Nghiên cứu tác dụng của bẹ cây móc trên một số mô hình gây rối loạn đông máu và trên thành mạch

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI... Đánh giá tác dụng của bẹ cây móc trên thành mạch... Thành ạch dễ vỡ do thiếu vita in C ổ... Chả áu do thiếu các ếu t hụ thu c vita in K:.

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI

BỘ Y TẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC DƯỢC HÀ NỘI

Nơi thực hiện:

ờ ạ ọ N

HÀ NỘI - 2014

N

PGS.TS

ThS

Sinh viên

C C

Đ T N Đ 1

Chương 1: TỔNG QUAN 2

1.1 T ng n c 2

2

1.1.2 Các xét nghi 5

1.2 Bệnh ư chả i t 6

ch 6

1.2.2 Ch y máu do ti u c u 8

1.2.3 Ch y máu do các y u t 9

1 C c h nh nghi n c t c d ng c m máu 10

ch 10

u c u 12

13

1.4 Cây Móc 15

1.4.1 Mô t 15

1.4.2 Phân b , sinh thái 15

1.4.3 B ph n dùng 16

1.4.4 Tính v , tác d ng 17

1.4.5 Công d ng 17

Chương 2: Đ I TƯỢNG À PHƯƠNG PH P NGHI N C U 18

2.1 Đ i tư ng nghi n c 18

2.1.1 nghiên c u 18

2.1.2 18

2.1.3 18

2.2 Nội dung nghiên c u 19

2 Phương ph p nghi n c u 19

ng c m máu c a b i lo máu 20

a b 23

2 4 Phương ph p xử liệu 24

Chương : THỰC NGHIỆM, KẾT QUẢ VÀ BÀN LU N 25

3.1 Kết quả nghiên c u 25

3.1.1 Tác d ng c i lo 25

3.1.2 Tác d ng c a b móc trên thành m ch 33

3.2 Bàn luận 34

3.2.1.Tác d ng c m máu c a b i lo 34

3.2.2 V tác d ng c a b móc trên thành m ch 41

KẾT LU N À KIẾN NGH 43 TÀI IỆ TH KHẢ

D NH C C C K HIỆ CH IẾT T T

Đ T N Đ

N cây M

ạ trên ạ

1 Đánh giá tác dụng cầm máu của bẹ c c t n t h nh g i

loạn đ ng áu

2 Đánh giá tác dụng của bẹ cây móc trên thành mạch

Chương 1 TỔNG Q N

1.1 T ng n c

ổ

ổ phát [4],[17] 1.1.1.1 Giai đoạn thành ạch và vai t ò của thành ạch ổ

ổ

ổ

2

ổ [4],[17] 1.1.1.2 Tạo nút tiểu cầu

K ổ

+

ổ

ổ

W ổ

ổ

ổ

ổ K

[4],[17] 1.1.1.3 Tạo cục áu đ ng

t ỗ

ổ

 Giai đoạn tạo oth o ina ha th o o a tin hoạt đ ng

- i sinh: c

ổ -

++

++

- i sinh: q

ổ ổ

++

z [4],[17]

 Giai đoạn chuyển prothrombin thành thrombin

z

[4],[17]  Giai đoạn tạo thành fibin

i

không ổ -

ỗ ổ [4],[17] 1.1.1.4 Co cục áu đ ng

K

++ ++

[4],[17] 1.1.1.5 Tan cục áu đ ng

z

z

ổ , [4],[17]

1.1.2

ỷ

1.1.2.1 Xét nghiệ của giai đoạn cầ áu an đầu  S ượng tiểu cầu và ch c n ng tiểu cầu ổ

ổ

K

collagen, ADP, acid arachidonic, [15],[17] 1.2.2.2 Xét nghiệ đ ng áu  Th i gian áu đ ng

ổ [15],[17]  Th i gian thrombin (Thrombin Time: TT)

u [15],[17]  Th i gian prothrombin (Prothrombin Time: PT)

i calc ổ

K.

