TỔNG QUAN VỀ LÝ THUYẾT THỊ TRƯỜNG HIỆU QUẢ EMH Trong nền kinh tế, để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh các doanh nghiệp cầnhuy động nhiều nguồn lực khác nhau, trong đó không thể th
Trang 1MỤC LỤC
-o0o -Trang A – LỜI MỞ ĐẦU 2
B – NỘI DUNG 3
I TỔNG QUAN VỀ LÝ THUYẾT THỊ TRƯỜNG HIỆU QUẢ (EMH) 1.1 Khái niệm thị trường hiệu quả 3
1.2 Các phương diện hiệu quả của thị trường 4
1.3 Sự ra đời và phát triển của Efficient Market Hypothesis (EMH) 5
1.4 Các hình thái của thị trường hiệu quả 6
1.5 Tầm quan trọng của một thị trường hiệu quả và ý nghĩa của nghiên cứu EMH 7
1.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến tính hiệu quả của thị trường 8
II.VẬN DỤNG EMH TRONG THỊ TRƯỜNG TÀI CHÍNH 2.1 Tổng quan thị trường tài chính 9
2.2 Ứng dụng EMH vào thị trường tài chính 11
2.2.1 Đối với nhà đầu tư 11
2.2.2 Đối với nhà quản lý 12
2.2.3 Đối với các trung gian tài chính 13
III VẬN DỤNG EMH VÀO THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM 3.1 Tổng quan thị trường chứng khoán Việt Nam 14
3.2 Các giải pháp để nâng cao tính hiệu quả cho thị trường chứng khoán Việt Nam theo EMH 16
3.2.1 Giải pháp về tăng cường độ minh bạch của thông tin chứng khoán 16
3.2.2 Nâng cao kiến thức cho người đầu tư 20
3.2.3 Chuẩn hóa và chính xác hóa việc xác định giá cổ phiếu khi phát hành lần đầu 21
C – KẾT LUẬN 25
TÀI LIỆU THAM KHẢO 26
Trang 2Trong nền kinh tế, để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh các doanh nghiệp cần huy động nhiều nguồn lực trong kinh tế khác nhau, trong đó không thể thiếu nguồn lực tài chính Các nguồn lực trong nền kinh tế là hữu hạn hay nói cách khác hay nói cách khác là luôn ở trong tình trạng khan hiếm Trong nền kinh tế thị trường, cạnh tranh là một tất yếu khách quan, việc sử dụng các nguồn lực khan hiếm sao cho hiệu quả cao với chi phí thấp nhất luôn là vấn đề hàng đầu Vấn đề này được giải quyết thông qua sự vận hành của các thịtrường được sự chi phối của cơ chế thị trường Để phân phối các nguồn lực một cách tốt nhất, thị trường cần phải hiệu quả.
Nhưng thực tế các thị trường có hiệu quả không và mức độ đến đâu Đây là vấn đềđang gây nhiều tranh cãi trên thị trường chứng khoán hiện nay Với mong muốn tìm hiểucặn kẽ vấn đề chúng tôi đã tập hợp thông tin và xây dựng nên đề tài này Qua đây sẽ manglại cái nhìn tổng quan về lý thuyết thị trường hiệu quả, và kiến nghị một số biện pháp khắcphục nhược điểm đang tồn tại ở thị trường chứng khoán Việt Nam Tiếp cận lý thuyết mộtcách tích cực, một biện pháp hữu hiệu để nhìn nhận lại thị trường, một bước trong rất nhiềubước để đi đến thành công
Trang 3B – NỘI DUNG
I TỔNG QUAN VỀ LÝ THUYẾT THỊ TRƯỜNG HIỆU QUẢ (EMH)
Trong nền kinh tế, để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh các doanh nghiệp cầnhuy động nhiều nguồn lực khác nhau, trong đó không thể thiếu nguồn lực tài chính Cácnguồn lực trong nền kinh tế là hữu hạn hay nói cách khác là luôn ở trong tình trạng khanhiếm Trong nền kinh tế thị trường, cạnh tranh là một tất yếu khách quan, việc sử dụng cácnguồn lực khan hiếm sao cho hiệu quả cao nhất với một chi phí thấp nhất luôn là vấn đềđược quan tâm hàng đầu Vấn đề này được giải quyết thông qua sự vận hành của các thịtrường dưới sự chi phối cơ chế thị trường Để phân phối các nguồn lực một cách tốt nhất, thịtrường cần phải hiệu quả Lý thuyết thị trường hiệu quả là một trong những lý thuyết chínhthống, nền tảng của ngành tài chính Cùng với sự phát triển của thị trường chứng khoán, lýthuyết này lại càng tỏ ra mạnh hơn bất kỳ lý thuyết nào, nó là kim chỉ nam cho nhiều họcgiả phân tích chứng khoán Nhà kinh tế học Samuelson đã từng nhận xét: “Kinh tế học tàichính được coi là các món phục sức của nhà vua trong các dịp lễ tộc thì Lý thuyết thị trườnghiệu quả sẽ chiếm một nửa các đồ trang sức đó!” Nhưng trên thực tế các thị trường có hiệuquả không và mức độ hiệu quả đến đâu? Đây là vấn đề đang gây nhiêu tranh cãi trên thịtrường chứng khoán hiện nay Bài viết này giới thiệu về lý thuyết thị trường hiệu quả(EMH), các dạng thị trường, các phương pháp kiểm định đối với từng loại thị trường và ứngdụng của nó, đặc biệt trong thị trường chứng khoán
