Đề tài : Khái quát về sở giao dịch ngân hàng NHCT - VN
Trang 1Phần I Khái quát về Sở giao dịch- I ngân hàng NHCT-VN
I Qúa trình hình thành và phát triển của SGD-I
Sở giao dịch I NHCT-VN là một chi nhánh NHTM lớn, là đơn vị hạch toán phụ thuộc của NHCT-VN, đợc thành lập lại theo quyết định 134-HĐQT về việc sắp xếp lại tổ chức và hoạt
động kinh doanh của SGD-I Trong những năm: từ 1988 đến tháng 7 năm 1993, Sở giao dịch có tên là trung tâm giao dịch NHCT thành phố Sau pháp lệnh ngân hàng, thực hiện điều lệ của NHCT-VN ngày 1/7/1993, Trung tâm giao dịch NHCT thành phố đợc giải thể và đổi thành Sở giao dịch NHCT-VN nh ngày nay Sở giao dịch I: có quyền tự chủ kinh doanh, có con dấu riêng
và mở tài khoản của ngân hàng nhà nớc và các ngân hàng khác
SGD-I, một mặt có chức năng nh một chi nhánh của NHCT, thực hiện đầy đủ các mặt hoạt động nh một NHTM, mặt khác có một vai trò quan trọng hơn các chi nhánh khác - Là đơn vị luôn có nguồn vốn lớn bình quân chiếm 20% của toàn hệ thống nên có nhiều lợi thế nh chủ
động hoạt động đầu t, cho vay và có hoạt động hạch toán nội bộ lớn nhất trong toàn hệ thống Đây là nơi đầu tiên nhận các quyết định, chỉ thị, thực hiện thí điểm các chủ trơng chính sách của NHCT-VN, đồng thời đợc NHCT-VN uỷ quyền làm đầu mối cho các chi nhánh phía Bắc trong việc thu chi ngoại tệ mặt, séc du lịch, visacard, mastercard
Các sản phẩm dịch vụ tiêu biểu
Những năm đầu thành lập SGD-I cũng nh toàn hệ thống của NHCT-VN mới chỉ có một
số sản phẩm mang tính truyền thống, chủ yếu là huy động vốn và cho vay đối với nền kinh tế bằng VNĐ trung và dài hạn, đến nay đã phát triển thêm nhiều sản phẩm mới về hoạt động kinh doanh ngoại tệ nh: huy động và cho vay ngoại tệ, mua bán kinh doanh ngoại tệ, thực hiện dịch
vụ kiều hối và thanh toán xuất nhập khẩu, các chơng trình tín dụng tài trợ uỷ thác, mở tài khoản
và nhận tiền gửi tiết kiệm, cho vay hợp vốn, đồng tài trợ, bảo lãnh, thanh toán thẻ tín dụng quốc tế, chuyển tiền kiều hối, séc du lịch, thanh toán qua mạng điện tử…
Trang 2Hệ thống thanh toán của SGD-I cũng ngày càng hoàn thiện và phát triển, thực hiện việc
áp dụng công nghệ tin học trong thanh toán, tham gia hệ thống viễn thông tài chính liên ngân hàng toàn cầu (SWIFT), thanh toán song tiền…hệ thống thanh toán bằng máy tính và thiết bị thông tin đầu tiên ở Việt Nam – 1992 là một chi nhánh của NHCT-VN nên SGD-I đã áp dụng các công nghệ nh :
Hệ thống máy chủ Mini song hành đầu tiên đợc sử dụng trong hệ thống ngân hàng Việt Nam – 1994
Hệ thống mạng: WAN- UNIX – ORACTLE toàn quốc đầu tiên trong hệ thống ngân hàng Việt Nam – 1995
Hệ thống gửi tiết kiệm một nơi lấy ra ở nhiều nơi đầu tiên của các ngân hàng Việt Nam – 1994
Mạng lới TTQT lớn nhất ở Việt Nam đợc triển khai vào ngày khai trơng hệ thống SWIFT – 06/03/1995
Hệ thống thanh toán điện tử với cơ sở dữ liệu tập trung tại trung ơng đầu tiên của Việt Nam 1/7/1996
Hệ thống kế toán giao dịch – tiết kiệm đã đợc ứng dụng bởi kỹ thuật máy tính và triển khai thống nhất từ 1992
Trong những năm qua, SGD-I đã thực hiện chức năng nhiệm vụ của mình với tinh thần trách nhiệm cao, thực hiện nghiêm túc, sáng tạo theo nội dung Luật NHNN và Luật các TCTD, Nghị định của Chính phủ, các chủ trơng, chế độ, chính sách của ngành Ngân hàng và của NHCT-
VN
SGD-I luôn tìm mọi cách để nâng cao chất lợng kinh doanh và dịch vụ ngân hàng, đổi mới phong cách làm việc, xây dựng chính sách khách hàng với phơng châm:
“ Vì sự thành đạt của mọi ngời, mọi nhà và mọi doanh nghiệp.”
