39 -

Bảng 3.5: Mẫu nước thải trước và sau xử lý của Công ty Phương Thảo - 40 -

Bảng 3.6: Kết quả quan trắc môi trường tại Công ty Phương Thảo - 41 -

DANH MỤC HÌNH

Hình 2.1: trường hợp xả thải trực tiếp ra môi trường - 15 -

Hình 2.2: Ô nhiễm không khí tại một công ty tại phường 14 - 18 -

Hình 3.1: Sơ đồ công nghệ sản xuất giấy từ bột giấy và giấy tái chế - 27 -

Hình.3.2: Quy trình công nghệ xử lý nước thải tại DNTN Tân Phú Thịnh - 30 - Hình 3.3: Quy trình xử lý nước thải tại Công ty Phương Thảo - 38 -

Hình 4.1: Sơ đồ cơ cấu hệ thống trung tâm xử lý và trao đổi chất thải công nghiệp của các KCX-KCN - 57 -

Hình 4.2: Mô hình một trung tâm trao đổi chất thải - 59 -

Hình 4.3: Sơ đồ những yếu tố cơ bản về SXSH - 60 -

Hình 4.4: Các bước triển khai SXSH tại một DN - 64 -

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN – SỰ CẦN THIẾT CỦA VẤN ĐỀ

và chiếm 0,08% trong cơ cấu kinh tế Số lượng doanh nghiệp đăng ký kinh doanh tiếp tục tăng, ước thực hiện năm 2011 là 1.928 doanh nghiệp với tổng

số vốn đăng ký 4.817,38 tỷ đồng và 1.260 cơ sở cá thể với tổng số vốn đăng

Sản xuất công nghiệp năm 2011 giá trị sản xuất công nghiệp ước thực hiện 4.850 tỷ đồng, tăng 6,41% so với năm 2010 Trong đó, các loại hình doanh nghiệp ước thực hiện 4.037 tỷ, tăng 7,04%, thành phần cơ sở sản xuất nhỏ ước thực hiện 813 tỷ, tăng 3,39% 19/20 ngành kinh tế kỹ thuật có giá trị sản xuất tăng so với cùng kỳ Trong đó, ngành sản xuất thực phẩm và đồ uống, dệt, thuộc và sơ chế da, sản xuất sản phẩm từ da và ngành sản xuất trang phục vẫn

tiếp tục giữ tốc độ tăng trưởng Cụ thể, so với cùng kỳ, ngành sản xuất thực phẩm và đồ uống tăng 9,6%; ngành sản xuất giày tăng 7,9%; ngành sản xuất trang phục tăng 4,47%; ngành sản xuất giường, tủ, bàn, ghế và sản phẩm khác tăng 13,76%

Trong năm 2011, sản xuất công nghiệp của quận tuy có tốc độ tăng trưởng nhưng nhìn chung do gặp nhiều khó khăn của việc suy giảm kinh tế, giá cả các loại nguyên nhiên vật liệu tăng cao vào các tháng đầu năm nên giá trị sản xuất công nghiệp đạt mức tăng thấp hơn so với những năm gần đây (Năm 2009 tăng 7,39%; năm 2010 tăng 8,21%) Cơ cấu các ngành kinh tế kỹ thuật chậm chuyển đổi, giá trị sản xuất của các ngành gia công và thâm dụng lao động vẫn chiếm tỷ trọng cao trong giá trị sản xuất chung toàn ngành

Trên thực tế, công tác quản lý và bảo vệ môi trường, nhất là môi trường doanh nghiệp ở Việt Nam còn vướng phải rất nhiều trở ngại do những nguyên nhân khách quan và chủ quan như:

- Công tác quy hoạch các ngành doanh nghiệp và chính sách phát triển của Nhà nước chưa thực sự phù hợp Mặt khác, tốc độ phát triển doanh nghiệp quá nhanh sẽ dẫn đến tình trạng các doanh nghiệp được qui hoạch và xây dựng với quan điểm kinh tế thuần túy, bỏ qua các vấn đề tài nguyên môi trường

