Chưa kể đến những hiện tượng xuyên tạc tiếng Việt, viết tắt, kí hiệu đến kì quặc, tùy tiện đưa vào văn bản những chữ z, f, w vốn không có trong hệ thống chữ cái tiếng Việt, làm mất đi sự
Trang 1SỞ GD&ĐT HẢI DƯƠNG
Trường THPT Hưng Đạo
ĐỀ THI THỬ KỲ THI THPT QUỐC GIA LẦN I
NĂM HỌC 2014-2015 Môn: Ngữ văn Thời gian làm bài: 180 phút
(không kể thời gian giao đề)
Đề thi gồm có 03 câu, 02 trang
Câu 1 (2 điểm):
Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:
“ Với một tốc độ truyền tải như vũ bão, Internet nói chung, Facebook nói riêng hàm chứa hiều thông tin không được kiểm chứng, sai sự thật, thậm chí độc hại Vì thế, nó cực kì nguy hiểm, có thể gây ảnh hưởng xấu đến chính trị, kinh tế, đạo đức … và nhiều mặt của đời sống, có thể gây nguy hại cho quốc gia, tập thể hay các cá nhân Do được sáng tạo trong môi trường ảo, thậm chí nặc danh nên nhiều “ngôn ngữ mạng” trở nên vô trách nhiệm, vô văn hóa… Không ít kẻ tung lên Facebook những ngôn ngữ tục tĩu, bẩn thỉu nhằm nói xấu, đả kích, thóa mạ người khác Chưa kể đến những hiện tượng xuyên tạc tiếng Việt, viết tắt, kí hiệu đến kì quặc, tùy tiện đưa vào văn bản những chữ z, f, w vốn không có trong hệ thống chữ cái tiếng Việt, làm mất đi sự trong sáng của tiếng Việt…”
(Trích “Bàn về Facebook với học sinh”, Lomonoxop Edu.vn)
a Văn bản trên thuộc phong cách ngôn ngữ nào?
b Nội dung khái quát của văn bản trên?
c Yếu tố nghệ thuật chủ yếu được sử dụng trong văn bản trên? Tác dụng?
Câu 2 (3 điểm):
Nhà văn Pháp nổi tiếng Đi-đơ-rô có nói:
“Nếu không có mục đích, anh không làm được gì cả Anh cũng không làm được cái gì vĩ đại nếu như mục đích tầm thường.”
Anh (chị) có suy nghĩ gì về câu nói trên của Đi-đơ-rô Câu nói đã gợi cho anh (chị) điều gì về quan niệm sống của bản thân hiện nay
Câu 3 (5 điểm):
Về đoạn thơ:
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi Mường Lát hoa về trong đêm hơi
Trang 2Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm Heo hút cồn mây súng ngửi trời Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi Anh bạn dãi dầu không bước nữa Gục lên súng mũ bỏ quên đời!
Chiều chiều oai linh thác gầm thét Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”
(Trích Tây Tiến – Quang Dũng – SGK Ngữ Văn 12, tập 1 – Trang 88)
Có ý kiến cho rằng: Đoạn thơ là bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, thơ mộng song cũng đầy dữ dội, khắc nghiệt Ý kiến khác lại khẳng định: Đoạn thơ vẽ nên bức tượng đài về người chiến sĩ Tây Tiến gian khổ, hi sinh song cũng rất đỗi lãng mạn, hào hoa.