II Nghiã vụ và quyền hạn:
Trang 3• Sử dụng có hiệu quả, bảo toàn, phát triển các nguồn vốn và các nguồn lực của
• Chiết khấu thơng phiếu, kỳ phiếu, trái phiếu và các giấy tờ có giá trị theo quyết định của Ngân hàng Nhà nớc và NHCT-VN
• Thực hiện nghiệp vụ thanh toán quốc tế nh thanh toán nhờ thu, thanh toán L/C nhập khẩu, thông báo L/C xuất khẩu, bảo lãnh thanh toán, kinh doanh ngoại tệ theo qui định của NHCT-VN
• Thực hiện các dịch vụ ngân hàng nh: thanh toán, chuyển tiền trong và ngoài nớc, chi trả kiều hối, thanh toán séc
• Thực hiện chế độ an toàn kho quỹ, bảo quản tiền mặt, ngân phiếu thanh toán và các ấn chỉ quan trọng, đảm bảo chi trả tiền mặt, ngân phiếu thanh toán chính xác kịp thời
• Thực hiện các dịch vụ t vấn về tiền tệ, quản lý tiền vốn, các dự án đầu t phát triển theo yêu cầu của khách hàng
• Theo dõi kiểm tra kho ấn chỉ của NHCT-VN, đảm nhận xuất kho ấn chỉ quan trọng cho các chi nhánh NHCT phía Bắc.Thực hiện một số nhiệm vụ khác do NHCT-VN giao
Trang 4phần II
Tổ chức bộ máy điều hành của sở giao dịch- i
Với 279 cán bộ, trong đó 70% là cán bộ có trình độ Đại học và Cao đẳng, SGD-I có
11 phòng bao gồm: 9 phòng nghiệp vụ, 1 phòng giao dịch và 1 tổ nghiệp vụ bảo hiểm nằm dới
sự chỉ đạo và điều hành của Ban giám đốc gồm: 1 Giám đốc và 3 Phó giám đốc
Phòng giao dịch đợc thành lập vào tháng 4/2002 tại địa điểm 104 Trần Hng Đạo, Ngoài ra Sở còn có 8 quỹ tiết kiệm nằm dới sự quản lý của phòng nguồn vốn và cân đối tổng hợp, trong đó quỹ tiết kiệm số 5 đóng tại Sở, với tổng số vốn huy động khoảng hơn 3000 tỷ thì 70% trong
số đó thuộc quỹ tiết kiệm số 5
I Nhiệm vụ của các phòng ban:
1 Phòng nguồn vốn và cân đối tổng hợp:
• Tổ chức huy động mọi nguồn vốn nhàn rỗi của các tổ chức kinh tế và dân c bằng VNĐ
và ngoại tệ theo hớng dẫn của tổng giám đốc NHCT-VN
• Trực tiếp điều hành lao động tại các quỹ tiết kiệm của SGD-I, đảm bảo an toàn tuyệt
đối tài sản, tiền bạc của cơ quan và của nhà nớc tại các quỹ tiết kiệm theo đúng chế
độ hiện hành của tổng giám đốc NHCT-VN
• Lập kế hoạch kinh doanh tổng hợp, phân tích báo cáo mọi tình hình hoạt động của SGD-I theo yêu cầu của giám đốc SGD-I, giám đốc ngân hàng nhà nớc Hà Nội, tổng giám đốc NHCT-VN