1.1 Khái niệm thị trường hiệu quả:
a Khái niệm thị trường hiệu quả: Thị trường chứng khoán được xem là hiệu quả
khi thị trường đồng thời thỏa mãn các điều kiện của một thị trường hiệu quả hoàn hảo Thịtrường chứng khoán hiệu quả về mặt phân phối tức là thị trường có khả năng phân phối cácnguồn vốn đầu tư được cung cấp bởi các nhà đầu tư đến tay người sử dụng tốt nhất, tạo ralợi nhuận tốt nhất Thị trường chứng khoán hiệu quả về mặt chi phí giao dịch khi các tácnhân kiến tạo thị trường như các nhà môi giới, các nhà tiếp thị chứng khoán được hoạt độngtrong môi trường cạnh tranh nhằm tìm kiếm lợi nhuận cho mình, chi phí giao dịch bằng 0.Thị trường chứng khoán hiệu quả về mặt thông tin khi giá chứng khoán phản ánh trung thực
và đầy đủ các thông tin có liên quan trên thị trường Tuy ba mặt cấu thành này của thịtrường hiệu quả có sự gắn bó và phụ thuộc lẫn nhau, nhưng trong lí thuyết thị trường hiệuquả, chúng ta giả định là thị trường chứng khoán hiệu quả về mặt thông tin vì điều kiện hiệuquả về mặt thông tin là hết sức quan trọng và có ý nghĩa quyết định đối với sự thành côngcủa toàn thị trường Dưới góc độ nghiên cứu này, thị trường hiệu quả là thị trường trong đó
Trang 4giá cả của chứng khoán đã phản ánh đầy đủ tức thời tất cả thông tin hiện có trên thị trường.Khi giả thuyết này đúng có nghĩa là giá cả chứng khoán được xác định tại mức cân bằng vàphản ánh đầy đủ thông tin hiện có trên thị trường; việc giá tăng hay giảm là do và chỉ do nóphản ứng đối với các thông tin mới Mục đích của việc nghiên cứu học thuyết EMH là để trảlời cho câu hỏi tại sao một thị trường tài chính hoạt động tốt lại loại bỏ được tình trạng lợinhuận quá cao trong một thời gian dài
b Thị trường hiệu quả hoàn hảo: Một thị trường được coi là hiệu quả hoàn hảo khi
thị trường đó hiệu quả trên ba mặt cơ bản: hiệu quả về mặt phân phối, hiệu quả về hoạt độnghay chi phí và hiệu quả về mặt thông tin Một thị trường được coi là hiệu quả về mặt phânphối khi khi thị trường đó có khả năng đưa các nguồn lực khan hiếm đến người sử dụng saocho người đó trên cơ sở nguồn lực có được sẽ tạo nên kết quả lớn nhất hay họ sử dụngnguồn lực một cách tốt nhất Điều này có nghĩa là chỉ những người trả giá cao nhất cho cácnguồn tài nguyên đó mới giành được quyền sử dụng chúng Đối với thị trường vốn và thịtrường chứng khoán, vai trò của nó là phân phối các nguồn vốn có thể đầu tư sao cho cóhiệu quả nhất Một thị trường được coi là hiệu quả về mặt hoạt động khi chi phí giao dịchquyền sử dụng các nguồn lực trên thị trường đó được quyết định bởi quan hệ cung cầu vềnguồn lực đó Nói cách khác, thị trường được coi là hiệu quả về mặt hoạt động khi nó cókhả năng tối thiểu hóa chi phí giao dịch và đưa chi phí này tiến dần về 0, thông qua cơ chếcạnh tranh giữa các đối tượng tham gia kiến tạo và vận hành thị trường Tuy nhiên, trênthực tế, các thị trường sẽ không tồn tại nếu hoạt động của những người vận hành thị trườngkhông được bù đắp Một thị trường được coi là hiệu quả về mặt thông tin khi giá cả củaquyền sử dụng các nguồn lực giao dịch trên thị trường phản ánh đầy đủ và tức thời cácthông tin có liên quan đến nguồn lực đó Những thông tin đó bao gồm nhiều loại khác nhaunhư thông tin về môi trường kinh tế vĩ mô, thông tin về người có nhu cầu sử dụng nguồnlực, thông tin về sự khan hiếm của nguồn lực Vậy: thị trường hiệu quả hoàn hảo là thịtrường có khả năng phân phối nguồn lực đến người sử dụng tốt nhất với giá cả phản ánh đầy
