Nguyên nhân, điều kiện tâm lý xã hội dẫn đến tình trạng phạm tội

Nguyên nhân, điều kiện tâm lý xã hội dẫn đến tình trạng phạm tội

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

KHOA TÂM LÝ HỌC

BÀI THI GIỮA KỲ Môn: TÂM LÝ HỌC PHÁP LUẬT

ĐỀ TÀI: NGUYÊN NHÂN, ĐIỀU KIỆN TÂM LÝ XÃ HỘI

DẪN ĐẾN TÌNH TRẠNG PHẠM TỘI.

Giảng viên hướng dẫn PGS.TS Tạ Quốc Trị Nhóm thực hiên: TNH

Thành phố Hồ Chí Minh, Ngày 16 tháng 2 năm 2015

Lời dẫn

Phòng chống tội phạm là một trong những nhiệm vụ cấp thiết của đảng và nhân dân ta Việc trấn áp tội phạm là một trong những cơ sở quan trọng để giữ vững an ninh chính trị trật tự an toàn xã hội, góp phần khẳng định vị thế vai trò và tính ưu việt của nhà nước ta trong việc quản lý đất nước đem lại cuộc sống tự do hạnh phúc cho nhân dân Để thực hiện tốt công tác phòng chống tội phạm thì việc tìm hiều nguyên nhân, điều kiện tâm

lý xã hội dẫn đến tình trạng phạm tội có vai trò đặc biệt quan trọng

Nghiên cứu nguyên nhân điều kiện tâm lý xã hội dẫn đến hành vi tội phạm tạo tiền

đề để đảng và nhà nước tiến hành việc sửa đổi và xây dựng các chính sách pháp luật phù hợp và ngày càng chặt chẽ hơn Tạo thuận lợi cho việc hoạch định các chính sách phát triển kinh tế xã hội phù hợp Đồng thời xây dựng các chương trình giáo dục, nâng cao ý thức phòng chống tội phạm cho ngày càng tốt hơn

Trong quá trình làm bài, mặc dù nhóm đã cố gắng hết sức, nhưng không thể tránh khỏi việc mắc phải những sai sót, rất mong Thầy và các bạn thông cảm, góp ý để bài luận của chúng em hoàn thiện hơn

Nhóm: TNH

Mục lục

Lời dẫn………2

I Khái niệm nguyên nhân, điều kiện dẫn đến tình trạng phạm tội……… 4

II Nguyên nhân vĩ mô……… 5

III Nguyên nhân vi mô: 1 Gia đình……… 7

2 Nhà Trường………9

3 Xã hội………10

IV Nguyên nhân do ảnh hưởng tàn dư của xã hội cũ……… 11

V Nguyên nhân do ảnh hưởng của nền văn hóa nước ngoài………… 12

VI Ý nghĩa nghiên cứu nguyên nhân, điều kiện tâm lý xã hội dẫn đến tình trạng phạm tội……… 14

Nguồn tham khảo………15

I KHÁI NIỆM NGUYÊN NHÂN, ĐIỀU KIỆN TÂM LÝ XÃ HỘI CỦA

TÌNH TRẠNG PHẠM TỘI.

Nguyên nhân tâm lý xã hội của tình hình tội phạm được tạo nên bởi hai mặt chính đó

là yếu tố chủ quan và yếu tố khách quan

Theo quan điểm của một số nhà tâm lý nguyên nhân chủ quan tạo ra tội phạm tồn tại trong chính bản thân con người và nó xuất hiện khi gập điều kiện thuận lợi Nếu nói theo

S Frued thì đó là sự xung đột giữa cái Id và superego Nhưng trong xung đột này cái id thắng thế, nó buộc Ego phải thực hiện những hành động đi ngược lại các quy chuẩn đạo đức của xã hội ( Super Ego) tạo nên hành vi tội phạm