• Tổng hợp báo cáo vấn đề liên quan đến công tác thi đua khen thởng của SGD theo
đúng cơ chế hiện hành của tổng giám đốc NHCT-VN
Trang 52 Phòng kinh doanh:
• Thực hiện cho vay, thu nợ ngắn hạn, trung và dài hạn bằng VNĐ và ngoại tệ đối với các
tổ chức kinh tế, cá nhân thuộc mọi thành phần kinh tế theo đúng cơ chế tín dụng của Ngân hàng nhà nớc và hớng dẫn của Tổng giám đốc NHCT-VN
• Thực hiện nhiệm vụ bảo lãnh cho các doanh nghiệp để tham gia dự thầu, thực hiện hợp
đồng thanh toán mua hàng trả chậm theo đúng hớng dẫn của NHCT-VN
• Chiết khấu thơng phiếu, kỳ phiếu, trái phiếu và các chứng từ có giá trị theo qui định của thống đốc ngân hàng nhà nớc và tổng giám đốc NHCT-VN
• Nghiên cứu đề xuất biện pháp giải quyết vớng mắc trong hoạt động kinh doanh tại Sở, phản ánh kịp thời những vấn đề nghiệp vụ mới phát sinh để báo cáo Tổng giám đốc NHCT-VN xem xét giải quyết
• Phân tích hoạt động kinh doanh của khách hàng vay vốn tại Sở, cung cấp kịp thời có chất lợng các báo cáo thông tin về cung cấp kịp thời có chất lợng các báo cáo thông tin về công tác tín dụng cho lãnh đạo SGD-I và các cơ quan hữu quan theo quy định của tổng giám đốc NHCT-VN, làm một số việc khác do giám đốc SGD-I giao
Trong thời gian qua Sở đã thực hiện các chính sách u đãi đặc biệt với đối với hoạt động tín dụng xuất khẩu, sẵn sàng đáp ứng nguồn vốn tín dụng để mở rộng cho vay làm hàng xuất khẩu…
Hiện nay phòng kinh doanh nói riêng và SGD-I nói chung đang thực hiện mục tiêu ngày càng nâng cao và đảm bảo chất lợng tín dụng bằng cách nâng cao chất lợng thẩm định và kiểm soát tốt trớc, trong và sau khi cho vay
3 Phòng kế toán tài chính:
• Thực hiện mở tài khoản và giao dịch với khách theo đúng quy định của thống đốc ngân hàng nhà nớc và tổng giám đốc NHCT-VN, hạch toán kịp thời, chính xác mọi hoạt động
về vốn, tài sản của khách và ngân hàng tại Sở
• Thực hiện công tác thanh toán qua ngân hàng đối với các tổ chức kinh tế, tổ chức tín dụng và cá nhân kịp thời chính xác
Trang 6• Tiếp nhận và xử lý hạch toán kế toán theo đúng qui định các hồ sơ vay vốn của khách hàng Phối hợp với phòng kinh doanh để thu nợ kịp thời đúng chế độ các món đã cho vay.