- Bên cạnh đó, tiềm năng về dịch vụ môi trường và kinh phí dành cho công tác quản lý – bảo vệ môi trường vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao theo đà phát triển các doanh nghiệp

- Cuối cùng, trình độ quản lý môi trường chung hiện nay hoàn toàn chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế từ công tác thanh tra, kiểm tra môi trường đến việc đào tạo, giáo dục và truyền thông môi trường

Ngoài ra, một trong những bất cập lớn nhất hiện nay đối với hệ thống quản lý môi trường các doanh nghiệp ở Việt Nam là chưa có qui chế bảo vệ môi trường doanh nghiệp, mà trong đó cần qui định rõ ràng sự phân cấp quản lý về

cơ quan chức năng liên quan trong lĩnh vực quản lý môi trường doanh nghiệp, nội dung cụ thể về bảo vệ môi trường đối với doanh nghiệp và những vấn đề liên quan khác

Chính do những tồn tại trên mặc dù với hệ thống quản lý môi trường doanh nghiệp đã được xây dựng và hoạt động vài năm qua, nhưng chất lượng môi trường các doanh nghiệp Việt Nam vẫn tiếp tục bị đe dọa và gánh chịu những ảnh hưởng nặng nề từ quá trình xây dựng và hoạt động của chính bản thân doanh nghiệp

Vì vậy, nghiên cứu thiết lập một hệ thống quản lý với đầy đủ các thành phần chức năng, đồng thời xây dựng mối quan hệ chặt chẽ giữa cấp quản lý Nhà nước và cấp quản lý cơ sở, nhất là nâng cao năng lực của bộ phận trực tiếp quản lý môi trường tại các doanh nghiệp và doanh nghiệp là hết sức quan trọng và cần thiết

1.2 Yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế và tiêu chuẩn quốc tế về môi trường

Việc thực hiện các hiệp định, công ước quốc tế về môi trường cũng như áp dụng hệ thống tiêu chuẩn quốc tế về môi trường trong bối cảnh tự do hóa thương mại đã góp phần tích cực hạn chế ô nhiễm môi trường, khuyến khích sản xuất và trao đổi sản phẩm thân thiện với môi trường

Việt Nam đang tích cực tham gia hội nhập kinh tế quốc tế Nhưng chúng ta cũng đã vấp phải những khó khăn nhất định, một trong những khó khăn là khi Việt Nam hội nhập kinh tế quốc tế, các doanh nghiệp phải áp dụng các tiêu chuẩn và chứng nhận cho doanh nghiệp cùng sản phẩm/dịch vụ của mình về chất lượng cũng như môi trường và một loạt các yêu cầu khác Đây là một điều bắt buộc và tất yếu, đòi hỏi các doanh nghiệp phải tuân thủ và thực hiện, trong khi phần lớn các doanh nghiệp nước ta là vừa và nhỏ, công nghệ sản xuất lạc hậu, gây ô nhiễm môi trường cao Trong đó việc đáp ứng những tiêu chuẩn thế giới như các bộ tiêu chuẩn ISO là rất cần thiết, đặc biệt là hiện nay,

một trong những đòi hỏi quan trọng là bộ tiêu chuẩn ISO 14000 – Tiêu chuẩn quản lý môi trường

Thực hiện quản lý môi trường tại doanh nghiệp sẽ dẫn dắt các doanh nghiệp đến với các hệ thống quản lý chất lượng thân thiện môi trường, nâng cao uy tín thương hiệu và đồng thời giải quyết được vấn đề ô mhiễm môi trường trong kinh doanh Do đó, để có thể chuẩn bị cho sự hòa nhập quốc tế của các doanh nghiệp trong nước thì cần có sự chuẩn bị cho họ có sự hiểu biết về tầm quan trọng của việc quản lý môi trường trong quá trình sản xuất

Bên cạnh đó, Sản xuất sạch hơn ngày càng được chứng minh tính đúng đắn, hiệu quả và tầm quan trọng của nó trong quản lý môi trường, giải pháp này hoàn toàn có thể áp dụng thành công trong điều kiện của Việt Nam Nó có khả năng làm giảm đáng kể ô nhiễm môi trường, tiết kiệm nguyên liệu và năng lượng trong sản xuất công nghiệp Việc áp dụng sản xuất sạch hơn vào sản xuất kinh doanh là con đường đảm bảo phát triển ổn định lâu dài của các doanh nghiệp hướng tới mục tiêu phát triển bền vững