Nguyên nhân Khách quan của hành vi tội phạm xuất phát từ nhưng hiện tượng tiêu cực xuất phát từ chính môi trường sống xung quanh một cá nhân Theo thuyết học tập xã hội của Albert Bandura thì môi trường xã hôi có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành hành vi mỗi người, ông cho rằng môi trường sống hình thành nên hành vi của con người và chính hành vi của con người cũng góp phần tạo ra môi trường sống Albert Bandura cho rằng con người học tập chủ yếu thông qua quan sát Vì vậy nếu phải tiếp xúc nhiều với những hiện tượng tiêu cực trong môi trường sống xung quanh có thể sẽ tạo

ra những ảnh hưởng không tốt đến hành vi của con người trong tương lai Đó cũng là một trong những nguồn gốc tâm lý xã hội quan trọng tạo ra hành vi tội phạm

Từ việc phân tích hai mặt khách quan và chủ quan của nguyên nhânh dẫn đến hành vi tội phạm Ta có thể đưa ra nhận định nguyên nhân dẫn đến hành vi tội phạm là sự tác động qua lại của những nhân tố chủ quan và khách quan mang tính tiêu cực ảnh hưởng đến hành vi con người Đó là những yếu tố vật chất, tư tưởng, hay những mâu thuẫn của chính bản thân nó với những quy định, chuẩn mực của đạo đức xã hội tạo ra

Điều kiện tâm lý xã hội của tình trạng phạm tội là những hiện xã hội tiêu cực, nhưng nó khác với nguyên nhân ở chỗ nó không làm phát sinh tội phạm mà nó chỉ tạo ra hoàn cảnh thuận lợi cho sự hình thành, tồn tại và phát triển của tình hình tội phạm

Nguyên nhân và điều kiện tâm lý xã hội của tình trạng phạm tội luôn có mối quan hệ Khăng khít với nhau rất chặt chẽ, tác động qua lại với nhau.Việc phân định giữa nguyên nhân và điều kiện của tình hình phạm tội chỉ mang tính tương đối vì chúng luôn có sự đan xen, đổi chỗ cho nhau

Nguyên nhân và điều kiện tâm lý xã hội của tình hình tội phạm bắt nguồn từ các mặt chính trị, kinh tế, văn hóa- xã hội Mặc dù mang tính cụ thể nhưng chúng luôn biến động thay đổi tùy thuộc vào điều kiện xã hội

II NGUYÊN NHÂN VĨ MÔ:

Nguyên nhân, điều kiện tâm lý xã hội dẫn đến hành vi tội phạm một phần bắt nguồn

từ những hạn chế trong công tác quản lý vĩ mô của nhà nước Nguyên nhân dẫn đến tình trạng phạm tội này thể hiện rõ nhất trên ba mặt là lập pháp, hành pháp và tư pháp

Cuộc đấu tranh phòng chống tội phạm luôn luôn đòi hỏi phải có sự hỗ trợ đắc lực của luật pháp Hơn thế nữa chỉ có trên cơ sở quy định của luật pháp người ta mới có thể xác định đúng đắn được hành vi ứng xử của mình Thời gian vừa qua do luật pháp còn thiếu, nhiều văn bản còn lạc hậu, thiếu tính kịp thời, đồng bộ vì vậy dẫn đến việc lúng túng trong việc xử lí tội phạm và vi phạm Đặc biệt là trong sự lúng túng trong sử lý các vi phạm trong lĩnh vực kinh tế, tài chính, đất đai

Các cơ quan bảo vệ pháp luật còn thiếu đồng bộ kiên quyết và nghiêm khắc trong đấu tranh phòng chống tội phạm (Chính sách xử lý các đối tượng phạm tội của các cơ quan bảo vệ pháp luật) Thời gian vừa qua có những lúc tình hình tội phạm trở nên nhức nhối,

đe dọa trầm trọng cuộc sống trong các mặt kinh tế, xã hôi và an toàn cá nhân Có những lúc tội phạm ngang nhiên hoành hành, chống đối nhà nước Tồn tại tình hình trên một phần là do các cơ quan bảo vệ pháp luật thiếu sự phối kết hợp trong hoạt động bảo vệ trật

tự kỉ cương xã hội; đặc biệt là việc thiếu kịp thời kiên quyết trong xử lí các tội phạm cụ thể dẫn đến sự coi thường pháp luật, coi thường các cán bộ bảo vệ pháp luật, ngang nhiên trắng trợn phạm tội và vi phạm pháp luật