đủ thông tin có liên quan và chi phí giao dịch được tối thiểu hóa
1.2 Các phương diện hiệu quả của thị trường:
Một thị trường được coi là hiệu quả khi nó hiệu quả về mặt phân phối, hiệu quả về tổchức hoạt động của thị trường, hiệu quả về mặt thông tin…
a Hiệu quả về mặt phân phối:
Một thị trường được coi là hiệu quả về mặt phân phối khi thị trường đó có khả năngđưa được các nguồn lực khan hiếm đến người sử dụng, sao cho trên cơ sở nguồn lực có
Trang 5được, người ta sẽ tạo ra kết quả đầu ra lớn nhất, người sử dụng tốt nhất cho nguồn lực huyđộng được là người có khả năng trả giá cao nhất cho quyền được sử dụng nguồn lực đó.
b.Hiệu quả về tổ chức hoạt động của thị trường
Đối với thị trường chứng khoán thì tính hiệu quả trên phương diện tổ chức hoạt độngthể hiện rõ ràng bởi khả năng làm cực đại hóa quy mô giao dịch trên một thị trường chứngkhoán cụ thể
Việc tổ chức hoạt động của thị trường chứng khoán với mục tiêu cực đại hóa quy môgiao dịch phải dựa trên các nguyên tắc căn bản như ở các thị trường khác là:
- Mở rộng khả năng lựa chọn ‘hàng hóa – các loại chứng khoán’ và lựa chọn ‘dịchvụ - các tổ chức trung gian’ cho khách hàng
- Đảm bảo tính chính xác, kịp thời và trung thực trong việc cung cấp thông tin
- Tạo thuận lợi cho khách hàng trong việc tham gia vào thị trường với chi phí thấp
- Có các biện pháp hữu hiệu chống lại các hoạt động đầu cơ gây phương hại đến đasố khách hàng
c.Hiệu quả về mặt thông tin
Một thị trường được coi là hiệu quả về mặt thông tin khi giá cả của loại hàng hóagiao dịch trên thị trường phản ánh đầy đủ và tức thời các thông tin có sẵn liên quan Nhữngthông tin đó bao gồm nhiều loại khác nhau như thông tin về môi trường kinh tế vĩ mô, thôngtin về người có nhu cầu sử dụng nguồn lực, thông tin về khan hiếm nguồn lực, v.v…
Thị trường hiệu quả về mặt thông tin có ý nghĩa quyết định đến sự thành công của thịtrường Cụ thể hơn, thị trường hiệu quả (trên phương diện thông tin) luôn cho rằng khi thamgia vào một thị trường hiệu quả, nhà đầu tư sẽ ít có cơ hội vượt trội hơn so với những ngườikhác, tức là mọi người đều có khả năng tiếp cận thông tin như nhau
1.3 Sự ra đời và phát triển của Efficient Market Hypothesis (EMH):
Thuyết thị trường hiệu quả – EMH – là giả thiết cho rằng nhà đầu tư sẽ ít có cơ hộivượt trội hơn những người khác bởi nhờ vận hành hiệu quả của thị trường chứng khoán màgiá của các cổ phiếu hiện có trên thị trường luôn phản ánh đầy đủ tác động của thông tin cóliên quan (Vietnamica Finance2-5-2012)
Một thị trường vốn hiệu quả là nơi mà giá chứng khoán điều chỉnh nhanh chóng mỗikhi xuất hiện thông tin mới và do đó, mức giá hiện tại của một chứng khoán bất kỳ là kếtquả phản ánh mọi thông tin liên quan đến nó Nói cách khác, mọi thành viên trên thị trườngđều có khả năng tiếp cận thông tin như nhau
Trang 6Ảnh minh họa: SeekingAlphaTheo lý thuyết này, chứng khoán sẽ được mua bán trao đổi ngang giá trên sàn giaodịch Thành viên của thị trường sẽ không có cơ hội để mua ép giá cổ phiếu hoặc thổi phồngmức giá khi bán Điểm mấu chốt của EMH là các nhà đầu tư sẽ không có khả năng thànhcông trên thị trường chứng khoán nếu chỉ dựa vào việc lựa chọn chính xác loại chứng khoán
và định đúng thời gian tiến hành giao dịch Cách duy nhất để có được lợi nhuận cao trên thịtrường này là thực thi các quyết định đầu tư có mức độ rủi ro cao hơn
