HƯỚNG DẪN CHẤM 1a Chỉ nghệ thuật dùng các từ đồng âm: xuân, thu, đông.. b Phân tích giá trị: Xuân là tên người, ngoài ra gợi đến mùa xuân, thu chỉ cá thu và gợi đến mùa thu, đông chỉ tí
Trang 1K THI CH N HSG VÒNG TR Ỳ Ọ ƯỜ N G THCS MINH
DIỆU
Đề
Câu 1 (2,0 điểm):
Ch rõ và phân tích ngh thu t dùng t trong câu ca daoỉ ệ ậ ừ sau:
Cô Xuân i ch mùa hè đ ợ Mua cá thu v ch hãy còn ông ề ợ đ
Câu 2 (8,0 điểm):
a) Ch ra nét tỉ ương đồng và đặ ắc s c c a hai bài thủ ơ
“Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh” c a Lí B ch và “ủ ạ Ngẫu
b) Vi t m t o n v n ng n (5-7 câu) nêu c m nh n c aế ộ đ ạ ă ắ ả ậ ủ
em v hai câu th cu i trong bài “ề ơ ố Qua Đèo Ngang” c a Bàủ Huy n Thanh Quan có s d ng ít nh t hai t láy và m t thànhệ ử ụ ấ ừ ộ
ng (g ch chân nh ng t láy và thành ng ó).ữ ạ ữ ừ ữ đ
Câu 3 (10 i m): đ ể
Bài thơ Tiếng gà trưa c a nhà th Xuân Qu nh ã g i vủ ơ ỳ đ ọ ề
nh ng k ni m ữ ỉ ệ đẹ đẽ ủp c a tu i th và tình bà cháu Tình c mổ ơ ả
p và thiêng liêng y ã làm sâu s c thêm tình yêu quê
hươ đấ ướng t n c
Trang 2Em hãy làm sáng t n i dung trên ỏ ộ
Hết
HƯỚNG DẪN CHẤM
1a) Chỉ nghệ thuật dùng các từ đồng âm: xuân, thu, đông
b) Phân tích giá trị:
Xuân là tên người, ngoài ra gợi đến mùa xuân, thu
chỉ cá thu và gợi đến mùa thu, đông chỉ tính chất của chợ
(nhiều người đồng thời gợi đến mùa đông
Cách dùng từ gợi sự hóm hỉnh, óc hài hước của người
xưa
1
0,5
0,5
2 a) Nét tươ đồng ng và c s c qua hai bài thđặ ắ ơ “Cảm nghĩ
- Nét tươ đồng ng: đề ế ều vi t v tình yêu quê hương sâu s c:ắ
“Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh” c a Lí B ch nói v n iủ ạ ề ỗ
s u nh khu xa quê hầ ớ ương còn Ngẫu nhiên viết nhân buổi
h i, ni m vui xen l n ng m ngùi ngày tr v quê hồ ề ẫ ậ ở ề ương
- Nét đặ ắc s c:
+ Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh: v ng nguy t hoàiọ ệ
1
1
1
Trang 3hương (nhìn tr ng nh quê) là m t ch ă ớ ộ ủ đề ổ ế ph bi n trong
th x a vâng tr ng g i nên n i bu n xa x , mong ơ ư ă ợ ỗ ồ ứ ướ c
c oàn t n i quê nhà i u c s c là tài không
m i nh ng nhà th v n t o nên m t bài th hay, th mớ ư ơ ẫ ạ ộ ơ ấ thía h n ngồ ười do cách dùng t ừ đố ứi x ng c ử đầu (ng ngẩ u-h ng ra nhìn c nh tr ng sáng) – ê u (cúi
hướng vào h n mình nh c hồ ớ ố ương)
+ Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê: th hi n tìnhể ệ
c m g n bó v i quê hả ắ ớ ương b ng ngh thu t ằ ệ ậ đố ấi r t ch nhỉ
v c ý và l i Hai câu th cu i, tác gi dùng nh ng hìnhề ả ờ ơ ố ả ữ
nh, âm thanh t i vui (ti ng chào, ti ng c i c a ám tr
nh ) ỏ để ả ph n ánh hi n th c: ông ã tr thành khách lệ ự đ ở ạ trên chính quê hương mình ây, ta th y thoáng chútỞ đ ấ
ng m ngù c a nhà th ậ ủ ơ
b)HS đả ảm b o các yêu c u sau:ầ
* V hình th c: (2 i m)ề ứ để
Đảm bảo đúng số lượng câu theo quy định
Ít sai lỗi câu từ, chính tả
Có sử dụng từ láy và thành ngữ theo số lượng yêu cầu
* V n i dung: (3 i m)ề ộ để
- C nh èo Ngang hoang s lúc chi u ta l i ả Đ ơ ề ạ được nhìn
0,5 0,5 1,0
1,0
1,0
1,0
Trang 4qua ôi m t ngđ ắ ười xa quê nên g i n i bu n v ng, cô ợ ỗ ồ ắ đơ n.