Từ cảm nhận của mình về đoạn thơ, anh (chị) suy nghĩ như thế nào về hai ý kiến trên
Đáp án đề thi thử THPT Quốc gia môn Văn THPT Trần Hưng Đạo năm 2015
Trang 3Câu Ý ĐÁP ÁN Điểm
1. Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:
“ Với một tốc độ truyền tải như vũ bão, Internet nói chung,
Facebook nói riêng hàm chứa nhiều thông tin không được kiểm chứng,
sai sự thật, thậm chí độc hại Vì thế, nó cực kì nguy hiểm, có thể gây
ảnh hưởng xấu đến chính trị, kinh tế, đạo đức … và nhiều mặt của đời
sống, có thể gây nguy hại cho quốc gia, tập thể hay các cá nhân Do
được sáng tạo trong môi trường ảo, thậm chí nặc danh nên nhiều
“ngôn ngữ mạng” trở nên vô trách nhiệm, vô văn hóa… Không ít kẻ
tung lên Facebook những ngôn ngữ tục tĩu, bẩn thỉu nhằm nói xấu, đả
kích, thóa mạ người khác Chưa kể đến những hiện tượng xuyên tạc
tiếng Việt, viết tắt, kí hiệu đến kì quặc, tùy tiện đưa vào văn bản những
chữ z, f, w vốn không có trong hệ thống chữ cái tiếng Việt, làm mất đi
sự trong sáng của tiếng Việt…”
(Trích “Bàn về Facebook với học sinh”, Lomonoxop Edu.vn)
a Văn bản trên thuộc phong cách ngôn ngữ nào?
b Nội dung khái quát của văn bản trên?
c Yếu tố nghệ thuật chủ yếu được sử dụng trong văn bản? Tác dụng?
2.0 đ
a Văn bản trên thuộc phong cách ngôn ngữ chính luận 0,5đ
b Đoạn văn bản đề cập đến những tác hại của mạng xã hội Facebook:
- Facebook chứa nhiều thông tin không được kiểm chứng, sai sự thật
gây nguy hại đến nhiều mặt đời sống của quốc gia, tập thể hoặc cá
nhân
- Gây nhiều ảnh hưởng xấu đến sự trong sáng của ngôn ngữ tiếng Việt
0,5đ
c - Nghệ thuật: liệt kê các tác hại của mạng xã hội Facebook đến nhiều
mặt đời sống của quốc gia, tập thể hoặc cá nhân và ngôn ngữ dân tộc
- Tác dụng:
+ Nhấn mạnh đến tác hại khó lường của mạng xã hội Facebook
+ Mạnh mẽ cảnh tỉnh, nhắc nhở với những người đang tham gia trang
mạng này để tránh gây ra tác hại tương tự
0,5đ 0,5đ
2. Nhà văn Pháp nổi tiếng Đi-đơ-rô có nói:
“Nếu không có mục đích, anh không làm được gì cả Anh cũng không
làm được cái gì vĩ đại nếu như mục đích tầm thường.”
3.0 đ
Trang 4Anh (chị) có suy nghĩ gì về câu nói trên của Đi-đơ-rô Câu nói đã gợi
cho anh (chị) điều gì về quan niệm sống của bản thân hiện nay
Yêu cầu chung
- Về kĩ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội: Kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu
loát, luận điểm rõ ràng, lý lẽ và dẫn chứng hợp lí, lời văn trong sáng,
không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.