Một thị trường hiệu quả đòi hỏi phải có số lượng lớn các thành viên tham gia thịtrường với mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận Các thành viên này tiến hành phân tích và định giácác loại chứng khoán một cách hoàn toàn độc lập với nhau Đông thời, thời điểm và nộidung thông tin mới về chứng khoán được công bố trên thị trường một cách ngẫu nhiên và tựđộng Và cuối cùng, các thành viên thị trường luôn tìm mọi cách điều chỉnh giá chứngkhoán thật nhanh nhằm phản ánh chính xác ảnh hưởng của thông tin Sự điều chỉnh của giáchứng khoán có thể không hoàn hảo, nhưng không hề ưu tiên cho một mặt nào Có khi sựđiều chỉnh là quá mức, cũng có khi là dưới mức cần thiết, nhưng không thể dự đoán đượcđiều gì sẽ xảy ra ở mỗi thời điểm xác định Giá chứng khoán được điều chỉnh một cáchnhanh chóng là bởi số lượng lớn các nhà đầu tư với mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận cạnh tranhvới nhau
1.4 Các hình thái của thị trường hiệu quả
Hiệu quả của thị trường chia thành ba cấp độ:
a.Yếu: Giả thiết thị trường hiệu quả yếu cho rằng giá chứng khoán hiện tại phản ánh
đầy đủ tất cả thông tin của thị trường chứng khoán, bao gồm các chuyển dịch liên tục củagiá, tỷ suất thu nhập, khối lượng giao dịch và các thông tin chung khác như: mua bán lô lẻ,
Trang 7giao dịch lô lớn và các thương vụ của các chuyên gia ngoại hối hay của các nhóm độcquyền khác Vì giả định rằng mức giá thị trường hiện tại phản ánh tất cả các thu nhập trongquá khứ và mọi thông tin trên thị trường nên giả thuyết này có nghĩa: tỷ suất thu nhập trongquá khứ cũng như các thông tin khác không có mối liên hệ với tỷ suất thu nhập trong tươnglai (các tỷ suất thu nhập độc lập với nhau) Bởi vậy, nhà đầu tư có thể kiếm thêm chút thunhập khi ra quyết định mua hoặc bán chứng khoán dựa trên các thông tin về tỷ suất thu nhậphay các thông tin khác của thị trường trong quá khứ.
b.Trung bình: Giả thuyết thị trường bán hiệu quả (trung bình) cho rằng giá chứng
khoán sẽ điều chỉnh nhanh chóng trước bất kỳ thông tin công khai nào, tức là, mức giá hiệntại phản ánh đầy đủ mọi thông tin công khai Giả thuyết bán hiệu quả bao trùm lên giả thiếthiệu quả yếu vì tất cả các thông tin trên thị trường đều phải được xem xét công khai dựatrên giả thiết hiệu quả yếu như giá cổ phiếu, tỷ suất thu nhập, và khối lượng giao dịch.Thông tin công khai cũng bao gồm tất cả các thông tin phi thị trường như: các thông báo vềthu nhập và cổ tức, P/E, D/P, chia cổ phần, các thông tin về kinh tế cũng như chính trị-xãhội Giả thuyết này ngụ ý các nhà đầu tư khi ra quyết định dựa trên các thông tin mới đượccông bố sẽ không thu được lợi nhuận cao hơn mức trung bình bởi mức giá chứng khoán này
đã phản ánh mọi thông tin công khai đó
c.Mạnh: Giả thiết thị trường hiệu quả mạnh cho rằng giá chứng khoán phản ánh tất
cả các thông tin từ công khai đến nội bộ Nghĩa là sẽ không có một nhóm đầu tư nào độcquyền tiếp cận được các thông tin liên quan đến việc định giá Do đó, sẽ không ai thu đượclợi nhuận vượt trội Giả thiết thị trường hiệu quả mạnh là sự tổng hợp của cả giả thiết hiệuquả và giả thiết bán hiệu quả Trong thị trường có hiệu quả hoàn hảo tất cả các thông tin đềumiễn phí và sẵn có đối với mọi người ở cùng một thời điểm
1.5 Tầm quan trọng của một thị trường hiệu quả và ý nghĩa của nghiên cứu EMH
Một thị trường hiệu quả có những ưu điểm nổi bật sau:
Khuyến khích người đầu tư tin tưởng vào thị trường, vì vậy họ sẽ đầu tư vốn vào thị trường
mà không để lãng phí nguồn lực Nhà đầu tư luôn nghĩ rằng họ đang được lựa chọn cơ hộicho chính mình, không lo rằng vào bất kỳ thời điểm nào họ sẽ bị những rủi ro ngoài tầmkiểm soát
-Khuyến khích phân phối một cách hiệu quả Trong một thị trường hiệu quả, đồngvốn cũng sẽ tự tìm đến được những doanh nghiệp làm ăn có hiệu quả kinh tế thực sự
-Cải thiện thông tin thị trường và vì vậy tăng cơ hội trong đầu tư Với một thị trườnghiệu quả, thông tin được phản ánh vào trong giá cả một cách chuẩn xác và nhanh chóng Thị
Trang 8trường hiệu quả cũng luôn cho thấy các thông tin thị trường là những thông tin có độ tin cậycao, sẽ là kênh thu hút tốt các nguồn vốn đầu tư.