• Tính và thu lãi cho vay phí dịch vụ, trả tiền lãi tiền gửi cho khách đầy đủ kịp thời, đúng chế độ quy định
• Tổ chức hạch toán, mua bán ngoại tệ bằng VNĐ, kế toán quản lý tài sản cố định, công
cụ lao động, kho ấn chỉ, chi tiêu nội bộ theo đúng quy định của nhà nớc và hớng dẫn của tổng giám đốc NHCT-VN
• Tham mu cho giám đốc trích lập, hạch toán sử dụng các quỹ phúc lợi, quỹ khen thởng phù hợp với chế độ của nhà nớc và quy định của Ngân hàng nhà nớc, NHCT-VN
4 Phòng kinh tế đối ngoại:
• Xây dựng giá mua, bán và thực hiện mua bán ngoại tệ với các tổ chức kinh tế, cá nhân,
tổ chức tín dụng theo quy định của nhà nớc và hớng dẫn của tổng giám đốc NHCT-VN
• Hạch toán kịp thời, chính xác các nhiệm vụ thanh toán, mua bán, chuyển đổi ngoại tệ phát sinh tại SGD-I
• Tiếp nhận và xử lý hạch toán kế toán theo đúng qui định các hồ sơ vay vốn bằng ngoại tệ của khách hàng, phối hợp với phòng kinh doanh để thu nợ và lãi kịp thời
• Thực hiện nhiệm vụ thanh toán quốc tế, làm các dịch vụ ngân hàng đối ngoại theo thông
lệ quốc tế và hớng dẫn của Tổng giám đốc NHCT-VN
• Lập các báo biểu kế toán, báo cáo nhiệm vụ và cung cấp số liệu liên quan theo yêu cầu của Giám đốc SGD-I và các qui định của Tổng giám đốc NHCT-VN
Hiện nay, phòng kinh tế đối ngoại đã có nhiều tiến bộ trong nghiệp vụ kinh doanh ngoại tệ, các nghiệp vụ thu hút vốn ngoại tệ từ hoạt động TTQT ngày càng hoàn thiện đã tạo
điều kiện thuận lợi để thúc đẩy sự phát triển của các nghiệp vụ khác trong hoạt động kinh doanh ngân hàng nh : hoạt động tín dụng, thanh toán L/C nhập khẩu, bảo lãnh, chuyển tiền thanh toán cho các đối tác nớc ngoài…nghiệp vụ thanh toán cũng đợc cải thiện hơn do trình
Trang 7độ nghiệp vụ của các cán bộ ngày một nâng cao, cùng với sự trợ giúp của các công nghệ ngân hàng đã giúp cho quá trình thanh toán diễn ra nhanh hơn và thuận lợi hơn.
5 Phòng tài chính cán bộ – lao động tiền lơng:
• Nghiên cứu đề xuất với Giám đốc phơng án sắp xếp bộ máy tổ chức của SGD-I theo
và các chính sách khác cho cán bộ theo đúng quy định của nhà nớc hiện hành
6 Phòng kiểm tra, kiểm toán nội bộ:
• Thực hiện kiểm tra, kiểm toán tất cả hoạt động kinh doanh tại SGD-I, báo cáo kết quả kiểm, kiểm toán với Giám đốc SGD-I và Tổng giám đốc NHCT-VN, kiến nghị những vấn
đề cần bổ sung, sửa đổi về cơ chế
• Làm đầu mối tiếp các đoàn kiểm tra kiểm toán làm việc tại SGD-I
• Giúp đỡ giải quyết các đơn th khiếu nại của khách hàng và của cán bộ nhân viên Sở SGD-I theo đúng thẩm quyền và qui định pháp luật, giải quyết khiếu nại tố cáo
• Thực hiện đầy đủ chế độ thông tin báo cáo do Tổng giám đốc NHCT-VN theo qui định
7 Phòng ngân quỹ:
• Thực hiện thu chi tiền mặt ngân phiếu kịp thời chính xác
• Tổ chức điều chỉnh tiền giữa quỹ nghiệp vụ Sở I và ngân hàng nhà nớc thành phố Hà Nội, an toàn đúng chế độ trên cơ sở đáp ứng đầy đủ, kịp thời mọi nhu cầu chi tại SGD-
