Công tác tổ chức quản lí và sử dụng vốn kinh doanh của Công ty Cổ phần xuất nhập khẩu vật tư nông nghiệp và nông sản
Trang 1Lời nói đầu
Trong nền kinh tế thị trờng điều kiện tiền đề để các doanh nghiệp cóthể thực hiện đợc các hoạt động sản xuất kinh doanh có hiệu quả là phải bảotoàn và phát triển nguồng vốn Nếu không có vốn thì không thể nói đến bất
kỳ hoạt động sản xuất kinh doanh nào Hơn nữa, mục đích của sản xuấtkinh doanh là thu đợc lợi nhuận cao Do vậy nhiệm vụ đặt ra cho các doanhnghiệp là phải tổ chức huy động và sử dụng vốn sao cho có hiệu quả nhấttrên cơ sơ tôn trọng các nguyên tắc quản lý tài chính và chính sách, chế độcủa nhà nớc Từ đó viếc nâng cao hiệu quả s dụng vốn kinh doanh là mộttrong những nhiệm vụ hàng đầu của các doanh nghiệp trong nền kinh tế thịtrờng
Tổ chức huy động và sử dụng vốn sản xuất kinh doanh có ý nghĩa hếtsức quan trọng, là điều kiện tiền đề để các doanh nghiệp khẳng định vị trícủa mình và tìm đợc chỗ đứng vững chắc trong nền kinh tế thị trờng Chínhvì thế nâng cao hiệu quả sử dụng vốn kinh doanh là vấn đề xúc đặt ra đốivới các doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp nhà nớc nói riêng
Trong điều kiện kinh tế hiện nay, để có đợc các yếu tố cần thiết choquá trình hoạt đông sản xuất kinh doanh, đòi hỏi doanh nghiệp phải có mộtlợng tiền vốn nhất định Có đợc tiền vốn doanh nghiệp mới có thể đầu t sảnxuất kinh doanh, cũng nh trả lơng cho ngời lao động Sau khi tiêu thụ sảnphẩm, thu đợc tiền coi nh kết thúc một chu kỳ sản xuất kinh doanh Để tổchức huy động và sử dụng vốn sản xuất kinh doanh trong các doanh nghiệp
có hiệu quả là vấn đề hết sức cần thiết, nó quyết định đến sự tồn tại và pháttriển của mỗi doanh nghiệp
Từ những biến động và kiến thức đã học ở nhà trờng đồng thời quathời gian đi sâu tìm hiểu tình hình thực tế tại Công Ty CP Xuất Nhập KhẩuVật T Nông Nghiệp Và Nông Sản, em đã nghiên cứu về “ Công tác tổ chức
Trang 2quản lý và sử dụng vốn kinh doanh của Công Ty CP Xuất Nhập Khẩu Vật
T Nông Nghiệp Và Nông Sản “
Trong quá trình viết báo cáo, em đã đợc sự giúp đỡ tận tình của cácthầy cô giáo trong Khoa Vì vậy, em xin chân thành cám ơn Thầy cô giáotrong Khoa cùng ban lãnh đạo và tất ca? các cán bộ CNV của Công ty CPXNK Vật t Nông nghiệp và Nông sản đã giúp đỡ em hoàn thành Báo cáonày