Như vậy, thị trường hiệu quả là cần thiết đối với tất cả các thị trường và người đầutư
1.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến tính hiệu quả của thị trường:
Trình độ phát triển của thị trường bao gồm: trình độ quản lý; cơ sở pháp lý; ý thứctuân thủ luật pháp của các đối tượng tham gia; mức độ can thiệp của bàn tay hữu hình;…
Hành vi của người đầu tư
a.Để thị trường hiệu quả người đầu tư phải luôn có hành vi hợp lý, hành vi được xem
là hợp lý khi họ phân tích và xử lý “đúng” những thông tin mà họ có, từ đó đưa ra những kỳvọng đúng về tương lai của cổ phiếu mà họ đầu tư vào
b.Không được tồn tại hành vi bất hợp lý mang tính hệ thống
c.Khi hành vi không hợp lý mang tính hệ thống (nghĩa là một nhóm nhiều nhà đầu tưcùng làm một hành vi không hợp lý) thì khi ấy việc định giá sai sẽ xuất hiện và có thể kéodài
d.Khả năng kinh doanh chênh lệch giá trên thị trường tài chính
e.Nếu thị trường có dấu hiệu cho thấy khả năng kinh doanh chênh lệch giá bị giớihạn thì đó cũng chính là biểu hiện của sự không hiệu quả Khi có định giá sai sẽ tồn tại cơhội để kinh doanh chênh lệch giá thu lợi nhuận, và chính hành vi này sẽ điều chỉnh giá thịtrường về cân bằng
f.Tính minh bạch của thông tin
Trang 9II.VẬN DỤNG EMH TRONG THỊ TRƯỜNG TÀI CHÍNH
2.1 Tổng quan thị trường tài chính
2.1.1 Khái niệm: Thị trường tài chính là thị trường giao dịch ,mua bán trao đổi các
sản phẩm tài chính ngắn hạn, trung hạn, dài hạn để đáp ứng các nhu cầu khác nhau của cácchủ thể trong nền kinh tế Trong đó các chủ thể thừa vồn tìm kiếm lợi nhuận thông qua hoạtđộng đầu tư, còn các chủ thể thiếu vốn bổ sung vốn cho hoạt động kinh doanh, sản xuất vàcác nhu cầu đầu tư khác.tóm lại: Thị trường tài chính là thị trường trong đó nguồn tài chínhđược chuyển từ người có vốn dư thừa sang người thiếu vốn Thị trường tài chính là tổng hoàcác mối quan hệ cung cầu về vốn
+ Công cụ nợ ngắn hạn: là công cụ nợ có thời gian đáo hạn từ 1 năm trở xuống
+ Công cụ nợ trung hạn: là công cụ nợ có thời gian đáo hạn từ 1 năm tới 10 năm+ Công cụ nợ dài hạn: là công cụ nợ có thời gian đáo hạn trên 10 năm
- Thị trường cổ phần: Là thị trường trong đó người cần vốn huy động vốn bằng cáchphát hành các cổ phiếu Các cổ phiếu này là quyền được chia phần trên lãi ròng và tài sảncủa các công ty phát hành cổ phiếu
b Căn cứ vào bản chất, chức năng và phương thức hoạt động của các chủ thể tàichính và các công cụ tài chính giao trên đó, hệ thống tài chính được phân làm 3 thị trường
cơ bản: Thị trường tiền tệ, thị trường hối đoái và thị trường vốn
- Thị trường tiền tệ:
Thị trường tiền tệ là thị trường phát hành và mua bán lại các công cụ tài chính ngắnhạn, thông thường dưới 1 năm như tín phiếu kho bạc, khoản vay ngắn hạn giữa các ngânhàng, thoả thuận mua lại, chứng chỉ tiền gửi, thương phiếu,
- Thị trường hối đoái:
Tương tự như thị trường tiền tệ, thị trường hối đoái là nơi giao dịch các công cụ tàichính tương đối ngắn hạn, nhưng chúng được định giá bằng các loại đồng tiền khác nhau,
và ở thị trường hối đoái cũng chỉ có các giao dịch giữa các đồng tiền khác nhau mới đượcthực hiện
-Thị trường vốn Thị trường chứng khoán:
Trang 10Thị trường vốn là thị trường phát hành và mua bán lại các công cụ tài chính có kỳhạn trên 1 năm hay chính là nơi giải quyết quan hệ cung-cầu về vốn dài hạn