Trong thời điểm hiện nay, các doanh nghiệp đang trong giai đoạn đổi mới quản lý và công nghệ, chuẩn bị điều kiện hội nhập quốc tế, việc tiến hành đánh giá sản xuất sạch hơn sẽ cung cấp cho doanh nghiệp một căn cứ tin cậy để quyết định đầu tư đúng hướng và hiệu quả, đồng thời là cơ sở quan trọng để thực hiện ISO 9000 và ISO 14000

Quản lý môi trường (QLMT) trong doanh nghiệp vừa là công cụ để bảo vệ môi trường vừa là phương tiện nâng cao hiệu quả kinh tế, thông qua các giải pháp kết hợp giữa mục tiêu kinh tế và mục tiêu môi trường như các biện pháp sản xuất sạch hơn, tái chế, tiết kiệm năng lượng, nguyên liệu, thay thế những nguyên liệu độc hại, sản xuất những sản phẩm xanh, dán nhãn môi trường,…

Vì vậy nghiên cứu các giải pháp nâng cao nhận thức, kiến thức và công nghệ

về quản lý môi trường ở cơ sở (doanh nghiệp) là thật sự cần thiết

Chiến lược Bảo vệ môi trường Việt Nam 2001 – 2010 có đề cập đến vai trò của các doanh nghiệp và các cá nhân trong lãnh vực bảo vệ môi trường, trong

đó các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất tuân thủ quy định của Luật Môi trường và các quy định ngay từ hoạt động ban đầu của mình

Bảo vệ môi trường đã trở thành vấn đề cấp bách đối với thành phố Hồ Chí Minh nói chung và quận Gò Vấp nói riêng

Tuy vậy, từ lâu, giải quyết vấn đề ô nhiễm, phương pháp xử lý được nhiều người quan tâm nhất là “xử lý cuối đường ống” Hiện nay, phương pháp này

đã bộc lộ nhiều hạn chế, vì nó chuyển từ trạng thái ô nhiễm dạng này sang dạng ô nhiễm khác, làm tăng chi phí sản xuất, là khoảng đầu tư lớn không sinh lời, không có thời gian hoàn vốn Vì vậy, từ năm 1996, Tp HCM đã chọn sản xuất sạch hơn là chiến lược hướng đến mục tiêu phát triển công nghiệp bền vững, cùng một lúc đạt được lợi ích kinh tế, môi trường và xã hội

Một trong những xu hướng phát triển bền vững của quận Gò Vấp là làm cho các doanh nghiệp hiện hữu đang hoạt động sớm phát triển thành doanh nghiệp thân thiện môi trường Muốn vậy, cần phải có chương trình nâng cao năng lực quản lý, lựa chọn công nghệ xử lý môi trường tối ưu cho các doanh nghiệp trên địa bàn quận Gò Vấp

Từ những ý nghĩa thực tiễn của yêu cầu bảo vệ môi trường, tránh các tác động tiêu cực của các doanh nghiệp vừa và nhỏ đối với môi trường và sức khỏe người dân, vấn đề định hướng cho công tác quản lý bảo vệ môi trường và lựa chọn công nghệ xử lý môi trường ở cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp là rất cần thiết và cấp bách Bên cạnh đó, vạch ra chương trình nâng cao nhận thức về quản lý môi trường cho các doanh nghiệp hiện nay là rất có ý nghĩa trong việc chuẩn bị cho các doanh nghiệp của quận Gò Vấp trong quá trình Việt Nam hội nhập quốc tế

Để giải quyết vấn đề đặt ra, việc điều tra hiện trạng môi trường và thực trạng

quản lý, xử lý môi trường hiện nay tại các doanh nghiệp là thật sự cần thiết

Trên cơ sở kết quả đánh giá thực tế, đưa ra các định hướng cho công tác bảo

vệ môi trường và đề xuất chương trình nâng cao nhận thức môi trường và giúp các doanh nghiệp triển khai các hệ thống quản lý môi trường ở những mức độ khác nhau

