Cac hiidc can thiet trong viec bao ve thifc vat cJ vu'dn thanh long nhu' sau: - Trong canh sach benh; - Ky thuat canh tac gom: Thiet ke vu'dn trong, quan ly nu'dc, phan bon, c6 dai mot
Trang 1S C J N O N G N G H I E P & P H A T T R I E N N O N G T H O N T I N H B I N H T H U A N
C H I eye B A O V g THl^e V A T
SAU BiNH HAI THANH LONC
• •
VA BllN PHAP PHdNC TRUI
•
N A M 2 0 1 3
DC: 9B Nguyen Tat Thanh • Phan Thiet
Trang 2SAU B E N H H A I THANH L O N G
VA B I E N PHAP PHONG T R l /
I VAN DE CHUNG:
Thanh long la mot loai trai cay xuat khau chu life cua Binh Thuan Trong quy trinh san xuat, bao ve thifc vat c6 vai tro rat quan trong de dam bao thanh long c6 tieu chuan xuat khau
Cac hiidc can thiet trong viec bao ve thifc vat cJ vu'dn
thanh long nhu' sau:
- Trong canh sach benh;
- Ky thuat canh tac gom: Thiet ke vu'dn trong, quan ly nu'dc, phan bon, c6 dai mot each khoa hoc;
- Quan ly dich hai bang cac bien phap nhu" thu cong, sinh hoc, hoa hoc
n MOT so SAU HAI CHINH TREN CAY THANH LONG:
/ Kien:
Day la doi tUdng gay hai pho bien tren vu'dn thanh
long, CO nhicu loai kien trong do kien lufa vang va kien rien
(nho mau nau den) gay hai chii yeu tren cay thanh long
Trang 3Cdch gay hai
Kien can due pha goc cay lam hu" horn giong, canh
non, tai la, nu hoa, trai non, trai chin gay anh hu'dng den
gia tri thu'dng pham
Kien hai trai Kien hai bong
Bien phdp phdng trie
- Ve sinh vu'dn, don sach cac canh cay, la kho trong
vu'dn de khong cho kien c6 ndi an nau
- Cf nhiing vu'dn bi nhiem nang, tijf khi cay eo nu hoa,
CO the su" dung thuoc hoa hoc nhu" Ablane 420EC hoac cac
loai thuoc goc Fipronil nhu" regenl de tri nhtfng phai bao
dam thdi gian each ly an toan Khong su* dung thuoc hoa
hoc tren vu'dn thanh long mot tuan tru'dc khi thu hoach
' 2 Bo xit hai thanh long:
Cdch gay hai
Bp xit thu'dng boat dong vao chieu toi va ban dem
chiing tap trung chich hut nhiTa tren trai, khi trai non vet
Trai bi bo xit hai BQ xit xanh hg.i thanh long
chich hut nho kho phat hien, khi trai chin lam cac vet san siii, giam chat lu'dng, mau ma trai thanh long
Bien phdp phdng trie Chu y ndi c\X tru cua bo xit 6 nhtJng cay hang rao, cay
tfong xung quanh de c6 bien phap xu* ly
- Phun thuoc vao chieu toi bang cac thuoc nhom
Abamectin nhiT Vibamec 1.8EC, (dac biet iMu y thdi
gian each ly doi vdi cay dang mang trai)
- Co the diing bien phap thu cong de bat
3 Ray mem (Aphis SP):
Cdch gay hai
Ray mem xuat hien rai rac tren vu'dn thanh long, do thifdng xuyen xit kien va cac doi tu'dng khac nen ray mem khong phat trien du'dc va gay hai khong dang ke Thiet hai chu ye'u la lam cho mau ma trai khong dep, nhilng ndi bi