Các sai sót trong quản lý nhà nước, quản lí kinh tế và quản lí con người Những sai

sót này không những tự nó đã gây thiệt hại cho xã hội mà còn tạo cơ hội cho các phần tử xấu lợi dụng để chống đối xã hội, mưu cầu lợi ích cá nhân, đưa tình hình tội phạm tới mức độ nguy hiểm Thời gian vừa qua, các chế độ, chính sách quản lí nhà nước, quản lí

xã hội không được ban hành đổi mới hoàn thiện kịp thời Không ít các chế độ, chính sách kinh tế xã hội còn chồng chéo, lạc hậu và kém hiệu quả Bọn tội phạm đã lợi dụng sự không đồng bộ này trong chính sách kinh tế xã hội để phạm tội, thậm chí gây thành quốc nạn

Bên cạnh lĩnh vực quản lí các chế độ chính sách kinh tế xã hội còn nhiều sai sót,lỏng lẻo, nhà nước ta cũng còn thiếu đội ngũ cán bộ quản lí nhà nước, quản lý kinh tế hoạt động hiệu quả Do thiêu đội ngũ cán bộ có năng lực và thực sự được chọn lọc, sắp xếp cán bộ không hợp lí nên không những cán bộ không hoàn thành nhiệm vụ được giao mà còn gây ra những kẻ hở để các phần tử xấu lợi dụng phạm tội.Chính những lỗ hổng trong công tác quản lý nhà nước đã tạo điều kiện thuận lợi để các đối tượng thực hiện hành vi phạm tội gây thiệt hại lớn cho nhà nước và nhân dân như các vụ tham ô của Vina, vụ Huyền Như… Trả lời trước tòa, Huỳnh Thị Huyền Như cho rằng, không có ý định chiếm đoạt số tiền 4.000 tỷ đồng ngay từ đầu, nhưng thấy có những lỗ hổng trong quản lý kinh

tế nên đã nảy sinh ý định chiếm đoạt

Công tác quản lý văn hoá, kiểm soát việc lưu trữ, phát hành các loại bang hình, phim ảnh chưa chặt chẽ.Hậu quả là các loại băng hình, Phim ảnh có nội dung đồi trụy, kích động bạo lực tràn ngập.Các loại văn hóa độc hại này tạo ra lối sống thực dụng, trụy lạc, làm cho một số người có suy nghĩ lệch lạc, chống đối xã hội Không ít thủ đoạn phạm tội trong phim truyện bạo lực , tình huống trong các game on line… đã được bắt chước trong cuộc sống.Sự lỏng lẻo của trong việc cơ chế quản lý của nhà nước về văn hóa đã và đang

là nguyên nhân và điều kiện dẫn đến hành vi tội phạm

Tác động của nền kinh tế thị trường, quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng dẫn đến hiện tượng di dân tự do từ các địa phương Khác về thành phố ngày càng tăng Các cơ quan các cấp của các thành phố lớn lại chưa có những biện pháp để quản lý được số nhân khẩu này Lợi dụng tình trạng này, khá nhiều đối tượng bị truy nã từ các tỉnh chạy về thành phố để ẩn náo và hoạt động.có từ 18 đến 20%người ngoài tỉnh đến ẩn náu ở Hà Nội

và tỷ lệ này ngày càng tăng

Công tác tuyên truyền giáo dục ý thức pháp luật cho công dân còn nhiều hạn chế, phiến diện Thực tiễn đấu tranh phòng chống tội phạm đã cho thấy rằng do hạn chế, hiểu biết về pháp luật mà không ít ngừoi đã phạm tội một cách đáng tiếc (phạm tội do trình độ lạc hậu).Nền kinh tế thị trường đã trực tiếp tác động đến đại bộ phận các tầng lớp trong

xã hội cả về vật chất lẫn tinh thần, làm tư tưởng thực dụng nảy sinh và phát triển, làm chuẩn mực giá trị xã hội có sự thay đổi Bản thân nền kinh tế nhiều thành phần và cơ chế thị trường có những yếu tố tạo nên môi trường thuận lợi cho việc phát triển nền kinh tế đất nước, nhưng chính nó cũng làm nảy sinh và phát triển những tiêu cực trong xã hội, thúc đẩy chủ nghĩa cá nhân phát triển

