Vẽ biểu đồ thích hợp thể hiện cơ cấu và sự thay đổi cơ cấu sử dụng năng lượng trên thế giới... Tại sao hiện nay cũng như sau này không ngành nào có thể thay thế được sản xuất nông nghiệp
Trang 1SỞ GD – ĐT BẮC GIANG
CỤM THI LỤC NAM
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP CƠ SỞ
MÔN THI: ĐỊA LÍ 10 THỜI GIAN: 180 PHÚT
Câu 1: (3,5 điểm)
Quan sát bảng số liệu dưới đây:
Bảng phân phối tổng lượng bức xạ Mặt trời ở các vĩ độ.
Đơn vị: cal/cm2/ngày.
Ngày tháng
trong năm
Vĩ độ
21 - 3
22 - 6
23 - 9
22 - 12
672 577 663 616
659 649 650 519
556 728 548 286
367 707 361 66
132 624 130 0
0 634 0 0
a Cho biết bảng số liệu thuộc bán cầu nào? Vì sao?
b Nhận xét và giải thích sự phân phối tổng lượng bức xạ Mặt trời ở các vĩ độ.
Câu 2:( 4,5 điểm )
a Sự gia tăng dân số quá nhanh đã và đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng Bằng những kiến thức đã học hãy lập sơ đồ về hậu quả của gia tăng dân số?
b Giả sử tỉ lệ ra tăng dân số của Việt Nam là 1,3% và không thay đổi trong suốt thời gian từ 2005 đến 2015 Hãy cho biết công thức tính và điền kết quả vào bảng sau:
Dân số
Câu 3:( 4 điểm)
Dựa vào bảng số liệu:
Cơ cấu sử dụng năng lượng toàn thế giới thời kỳ 1860 - 2020.
(Đơn vị: %)
Năm Nguồn năng lượng 1860 1880 1900 1920 1940 1960 1980 2000 2020
a Vẽ biểu đồ thích hợp thể hiện cơ cấu và sự thay đổi cơ cấu sử dụng năng lượng trên thế giới.
b Nhận xét và giải thích sự thay đổi cơ cấu sử dụng năng lượng trên thế giới từ
1860 - 2020.
Trang 2Câu 4:( 1,5 điểm)
Cho hình vẽ: Hiện tượng phơn
- Tính nhiệt độ tại các điểm B, C
- Cho biết sự khác biệt giữa sườn AB và BC
Câu 5:( 1,5 điểm )
Hãy tính toán và điền vào bảng sau :
Chuyến
bay
Địa điểm Giờ , ngày Địa điểm Giờ ,ngày
CX261 Hồng Kông 23giờ 45phút
01/03/2012 11giờ 25 phút
CX830 Hồng Kông 10giờ 15phút
( Biết rằng múi giờ của Pa ris: 1, Hồng Kông: 8, NewYork: - 5 )
Câu 6:(5 điểm)
a Tại sao hiện nay cũng như sau này không ngành nào có thể thay thế được sản xuất nông nghiệp?
b So sánh sự khác biệt trong đặc điểm của sản xuất công nghiệp và sản xuất nông nghiệp?
-Hết -Chú ý:
- Giám thị coi thi không giải thích gì thêm.
Họ tên thí sinh:
Số báo danh: Phòng thi:
1500
4500 3000
m
B
C A=21 o C
Trang 3SỞ GD – ĐT BẮC GIANG
CỤM THI LỤC NAM
ĐÁP ÁN THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CÁP CƠ SỞ
MÔN THI: ĐỊA LÍ 10 THỜI GIAN: 180 PHÚT
ĐÁP ÁN GỒM 3 TRANG
Câu
điểm
1
a Bảng số liệu thuộc bán cầu nào? Vì sao?