Xuất phát từ sự cấp bách và ý nghĩa khoa học của vấn đề đã trình bày trên đây,

đề tài "Đánh giá hiện trạng và đề xuất chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trên địa bàn quận Gò Vấp" đã được chọn làm đề tài nghiên cứu trong luận văn

1.4 Mục tiêu, nội dung, phương pháp nghiên cứu và ý nghĩa của luận văn 1.4.1 Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu chính của luận văn là nghiên cứu tìm ra các định hướng trong việc nâng cao năng lực bảo vệ - quản lý môi trường cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ, nhằm góp phần bảo vệ môi trương ở quận Gò Vấp và chuẩn bị cho việc hội nhập quốc tế trong tương lai

Để thực hiện mục tiêu trên, luận văn hướng đến các mục đích nghiên cứu cụ thể sau đây:

- Nghiên cứu hiện trạng môi trường và quản lý môi trường tại một số doanh nghiệp đại diện tại quận Gò Vấp, làm cơ sở cho các đề xuất giải pháp quản lý, công nghệ xử lý môi trường tại các doanh nghiệp

- Khảo sát thực trạng môi trường và quản lý môi trường trong các doanh nghiệp tại quận Gò Vấp làm căn cứ thực tiễn cho các định hướng nâng cao năng lực quản lý môi trường ở cấp cơ sở

- Đề xuất các giải pháp quản lý, xử lý ô nhiễm môi trường và định hướng cho chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp phù hợp với các loại đối tượng khác nhau tại quận Gò Vấp

1.4.2 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện các mục tiêu đề ra, các phương pháp sau đây đã được áp dụng:

- Phương pháp tổng hợp tài liệu, thu thập và kế thừa chọn lọc các cơ sở dữ liệu

có liên quan đến đề tài, từ các nguồn tài liệu (từ sách vở, từ internet, …) về các chủ đề có liên quan như khu công nghiệp, sản xuất sạch hơn, ISO14000, sinh thái công nghiệp, quản lý môi trường,

- Tham khảo, kế thừa các tài liệu về kết quả điều tra khảo sát hiện trạng môi trường tại doanh nghiệp trên địa bàn quận Gò Vấp

- Đánh giá thực trạng quản lý môi trường của các doanh nghiệp đại diện (Công

ty TNHH Phương Thảo và Công ty TNHH Tân Phú Thịnh) tại quận Gò Vấp là hai trường hợp nghiên cứu đã thiết kế và thực hiện khảo sát bằng phiếu điều tra, phỏng vấn, kết quả như sau:

- Phương pháp phân tích nguyên nhân – kết quả, tổng hợp tất cả các điều kiện liên quan đến môi trường, phát triển kinh tế xã hội để có thể tìm ra các cơ sở khoa học đầy đủ phục vụ cho công tác quản lý môi trường

- Phương pháp chuyên gia, tham khảo ý kiến những người đã có nhiều kinh nghiệm trong việc thực hiện các chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường thông qua trao đổi trực tiếp

1.4.3 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

Nghiên cứu hiện trạng môi trường tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ được thực hiện với sự giúp đỡ của Phòng Tài nguyên và Môi trường trong việc cung cấp

tư liệu cũng như tạo điều kiện cho tác giả tham quan thực tế hiện trường

Do còn khó khăn về kinh phí, lượng kiến thức và thời gian nghiên cứu nên việc nghiên cứu hiện trạng quản lý môi trường và khảo sát thực tế cũng như thực hiện khảo sát thăm dò trong luận văn được thực hiện tại hai trường hợp nghiên cứu là Công ty TNHH Phương Thảo và DNTN Tân Phú Thịnh Và phần lớn những nhận định, đánh giá trong luận văn chủ yếu dựa vào tài tiệu hiện có về công tác quản lý và xử lý môi trường có liên quan

1.4.4 Ý nghĩa của luận văn

Tính mới của luận văn

Những điểm mới của Luận văn có thể khái quát như sau:

- Luận văn thu thập những số liệu mới, đánh giá khái quát hiện trạng môi trường các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại quận Gò Vấp, từ đó định hướng công tác quản lý, xử lý môi trường tại các doanh nghiệp và định hướng phát triển trong quá trình hội nhập quốc tế

- Luận văn khảo sát hiện trạng môi trường và quản lý môi trường, nhu cầu thực tế của các doanh nghiệp, trên cơ sở đó đề xuất định hướng cho công tác bảo vệ môi trường và chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp

- Các kết quả nghiên cứu này sẽ đóng góp có ý nghĩa vào việc hoạch định các chương trình quản lý môi trường giúp các doanh nghiệp phát triển theo hướng bền vững

Ý nghĩa thực tiễn

Qua việc đánh giá hiện trạng quản lý môi trường của các doanh nghiệp tại quận Gò Vấp và đề xuất chương trình nâng cao năng lực quản lý môi trường, luận văn sẽ góp phần cung cấp cơ sở khoa học và định hướng cho việc hình thành các chương trình ngăn ngừa ô nhiễm công nghiệp từ cơ sở, góp phần bảo vệ môi trường cho Thành phố Từng bước giúp doanh nghiệp cạnh tranh

hơn trong quá trình hội nhập thế giới và góp phần phát triển kinh tế của quận

Gò Vấp

Ý nghĩa khoa học

Các nội dung nghiên cứu trong luận văn có những đóng góp nhất định vào việc khái quát tình hình môi trường tại các doanh nghiệp ở Gò Vấp hiện nay Luận văn cũng góp phần vào các tài liệu giảng dạy về quản lý môi trường cũng như cung cấp các cơ sở khoa học cho việc hình thành và xây dựng các chương trình bồi dưỡng nâng cao năng lực quản lý môi trường cho các doanh nghiệp

CHƯƠNG 2 KHÁI QUÁT HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG

VÀ THỰC TRẠNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG

Ở CÁC DOANH NGHIỆP TẠI QUẬN GÒ VẤP

2.1 Tình hình đầu tư và hoạt động

Quận Gò Vấp có tổng đất diện tích tự nhiên là 1975,85 ha, chiếm khoảng 1% diện tích toàn thành phố Hồ Chí Minh

Hiện quận Gò Vấp có khoảng 9.000 doanh nghiệp, trong đó 95% là doanh nghiệp vừa và nhỏ

Do ảnh hưởng của suy thoái kinh tế, các doanh nghiệp này đang gặp nhiều khó khăn trong hoạt động sản xuất kinh doanh cũng như vấn đề về xử lý môi trường

Năm 2012, do bị tác động và ảnh hưởng của nền kinh tế thế giới cùng những khó khăn trong nước như: sức mua thị trường giảm, hàng tồn kho lớn, lãi suất còn cao; số doanh nghiệp bị giải thể, ngừng hoạt động, lao động mất việc làm gia tăng; giá cả một số mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, gas, điện, nước, viện phí tăng đã tác động bất lợi đến tình hình doanh nghiệp và đời sống nhân dân quận Gò Vấp

Tốc độ tăng giá trị sản xuất các ngành kinh tế ước thực hiện năm 2012 là 9,05% (kế hoạch năm là 12%) Giá trị sản xuất các ngành kinh tế ước thực hiện đạt 16.160 tỷ đồng (kế hoạch năm là 17.760 tỷ đồng) Trong đó, giá trị sản xuất ngành công nghiệp – xây dựng ước thực hiện năm 2012 là 7.200 tỷ đồng (kế hoạch năm là 7.700 tỷ đồng), tăng 2,21%; giá trị sản xuất ngành thương mại - dịch vụ ước thực hiện năm 2012 là 8.950 tỷ đồng (kế hoạch năm

là 10.060 tỷ đồng), tăng 15,29% so với năm 2011 Mặc dù giá trị sản xuất đạt thấp so với kế hoạch đề ra, nhưng đây cũng là mức tăng trưởng hợp lý, phù hợp vào sự nỗ lực phấn đấu rất lớn trong tình hình kinh tế khó khăn hiện nay