Trang 3Phần I
Giới thiệu khái quát về công ty cp xuất nhập khẩu vật t nông nghiệp và nông sản
I một số đặc điểm về công ty cp xuât nhập khẩu vật t nn & nông sản
1 Quá trình hình thành và phát triển.
Công Ty CP Xuất Nhập Khẩu Vật T Nông Nghiệp & Nông Sản
đợc hình thành từ những năm 60 tiền thân của công ty chỉ là trạm phân lân
Hà Nội trực thuộc cục t liệu sản xuất nông nghiệp
Sau khi có sự sát nhập của Bộ Nông nghiệp, Bộ Lâm nghiệp và
Bộ Thuỷ lợi thành bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, doanh nghiệptiếp tục hoạt động dới tên mới là Công ty Vật t Nông nghiệp cấp I theoquyết định số 99/NN - TCCB/QĐ ngày 28/1/93 của Bộ Nông nghiệp &Phát triển Nông thôn
Để phù hợp với tình hình mới, thu hút vốn đầu t từ phía bênngoài cũng nh đa dạng hoá ngành nghề kinh doanh, ngày 11/11/94 BộNông Nghiệp & Phát Triển Nông Thôn đã ra quyết định số 156/94QĐ/BNN - TCCB, công ty đã đợc đổi tên thành Công Ty CP Xuất NhậpKhẩu Vật t Nông nghiệp & Nông sản, đợc Phép tham gia các hoạt độngxuất nhập khẩu và kinh doanh thêm nhiều ngành nghề khác nh vật liệu xâydựng, hàng trang trí nội thất, kho, bãi, t liệu sản xuất, ….Với tên giao dịchquốc tế là: AGRICUL TURAL MATERIALS AND PRODusCT IMPORT EXPORT JOINT STOCK COMPANY với tên viết tắt là AMPIF ISC, trụ sở chính của công ty đặt tại xã Ngũ Hiệp, Huyện Thanh
Trì - Hà Nội
Trang 4Tính đến nay, công ty đã có gần 40 năm hoạt động trong lĩnhvực này, Công ty có 6 đơn vị trực thuộc hạch toán độc lập, phân bổ chủ yếu
ở miền Bắc, 2 đơn vị trực thuộc ở hai ga Đồng Văn và Văn Điển, là những
đơn vị đầu mối tiếp nhận và phân phối phân bón cho các đơn vi nội địa vàcho các đơn vị địa phơng thuộc mọi thành phần kinh tế
đối tài chính, coi trọng hiệu quả kinh tế mà còn hoàn thành nhiệm vụ đợcgiao, cung ứng đầy đủ, kịp thời phân bón chất lợng tốt nên đợc nhân dân cảnớc tín nhiệm
2 Đặc điểm tính chất kinh doanh của Công ty.
- Kinh doanh xuất nhập khẩu
- Kinh doanh nội địa
Theo cách nhìn khác, công ty tham gia cả hai phơng thức kinhdoanh là bán buôn và bán lẻ
Điều này là dễ hiểu bởi trong chủ trơng mở rộng tự do, tự chủkinh doanh hiện nay, cũng nh sự ra đời của luật doanh nghiệp năm 99, hầuhết các doanh nghiệp hiện nay đều áp dụng đầy đủ các phơng thức hoạt
động kinh doanh thu lãi từng đồng một
Trang 5II Tình hình tổ chức bộ máy quản lí.
Sơ đồ bộ máy quản lí của công ty.
2 Chức năng và nhiệm vụ của công ty.
Bớc vào nền kinh tế thị trờng, chc năng và nhiệm vụ của Công ty đã
có sự biến đổi cho phù hợp với vai trò là doanh nghiệp nhà nớc trong nềnkinh tế thị trờng.Trong giai đoạn này chức năng và nhiệm vụ chính củaCông ty là :
a Chức năng các phòng ban:
Công ty CP Xuất Nhập Khẩu Vật T Nông Nghiệp & Nông Sản làdoanh nghiệp nhà nớc có t cách pháp nhân, có con dấu riêng, đợc mở tàikhoản tại các ngân hàng theo quy định của nhà nớc, đợc tổ chức và hoạt
động theo điều lệ mẫu về tổ chức hoạt động của Tổng công ty nhà nớc banhành kèm theo nghị định số 39/CP ngày 27/06/1995 của Chính phủ và điều
lệ cụ thể của Công ty CP Vật T NN & Nông Sản do ban lanh đạo Công tyxây dựng trình Bộ trởng bộ Nông Nghiệp & PTNT ban hành, sau khi trao
đổi y’ kiến với Bộ trởng – Trởng ban chỉ đạo trung ơng về đổi mới doanhnghiệp Có quan hệ gắn bó với đơn vị khác trong hoạt động kinh doanh vật
t nông nghiệp, nông sản và kinh doanh các sản phẩm tiêu dùng cho nông
Giám Đốc
Trạm VT NN & NS Thanh Hoá
Trạm VT NN & NS Hải PhòngTrạm VT NN & NS Phía NamCửa hàng VT NN & NS ga Đồng VănCửa hàng VT NN & NS ga Văn ĐiểnCửa hàng VT NN & NS Do Lộ Cửa hàng VT NN & NS Ba La
Trang 6nghiệp nhằm tích tụ, tăng cờng tập chung vốn và thc hiện phân côngchuyên môn hoá và hợp tác hoá trong kinh doanh để nâng cao hiệu quảkinh tế, tăng cờng khả năng cạnh tranh, thực hiện tốt nhiệm vụ nhà nớcgiao.