Tâm tr ng y càng ạ ấ được tô đậm trong 2 câu thơ
cu i:ố Dừng chân đứng lại: trời, non, nước
Một mảnh tình riêng ta với ta.
- Bà Huy n Thanh Quan v nên c nh ệ ẽ ả đố ậi l p gi tr i,ữ ờ
non, nước và m t m nh tình riêng C nh càng r ng conộ ả ả ộ
người càng tr nên nh bé, càng th y cô ở ỏ ấ đơn
- C m t “ụ ừ ta với ta” trong câu k t c a bài g i nh n taế ủ ợ ớ đế
v i ta trong bài “B n ớ ạ đến ch i nhà” c a Nguy n Khuy n.ơ ủ ễ ế
Nh ng không ph i là s tay b t m t m ng, vui v y, mư ả ự ắ ặ ừ ầ ấ
áp ây ch có ta v i ta, m t mình ngỞ đ ỉ ớ ộ ười th ơ đối di nệ
v i chính mình, không ai chia s m nh tình riêng cô ớ ẻ ả đơ n,
bu n bã.ồ
Câu 3 (10điểm)
Yêu c u chungầ
V n ngh lu n ch ng minh (làm sáng t m t nh n nh qua bàiă ị ậ ứ ỏ ộ ậ đị
v n ngh lu n v n h c).ă ị ậ ă ọ
- Yêu c u HS bi t v n d ng ki n th c ã h c v t p làm v n vàầ ế ậ ụ ế ứ đ ọ ề ậ ă
v n h c ă ọ để làm bài, trong ó có k t h p v i phát bi u c m xúc,đ ế ợ ớ ể ả suy ngh và m r ng b ng m t s bài v n, bài th khác ĩ ở ộ ằ ộ ố ă ơ để làm phong phú thêm cho bài làm
Trang 5- Khuy n khích nh ng bài làm có s sáng t o, có c m xúc, giàuế ữ ự ạ ả
ch t v n…ấ ă
Mở
bài
Gi i thi u khái quát v nhà th Xuân Qu nh: là nhà thớ ệ ề ơ ỳ ơ
n xu t s c trong n n th hi n ữ ấ ắ ề ơ ệ đại Vi t Nam Th Xuânệ ơ
Qu nh thỳ ường vi t v nh ng tình c m g n g i, bình dế ề ữ ả ầ ũ ị
trong đờ ối s ng gia ình và cu c s ng thđ ộ ố ường ngày, bi uể
l nh ng rung c m và khát v ng c a m t trái tim ph nộ ữ ả ọ ủ ộ ụ ữ
chân thành, tha thi t và ế đằm th m ắ 0,25 điểm
- Giới thiệu hoàn cảnh sáng tác bài thơ: bài thơ được viết
trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống Mĩ, bài
thơ thể hiện vẻ đẹp trong sáng về những kỉ niệm tuổi thơ
và tình bà cháu Tình cảm ấy đã làm sâu sắc thêm tình
yêu quê hương đất nước 0,25 điểm
1đ
Thân
bài
Làm sáng tỏ về những kỉ niệm đẹp đẽ của tuổi thơ và
tình bà cháu được thể hiện qua bài thơ Tình cảm đẹp đẽ
và thiêng liêng ấy đã làm sâu sắc thêm tình yêu quê
hương đất nước
a) Bài thơ Tiếng gà trưa đã gọi về những kỉ niệm đẹp
đẽ của tuổi thơ và tình bà cháu
Trên đường hành quân, người chi n s ch t nghe ti ng gàế ĩ ợ ế
nh y , ti ng gà ã g i v nh ng k ni m tu i th th tả ổ ế đ ợ ề ữ ỉ ệ ổ ơ ậ
êm đề đẹ đẽ m, p
- Hình nh nh ng con gà mái m , mái vàng và tr ngả ữ ơ ổ ứ
h ng ồ đẹp nh trong tranh hi n ra trong n i nh :ư ệ ỗ ớ