K [17]

 Th i gian thromboplastin hoạt hoá từng phần (aPTT)

[15],[17]

XI, XII, VIII, IX, X, V, II nên

K

[17]

1.1.2.3 Xét nghiệ giai đoạn h n huỷ fi in  Sản phẩm phân huỷ fibrin (FDP) K

F F ch F

[15],[17]  Th i gian phân giải euglobulin Xé

t hoá plasminogen ỷ [15],[17] 1.2 C c ệnh ư chả i t

do ổ

ạ

1.2.1.1 Bệnh R ndu-osler -osler do ổ ,

Trên l ổ

- ổ ổ

ổ

ỗ [1]

1.2.1.2 Chả áu do thể tạng c ạch áu dễ vỡ B , 8 %

t

[1]

1.2.1.3 Xuất hu ết do dị ng- h i ch ng Scho in H noch

-

ổ

ổ

ỗ

[1]

1.2.1.4 Xuất hu ết do nhiễ khuẩn cấp tính

[1]

1.2.1.5 Thành ạch dễ vỡ do thiếu vita in C

ổ

C [1]

ể

1.2.2.1 Bệnh u nhược tiểu cầu G anz ann

[1]

1.2.2.2 Bệnh t ng tiểu cầu ti n hát Th o oc t ic ổ

33

[1]

1.2.2.3 Chả áu do tiểu cầu to ha h i ch ng B na d-Soulier

[1]

1.2.2.4 Bệnh Wi and W

ổ da

ổ

ỷ [1]

1.2 3 ế

1.2.3.1 Chả áu do thiếu các ếu t hụ thu c vita in K:

ổ

(prothrombin, proconvertin, stuart, antihemophilia B) [1] 1.2.3.2 Bệnh H o hi ia

-

-

- -

-

-

ổ

- [1]

1.2.3.3 Bệnh thiếu fi inog n áu ẩ inh

[1]

1.2.3.4 Chả áu do thiếu ếu t

ổ K K ổ

K

ổ

ổ

vitamin K [1] 1.2.3.5 Chả áu do các chất c chế các chất kháng th o o a tin Trên lâm

[1]

1.2.3 Bệnh của fi inog n

[1]

1 C c h nh nghi n c t c d ng c

,

gây

ổ

3 ạ ạ

ổ

1.3.1.1 M h nh g t ng tính thấ thành ạch gu n t c

gây viêm , prostaglandin, leucotrien gây gi

8 8

Tiến hành

- -

- %

sau, gây mê c 8 8

% 8 8

ether Đánh giá

trong

-

lô ỗ %

- I (%): %

- D0:

- D1:

1.3.2.2 M h nh đánh giá tác dụng của thu c t n hệ ạch tai th c

gu n t c

Tiến hành -

-

K ổ

Đánh giá

[3],[12],[16],[26]

gia

1.3.2 Mô hình ạ ể

1.3.2.1 M h nh g giả ượng tiểu cầu  Mô hình gây gi m ti u c

gu n t c: h kháng

Tiến hành 2.5-3 kg

-

- i sinh l -

-

i cùng, tiêm

-GPIbα, anti-αIIbβ - u

Đánh giá

S ,

2]

1.3.2.2 M h nh g giả ch c n ng tiểu cầu

gu n t c

K ổ

ADP và th

tham gia

z thrombo ổ

z ổ

ổ

[8]

Tiến hành W

ỗ

Đánh giá

[30]

1.3.3 Mô hình ạ

th

1.3.3.1 M h nh g i oạn đ ng áu ằng các thu c kháng vitamin K

gu n t c enzym epoxid-reductase K-

K

W

K z - [8]

Tiến hành

8

ỗ ỗ

Đánh giá

[24]

Tiến hành W 8 –

z

ỗ -

ỗ

Đánh giá

[32]