Trang 4ray mem bu thifdng xuat hien nhilng cham xanh hoac trang
khi trai chin
Trdi bi ray mem gay hai Ray mem
Bien phdp phdng trii
Can kiem tra phat hien sdm, neu c6 ray can xuT ly
bang thuoc nhom Acetamiprid, Imidacloprid hay nhom
Thiamethoxam nhu" Actara, Thiamax
4 Bo tri (Thrip sp.)
Cdch gay hai
^ Bp trl gay hai tu" giai doan nu cho den khi heo rau (rut
rau) gay nen hien tu'dng mac vong tren trai non va trai gia
Bp tri thurdng gay hai quanh nam, dac biet la cac
thang mua kho
Bo tri Trdi thanh long bi bo tri gay hai Bien phdp phdng tri(
Can kiem tra vu'dn thu'dng xuyen, phat hien sdm, neu
CO ray can xu* ly bang thuoc nhom Acetamiprid,
Imidacloprid hay Thiamethoxam nhu" Thiamax, Actara Dac biet giai doan nu c6 kich thu'dc tijf 3 - 10 cm, day la giai doan nguy hiem nhat
Neu phat hien t r l thi viec phong trij" se khong dat hieu qua
5 Sen nhd^t, o'c ma
Cdch gay hai
6c sen va sen dep (sen nhdt, sen tran) phat trien manh trong mua mu'a Ban ngay an ndi am, mat, du'di Idp rdm tu, ban dem chiing xuat hien va an pha phan non cua canh, hoa, trai thanh long de lai nhiing vet tray xu'dc lam mau ma qua thanh long bi hu'hai khong the xuat ban du'dc
Trang 5Sen trail 6c sen
Bien phdp phdng trif:
- Ve sinh viTdn, don sach c6 dai vao mua mifa
- lam thuoc diet oc Deadline Bullet, Yellow-K vao
bong heo hoac trai chin hu" de lam ba, dat ndi sen, dc tap
trung thu'dng hay lui tdi, hoac dat giffa hai hang thanh long,
go'c vifdn
6 Cac loai bo canh cufng
Cdch gay hai
Bo canh ciJng thifdng gay hai cf v6 va tai trai gay vet
thifdng tao dieu kien cho nam benh va vi khuan gay hai
lam giam mau ma cua trai
Bien phdp phdng tril
- Ve sinh vu'dn, phat quang bui ram, c6 dai, bon phan
chuong hoai
- Bo trirdng thanh c6 kich thu'dc kha Idn, de phat hien
nen bien phap tot nhat la bat bang tay
- Bien phap hoa hoc: Co the diing cac loai thuoc hoa hoc nam trong danh muc cho phep cua Bo Nong nghiep & PTNT nhu* nhom Cue tong hdp de phun
Cdu can Bo xbe
7 Ruoi due trai:
Cdch gay hai
Ruoi due trai la do'i tu'dng nguy hiem va la dol tu'dng kiem dich rat khat khe cua nhieu nUdc tren the gidi Ruoi cai chich vao v6 trai va de tru'ng vao ben trong, ben ngoai
Idp v6 CO dau chich se bien mau nau, khi tru'ng nd thanh
gioi an pha ben trong trai lam thdi va rung trai
Ruoi due trai thanh long Trai thanh long bi
ruoi due trai gay hai
Trang 6Bien phdp phon^ trie
- Ve sinh dong ruong, thu gom lieu huy trai rung
- Thu hoach trai chin kjp thdi
- A p dung bien phap bao trai
- Su" dung bay pheromone de diet ruoi difc (Flykil 95
EC, Vizubon-D): Tarn pheromone c6 tron thuoc trij" sau vao
mieng tham; Can vao bay va treo len cay; Tranh anh sang
chieu trifc tiep vao bay; M o i 2 tuan thay thuoc 1 Ian; Nen
treo bay dong loat tren dien rong
- Phun moi protein (SofriProtein, EntoProtein +
Fipronil 5% SC): Ruoi thanh triing can an protein de con
cai phat trien triJng, con difc phat trien tinh triing Uu diem
cija phu'cfng phap nay la giet ca ruoi cai va ruoi difc, lu'dng
thuoc trjj" sau suf dung it, an toan cho con triing c6 ich
8 Mot so' do'i tifgfng khac:
- D d : an trai thanh long chin, thu'cfng an nhieu dem