=>Ba loại thị trường trên hình thành hệ thống thị trường tài chính Hoạt động củamỗi thị trường có ảnh hưởng, tác động tới các thị trường kia Thị trường tiền tệ và Thịtrường vốn muốn hoạt động có hiệu quả và phái triển thì phải có Thị trường hối đoái, ngượclại hai thị trường kia phát triển và mở rộng sẽ thúc đẩy thị trường hối đoái hoạt động sôiđộng hơn Ngoài ra, sự phái triển của Thị trường tiền tệ là cơ sở cho sự phát triển của thịtrường chứng khoán, cũng như một Thị trường chứng khoán phát triển tạo điều kiện cho Thịtrường tiền tệ phát triển lên theo
2.1.3 Vai trò: Thị trường tài chính là bộ phận quan trọng bậc nhất, chi phối toàn bộ
hoạt động của nền kinh tế hàng hoá TTTC phát triển góp phần thúc đẩy mạnh mẽ sự pháttriển của một quốc gia
Thị trường tài chính đóng vai trò nòng cốt trong quá trình luân chuyển vốn từ nhà đầu tưđến nhà sản xuất Dòng vốn từ người cho vay – người tiết kiệm tới người vay – người chitiêu qua hai con đường:
Thứ nhất là qua kênh tài chính trực tiếp, nghĩa là người đi vay vay vốn trực tiếp từ
người cho vay thông qua việc bán chứng khoán
Thứ hai là kênh tài chính gián tiếp, nghĩa là vốn được chuyển từ người cho vay tới
người đi vay thông qua trung gian tài chính
Từ việc nghiên cứu các hoạt động của thị trường tài chính, ta thấy thị trường này cócác vai trò sau đây:
- TTTC là kênh dẫn vốn và sử dụng vốn có hiệu quả cho nền kinh tế: Thông qua thịtrường tài chính các chủ thể cần vốn có thể huy động được vốn phục vụ cho nhu cầu đầu tư,mở rộng sản xuất,… của mình Các công ty có thể phát hành cổ phiếu, trái phiếu công ty;Nhà nước có thể phát hành trái phiếu Chính phủ,… để tập hợp lượng vốn cần thiết Nhữngchủ thể tạm thời thừa vốn cũng có một kênh để đầu tư sinh lợi cho phần vốn của mình Qua
đó hoạt động sản xuất kinh doanh, đầu tư,… của nền kinh tế được thực hiện liên tục vàkhông bị đình trệ Bên cho vay sẽ thu được phần tiền lãi, còn bên đi vay phải tìm mọi cáchsinh lời từ đồng vốn đã vay nhằm trả lãi và vốn ứng trước của người cho vay và có phầntích luỹ của mình
- Là kênh đầu tư của công chúng: TTTC có thể thu hút được rất nhiều nhà đầu tư với
sự đa dạng hoá các hình thức đầu tư, như vậy nhà đầu tư có thể chọn lựa cách thức đầu tưphù hợp với nhu cầu của mình Ngoài ra thị trường tài chính còn giúp cải thiện mức sống
Trang 11của cá nhân bằng cách giúp họ chọn thời điểm cho việc mua sắm tốt hơn (tiêu tiền trước rồi
sẽ tìm nguồn tiền trả sau_thông qua các khoản vay)
- Thực hiện chính sách tài chính, chính sách tiền tệ của Nhà nước: Hoạt động của thịtrường tài chính tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện chính sách mở cửa, cải cách kinh
tế của Chính phủ Thông qua thị trường tài chính, việc bán cổ phần, phát hành trái phiếu ranước ngoài đã tạo điều kiện thu hút vốn đầu tư nước ngoài vào các ngành sản xuất kinhdoanh, dịch vụ trong nước Ngoài ra Nhà nước có thể sử dụng các công cụ trên thị trườngtài chính để tác động nhằm thực hiện và điều hành chính sách tài chính, tiền tệ Quốc gia…
2.2 Ứng dụng EMH vào thị trường tài chính:
2.2.1 Đối với nhà đầu tư:
Nhà đầu tư chứng khoán là thành phần chính quyết định đến sự thành bại của thịtrường Nhà đầu tư luôn tính toán để sao cho đồng tiền mình bỏ ra tham gia thị trường là antoàn và hiệu quả Vì vậy, họ phải luôn trang bị cho mình những kiến thức cần thiết để trởthành các nhà đầu tư khôn ngoan cạnh tranh liên tục với nhau trên thị trường, tận dụng mọi