Những khó khăn về kinh tế chẳng những tác động vào từng con người cụ thể mà còn tác động tiêu cực đến việc thực hiện các chủ trương, chính sách xã hội của Nhà nước Trong điều kiện chuyển sang cơ chế thị trường, nhiều chính sách xã hội hiện hành còn chứa đựng nhiều điểm bất hợp lý, thiếu chặt chẽ Nhiều cơ quan xí nghiệp lợi dụng cơ chế đổi mới, “năng động” để lấy tiền của Nhà nước làm tiền thưởng chia nhau bất chấp chế độ, nguyên tắc Nhiều xí nghiệp thua lỗ nhưng vẫn có tiền thưởng rất lớn trong các dịp tổng kết, lễ tết… hoặc khi thực hiện chỉ thị 92, 229 của HĐBT, nhiều cơ quan đoàn thể, lực lượng vũ trang không có chức năng kinh doanh cũng lao vào làm kinh tế, thành lập công ty này xí nghiệp nọ hoặc tận dụng mọi phương tiện của cơ quan để “làm thêm” kiếm tiền chia nhau, làm phát triển tệ nạn “phong bì”, “quà biếu” Đó cũng là môi trường thuận lợi cho tội phạm nói chung và các tội hối lộ nói riêng có điều kiện phát triển Khi chuyển sang cơ chế kinh tế mới, các cơ quan bảo vệ pháp luật còn gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc trong việc xây dựng và áp dụng các biện pháp để đấu tranh phòng chống tội phạm Cơ sở vật chất phục vụ cho công tác đấu tranh phòng chống tội phạm do

kinh phí còn hạn chế nên chưa được trang bị đầy đủ, chưa đáp ứng với yêu cầu thực tế.

Sự phối kết hợp các biện pháp chung của toàn xã hội với các biện pháp chuyên môn của các cơ quan bảo vệ pháp luật còn chưa toàn diện và triệt để

Thực thi pháp luật không nghiêm cũng là một trong những là điều kiện phát sinh tội

phạm: Theo Thượng tá Nguyễn Minh Đức, hệ thống pháp luật về phòng chống tội phạm

bạo lực, tội phạm nhân thân còn nhiều sơ hở Các quy định về xử lý tội phạm giết người với tội phạm cố ý gây thương tích chưa có giải thích hướng dẫn rõ ràng, nên khó khăn cho quá trình áp dụng pháp luật Đây là kẽ hở để một số cán bộ có thẩm quyền xử lý tội phạm lợi dụng tiêu cực, dẫn đến việc nhiều đối tượng phạm tội bị xử lý không tương xứng với tính chất mức độ của hành vi phạm tội hoặc bỏ lọt tội phạm Bên cạnh đó, chế tài xử lý đối với các hành vi bạo lực còn quá nhẹ, nhất là đối với hành vi chống người thi hành công vụ

III NGUYÊN NHÂN VI MÔ:

1 Gia đình:

Gia đình là tổ ấm, là nơi gắn bó từ nhỏ của mỗi con người, từ tính cách cho đến suy nghĩ quan điểm của mỗi cá nhân đều chịu ảnh hưởng rất nhiều từ gia đình Nếu sống trong một gia đình có nền giáo dục tốt, hạn chế việc tiếp xúc với những ảnh hưởng tiêu cực từ mội trường:nói tục, chửi thề, hành vi bạo lực… thì cá nhân sẽ phát triển theo chiều hướng tích cực hạn chế khả những nguyên nhân dẫn đấn hành vi tội phạm Ngược lại một