Bảng số liệu thuộc: Bắc bán cầu
Giải thích:
+ Ngày 22/6 có tổng bức xạ ở vĩ độ 200 cao nhất (Mặt trời lên thiên đỉnh ở
23027'B)
+ Tổng xạ ở vĩ tuyến 900 cao vào ngày 22/6 Các ngày khác trong năm bằng 0 cal/cm2/ngày
+ Ngày 22/12 từ vĩ độ 700 đến 900 bằng 0 Từ 700 - 900 B Mặt trời không mọc
0.5điểm 1,0điểm
b Nhận xét và giải thích:
- Tổng bức xạ Mặt trời có sự thay đổi theo vĩ độ và thời gian:
+ Tổng xạ dần từ xích đạo về cực (trừ ngày 22/6) Vì góc nhập xạ Mặt trời nhỏ dần từ xích đạo về 2 cực
+ Ngày 22/6 tổng xạ Mặt trời cao nhất ở vĩ độ 200B Vĩ độ 500B, 700B; 900B cao hơn xích đạo 00 vì vĩ độ 200B góc nhập xạ lớn Các vĩ độ 500B, 700B, 900B bức xạ
lớn hơn xích đạo 00 do độ dài ngày lớn hơn xích đạo
+ Ngày 22/12 tổng xạ Mặt trời thấp nhất ở các vĩ độ Bắc do góc nhập xạ nhỏ, ngày ngắn
+ Ở xích đạo 00: Hai ngày 21/3 và 23/9 tổng xạ cao nhất do Mặt trời lên thiên đỉnh giữa trưa Ngày 22/6 và 22/12 tổng xạ thấp nhất do Mặt trời ở thấp nhất giữa trưa
- Thí sinh không xác định đúng bán cầu thì không cho điểm phần a.
- Phần b nhận xét cho 0,25đ, giải thích cho 0,25đ cho mỗi nội dung trả lời.
2.0điểm Mỗi ý đúng 0,5 điểm
2 a Sơ đồ sức ép của dân số tới kinh tế - xã hội và môi trường. 2,5điểm
- Thiếu 3
ý lớn mỗi ý trừ 0,5đ
- Thiếu mỗi ý nhỏ trừ 0,25đ
b Cách tính:
* Gọi :
- D0 là tổng dân số năm liền trước
2 điểm
- Công
Dân số
Lao
động
và
việc
làm
Tốc
độ phát triển kinh tế
Tiêu dùng
và tích luy
Ô nhiễ
m MT
Suy thoái tài nguy ên
Phát triển bền vững
Giáo dục
và y tế
Thu nhập
và mức sống
…
Trang 4- D1 là tổng dân số năm liền sau
- n là số năm tính từ năm đã biết đến năm cần tính
- Tg là tỉ lệ gia tăng tự nhiên
* Công thức
- Dân số năm liền trước: D1 = D0 + D0*Tg= D0 * (1 +Tg)
- Dân số năm liền sau : D0 = D1 : (1+Tg)
=> Dn = D0 * (1 +Tg)n
Dân số
(triệu người)
thức tính
1 điểm
- Bảng kết quả 1 điểm
3
a Vẽ biểu đồ: Chọn biểu đồ miền (các biểu đồ khác không hợp lý không cho điểm) 2 điểm
b Nhận xét và giải thích
* Nhận xét:
- Cơ cấu năng lượng sử dụng của thế giới ngày càng phong phú
- Nguồn năng lượng từ củi, gỗ giảm nhanh chóng từ 80% còn 2%
- Nguồn năng lượng than đá từ 1860 tăng nhanh đến 1920 tăng 50%.Từ
1920 đến 2002 giảm nhanh 52%
- Dầu khí tăng đều từ 2% (1860) cao nhất 58% (1980) sau đó giảm không
- Từ năm 1920 năng lượng nguyên tử - thuỷ điện Từ năm 1960 năng
lượng mới được sử dụng và tăng liên tục đến năm 2002
* Giải thích:
- Việc sử dụng nguồn năng lượng có sự thay đổi do sự phát triển của
khoa học kỹ thuật khám phá ra nhiều nguồn năng lượng mới có tính năng tốt
hơn và nhiều ưu điểm hơn
- Giai đoạn đầu chủ yếu là củi gỗ, than đá về sau do sự thành công
của công nghiệp khai thác dầu khí, chế biến dầu khí giữ vai trò chủ yếu