cơ hội (tín hiệu thị trường hiệu quả) Các nhà phân tích kỹ thuật dựa vào việc theo dõi quátrình thay đổi giá chứng khoán trong quá khứ cũng như hiện tại để tìm ra sù vận động mangtính chu kỳ, từ đó giả thuyết rằng nó sẽ xảy ra trong tương lai Vấn đề là mọi thông tin trongquá khứ và khối lượng giao dịch đều đã được công chúng biết đến Vì vậy, mọi cố gắng đểtìm kiếm thông tin tõ việc phân tích giá quá khứ đã được cộng vào trong giá của cổ phiếu.Các nhà đầu tư cạnh tranh để khai thác những tin tức này sẽ đưa giá trở lại mức cân bằngcủa thị trường hoặc là tại mức này, nhà đầu tư chỉ có thể kiếm được lợi nhuận đủ để bù đắpcho những rủi ro có thể gặp phải
Mặt khác, họ cũng phải biết sử dụng kiến thức như thế nào, các lý thuyết áp dụngtrên thị trường ra sao cho phù hợp Không nên và không thể áp dụng một cách máy mócmọi lý thuyết trong mọi giai đoạn Chẳng hạn khi thị trường không hiệu quả thì có áp dụngphân tích kĩ thuật, phân tích cơ bản không? Liệu khi các phân tích này không có ý nghĩa vớithị trường hiệu quả ở một mức độ nào đó thì có tác dụng gì khác với các nhà đầu tư haykhông? Người đầu tư trong các thị trường không hiệu quả và ở các thị trường hiệu quả ở cácmức độ yếu, trung bình, cũng cần phải biết thị trường mà mình đang tham gia có là nơi đểmình tin tưởng hay không?
a Phân tích cơ bản.
Phương pháp phân tích cơ bản là phương pháp định giá cho cổ phiếu trên cơ sởnghiên cứu và phân tích các triển vọng của công ty như triển vọng về kinh doanh, tài chính,
từ đó đưa ra các ước đoán về thu nhập; trả cổ tức; dự đoán biến động lãi suất thị trường;
Trang 12đánh giá rủi ro có thể gặp phải Mục đích cuối cùng của phân tích cơ bản là xác định giá trịnội tại của mỗi cổ phiếu, sau đó so sánh chúng với thị giá của chứng khoán đó.
Nếu giá trị thực của chúng vượt quá thị giá của cổ phiếu thì các nhà phân tích sẽkhuyên bạn nên mua loại cổ phiếu đó và ngược lại
Tuy vậy, lý thuyết thị trường hiệu quả lại khẳng định phân tích cơ bản là không cógiá trị Nếu các nhà phân tích dựa trên những thông tin mà công chúng đầu tư có thể biếtđược, thì mọi cố gắng phân tích của họ sẽ bị những nhà đầu tư khác làm mất tính cạnhtranh Trên thị trường có rất nhiều nhà đầu tư và giả định là tất cả các nhà đầu tư đều cóchung các thông tin có thể tìm kiếm được trên thị trường Nếu thị trường là hiệu quả, mọithông tin này đều đã được phản ánh trong giá Chỉ có các nhà đầu tư xuất sắc nhất mới cóthể thành công trong cuộc cạnh tranh này
b Ứng dụng vào quản lý danh mục đầu tư
Cạnh tranh trên thị trường là vô cùng khốc liệt Các phương pháp phân tích sử dụngrộng rãi trong các nhà đầu tư làm cho những thông tin nhận được nhanh chóng phản ánhvào giá của chứng khoán Chỉ trong trường hợp đặc biệt, tốn kém về thời gian và cácphương tiện kỹ thuật đắt tiền, mới tìm ra được luồng thông tin khác biệt nhằm sử dụng đểtạo ra lợi nhuận
Những kỹ thuật phân tích tốn kém chỉ phù hợp với các nhà quản lý của những danhmục đầu tư lớn Vậy câu hỏi đặt ra là các nhà đầu tư nhỏ sẽ lựa chọn giải pháp nào? Liệucác nhà đầu tư lớn có thể thu được kết quả như mong muốn sau khi đã chi phí rất lớn chocông việc này?