Ban Giám đốc của Công ty bao gồm một Giám đốc, hai Phó
Giám đốc và các phòng ban trực thuộc Nh vậy, ngời quản lý cao nhất củaCông ty là Giám đốc, sử dụng tất cả các phơng pháp kinh tế, chính, tổchức để điều khiển quản lý Công ty và chịu trách nhiệm về mọi măt hoạt
động của Công ty
* Giám đốc Công ty: Là ngời điều hành quản lý chung, giữ vị trí
quan trọng nhất và chịu trách nhiệm toàn diện về hoat động, quản lý củacông ty trớc pháp luật
* Các phó Giám đốc: Là ngời giúp viêc cho Giám đốc, đợc tổng
công ty bổ nhiêm và bãi nhiệm, mỗi phó Giám đốc công ty đợc phân côngphụ trách một số mặt công tác mà Giám đốc giao cho Có một Giám đốc th-ờng trực để thay thế điều hành công ty khi Giám đốc vắng mặt
+ Công viêc của phó Giám đốc Hành chính bao gồm:
- Quản lý, chỉ đạo công tác xây dựng cơ bản.
- Công tác bảo vệ an ninh quân sự, phòng cháy chữa cháy.
- Phụ trách đới sống sinh hoạt cho công nhân viên.
- Ra quyết định khen thởng kỷ luật.
Trang 7- Khảo sát thị trờng kinh doanh xuất nhập khẩu.
- Tìm kiếm bạn hàng, giao dịch kinh doanh.
- Ra các quyêt định mua bán, trao đổi, xuất nhập khẩu.
+ Phòng kế hoạch kinh doanh:
Gồm 26 ngời, trong đó có một trởng phòng và một phó phòng,
có nhiệm vụ tham mu cho Giám đốc tổng hợp kế hoạch toàn diện của công
ty nh : Ký kết các nhợp đồng kinh tế, mua bán phân bón , kế hoạch luchuyển hàng hoá , thống kê tổng hợp số liệu thc hiện so với kế hoạch đã đề
ra, giúp Giám đốc điều hành kinh doanh và thực hiện chế độ báo cáo
Thc hiện hợp đồng trực tiếp với khách hàng, bán buôn trựctiếp, tìm hiểu mở rộng thị trờng tiêu thụ sản phẩm hàng hoá cho Công ty.Chịu trách nhiệm trớc Giám đốc và phó Giám đốc kinh doanh
Phòng Kinh doanh gồm có 4 cửa hàng:
1 Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp Đồng Văn
2 Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp Văn Điển
3 Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp Do Lộ
4 Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp Ba La
Nhiệm vụ chính của các cửa hàng này là bán hàng, thu tiền hàng
và báo cáo lên công ty
+ Phòng Kế toán Tài vụ:
Gồm 8 ngời, có chức năng thực hiện,giám sát bằng tiền thôngqua hoạt động sản xuất kinh doanh và đầu t cơ sở vật chất, quản lý tài sản,vật t, tiền vốn của công ty dới sự lãnh đạo của kế toán trởng Công ty Giúpviêc cho kế toán trởng là một phó phòng kế toán, các kế toán viên có nhiệm
vụ hoàn thành công viêc đơc giao, đồng thời phối hợp với các nhân viên kếtoán dới các xí nghiệp và các đơn vị kinh doanh
Trang 8+ Phòng tổ chức hành chính :
Gồm 6 ngời là bộ phận tham mu về công tác tổ chức kinhdoanh, quản lý cán bộ công nhân viên, thc hiện chỉ đạo xuống các xínghiệp, đơn vị, kho Giải quyết các chế độ cho ngời lao động(BHXH,BHYT, ), thuyên chuyển, bổ nhiệm, điều động, giải quyết các mặthành chính ( văn th, lái xe, phục vụ ) tạo thành một sự hớng dẫn khép kín,
đồng bộ và toàn diện về tất cả các mặt công tác của đơn vị khi cần thiết
b- Các đơn vị trực thuộc:
Đơn vị 1 : Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp ga Đồng Văn
Đơn vị 2 : Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp ga Văn Điển
Đơn vị 3 : Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp Do Lộ
Đơn vị 4 : Cửa hàng kinh doanh vật t nông nghiệp Ba La
Đơn vị 5 : Trạm đại diện vật t nông nghiệp cấp I Thanh Hoá
Đơn vị 6 : Trạm đại diện vật t nông nghiệp cấp I Hải Phòng
Đơn vị 7 : Trạm đại diện vật t nông nghiệp phía nam
Các đơn vị trực thuộc trên đều có một cơ cấu tổ chức riêng nhmột đơn vị kinh doanh độc lập, tự chịu trách nhiệm hoạt động kinh doanhcủa đơn vị mình với Tổng Công Ty
Giữa các phòng ban và các đơn vị trực thuộc có mối quan hệchặt chẽ với nhau, phối hợp, kết hợp các hoạt động kinh doanh nhằm thu đ-
ợc lợi nhuận cao
c- Chức năng và nhiệm vụ của Công ty.