mot trai Co the cang lu'di bat, cho thuoc vao trai ddi an dd
de ddi tdi an va chet
- Ngai chich trai: gay hai chu yeu trong mCia mu'a
Bien phap phong trif chu dong bat vao ban dem hoac dat
bay ba
- Sau khoang: day la loai sau an tap phan Idn an c6
sau dd an tdi thanh long Yeu cau lam sach cd dai, bat sau
bang lay, neu mat do cao cd the dijng mot so' thuo'c de
phun xit nhu": thuoc nhdm sinh hoc (Abamectin va Bacillus thuringiensis)
CM y: Cac loai thuo'c trijf sau nhu dau khi su" dung de
phong trir sau hai tren thanh long cd qua se anh hu'dng den mau sac cua qua nen phai het siJc can than va phai dam bao thdi gian each ly cua mdi loai thuo'c khi su" dung
I I I M O T SO B E N H H A I T H A N H L O N G :
1 Benh than thrf
Tdc nhdn: Do nam Collectotrichum sp gay ra
Bac diem gay hai: Benh gay hai chu yeu tren hoa,
trai Tren hoa, nam tao thanh nhilng do'm den nho lam hoa
bi kho den va rung, tren trai gia va chin cd nhiJng do'm den hcJi tron 16m vao v6 Benh phat trien manh trong dieu kien thdi tie't ndng am, mu'a nhieu
B^nh than thU tren bong B^nh than thUtren trai
9
Trang 7Bien phdp phbng trii
- Tia canh cho cay thong thoang, loai bo canh bi sau
benh, khong cho canh tiep xuc vdi daft
- Tieu huy cac canh, qua bi benh nang
- Phun thuoc phong trijf benh nhU Map super 300 EC,
Ringo-L 20 SC, Antracol 70WG, Avalon, Nativo, Tepro
super Cure super, khi dieu kien thdi tiet thuan loi cho
benh phat trien (mu'a nhieu)
- Chii y luan phien thuoc trong cac Ian xit de dat
hieu qua cao trong phong trij" benh than thu"
2 Benh tho'i be:
Tdc nhdn: do vi khuan Erwinia gay ra
Dqc diem gay hai:
Benh phat sinh manh vao miia he, nhiet do cao (30
-34OC) nang gay gat cac canh hu'dng phia tay bi hai nang
Luc dau ve't benh c6 mau vang, sau do vet benh Ian
rong va mong nu'dc, thoi phan thjt la chi de lai xu'dng la,
th^dng bi benh d chop non cua canh
lieiih thdi be
Bien phdp phong trii
- Chon ruong khong bi benh de lay giong trong
- Cat tia each ly nhffng canh bi benh, xuf ly vet cat bang nu'dtc Clo
- Quan ly nifdc to't (thoat het nu'dtc mCia mu'a, du am mua kho)
- Co the diing nhom thuoc goc dong hoac cac thuoc dac tri vi khuan (Kasai, Norshield, Avalon, Poner, Kasumin )
3 Benh mat ca:
Tdc nhdn: do nam Dothiorella sp gay ra
Dac diem gay hai:
Benh xuat hien cac vet tron mau den tren be la c6 nhiJng diem do da cam d giffa giong nhu' mat ca, cac vet benh c6 the Ian toan than, neu khong c6 bien phap tieu diet kip thdi benh lam giam kha nang quang hdp, anh hu'dng tdi nang suat, chat lu'dng trai
Canh bi b^nh mat cd
Trang 8Bien phdp phbng trit:
- Trbng canh sach benh
- Tia canh thong thoang, cham soc vifdn chu dao
- Tranh de ruong ung vao mua mifa
- Phun thuoc Ridomil gold, Tilt super, Anvil, Score
4 Benh nam canh:
Tdc nhdn: do nam Macssonina agaves gay ra
Dac diem gay hai:
Tren canh c6 mot Idp bot mang mong mau xam xanh
phu len, lam cay giam quang hdp, anh hu'dng tdi nang suat
trai thanh long
Canh bi b?nh nam canh Cay bi b?nh nam canh
* Bi^n phdp phbng trif:
- Giong nhu" benh mat ca
5 Benh do tuyen trung:
Qua dieu tra thi/c te' cac vung trong thanh long trong
tinh xuat hien 3 - 5 loai tuyen trung tuy theo vung dat va