- Về kiến thức:
Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng phải bám
sát yêu cầu của đề bài, cần làm rõ được các ý sau:
- Giới thiệu vấn đề bàn luận: mục đích trong cuộc sống của con người
- Trích dẫn nhận định
0,25đ
2 Giải thích
- Mục đích: là yêu cầu cần đặt ra trước khi thực hiện một công việc; là
cái ta cần phấn đấu để đạt được trong quá trình thực hiện công việc
- Mục đích tầm thường: yêu cầu cần đạt được ở mức độ thấp, có thể
chỉ phục vụ cho lợi ích ở phạm vi hẹp với bản thân
- Cái vĩ đại: cái lớn lao, cao cả, có ý nghĩa với nhiều người, với tập thể
- Câu nói: Đi-đơ-rô đề cập đến tính mục đích trong mọi công việc, hoạt
động của con người và mỗi người cần xác định cho mình một mục đích
sống cao đẹp
0,5đ
3 Bàn luận:
- Vai trò của mục đích sống với con người:
+ Hành động có mục đích là hành động của con người có trí tuệ soi
sáng, khác hẳn với hành động bản năng tự nhiên của loài thú
+ Mục đích mở ra phương hướng, dẫn dắt mọi hành động của con
người, giúp hành động của con người đạt kết quả
+ Sống không có mục đích, con người sẽ trở nên vô dụng, cuộc đời
mất hết ý nghĩa
- Khẳng định tính chất đúng đắn của câu nói:
+ Mục đích cao thượng, tốt đẹp là động lực thúc đẩy con người không
ngừng vươn lên trong cuộc sống Và khi cần, sẵn sàng hi sinh cả bản
thân mình để thực hiện mục đích cao thượng
0,5đ
0,5đ
Trang 5+ Sống có mục đích cao thượng, con người sẽ trở nên hữu ích cho gia
đình, xã hội Có mục đích, lí tưởng tốt đẹp, con người sẽ giàu ý chí,
nghị lực, sẽ đạt được những ước mơ cao đẹp
- HS lấy dẫn chứng trong lịch sử và thực tế để chứng minh
0,25đ
4 Phê phán những kẻ sống không có mục đích hoặc mục đích sống tầm
thường Bởi nó khiến con người ta trở nên thụ động, bạc nhược, vô
dụng, cuộc đời mất hết ý nghĩa
0,25đ
5 Suy nghĩ về quan niệm sống của bản thân:
- Ngay từ tuổi học sinh, chúng ta phải xác định cho mình một mục
đích, lí tưởng sống cao đẹp: Mình vì mọi người, mọi người vì mình
- Trước mắt, xác định động cơ, mục đích học tập đúng đắn: học để
nắm được kiến thức vững vàng; làm chủ khoa học, kĩ thuật, làm chủ
cuộc đời mình; đóng góp được nhiều hơn, tốt hơn cho đất nước, dân
tộc
0,5đ
6 Khẳng định lại ý nghĩa, tác dụng của câu nói với bản thân và với mọi
người
0,25đ
3. Về đoạn thơ:
“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!
.
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”
(Trích Tây Tiến – Quang Dũng – SGK Ngữ Văn 12, tập 1 – Trang 88)
Có ý kiến cho rằng: Đoạn thơ là bức tranh thiên nhiên Tây Bắc hùng
vĩ, thơ mộng song cũng đầy dữ dội, khắc nghiệt Ý kiến khác lại
khẳng định: Đoạn thơ vẽ nên bức tượng đài về người chiến sĩ Tây
Tiến gian khổ, hi sinh song cũng rất đỗi lãng mạn, hào hoa.
Từ cảm nhận của mình về đoạn thơ, anh (chị) suy nghĩ như thế nào về
hai ý kiến trên
7.0đ
Yêu cầu chung
- Về kĩ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận văn học về bài thơ (đoạn thơ), biết vận
dụng linh hoạt các thao tác Bố cục chặt chẽ, diễn đạt lưu loát, lời văn
trong sáng, không mắc lỗi trong diễn đạt
Trang 6- Về kiến thức:
Trên cơ sở kiến thức về nhà văn, về tác phẩm, thí sinh có thể trình bày
theo nhiều cách khác nhau, nhưng cơ bản nêu được các ý sau:
1 - Giới thiệu vài nét về tác giả và tác phẩm
- Giới thiệu khái quát về đoạn thơ và ý kiến nhận định
0,25đ
2 Nhận định thứ nhất: Đoạn thơ là bức tranh thiên nhiên Tây Bắc
hùng vĩ, thơ mộng song cũng đầy dữ dội, khắc nghiệt:
- Thiên nhiên Tây Bắc hùng vĩ, thơ mộng:
+ Các hình ảnh sương mờ bao phủ cả vùng Tây Bắc rộng lớn, hoa về
trong đêm hơi, những ngôi nhà bồng bềnh trong biển sương mờ,
+ Không gian núi rừng bao la cứ trải ra mênh mông, vô tận trước mắt
người lính
+ Những câu thơ nhiều thanh bằng,
- thiên nhiên cũng rất dữ dội, khắc nghiệt:
+ Các địa danh xa xôi, heo hút: Sài Khao, Mường Lát, Pha Luông,
Mường Hịch, Mai Châu
+ Các hình ảnh miêu tả: núi cao, vực sâu, đèo dốc, sương rừng, mưa
núi, thác gầm, cọp dữ
+ Những câu thơ nhiều thanh trắc, nghệ thuật đối, lặp từ, lặp cấu trúc,
ngắt nhịp câu thơ,
2,0đ
3 Nhận định thứ hai: Đoạn thơ vẽ nên bức tượng đài về người chiến sĩ
Tây Tiến gian khổ, hi sinh song cũng rất đỗi lãng mạn, hào hoa.