Cơ cấu các ngành kinh tế chuyển dịch theo đúng định hướng, trong đó ngành thương mại - dịch vụ ước thực hiện là 55,38% (tăng 2,24% so với kế hoạch năm 2012), ngành công nghiệp và xây dựng chiếm tỷ trọng 44,56%; ngành nông nghiệp chiếm tỷ trọng 0,06% Kim ngạch xuất khẩu ước thực hiện 296 triệu USD, tăng 3,86% so với năm trước, kim ngạch nhập khẩu ước thực hiện

250 triệu USD, tăng 9,17% so với năm trước [9]

Tổng nguồn vốn đầu tư phát triển toàn xã hội ước thực hiện năm 2012 là 9.800

tỷ đồng (kế hoạch năm 2012 là 12.000 tỷ đồng) Tổng mức lưu chuyển hàng hóa thị trường xã hội ước thực hiện năm 2012 là 76.000 tỷ đồng, tăng 18,46%

so với năm 2011 (kế hoạch năm là 20%)

Công tác cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh ước thực hiện năm 2012 là 1.017 giấy chứng nhận với tổng số vốn đăng ký là 70,524 tỉ đồng; giảm 19%

về số lượng đăng ký (1.017/1.260) và 17% (70,524 tỉ đồng/85,427 tỉ đồng) về vốn đăng ký kinh doanh so cùng kỳ năm 2011 Có 424 hộ trả giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh với tổng số vốn là 32.983,76 triệu đồng

Đối với doanh nghiệp, Sở Kế hoạch và Đầu tư thành phố đã cấp 1.802 giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh trên địa bàn quận Gò Vấp, với tổng số vốn đăng ký là 5.236,8 tỉ đồng; giảm 7% về số lượng doanh nghiệp (1.802/1.928)

và tăng 9% (5.236,8 tỉ đồng/4.817,38 tỉ đồng) về vốn đăng ký kinh doanh so cùng kỳ năm 2011 Giải thể 16 doanh nghiệp với tổng số vốn là 11.183 triệu đồng

2.2 Hiện trạng môi trường các doanh nghiệp quận Gò Vấp

Theo thống kê, hiện nay các doanh nghiệp ở quận Gò Vấp có hệ thống xử lý nước thải rất ít hoặc xây dựng cầm chừng, không thường xuyên hoạt động, do

đó tình trạng ô nhiễm vẫn ở mức đáng lo ngại Hàng năm các doanh nghiệp trên địa bàn quận Gò Vấp thải ra khoảng 5,0 tấn chất thải rắn [8]

Bảng 2.1: Tổng hợp đơn vị sản xuất có khả năng gây ô nhiễm tại quận Gò Vấp – Tháng 7/2012

- Số đơn vị, cơ sở không phép : 127

Cơ cấu ngành nghề gây ô nhiễm trên địa bàn quận Gò Vấp năm 2012 được trình bày trong bảng 2.2

Bảng 2.2: Cơ cấu ngành nghề gây ô nhiễm trên địa bàn quận Gò Vấp

Số đơn vị sản xuất gây ô nhiễm

4 In ấn 64 14,57% Tập trung tại phường 1, 6, 5,

7, 11, 12, 14

Nguồn: Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp

Thời gian qua, Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp cũng đã phối hợp với các cơ quan phân tích môi trường tiến hành đo đạc giám sát chất lượng môi trường của các đơn vị sản xuất có phát sinh ô nhiễm trên địa bàn 16 phường Đến nay, tại Gò Vấp có rất ít doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng và vận hành thường xuyên hệ thống xử lý nước thải tập trung, với công suất thiết kế như: Trung tâm giết mổ gia cầm An Nhơn – 1000m3/ngày.đêm; Công ty liên doanh Mercedes Benz VN – 500m3/ngày.đêm; Công ty Tân Phú Thịnh – 200m3/ngày.đêm;… Phần lớn các doanh nghiệp khác đang lập dự án hoặc đang còn khảo sát hoặc đang chờ quyết định đầu tư hệ thống xử lý