12
dieu kien canh tac Cu the nhu" tuyen triing gay not san re, tuyen trung gay thoi dau re, tuyen triing noi ky sinh
Co the phong trilf bang cac loai thuoc Map logic, Sincosin Agrispon, Mocap, Entocap )
6 Benh dd'm trang canh, qua (hay con goi la
Dom Nau)
Tdc nhdn gay benh:
Nam gay benh c6 ten khoa hoc la Neoscytalium din-udiatum (penz) Craus va Slippers
Dac diem gay hai
13
Trang 9nhifng cham nho mau trang, tron deu, lorn, kich thiTdc
khoang 1- 3 mm (nhif mat diep luc), ve sau ve't benh
chuyen sang mau nau vang nhu* mau cua benh r i sat, phan
trung tam cua vet benh hcfi loi, ve't benh cang gia vet loi
cang nho cao tren mo ky chu ve sau Idn dan c6 kich thu'dc
khoang 3 - 5 mm, ve sau vet benh c6 the lien ket va gay
thoi tren canh thanh long
, Tren canh: benh hai chu yeu tren canh non va canh
banh te
Tren qua: benh hai ca qua non iSn qua gia va hai
nang khi thanh long chin Neu gap thdi tiet thuan IcJi nang
mu'a xen ke benh phat trien va lay Ian rat nhanh
Bien phdp quan ly benh
- Gid i phdp gidng
Cay giong: tuyel doi khong nhan giong thanh long tLf nhfrng cay va nhiJng virdn nhicm benh Chi siJ dung cay difdc xac dinh sach benh de lam vat lieu nhan giong Tranh van chuyen cac vat lieu trong c6 xuat xu* tij* nhiJng khu vifc bi nhiem benh sang khu viTc khac Kicm tra hom giong trong dam bao sach benh
- Bien phdp canh tdc
Tu'di nirdc day d i j vao budi sang; bon NPK can do'i, hdp ly, khong bon nhieu dam va lam dung cha't kich thich sinh trifdng lam cho canh mem ycu va ra choi non khong tap trung tao dicu kien cho benh phat sinh, phat trien Can tang cUdng bon them cac loai phan c6 chifa Kali, Canxi, Magic, Silic de tang siJc do khang cho cay
- Bien phdp ca gic'/i
Ve sinh dong ruong, don sach tan dLi* thUc vat tren vu-dn thanh long, cat tia canh sau thu hoach lam cho vu-dn thong thoang, loai bo canh nhicm benh dc loai bo mam benh tren cay thanh long Sau khi cat tia nen ihu gom lai
thanh dong, phun thuoc phong ngij'a irxi benh Cong viec
tren du'dc tien hanh thu'dng xuyen dac biet vao mCia mu'a
se cho hieu qua cao
Trang 10Tham vifdn thiTdng xuyen, khi phal hien choi hi
nhiem benh can tien hanh cat bo va tieu buy (ebon, dot,
hay bo vao tiii nylon rai voi bpt va buoc kin )
Dung cu dupe su" dung trong vice cat bo nguon benh
can difdc diing rieng va ve sinh tru'cfc khi tia canh bang
each hd len ngon liJa
Bien phap tia tieu hiiy canh nhiem benh chi dat hieu
qua cao khi du'dc tien hanh dong loat va thu'dng xuyen tren
toan khu vifc bj nhiem benh
Doi voi nhUng viCbn bi benh, khong tiidi phu canh
vao buoi chieu toi
- Bien phap boa hoc Hien nay, chu'a c6 loai thuoc
nao dac trj benh
7 MOt so benh sinh ly khac:
Cay thanh long c6 the bi mot so benh sinh ly khac
nhu": vang canh sinh ly, dom rong canh, trang bac canh va
trai non bi di dang Day la bieu hien cua viec cham soc
nhu" thieu nu'cfc, c6 dai qua nhieu, thieu phan, ngap ung
Ngoai ra do nha chu'a thanh thao trong viec su"
dung phan bon la va chat kich thich tang tru'cfng tren trai
thanh long, nen lam cho thanh long chin khong deu (thu'5ng
gpi la lem), mau sac xau, tai thanh long bi mem vang anh