Công ty có chức năng sau:
- Sản xuất phân bón hoá học, bao bì, chế biến nông sản
Trang 9- Kinh doanh vật liệu xây dựng, hàng trang trí nội thất.
- Kinh doanh kho bãi, đại lý mua bán, ký gửi hàng hoá
- Buôn bán t liệu sản xuất, t liệu tiêu dùng ( thiết bị, phụ tùngmáy nông nghiệp, chế biến nông sản, máy khoan, kim khí diện máy )
Bên cạnh đó công ty còn có nhiệm vụ tạo công ăn viêc làm, đảmbảo cuộc sống cho ngời lao động, trong công ty kinh doanh có hiệu quả,bảo toàn vốn do nhà nớc cấp , kinh doanh trong khuôn khổ pháp luật, hoànthành nghĩa vụ của một doanh nghiệp cũng nh nhiệm vụ khác mà nhà nớcgiao
III Cơ cấu tổ chức của Công ty CP XNK vật t nông nghiệp & nông sản
1 Trớc thời kỳ đổi mới.
Sự phát triển của công ty cùng với các công ty bạn khác trớc đây dochiu sụ quản lí của cơ chế bao cấp, các hợp đồng kinh doanh vật t nôngnghiệp mang nặng tính thụ động, phụ thuộc vào sự quản của nhà nớc, côngtác tạo nguồn hàng vật t nông nghiệp cũng nh dịch vụ vật t nông nghiệp đềutheo chỉ tiêu, sản lợng vật t nông nghiệp đều do nhà nớc chỉ đạo
2 Sau thời kỳ đổi mới.
Sau nghị quyết VI và VII của Đại hội Đảng nền kinh tế nớc tachuyển sang nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần có sự quản lí của nhànớc Cũng chính lúc này thử tài thử sức của các nhà quản trị Doanh nghiệp,bớc đầu Công ty cũng nh nhiều Cong ty khác dù gặp nhiều khó khăn nhất
định, song Công ty đã đứng vững và dần đi vào ổn định, đáp ứng đợc với thịtrờng, năm bắt nhanh môi trờng kinh doanh để vận dụng vào tình hình mớicủa đảng, bắt tay vào tổ chức bộ mày hoạt động theo môi trờng mới, Công
ty đã từng bớc phát triển đi lên có hiệu quả tạo đợc chỗ đứng vững chắc trênthị trờng
Trang 10IV thực trạng kinh tế của công ty cp xuất
nhập khẩu vật t nông nghiệp & nông sản.
1 Một số chỉ tiêu kinh tế của Công ty.
8 Lợi nhuận trớc thuế 195.255.536 264.704.345 69.448.809 35,7
9 Lợi nhuận sau thuế 195.255.536 264.704.345 60.448.809 35,7
Để đánh giá tình hình tài chính của doanh nghiệp trớc hết ta xet
các yếu tố dới đây:
Doanh thu thuần
Vòng quay của vốn kinh doanh =
Vốn kinh doanh bình quân
Trang 11Lợi nhuận sau thuế
Hệ số sinh lời của vốn kinh doanh = =
Vốn kinh doanh bình quân
195.255.536 Năm 2001 = = 0,016
12.026.596.343
264.704.355
Năm 2002 = = 0,017
15.075.877.544
Nhận xét: Nh vậy, cứ một đồng vốn trong năm 2001 quay đợc 0,73
vòng, còn năm 2002 quay đợc 0,63 vòng Năm 2002 vòng luân chuyển vốn
chậm hơn so với năm 2001 là 0,1 vòng
2 Tình hình tài sản nguồn vốn của Công ty.
- Tài sản của doanh nghiệp đợc chia thành hai loại:
+ Tài sản lu động và đầu t ngắn hạn
+ Tài sản cố định và đầu t dài hạn
Để phân tích cơ cấu tài sản của doanh nghiệp ta có bảng sau:
Bảng: 02
đơn vị tính: đồng
Chỉ tiêu Năm 2001 Số tiền (%) Năm 2002 Số tiền (%) Số tiền So sánh Tỷ lệ
Trang 129.982.931.976 195.255.536
100 20,87 79,13
15.075.877.544 3.815.569.956 11.260.307.588
10.519.774.740 246.704.345
100 25,3 74,7
3.049.281.201 1.304.955.761.
1.744.325.440
536.842.764 69.448.809
25,35 51,98 18,33
5,38 35,57
Qua số liệu ta thấy :
Trong năm 2002 tổng tài sản của doanh nghiệp đầu t tăng thêm là
3.049.281.201 đồng so với năm 2001 tơng ứng với tỷ lệ tăng là 25,35 %
Trong đó:
+ Tài sản lu động và đầu t ngắn hạn năm 2002 tăng1.357.955.761 đồng, so với năm 2001 ứng với tỷ lệ tăng 51,98%
+ Tài sản cố định và đầu t dài hạn năm 2002 tăng1.744.325.440 đồng, so với năm 2001 ứng với tỷ lệ tăng 18,33%
Tổng doanh thu giữa năn 2001 và năm 2002 tăng là536.842.764 đồng làm cho tỷ lệ tăng là 5,38%
Qua phân tích ta thấy đợc năm 2001 của Công ty CP XNK vật t nông
nghiệp và nông sản đã mởi rộng quy mô kinh doanh, đầu t hợp lý, sử dụng
và quản lý tài sản rất tốt Nh vậy doanh nghiệp đã chủ động đầu t vào tài
sản lu động
3 Nghiên cứu về tình hình nguồn vốn của Công ty.
Trang 13Việc xác định chính xác nhu cầu về vốn là cơ sở quan trọng để
thực hiện tốt kế hoạch sản xuất kinh doanh và nâng cao hiệu quả sử dụng
vốn giúp cho doanh nghiệp có thể khai thác các nguồn vốn kinh doanh Do
đó để đánh giá xem trên thực tế nguồn vốn của doanh nghiệp sử dụng vốn
có hiệu quả hay không ta lập bảng sau:
100 41,36 58,6 4 - -
15.075.877.544 8.238.408.160 6.837.469.384 10.519.774.740 264.704.345
100 54,65 45,35 - -
3.049.281.201 3.261.578.864 -215.297.663 536.842.764 69.448.809
23,35 65,64 96,95 5,38 35,57
Qua bảng phân tích tình hình sử dụng nguồn vốn ở Công ty CP XNK
Trang 146.837.469.384
Qua số liệu trên ta thấy chỉ tiêu vốn chủ sở hữu năm 2001 chiếm tỉtrọng lớn hơn chỉ tiêu công nợ phải trả Nhng sang đến năm 2002 thì vốnchủ sở hữu thì lại chiếm tỷ trọng thấp hơn nợ phải trả.Vốn chủ sở hữu năm
2002 cũng bị thấp hơn vốn chủ sơ hữu năm 2001 Qua đó ta thấy đợc khảnăng từ vốn của doanh nghiệp là đi xuống, doanh nghiệp cần phải có xu h-ớng mới để tạo đợc nguồn vốn mới cho mình