Học thuyết về thị trường hiệu quả cho rằng giá cả của cổ phiếu luôn chính xác vớinhững thông tin có thể kiếm được Vì vậy mọi sự cố gắng trong việc bán và mua chứngkhoán thường xuyên chỉ làm tăng chi phí cho các nhà môi giới chứng khoán mà không làmtăng giá trị của chứng khoán đó
Do vậy học thuyết về thị trường hiệu quả cho rằng quản lý danh mục đầu tư chủđộng chỉ là sự lãng phí về mặt thời gian và tiền bạc Học thuyết này ủng hộ chiến lược đầu
tư mang tính chất thụ động, với mục tiêu tạo lập một danh mục đầu tư đa dạng hóa, nhờ đó
sẽ giảm thiểu được rủi ro
2.2.2 Đối với nhà quản lý:
Với những hàm ý mà lý thuyết thị trường hiệu quả đã chỉ ra, để đảm bảo thị trường làhiệu quả, với mục đích tạo ra sự công bằng cho các nhà đầu tư, từ đó tạo ra sự phát triển chothị trường các nhà quản lý cần:
Trang 13- Tạo ra cơ chế tích tụ phân phối có hiệu quả Để có cơ chế tích tụ phân phối có hiệuquả.
+ Thứ nhất, cơ chế xác lập giá cần liên tục theo đúng bước đi ngẫu nhiên của thôngtin Muốn vậy, cần phải khớp kênh liên tục để sự biến đổi về giá theo kịp sự biến đổi vềthông tin trên thị trường Đồng thời sự thay đổi, cập nhật về thông tin phản ánh liên tục vàogiá Mặt khác cần phải tạo ra một thể chế, khung pháp lý bắt buộc tất cả các công ty niêmyết phải công khai hóa minh bạch thông tin Đây là một trong những điều kiện quyết định
để đạt được sự hoàn hảo của thị trường
+ Thứ hai, về cơ chế thâu tóm, sáp nhập: cần phải hiểu sự thâu tóm, sáp nhập khôngphải là bất hợp pháp mà đó là sự tích tụ tập trung vốn Những công ty làm ăn tốt, quy môlớn thâu tóm các công ty nhá, làm ăn không tốt Chỉ có như vậy mới đạt được sự phân phối
và sử dụng vốn có hiệu quả nhất
- Cung cấp thông tin miễn phí và đầy đủ tới nhà đầu tư Đây là điều kiện để tất cả cácnhà đầu tư đều có thể có mọi thông tin sẵn sàng Về yếu tố này, bên cạch trách nhiệm củacác nhà quản lý thị trường còn cần có sù tham gia của các trung gian tài chính, các tổ chứckiểm toán Đồng thời với việc cung cấp thông tin miễn phí và đầy đủ tới các nhà đầu tư, cầnđào tạo nâng cao trình độ của các nhà đầu tư để khả năng phân tích thông tin nhận được củacác nhà đầu tư là như nhau, ít ra là cũng xấp xỉ nhau
-Tạo ra thị trường hoàn hảo về mặt cạnh tranh : nâng cao số lượng nhà đầu tư bằngcách xóa bỏ rào cản gia nhập thị trường có cơ chế ưu đãi về thuế thu nhập, tăng cường phổbiến, quảng bỏ về thị trường; giảm tối thiểu sự can thiệp của Nhà Nước Nhà Nước chỉ nênđóng vai trò là người điều hành giúp cho thị trường vận hành trơn tru ổn định Cần đặc biệtgiảm thiểu sự can thiệp về giá Nâng cao số lượng các trung gian tài chính Điều này giúptạo sự cạnh tranh về phí tạo ra nhiều nguồn về thông tin
2.2.3 Đối với các trung gian tài chính:
Các tổ chức trung gian như các ngân hàng thương mại, công ty bảo hiểm, công tychứng khoán, các quỹ đầu tư,… sau khi biết được mức độ hiệu quả của thị trường sẽ cónhững quyết định phù hợp nhằm tăng hiệu quả cho chính mình qua đó tăng tính hiệu quảcho thị trường
Nếu thị trường đạt được mức hiệu quả cần thiết thì chính các nhà trung gian này cũngđược hưởng lợi rất nhiều từ việc thực hiện các nghiệp vụ của mình khi số tài khoản đầu tưđáng kể, giao dịch nhiều, tính thanh khoản cao Do đó, việc chăm sóc khách hàng cũng nhưcác biện pháp làm tăng tính hiệu quả cho thị trường là việc làm cần thiết và liên tục