2.2.1 Hiện trạng môi trường nước

Hình 2.1: trường hợp xả thải trực tiếp ra môi trường tại DNTN Tân Phú Thịnh Qua quá trình thanh tra giám sát môi trường tại các doanh nghiệp của Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp trong năm 2012, cho kết quả chất lượng môi trường nước như sau, xem bảng 2.3

Bảng 2.3: Chất lượng nước thải các DN qua đợt giám sát năm 2012

Địa bàn

Phường

Số

DN kiểm tra

DN phát sinh nước thải sản

không phát sinh nước thải sản xuất

Hệ thống thoát nước

Tổng

số

XL đạt

TC

XL không đạt

TC

Không

XL

Nước thải thoát vào cống nước mưa

Nước mưa thoát vào cống nước thải

Nguồn: Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp

Nguồn nước mặt trên rạch Nhiêu Lộc Thị Nghè – cầu Bông – rạch Lăng – sông Vàm Thuật hiện nay bị ô nhiễm nặng, vượt chỉ tiêu cho phép 4 lần vào lúc triều xuống và 2 lần vào lúc triều lên

Phủ

Cầu An Lộc

Nguồn: Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp

Kết quả giám sát, thanh tra cho thấy có 80/110 doanh nghiệp phát sinh nước thải sản xuất, nhưng chỉ có 22 doanh nghiệp xử lý nước thải cục bộ đạt tiêu chuẩn cho phép, trong khi đó có đến 32 doanh nghiệp xử lý không đạt tiêu chuẩn và 26 doanh nghiệp không quan tâm đến vấn đề xử lý nước thải, nên không đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải cục bộ Bên cạnh đó, việc xả thải nước thải ô nhiễm của các doanh nghiệp cũng không đúng quy định, có đến 80/110 doanh nghiệp xả nước thải thẳng vào hệ thống thoát nước mưa

Hiện tại trên địa bàn quận Gò Vấp chưa đầu tư hệ thống thoát nước thải công nghiệp riêng biệt hoàn toàn với hệ thống thoát nước mưa

Hiện nay, vẫn còn tình trạng các doanh nghiệp xử lý nước thải để đối phó với

cơ quan quản lý nhà nước Xây dựng trạm xử lý nhưng không hoạt động hay chỉ hoạt động cầm chừng và cho nước thải theo một lối thoát khác, hoặc xả nước thải không qua xử lý ngoài giờ hành chính ra hệ thống sông rạch làm tăng tải lượng ô nhiễm, gây ô nhiễm môi trường

Việc triển khai các hệ thống xử lý nước thải tại khuôn viên của các doanh nghiệp vẫn chưa có dấu hiệu tiến triển tốt Kế hoạch đặt ra từ trước nhưng một

số lý do khách quan và chủ quan đã dẫn đến việc trì trệ trong công tác này từ

các chủ doanh nghiệp Do đó, tình trạng ô nhiễm nguồn nước tại các kênh rạch

do việc xả thải của doanh nghiệp tại địa bàn quận Gò Vấp là đáng báo động, cần sự quan tâm hơn nữa của các cấp chính quyền, và hơn ai hết đó là chính những người chủ doanh nghiệp

2.2.2 Hiện trạng môi trường không khí

Qua quá trình thanh tra giám sát môi trường tại các doanh nghiệp của Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp trong năm 2012, cho kết quả chất lượng môi trường không khí như sau, xem bảng 2.4

Hình 2.2: Ô nhiễm không khí tại một công ty tại phường 14 Kết quả giám sát, thanh tra cho thấy tại 17 doanh nghiệp phát sinh khí thải, bụi thải nhưng chỉ có 08 doanh nghiệp xử lý khí thải đạt tiêu chuẩn cho phép Bên cạnh đó, có 08 doanh nghiệp có hệ thống hút, xử lý dung môi hữu cơ nhưng chỉ có duy nhất 01 doanh nghiệp xử lý đạt tiêu chuẩn

Điều này cho thấy vấn đề xử lý khí thải, bụi và đặc biệt là dung môi hữu cơ tại các doanh nghiệp chưa được quan tâm Nhiều nhà máy hoạt động gây ra tiếng

ồn ở mức độ khá cao, nhà xưởng chưa thông thoáng, nhiều nơi khí độc và nhiệt thừa tích tụ trong không gian làm ảnh hưởng đến sức khỏe công nhân cũng là điều đáng báo động