" r m h ng nh ng tr ng Ổ ơ ồ ữ ứ
Này con gà mái mơ
3,5đ
Trang 6…" 1 i m để
- M t k ni m v tu i th d i: tò mò xem tr m gà ộ ỉ ệ ề ổ ơ ạ ộ đẻ ị b
bà m ng:ắ
" - Gà đẻ mà mày nhìn
R i ồ sau này lang
m t…" ặ 0,5 i m để
- Người chi n s nh t i hình nh ngế ĩ ớ ớ ả ười bà đầy lòng yêu
thương, ch t chiu, dành d m ch m lo cho cháu:ắ ụ ă
" Tay bà khum soi trứng
Dành t ng qu ch t chiu " ừ ả ắ 1
i m
để
- Ni m vui và mong ề ước nh bé c a tu i th : ỏ ủ ổ ơ đượ ộ c b
qu n áo m i t ti n bán gàầ ớ ừ ề - ước m y i c vào gi cơ ấ đ ả ấ
ng tu i th …ủ ổ ơ 1 điểm
b) Tình cảm bà cháu đẹp đẽ và thiêng liêng ấy đã làm
sâu sắc thêm tình yêu quê hương đất nước:
- Ti ng gà tr a v i nh ng k ni m ế ư ớ ữ ỉ ệ đẹ ề ổp v tu i th , hìnhơ
nh thân th ng c a bà ã cùng ng i chi n s vào cu c
chi n ế đấ 1 điểm)u (
- Nh ng k ni m ữ ỉ ệ đẹ ủp c a tu i th nh ti p thêm s cổ ơ ư ế ứ
m nh cho ngạ ười chi n s chi n ế ĩ ế đấu vì T qu c và c ngổ ố ũ
vì người bà thân yêu c a mình:ủ
3,5đ
Trang 7" Cháu chi n ế đấ u hôm nay
Vì lòng yêu T qu c ổ ố
Bà i, c ng vì bà…" ơ ũ 1
i m
để
- Qua nh ng k ni m ữ ỉ ệ đẹ đượ ợ ạp c g i l i, bài th ã bi u lơ đ ể ộ
tâm h n trong sáng, h n nhiên c a ngồ ồ ủ ười cháu v i hìnhớ
nh ng i bà y lòng yêu th ng, ch t chiu dành d m
ch m lo cho cháu.ă (0,5điểm)
- Tình c m bà cháu ả đẹ đẽp và thiêng liêng y ã làm sâuấ đ
s c thêm tình yêu quê hắ ương, đấ ướ ủt n c c a m i chúng ta.ỗ
Tình yêu quê hương, đấ ướt n c, tình yêu T qu c b tổ ố ắ
ngu n t nh ng tình c m gia ình th t g n g i, thânồ ừ ữ ả đ ậ ầ ũ
thương và c ng th t sâu s c Nh ng tình c m thiêngũ ậ ắ ữ ả
liêng, g n g i y nh ti p thêm s c m nh cho ngầ ũ ấ ư ế ứ ạ ườ i
chi n s , nh ti p thêm s c m nh cho m i ngế ĩ ư ế ứ ạ ỗ ườ để ế i chi n
th ng…ắ 1 điểm
* HS có thể mở rộng và nâng cao bằng việc giới thiệu một số
bài thơ khác có cùng chủ đề viết về bà, về mẹ …
K t ế
bài
+ Kh ng ẳ định l i n i dung bài th : Bài thạ ộ ơ ơ Tiếng gà
bà cháu Tình c m ả đẹ đẽp và thiêng liêng y ã làm sâuấ đ
s c thêm tình yêu quê hắ ương đấ t
nướ 0,5 c
1đ
Trang 8+ H c sinh có th t liên h b n thân, nêu c m ngh vọ ể ự ệ ả ả ĩ ề tình c m gia ình - ngu n s c m nh cho m i ngả đ ồ ứ ạ ỗ ườ i chúng ta trong cu c s ng hôm nay, có th m r ng vàộ ố ể ở ộ nâng cao qua m t s tác ph m v n h c khác nói v tìnhộ ố ẩ ă ọ ề
c m gia ả đình . 0,5 điểm