- ỗ –

ỗ ỗ

-

Ấ

G i

–

Caryota mitis

4 5

ỵ [15] Ngoài

ỗ 8 – 16g, ngày 2 – [10],[11]

- ỗ – 5 ngày

- au, sao

-

- c

[13],[18]

Caryota mitis Lour., Areca

-700

% - 8% - % - % - %

2.1.2 ậ

-

-

-

-

2 2 Nội d ng nghi n c

-

Trê heparin

trên máu

Ả

g trên

Ả

3 ạ

2.3.1.1 Đánh giá tác dụng cầ áu của ẹ c c t n chu t ị g i oạn đ ng

ng , sau khi ,

0

y So sánh th i gian ch y máu

gi

% :

T % công th c (2):

- , cho [31]

- l ng máy

-

acenocoumarol 6g d , ,

0

 Ảnh hưởng của bẹ c đến th i gian đ ng áu a TT T t n chu t ị g

r i loạn đ ng áu ằng acenocoumarol

- cho [31]

- nh l

2

d , sau , c

0 giây

Ảnh hưởng của ẹ móc đến th i gian đ ng áu a TT T t n chu t ị g

i oạn đ ng áu ằng h a in

x ,

3 ế ạ

K

tai

K ổ 0,05% - 0,08% - 0,1% - 0,5% - % m l i s gi t

ch y qua h m ch tai

Ghi l i k t qu , so sánh s gi t ch y sau khi thêm %

I(%)

Chương THỰC NGHIỆ KẾT Q Ả À BÀN N

1 Kết ả nghi n c

3.1.1 T ạ

heparin

3.1.1.1 Tác dụng cầ áu của ẹ c t n chu t ị g i oạn đ ng áu ằng aspirin

ổ ,

Do aspirin z z cyclooxygenase ổ spirin giúp

ổ nh màng , làm ADP, nên aspirin gây [8], [17] D aspirin qua

 Ả ng c a b n th i gian ch gây r i lo n ông máu b ng aspirin

K

ng 3.1: Tác dụng của ẹ c đến th i gian chả áu t n chu t ị g i oạn

80

298*

187**

0 50

.- Lô 6g /kg , t y máu 37,36%

ng kê (p<0,05)

 Ả ng c a b n

b gây r i lo ng aspirin

aspirin K

3 : Ảnh hưởng của ẹ c đến ượng tiểu cầu và th i gian đ ng

áu t n chu t ị g i oạn đ ng áu ằng a i in

( p 1 ) : o với ch ng t ng, (p 2 o với ch ng ệnh

ta

- Lô c u 26 mg/kg trong 5 gây 37,02% (p<0,0 ổ

ng ( )

ư ng tiể c (10 9

- 6g d

g ổ (p>0,05)

3.1.1.2 Tác dụng cầ áu của ẹ c t n chu t ị gây i oạn đ ng áu ằng acenocoumarol

Acenocoumarol [8],[17] acenocoumarol

(*): p<0,05 o với ch ng t ng, (**): p<0,05 o với ch ng ệnh

3 3 Tác dụng của ẹ c đến th i gian chả áu t n chu t

ị g i oạn đ ng áu ằng ac nocou a o K

- gây 81,57%

(p<0,05) -

6g /kg

38,77 % i

kê (p<0,05)  Ả ng c a b n trên chu t b gây r i lo ng acenocoumarol

[17] V

114

208*

127**

0 50

100

150

200

250

3 4 Ảnh hưởng của ẹ c đến th i gian đ ng áu T và a TT trên chu t

ị g i oạn đ ng áu ằng ac nocou a o

( p 1 ) : o với ch ng t ng 2 o với ch ng ệnh

- Lô c acenocoumarol 2 mg/kg trong 5

i 57,43%, PT 157,69% aPTT 77,62%

(p<0,05) - Lô gây

6g /kg , t

ổ

3.1.1.3 Tác dụng cầ áu của ẹ c t n chu t ị g i oạn đ ng áu ằng heparin

Lô i Thời gi n

ng ( )