I
• Thực hiện đầy đủ và nghiêm túc các qui định về an toàn kho quỹ
Trang 8• Thực hiện bảo quản nhập xuất các loại ấn chỉ quan trọng và quản lý các hồ sơ tài sản thế chấp cầm cố theo đúng chế độ qui định
• Thực hiện mua tiền mặt thu đổi séc du lịch thanh toán viza
• Thực hiện chi tiết quỹ giao nhận tiền mặt ngân phiếu thanh toán với các quỹ tiết kiệm an toàn chính xác
8 Phòng điện toán:
• Triển khai và phát triển các phần mềm ứng dụng của NHCT-VN về khai thác thông tin phục vụ cho công tác kinh doanh tại SGD-I, cung cấp các thông tin kịp thời chính xác cho ban giám đốc và các phòng nghiệp vụ để điều hành kinh doanh có hiệu quả, đảm bảo an toàn bí mật về số liệu, thông tin về hoạt động kinh doanh của SGD-I theo đúng qui định của ngân hàng nhà nớc và NHCT-VN
9 Phòng hành chính:
• Thực hiện mua sắm toàn bộ trang thiết bị, phơng tiện làm việc phục vụ hoạt động kinh doanh, theo dõi quản lý bảo dỡng sửa chữa tài sản, công cụ lao động, phối hợp với phòng kế toán tài chính lập kế hoạch mua sắm sửa chữa tài sản, công cụ lao động theo
đúng qui định của nhà nớc và NHCT-VN, tổ chức công tác văn th lu trữ theo đúng qui
định của nhà nớc và NHCT-VN, tổ chức công tác bảo vệ cơ quan, xây dựng nội qui bảo
vệ cơ quan
Trang 9Mô hình cơ cấu bộ máy tổ chức của Sở giao dịch I NHCT-VN
Phòngk inh tế
đối ngoại
Phòng nguồn vốn và cân đối tổng hợp
Phòng kiểm tra kiểm toán nội bộ
Phòng ngân quỹ
Phòng
điện toán
Phòng hành chính
Phòng kinh doanh
Tổ nghiệp
vụ bảo hiểm
Quỹ tiết kiệm
số I
Quỹ tiết kiệm
số VIII
Quỹ tiết kiệm
số II
Quỹ tiết kiệm
số III
Quỹ tiết kiệm số IV
Quỹ tiết kiệm
số V
Quỹ tiết kiệm
số VI
Quỹ tiết kiệm
số VII Phó giám đốc II
Trang 10phần iii Tình hình hoạt động kinh doanh của sở giao dịch
Từ khi thành lập đến nay, SGD-I luôn là một trong những chi nhánh đứng đầu trong hệ thống các chi nhánh NHCT-VN Do SGD-I vừa là chi nhánh trực tiếp kinh doanh vừa làm đầu mối một số công việc cho các chi nhánh NHCT phía Bắc Với các u thế về địa lý, cơ sở vật chất, cán
bộ, bề dày hoạt động mà SGD-I luôn nổi trội hơn các chi nhánh khác và chiếm vị trí cực kỳ quan trọng trong hệ thống NHCT-VN Trong các năm gần đây, SGD-I luôn đứng đầu về nguồn vốn huy động cũng nh về lợi nhuận hạch toán trong hệ thống NHCT-VN
1 Về nguồn vốn:
Kể từ khi thành lập cho đến nay, qua hơn 10 năm hoạt động, Sở giao dịch đã gây dựng
đợc uy tín lớn trong dân c và có quan hệ mật thiết lâu dài với nhiều doanh nghiệp lớn Nguồn vốn huy động tăng trung bình hàng năm từ 25% đến 27%, riêng năm 1998, mặc dù chịu sự ảnh h-ởng của cuộc khủng hoảng tài chính, tiền tệ châu á nhng nguồn vốn huy động của SGD-I vẫn tiếp tục tăng 40,4% so với năm 1997, con số 5.572 tỷ đồng ( cả VNĐ và ngoại tệ trao đổi) là cao nhất so với các chi nhánh trong hệ thống NHCT-VN và cả so với các chi nhánh NHTM trên