cá nhân từ khi sinh ra thường xuyên tiếp xúc với những chiện tượng tiêu cực trong cuộc sống, giáo dục gia đình bị buông lỏng thì cá nhân sẽ dễ rơi vào con đường phạm tội Từ góc độ tâm lý xã hội ta có thể phân thành ba loại gia đình có ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình hình thành nhân cách cá nhân: gia đình đối nghịch với xã hội, gia đình thiếu ý thức, thiếu điều kiện giáo dục con cái và gia đình không hoàn chỉnh Trong ba kiểu gia đình này thì pổ biến nhất hiện nay là kiểu gia đình thiếu ý thức , thiếu điều kiện giáo dục con cái được xem là phổ biến nhất trong xã hội Việt Nam vì vậy để hiểu những ảnh hưởng tiêu cực của gia đình dẫn đến tình trạng phạm tôi chúng tôi chỉ phân tích kiểu gia đình thiếu ý thức thiếu điều kiện giáo dục con cái làm mô hình đại diện:

Hiện nay, vẫn có những tình trạng gia đình đông con, con cái không được đến trường, sớm xa gia đình làm việc kiếm sống nên những trẻ này dễ bị lạm dụng, bóc lột về thể xác, tinh thần … là nguyên nhân dẫn đến tệ nạn xã hội và tội phạm Việc thiếu thốn tình cảm từ cha hoặc mẹ làm cho trẻ cảm thấy hụt hẫng xuất hiện nhiều tâm lý tiêu cực dẫn đến trẻ dễ bị bạn bè lôi kéo rơi vào các tệ nạn xã hội và đi đến thực hiện các hành vi phạm tội

Gia đình là môi trưởng ảnh hưởng đầu tiên và xuyên suốt quá trình hình thành và phát triển nhân cách con người Họ luôn chịu tác động bởi không khí thương yêu, hòa thuận, đùm bọc trong gia đình Chính vì thế, cha mẹ trong lúc này là hình ảnh mẫu mực

để họ noi theo, người chưa thành niên đặc biệt nhạy cảm đối với tình cảm mà cha mẹ đối với họ, nên có lúc chỉ một lời chỉ trích bóng gió cũng đủ gây tác hại đối với họ Nhiều khi, cha mẹ chỉ than phiền về gánh nặng tài chính cũng khiến họ cảm thấy mặc cảm tội lỗi và tự nghĩ rằng mình là kẻ vô tích sự, là gánh nặng của cha mẹ nên họ phản ứng lại bằng các hành động tiêu cực như bắt đầu nghỉ học để tìm kiếm việc làm thêm với mong muốn chia sẻ gánh nặng cho gia đình nhưng lâu thì quen dần với việc bỏ học, bị bạn bè thầy cô than phiền, xa lánh Và sau đó có thể là bỏ học, bị bạn bè xấu rủ rê vi phạm pháp luật như trộm cắp vặt, hành động du côn, thậm chí là quay lại trả thù những người coi thường họ trước kia

Đối với những người chưa thành niên có gia đình khá giả- một số em lại là con duy nhất nên được cưng chiều từ nhỏ-nhưng vẫn vi phạm pháp luật Tuy tần số và mức

độ vi phạm pháp luật của họ không cao nhưng cũng là vấn đề cần phải xem xét Sự vi phạm của họ thường có nguồn gốc từ sự buông lỏng, thiếu phối hợp quản lí của gia đình

và nhà trường Chính điều kiện vật chất khá giả của gia đình và sự quản lí lỏng lẻo

thường khiến họ nhanh chóng sa đà vào những thú vui hưởng thụ vật chất tầm thường như games, đua xe, ăn nhậu kết quả là học tập sa sút, bỏ học nhiều ngày, thậm chí cả tháng gia đình mới biết Và thay vì nhận ra thiếu sót quản lí của mình, các bậc phụ huynh lại quay sang trách phạt, đổ lỗi tự con đã làm hư hỏng bản thân Đây cũng là con đường dẫn người chưa thành niên đến bất mãn, chán nản, bỏ nhà và dễ rơi vào tay những kẻ hút chích ma túy