PT (s) aPTT (s)

(n=11) - 444 ± 9,5 7,8± 0,2 21,0 ± 1,0

(n=14) acenocoumarol 2mg/kg 699 ± 25,9 20,1±4,2 37,3 ± 4,4 % t ng o với ch ng t ng 57,43 157,69 77,62 p p 1 <0,05 p 1 <0,05 p 1 <0,05

(n=17) acenocoumarol 2mg/kg +

672 ± 9,6 15,3±3,3 31,0 ± 2,8

p 2 >0,05

p 1 <0,05

p 2 >0,05

p 1 <0,05

p 2 >0,05

A

[8],[17] V

 Ả ng c a b n th i gian ch gây r i lo n ng heparin K

ng 3.5: Tác dụng của ẹ c đến th i gian chả áu t n chu t ị g i oạn đ ng áu ằng h a in Lô i Thời gi n chả ( )

n=17) - 114 ± 10,09 nh (n=18) heparin 1200 IU/kg×

367 ± 33,40 % t ng o với ch ng t ng 220,03 p p 1 <0,001 n=18) heparin 1200 IU/kg×

+

256 ± 21,74 % giả o với ch ng ệnh 30,16 p p 1 <0,05 p 2 <0,05 ( p 1 ) : o với ch ng t ng 2 o với ch ng ệnh

(*): p<0,05 o với ch ng t ng, (**): p<0,05 o với ch ng ệnh

3 3 Tác dụng của ẹ c đến th i gian chả áu t n chu t ị g i oạn

đ ng áu ằng h a in

-

kéo y máu 220,03%

(p<0,05) -

× 2 6g

%

 Ả ng c a b n m t s ch s n trên mô hình gây r i lo ng heparin Heparin

[17],

K

114

367*

256**

0

50

100

150

200

250

300

350

400

450

ng 3.6: Ảnh hưởng của ẹ c đến th i gian đ ng áu T và a TT t n chu t

ị g i oạn đ ng áu ằng h a in Lô i Thời gi n ng ( )

PT (s) aPTT (s)

(n=11) - 444 ± 9.5 7,8 ± 0,2 21,0 ± 1,0

(n=18)

663 ± 21,7 8,6 ± 0,4 78,7 ± 15,0 % t ng o với ch ng t ng 49,32 10,27 274,76 p p 1 <0,05 p 1 <0,05 p 1 <0,001

(n=19) Heparin 1200IU/kg +

703 ± 29,1 8,8 ± 0,3 73,7 ± 8,8 p p 1 <0,05 p 2 >0,05 p 1 <0,05 p 2 >0,05 p 1 <0,001 p 2 >0,05 ( p 1 ) : o với ch ng t ng 2 o với ch ng ệnh

- 1200 IU/kg n/ngày trong 5

49,32%, aPTT 274,76% 10,27%

(p<0,05) -

6g

ổ

3 móc trê ạ

K

thông qua

K [3],[12],[16] K 7

3 Tác dụng của ẹ c t n hệ ạch tai th c

ọ

ạ ỏ ọ p

ringer p Ringer 55,2 ± 1,5 DD % 52,8 ± 0,9 4,35 p>0,05 DD 8% 45,5 ± 0,8 17,75 p<0,01 DD % 41,1 ± 1,1 25,00 p<0,001 DD % 37,2 ± 1,3 32,61 p<0,001 DD % 33,67 ± 1,5 39,00 p<0,001 ( o với dung dịch ringer

- 8%

(p<0,05)

8% - 0,1% - 0,5% - 1%

% - 25,00% - % - %

2 B n ận 3 ạ

3.2.1.1 a ch n các h nh g i oạn đ ng áu và ngu n iệu i u d ng cho nghi n c u  a ch n các h nh g i oạn đ ng áu