Bảng 2.4: Chất lượng không khí các DN qua đợt giám sát năm 2012

Không

XL

Bụi phát sinh trong sản xuất

Có hệ thống hút, xử

lý

Xử lý đạt tiêu chuẩn

Nguồn: Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Gò Vấp

Qua kết quả quan trắc hàng quý của các doanh nghiệp cho thấy, môi trường không khí tại các doanh nghiệp tương đối sạch, đôi khi tại một số vị trí đo bị ô nhiễm bụi ở nồng độ tương đối cao Điều này cũng phù hợp vì đa số cơ sở hạ tầng tại quận Gò Vấp vẫn chưa hoàn chỉnh, nên bụi phát sinh trong quá trình thi công, xây dựng là khó tránh khỏi; bên cạnh đó, một số doanh nghiệp còn

chịu sự ảnh hưởng bởi các hoạt động giao thông vận tải trên các tuyến đường bên ngoài

2.2.3 Hiện trạng môi trường Chất thải rắn

Mặc dù, đã có nhiều cơ quan liên quan thực hiện các công tác điều tra số liệu

về hiện trạng số lượng phát sinh chất thải rắn công nghiệp Nhưng cho đến thời điểm hiện nay, vẫn chưa có được một chương trình điều tra qui mô nào được triển khai, và con số cụ thể thực sự về lượng chất thải rắn các loại được phát sinh và tỷ lệ phần trăm thu gom được trên thực tế vẫn còn chưa đáng tin cậy

Theo kết quả các khảo sát hiện trạng của Viện Môi trường và Tài nguyên thực hiện vào thời điểm năm 2003 tại các doanh nghiệp quận Gò Vấp ở các quy mô khác nhau thì chất thải rắn ước tính đến thời điểm hiện nay vào khoảng 550 tấn/ngày

Chất thải rắn là dạng chất thải có trong tất cả các xí nghiệp, nhà máy sản xuất Ngoài lượng rác thải sinh hoạt của cán bộ, nhân viên làm việc trong doanh nghiệp, còn có một lượng lớn chất thải rắn công nghiệp mà thành phần của chúng thay đổi trong phạm vi rất rộng do tính đa dạng hóa ngành nghề được đầu tư tại các doanh nghiệp

Khác hẳn với chất thải dạng lỏng và dạng khí, CTR có tốc độ lan truyền ô nhiễm chậm nhưng mức độ nguy hại của chúng không thua kém gì chất thải dạng lỏng hay dạng khí Thành phần CTR của mỗi nhà máy rất đa dạng và khối lượng của mỗi nhà máy tuỳ thuộc vào loại hình sản xuất, nguồn nguyên liệu sử dụng cũng như quy mô nhà máy Nhưng nhìn chung thành phần chất thải rắn công nghiệp tại các doanh nghiệp chủ yếu bao gồm các loại:

1 Giấy vụn, carton các loại 8 Gỗ vụn, mạc cưa

3 Vải, bông vụn các loại 10 Dầu nhớt

4 Thùng, can nhựa, … các loại 11 Bùn thải các loại

7 Phôi và mạc vụn kim loại, … 14 Khác

Bảng 2.5: Thành phần CTR công nghiệp chủ yếu tại các Doanh nghiệp

Sau đây là bảng định lượng thành phần CTRCN từ các số liệu thống kê rác thải công nghiệp của một số doanh nghiệp Đây chỉ là kết quả tương đối, để có kết quả chính xác cần có những kế hoạch triển khai điều tra thống kê chi tiết CTRCN của tất cả các doanh nghiệp đang hoạt động tại quận Gò Vấp

Bảng 2.6: Định lượng khối lượng thành phần CTRCN chủ yếu tại các DN

Từ bảng định lượng phần trăm khối lượng CTRCN của các doanh nghiệp cho thấy: Tổng lượng CTRCN phát sinh từ các doanh nghiệp có thể tái sinh tái chế rất lớn, chiếm khoảng 82% (bao gồm: phôi, mạc vụn kim loại; vải, bông vụn;