Quan hệ tình cảm giữa cha mẹ với nhau ảnh hưởng lớn đến tình cảm của người chưa thành niên Nếu cha mẹ thương yêu và chăm sóc lẫn nhau thì người chưa thành niên cũng học được cách suy nghĩ và ứng xử như vậy Nếu cha mẹ thường xuyên ẩu đả, cãi vã, thì họ cũng học được cách ứng xử đó Cũng có một dạng vi phạm pháp luật khác có nguồn gốc phát sinh, phát triển từ phương diện gia đình Đó là những người thiếu vắng cuộc sống gia đình do có hoàn cảnh mồ côi, sống lang thang, bụi đời, làm bất cứ việc gì

để sinh sống, những người có gia đình nghèo thì phải lao động sớm , và sống theo logic

tự nhiên là đấu tranh để tồn tại, không cần phân biệt đúng hay sai Hành vi của họ trong

số này thường là trộm tài sản ở những nơi đông người như bến xe, bệnh viện , hoặc thực hiện việc cướp giật, cưỡng đoạt tiền, đồ vật có giá trị của các em nhỏ Bên canh đó, vẫn còn những em nhỏ mồ côi, bụi đời sống thang lang bị bọn người lưu manh lợi dụng như bắt các em phải đi xin ăn rồi đưa tiền về cho chúng, nếu xin được tiền thì được ăn cơm, nếu không xin được thì bị bỏ đói thậm chí bị đánh đập dã man Đây chính là hành động

uy hiếp và ép buộc các em nhỏ bất hạnh gián tiếp tham gia vào các hoạt động vi phạm pháp luật

2 Nhà trường:

Trường được coi là”gia đình”thứ hai của người chưa thành niên Sau cha mẹ, thì thầy cô và bạn học là người ảnh hưởng mạnh đến quá trình hình thành tính cách của các

em Đó là nơi để các em trải nhiệm nhận thức và giao tiếp với cộng đồng Đây là lúc các

em vượt ra khỏi sự chở che và điều khiển của cha mẹ để học cách tự đưa ra quyết định, suy nghĩ cho bản thân và có trách nhiệm về hành động của mình Vượt qua được giai đoạn này, thì các em có được khả năng trưởng thành, độc lập, khả năng cho, nhận và liên kết với người khác

Tuy vậy thực tế hiện nay công tác giáo dục ở nước ta vẫn còn nhiều bất cập Việc chạy theo bệnh thành tích đã ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý học sinh Việc đánh giá năng lực học tập của học sinh trên điểm số làm cho một số em cảm thấy mình yếu kém thua thiệt bạn bè dẫn đến tâm lý hoang man chán học cộng thêm sự không thấu hiểu từ giáo viên, thiếu quan tâm từ gia đình nên các em dễ bị đối tượng xấu lợi dụng, lôi kéo đi vào con đường phạm tội

Giáo viên chỉ tập trung vào việc dạy kiến thức mà quên đi việc giáo dục đạo đức, phong cách sống cho học sinh khiến các em có những cái nhìn sai lệch, thiếu kinh

nghiệm trong việc xử lý những tình huống thực tế trong cuộc sống Ngoài ra việc giáo viên không hiểu được tâm lý các em, không tìm hiểu nguyên nhân… mà chỉ nhìn vào những biểu hiện bướng bbỉnh, nghịch ngợm mà vội vàng kết luận là trẻ chưa ngoan, thường xuyên lên án chỉ trích trẻ đã tạo nên tâm lý bi quan chán nản và dẫn đến tình trạng

bỏ học ở trẻ

Giáo dục gia đình và nhà trường chưa có sự kết hợp đồng bộ, thống nhất Ngày nay, với sự phát triển ngày càng mạnh của công nghệ thông tin đang tạo cho chúng ta một mối nguy hiểm không hề nhỏ, sự tác động của công nghiệp điện tử giải trí hay sự trộn lẫn của các dòng sản phẩm tốt, xấu với sự kiểm soát còn nhiều bất cập, chưa kịp sàng lọc Khiến các em bị thu hút và bắt chước theo nó, từ đó dẫn tới các hành động sai trái mà tiêu biểu chính là” tình trạng bạo lực học đường”một trong những hiện tượng được xã hội và giới truyền thông đề cập và nhấn mạnh cần phải ưu tiên giải quyết.Một tình trạng đã nhiều lần xảy ra là việc các em chán học hành, nhà trường và gia đình lại không thể quản

lý được, sa vào tình trạng chơi net, nghiện game nhưng lại không đủ tiền để chi trả, dẫn tới hiện tượng cướp bóc, giết người cướp của,… chỉ để thỏa mãn cơn nghiện của mình