V Triển vọng hoạt động kinh doanh trong thời gian tới
1 Nhiệm vụ chủ yếu của Công ty.
Công ty CP Xuất nhập Khẩu Vật T Nông Nghiệp & Nông Sản cónhiệm vụ đăng ký kinh doanh hoạt động theo đúng điều lệ của Công ty, cácquy định và pháp luật hiện hành của nhà nớc, đồng thời chịu trách nhiệm tr-
ớc nhà nớc và pháp luật về hoạt động kinh doanh của mình
Công ty CP XNK vật t nông nghiệp và nông sản là một công ty CPnhà nớc chuyên kinh doanh các mặt hàng vật t nông nghiệp, nông sản, baobì và các mặt hàng tổng hợp khác trong đó phân bón vô cơ là sản phâmkinh doanh chủ yếu bao gồm urea, Kali, NPK, phân lân, DAP
Các loai phân bón này có đặc điểm chủ yếu là có chứa các chấthoá học nh Nito, Lu huỳnh, KCL, tất tốt cho các loại cây trồng, phần lớnchúng đều ở rạng hạt, dễ tan, nó yêu cầu phải bảo đảm trong quá trình vậnchuyển, dự trữ
Hoạt động sản xuất kinh doanh phân bón hoá học, bao bì, chếbiến nông sản phục vụ Đây là nhiệm vụ chủ yếu của Công ty trong thờigian gần đây Công ty phải có trách nhiệm tụ hạch toán, do đó cần phải bảo
đảm kinh doanh có lãi mới có thể tồn tại và phát triển trong nền kinh tế thịtrờng hiện nay
Trang 15Tham gia xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển mạng lớicung ứng và dự trữ vật t nông nghiệp, nông sản phục vụ kịp thời cho sảnxuất cho mùa vụ Liên doanh, liên kết với các đơn vị kinh tế trong và ngoàinớc để mở rộng thị trờng tiêu thụ.
2.Triển vọng kinh doanh trong thời gian tới.
Trong thời gian gần đây với các quyết định của TTCP cho thấychính sách nhập khẩu phân bón ngày càng đợc bổ sung hoàn thiện sát vớinhu cầu của thị trờng, phản ánh một xu hớng nhập khẩu,kinh doanh phânbón ngày càng đợc tự do hoá, giảm đợc sự điều hành của nhà nớc
Trong thời gian không xa nữa, chúng ta sẽ gia nhập AFTA, khi
đó doanh nghiệp nhập khẩu sẽ phải chịu những áp lực rất lớn từ các thơngnhân nớc ngoài và khu vực, giá cả phân bón khu vực
Chính vì những vấn đề cấp thiết đó, Ban giám đốc đã đa ranhững quyết định nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh:
- Bồi dỡng đội ngũ cán bộ công nhân viên.
- Nâng cấp cơ sở hạ tầng: Bến bãi, kho,
- Ngoài công việc chính là kinh doanh các loại phân bón và
nông sản công ty còn thực hiện chế tạo các thiết bị, phụ tùng máynông nghiệp, kim khí và điện máy
Trang 16- Về mặt giá trị: Vốn của doanh nghiệp là giá trị của toàn bộ tài
sản của doanh nghiệp, vốn đợc biểu hiện bằng một lợng tiền nhất địnhsinh lời
- Về tiền hiện vật: Hình thái vật chất biểu hiện ra bên ngoài của
vốn là các máy móc thiết bị : Nguyên vật liệu, hàng hoá, phơng tiệnvận tải, vật kiến trúc
2 Vai trò của vốn trong hoạt động sản xuất kinh doanh Kinh doanh là toàn bộ hoạt dộng kiếm lời, lợi nhuận là mục
tiêu hàng đầu của mọi doanh nghiệp, bất kỳ một doanh nghiệp muốn tiếnhành sản xuất kinh doanh thì vấn đề tất yếu đặt ra đối với doanh nghiệp đó
là phải có một lợng vốn nhất định Vốn kết hợp với các yếu tố đầu vào kháccủa quá trình sản xuất ( lao động, tài nguyên, thiên nhiên, kỹ thuật ) để thựchiện quá trình sản xuất kinh doanh nhằm mục đích sinh lời Vốn là điềukiện đầu tiên để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh Vốn có vai tròquan trọng quyết định việc ra đời, tồn tại và phất triển hay phá sản của
Trang 17lớn và ngợc lại lợng vốn ít thì quy mô kinh doanh nhỏ, không có vốn thìkhông thể tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh đợc
Với tầm quan trọng đó, doanh nghiệp muốn hoạt động đợc thìtrớc hết phải tồn tại đợc sau đó phát triển trên thơng trờng thì vấn đề cấpbách đặt ra đối với doanh nghiệp là phải huy động vốn, tạo đợc nguồn vốn
để đảm bảo cho quá trình sản xuất kinh doanh đợc thuận lợi
Để bảo đảm quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanhnghiệp cần phải có ba yếu tố cơ bản đó là: Vốn, lao động và côngnghệ kỹ thuật
Nhu cầu về vốn xét trên góc độ mỗi doanh nghiệp là điều kiện đểduy trì sản xuất, đổi mới thiết bị công nghệ, mở rộng sản xuất và nâng caochất lợng sản phẩm Từ đó tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tăng cờngkhả năng cạnh tranh trên thị trờng, mở rộng thị trờng tiêu thụ, nâng caohiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh Vai trò của vốn đối với hoạt độngSXKD đợc Mác khẳng định: “ T bản đứng vị trí hàng đầu vì t bản là tơnglai “
Căn cứ vào vai trò, đặc điểm chu chuyển giá trị của vốn khi thangia vào các quá trình sản xuất kinh doanh có thẻ chia vốn sản xuất kinhdoanh của doanh nghiệp thành hai bộ phận: Vốn cố định và Vốn lu động
a Vốn cố định của doanh nghiệp.