* Họ phải đối mặt với bao khó khăn, thử thách, mất mát, hi sinh:
- Ấn tượng đầu tiên của Quang Dũng về người lính Tây Tiến trên
đường hành quân là những bước đi mệt mỏi lẩn khuất như chìm đi
trong sương dày đặc
- Người lính Tây Tiến phải đối mặt, vượt qua những dốc núi vô cùng
hiểm trở với bao gian lao, vất vả: những dốc núi cao như chạm trời
xanh, những vực sâu thăm thẳm, những sườn đèo dốc
- Cái hoang dại, dữ dội của núi rừng thường trực, đeo bám người lính
Tây Tiến như một định mệnh, luôn hiện hình để hù doạ và hành hạ họ
- Dù can trường trong dãi dầu nhưng có khi gian khổ đã quá sức chịu
đựng đã khiến cho người lính gục ngã Họ hi sinh trong tư thế vẫn
2,0đ
Trang 7hành quân, vẫn chắc tay súng, vẫn ôm lấy và gục lên quân trang.
* Tâm hồn vẫn rất lãng mạn, hào hoa:
- Vẻ tinh nghịch, tếu táo, chất lính ngang tàng như thách thách cùng
hiểm nguy, gian khổ của người lính Tây Tiến
- Trên đường hành quân vất vả, họ thả hồn mình vào thiên nhiên, để
trút bỏ hết mọi nhọc nhằn khỏi thân xác, phục tâm, phục sức
- Có lúc họ được dừng chân ở một bản giữa rừng sâu, quây quần bên
những bữa cơm thắm tình quân dân cá nước Tình cảm đầm ấm xua tan
đi vẻ mệt mỏi trên gương mặt, khiến họ tươi tỉnh hẳn lên
- Cái nhìn lãng mạn đã nâng đỡ cho ngòi bút Quang Dũng, tạo nên
màu sắc bi tráng khi nói tới sự hi sinh của người lính Tây Tiến
- Nét đẹp trong tâm hồn lãng mạn, hào hoa của những chàng lính thủ
đô giúp họ vượt qua được khó khăn, thử thách để tiếp bước trên đường
hành quân, hoàn thành nhiệm vụ
4 Đánh giá chung:
- Hai nhận định đều khái quát được nội dung cơ bản của đoạn thơ
- Cả hai đã cho thấy cái nhìn đầy đủ, rõ nét về thiên nhiên Tây Bắc và
người lính Tây Tiến hiện về trong nỗi “nhớ chơi vơi” của nhà thơ khi
ông đã rời xa Tây Tiến, rời xa con sông Mã
- Đoạn thơ không chỉ là thiên nhiên Tây Bắc, người chiến sĩ Tây Tiến
mà còn là tình yêu, sự gắn bó máu thịt của nhà thơ với Tây Bắc, với
Tây Tiến
- Đoạn thơ là sự phối hợp hài hoà giữa yếu tố hiện thực và bút pháp
lãng mạn Cả đoạn thơ như một bức tranh thuỷ mặc cổ điển được phác
thảo theo lối tạo hình phương đông (so sánh với bút pháp miêu tả
người lính trong các sáng tác khác)
0,5đ
5 Khái quát lại vấn đề và đánh giá về thành công của tác giả, tác phẩm
trong VHVN giai đoạn 1945 – 1954
0,25đ