3 Xã hội:

Các yếu tố trong môi trường xã hội mà mỗi cá nhân tiếp xúc mỗi ngày cũng là một trong những nguyên nhân có thể dẫn đến việc phạm tội Durkheim cho rằng “tội ác là hành vi

tự nhiên được cấu thành từ nhiều yếu tố Những yếu tố này hình thành do nhiều ảnh hưởng khác nhau từ xã hội Ông tin rằng xã hội chính là tác nhân chủ yếu đứng đằng sau các hành vi phạm tội” Môi trường xã hội là một trong những nhân tố quyết định mạnh

mẽ đến hành vi của con người Thái độ hành vi, cách ứng xử của mỗi cá nhân được quy định bởi cách nhìn nhận của cá nhận đó về vị trí vai trò của cá nhân đó trong các mối quan hệ xã hội Vì vậy những thiếu sót trong quá trình xã hội hóa cá nhân làm cho cá nhân không đủ những tri thức, kỹ năng, kỹ xảo để hoàn thành tốt vai trò xã hội của mình dẫn đến tâm lý tiêu cực: ỷ lại, vô trách nhiệm, vô kỷ luật, lười biếng trong công việc, lười lao động thích hưởng thụ… Thiếu kinh nghiệm xã hội, kỷ năng giao tiếp gây khó khăn trong quá trình tham gia vào đời sống, duy trì các mối quan hệ xã hội Chính những điều này đã góp phần tăng cường tâm lý tiêu cực ở cá nhân, tạo ra cái nhìn sai lệch, phiến diện

về xã hội

Yếu tố cơ bản trong môi trường xã hội thường tác động mạnh hơn đến nội tâm, định hướng từ bên trong và chuyển hóa ra bên ngoài bằng những thái độ, hành xử của người chưa thành niên, đó là:Không hòa đồng được tính cách cá nhân của mình với các qui tắc và qui định của xã hội: ví dụ như người chưa thành niên thấy khó chịu khi người lớn buộc họ phải đứng chờ đèn đỏ, không được la hét trong giờ nghỉ trưa Khi đến một thời điểm”bùng nổ”cảm xúc họ sẽ vượt đèn đỏ, sẽ hò reo Nhưng khi được hỏi những người này sẽ trả lời rằng họ biết như thế là không vâng lời người lớn, nhưng không biết

đó là vi phạm pháp luật.Không thể kiềm chế được mình: ví dụ như thấy đồ chơi đẹp, món

ăn ngon của bạn khác, họ cũng muốn có cho bằng được

Thường lúng túng khi xử lí các phản ứng tự nhiên của mình như khi bị hụt hẫng,

bị hố trước mọi người, hoặc có cảm giác bị gạt bỏ sang bên lề cuộc chơi, bị tẩy

chay Hầu hết, đây là những trường hợp bị phân biệt đối xử, họ tự ti về hoàn cảnh, họ sẽ

dễ dàng chống đối lại cảm xúc đó bằng cách trở lên hung hãn và phạm pháp Họ muốn đòi lại vị thế ngang bằng theo cách của họ

Khi tham gia vào đời sống xã hội thì các nhóm xã hội có vai trò quan trọng trong việc quy định hành vi, các chuẩn mực ứng xử… hình thành nhân cách cá nhân Có hai loại nhóm là nhóm là nhóm không chính thức và nhóm quy chiếu trong đó nhóm quy chiếu được xem là mô hình có ảnh hưởng nhiều nhất hành động, cách ứng xử của cá nhân

Đối với những người chưa thành niên thì hoạt động xã hôi của họ ở giai đoạn này chủ yếu là môi trường học tập ở nhà trường Sự giao tiếp bạn bè cùng lứa và các mối quan hệ

cá nhân ngày càng gắn bó, mở rộng và chịu ảnh hưởng từ quan hệ bạn bè rất mạnh, thậm