địa bàn Hà Nội Nguồn vốn của Sở GD - I hiện nay là 14000 tỷ VNĐ Trong đó thu nhập chủ yếu của Sở là từ việc chuyển vốn ( tiền gửi), từ các hoạt động tín dụng và từ các loại dịch vụ khác ( chiếm khoảng 5%)
Đặc biệt nguồn vốn bằng ngoại tệ huy động đợc có xu hớng tăng nhanh trong tổng nguồn vốn huy động của Sở, cụ thể là:
Năm 1998 nguồn vốn huy động bằng ngoại tệ chiếm 20,3% tổng nguồn vốn huy động, năm 1999 là 22,8%, năm 2000 là 25% và đến năm 2001 con số này là 23% Nguồn vốn ngoại tệ tăng cao tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển các nghiệp vụ ngân hàng đối ngoại, đặc biệt là công tác cho vay và kinh doanh ngoại tệ của SGD-I Ta có thể thấy rõ hơn điều này
Trang 11thông qua bảng đánh giá tỷ trọng vốn ngoại tệ trong tổng nguồn vốn huy động của Sở GD-I
2 Sử dụng vốn:
Trong hơn 10 năm qua, hoạt động đầu t và cho vay không ngừng đợc mở rộng, góp phần thúc đẩy tăng trởng, phát triển và đổi mới kinh tế Hà Nội Tính đến 31/12/2001 d nợ cho vay của SGD-I đạt 1.497.004, tăng 30,67% so với cùng kỳ năm 2000
Trang 12Ngoài cho vay phục vụ mục đích sản xuất, kinh doanh, SGD-I dần mở rộng cho vay xuất nhập khẩu, nghiệp vụ bảo lãnh trong và ngoài nớc tạo cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam thắng thầu, thâm nhập thị trờng quốc tế, thực hiện các chơng trình u đãi tín dụng tạo việc làm, tín dụng sinh viên…
Đặc biệt trong cho vay xuất nhập khẩu thì chủ yếu cho vay nhập khẩu, các khách hàng làm hàng xuất khẩu tại SGD-I hầu nh không có hoặc có với doanh số xuất khẩu rất thấp ( cha
đến 1 triệu USD 1 năm) Trong khi nguồn vốn tăng nhanh nh đã nói trên ( trung bình 15% đến 30% năm) thì việc cho vay tại SGD-I tăng chậm trung bình khoảng 8% không tơng xứng với tốc
độ tăng trởng của nguồn vốn Đặc biệt nguồn vốn ngoại tệ tăng nhanh thì d nợ bằng ngoại tệ lại
có xu hớng giảm qua các năm: d nợ ngoại tệ đến 31/12/2001 chỉ bằng 88.42% so với cùng kỳ năm 2000 Hiện nay d nợ tại Sở GDI- NHCT-VN là 2050 tỷ trong đó chủ yếu là các doanh nghiệp nhà nớc nh Tổng công ty Bu chính Viễn thông khoảng700 tỷ, Tổng công ty Điện lực khoảng 400 tỷ, ngoài ra còn một số công ty khác nh Liên hiệp Đờng sắt VN, Công ty Thực phẩm miền bắc… Trong số d nợ trên thì doanh nghiệp t nhân chỉ chiếm 20% Nợ quá hạn khoảng 60 tỷ, trong đó chủ yếu là hai doanh nghiệp nhà nớc lớn kể trên và dự án cho vay từ nguồn vốn Đài Loan khoảng 15 tỷ, đây đợc coi là món tồn đọng, rất khó đòi và khó xử lý Vì vậy phơng châm hoạt động của SGD-I trong những năm tiếp theo là d nợ không cần tăng nhng nếu tăng phải đảm bảo chất lợng tín dụng
Dới đây là bảng đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của SGD-I
bảng đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của SGD - I
124.683 vợt 18%
114.719 vợt 9,2%