Vốn lu động của doanh nghiệp là một bộ phận của vốn sản xuấtkinh doanh để hình thành TSCĐ Đặc điểm của nó là luân chuyển dần dầntừng phần trong chu kỳ sản xuất và hoàn thành một vòng tuần hoàn khiTSCĐ hết thời gian sử dụng Vốn cố định của doanh nghiệp là bộ phậnquan trọng của vốn đầu t nói riêng và vốn kinh doanh nói chung của doanhnghiệp Và đợc phân loại nh sau:
* Theo hình thái biểu hiện gồm 2 loại:
- TSCĐ Hữu hình
Trang 18- TSCĐ Vô hình
* Theo mục đích sử dụng gồm 3 loại:
- Dùng cho hoạt động sản xuất kinh doanh
- Dùng cho hoạt động phúc lợi
- Thiết bị dụng cụ quản lý
- Vờn cây lâu năm, súc vật làm việc
- Tài sản khác
* Tình hình sử dụng gồm 3 loại:
- TSCĐ đang sử dụng
- TSCĐ cha sử dụng
- TSCĐ không cần sử dụng chờ thanh lý
b Vốn lu động của doanh nghiệp.
Vốn lu động của doanh nghiệp là một bộ phận của vốn kinh doanhdùng để mua sắm các tài sản lu động sản xuất và tài sản lu động nhằm đảmbảo cho quá trình tái sản xuất đợc thờng xuyên liên tục
Tài sản lu động bao gồm những tài sản ở khâu dự trữ sản xuất nh sản
Trang 19Đặc điểm của vốn lu động là nó tham gia trong quá trình sản xuấtkinh doanh là luân chuyển toàn bộ giá trị ngay trong một lần tuần hoàn liêntục và hoàn thành một vòng tuần hoàn sau mỗi chu kỳ sản xuất, nó đợc coi
là điều kiện vật chất không thể thiếu đợc của quá trình sản xuất Đặc điểmnày đã quyết đinh sự vận động của vốn lu động – tức là hình thái giá trịcủa tài sản lu động là:
- Khởi đầu vòng tuần hoàn, vốn lu động đợc dùng để mua sắm các
đối tợng lao động trong khâu dự trữ sản xuất, ở giai đoạn này vốn đã thay
đổi t hình thái tiền sang hình thái vật t ( T – H )
- Tiếp tục là giai đoạn sản xuất, vật t đợc chế tạo thành bán thành
phẩm và thành phẩm
- Kết thúc vòng tuần hoàn, sản phẩm đợc đem bán, chuyển sang hình
thái tiền tệ ban đầu ( H’ – T’ )
Các giai đoạn vận động của vốn lu động đan xen nhau, các chu kỳsản xuất đợc lặp đi lặp lại, vốn lu động đợc lu động hoàn toàn và chuchuyển
Từ đặc điểm chu chuyển của vốn lu động công tác tổ chức sử dụng
sử dụng vốn lu động cần chú :
- Xác định đợc nhu cầu vốn trong lu thông cần thiết trong kỳ kếhoạch, đảm bảo không thiếu vốn và không sử dụng vốn, làm gián
đoạn sản xuất hoặc hiệu quả sử dụng vốn thấp
- Tổ chức khai thác các nguồn vốn lu động cho hợp l đảm bảo đầy đủ
kịp thời về vốn cho khâu sản xuất, kinh doanh Và vốn lu động đợcphân loại nh sau:
b.1 Theo hình thái biểu hiện
- Vốn bằng tiền và vốn trong thanh toán
- Vốn phí chờ kết chuyển