trong ngành năng lượng Nguyên tử, thuỷ điện, nguồn năng lượng mới đang
dần phát triển gắn liền với công nghiệp hiện đại
- Nền kinh tế thế giới phát triển sử dụng ngày càng nhiều nguồn năng
lượng hơn
1,25điểm Mỗi ý đúng 0,25đ
0,75điểm Mỗi ý đúng 0,25
Trang 5* Tính nhiệt độ
- Sờn AB không khí ẩm lên cao 1000m nhiệt độ giảm 60c
Từ A- B là 4500m nhiệt độ giảm (6 X 4500) : 1000 = 270c
Nhiệt độ tại B là 21 0 c - 27 0 c = - 6 0 c
- Sờn BC không khí khô cứ xuống 1000m nhiệt độ tăng 100c
Từ B- C là 4500m nhiệt độ tăng (10 X 4500) : 1000 = 450c
Nhiệt độ tại C là - 6 0 c + 45 0 c = 39 0 c
0.5điểm
* Giải thích nhiệt độ, lợng ma ở hai sờn
- AB là sờn đón gió, không khí ẩm bị đẩy lên cao, càng lên cao nhiệt độ càng giảm và
cứ 100m giảm 0,60c, đây là điều kiện để ngng tụ hơi nớc tạo thành ma
- Sờn BC : Khi không khí vợt dỉnh núi sang sờn BC hơi nớc đã giảm, nhiệt độ tăng theo
tiêu chuẩn không khí khô khi xuống núi, cứ 100m tăng 10c nên sờn BC khô và nóng
1điểm
5
Chuyến
trỡnh Địa điểm Giờ ,Ngàỳ Địa điểm Giờ ,Ngày
CX261 Hồng Kụng 23giờ 45phỳt 28/02/2012 Pa ris
04 giờ 55 phỳt 29/02/12
13giờ 10 phỳt
CX262 Paris
12 giờ 05 phỳt
7giờ 30phỳt 01/03/2012
11giờ 25 phỳt
CX830 Hồng Kụng 10giờ 15phỳt
28/02/2012 NewYork
12 giờ 55phỳt 28/02/12
15giờ 40phỳt
1,5điểm Mỗi ý đỳng 0,5 điểm
6
a Hiện nay cũng như sau này khụng ngành nào cú thể thay thế được sản xuất
nụng nghiệp vỡ:
- Nụng nghiệp đúng vai trũ quan trọng trong giai đoạn đầu phỏt triển của lịch sử nhõn
loại
- Nụng nghiệp cung cấp lương thực, thực phẩm cho con người
- Cung cấp nguyờn liệu cho cụng nghiệp chế biến, cụng nghiệp sản xuất hàng tiờu
dựng
- Là mặt hàng xuất khẩu thu ngoại tệ, giải quyết việc làm
- Đảm bảo an ninh lương thực, gúp phần ổn định chớnh trị và phỏt triển kinh tế của mỗi
quốc gia
=> Hiện nay cũng như sau này, cỏc ngành dự hiện đại đến đõu cũng khụng thể thay thế
được sản xuất nụng nghiệp
1 điểm
b So sỏnh sự khỏc biệt trong đặc điểm của sản xuất cụng nghiệp và sản xuất
nụng nghiệp:
- Sản xuất theo 2 giai đoạn và 2 giai
đoạn cú thể tiến hành đồng thời Cú sự
phối hợp tỉ mỉ giữa cỏc phõn ngành đẻ
tạo r sản phẩm cuối cựng
- Sản xuất theo trỡnh tự nhất định Bắt buộc tuõn thủ theo quy luật sinh học và quy luật tự nhiờn của sinh vật
- Sản xuất mang tớnh tập trung cao độ - Sản xuất phõn tỏn trong khụng gian
- Tư liệu sản xuất là mỏy múc,nguyờn
liờu, thiết bị và cụng nghệ - Đất trồng là tư liệu sản xuất chớnh và khụng thể thay thế
- Cú thể sản xuất quanh năm - sản xuất mang tớnh mựa vụ
- Ít phụ thuộc và điều kiện tự nhiờn - Phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiờn
- Yờu cầu vốn, cơ sở hạ tầng và kĩ thuật
lớn.Cụng nghệ và trỡnh độ cao - Vốn đầu tư ớt,Cụng nghệ và trỡnh độ đơn giản hơn
4 điểm