hudng Icfn den chat lifdng thanh long
IV NHlfNG VAN D E C A N LlJU Y
I SuT dung thuoc bao ve thi/c vat theo nguyen tac
4 dung
Dpc ky hifcfng dan sir dung tren bao bi thuoc tru'cfc khi suf dung
1 Diing thuoc
2 Dung nong dp lieu lu'png
3 Dung luc
4 Dung each
II Mot solifuy:
1 Tuyet doi khong lam dung thuoc bao ve thifc vat va chat kich thich sinh tru'dng cho Thanh long theo Chi thj 40/CT-UBBT ngay 16 thang 8 nam 2007 cua Chu tjch Uy ban nhan dan tinh Binh Thuan
2 Luon luon suf dung luan phien cac loai thuoc bao
ve thiTc vat
3 Tuyet doi phai dam bao dung thcfi gian each ly
4 Khong hon hpp qua nhieu loai thuoc va phan bon
la trong mot bmh phun
5 Chi suf dung thuoc bao ve thifc vat khi that can thie't theo nguyen tac I P M (Quan ly djeh hai tdng hpp)
Trang 11CAC LOAI THUOC BAO VE THl^C VAT MA
NONG DAN BINH THUAN THl/OfNG Stf DyNG
CHO CAY THANH LONG
(Theo so lieu dieu tra cua Chi cue BVTV ve Tinh hinh
sv[ dung thuoc BVTV tren cay thanh long nam 2011 - 2012)
s n TSn thifflng mgi cay trQ'ng ddng ky Dd'i tirgfng
ddng ky trSn thanh long
Muc dich sir dyng cua ndng dSn
Thdj gian each ly
2 Vibamec 1.8 EC,
Terex 50EC, 90SP 50EC: doi due la, sSu
khoang/ dau tudng 90SP: sau khoang/ bjp cai, sau due qua/ dSu
3 Tiper - Alpha 5
EC, 10 EC Doi due qua/ nhan Chua Bp eanh eirng 14
4 Tiper 10 EC,
5 Actara 25 WDG 25WG: ray/ xoai;
6 Fastac 5 EC Bp trT, bo xit, ray/ liia,
7 Miretox 10WP 10WP: ray nau/ lua Chua Bp xoe 7
8 SoLrthsher 10EC,
25EC i
i
1
L
25EC: sau khoang/ lac 10EC: sau khoang/ lac Chua sau an tap 14
s n Tin thUdng mai cay tr6ng ddng ky Dd'i tUglng
dSng ky trgn thanh long
Muc dich
siJr dung
cua n5ng dSn
Thcfl gian each ly
9 Decis 2.5EC 2.SEC: sau xanh, rep/
thuoc la; sau khoang/
lac; r?p mupi/ earn Chua Bp canh ci/ng 3
10 Cymkill 10EC, 25EC
10EC: sau khoang/
bong vai
25EC: sau ve bua/
sau an tap,
11 Monster
40 EC,75 WP
40EC: sau tp/rau cai;
ray xanh/ che
75WP: ray/ dua,
rep sap/ ca phe Chua
Bp canh cirng,
12 Tungperin 10EC, 25EC
10EC, 25 EC:
sau xanh da lang/ d^u xanh; r$p sap/ ca phe; bp xit muoi, sau rom/ dieu Chi/a Bp canh ciing 14
1 Norshieid 86.2WG 86.2WG: than thif dieu,
suong mai/ ca chua Chua
Than thu, thoi trai,
2 Antraeol 70 WP 70WP: dom la/ bjp eai,
16 CO r§/ hanh; than thif xoai, ca phe, dieu; suonc mai/ nho, dua chu6t;
Than tha Than thu 7
3 Score 250EC Phan trang, cham xam,
suong mai/ nho, tao, xoai; than thu/ xoai;
dom canh/ thanh long Dom canh Than thU 3-14
4 Tilt Super 300EC Dom la/ l9c; ri sat/ dju
tUdng; dom den qua/
Trang 12STT Ten thircrng m^i cay trbng ddng ky DQ'i \H(fng
ding ky
trSn thanh long
Muc dich sir dung cija ndng dSn
Thcri gian each ly
5 Avalon 8WP Dom canh/ thoi qua
thanh long
Dom canh thoi qua
Thoi qua,
Folicur 250 EW,
250WG, 430SC
250EW: dom la/ I9C, xoai; 250WG: vang la
do nam/ lua; 430SC:
vang la do nam/ liia;
x\S ly hat giong tri/ benh
6 Cure supe 300 EC Than thU/ xoai Chua Than thu 14
Cuproxat 345 SC loet/ cam, thoi qua do
Native 750 WG than thu/ xoai; dom la/
dua hau; rl sSt/ ca phe,
Thoi cuong trai 7
7 Ridomil Gold ; 68WP: moc suong/ nho;
68 WP, 68WG 1 than thu/ xoai Dom canh Than thu 7
68WG: than \hu/ xoai;
dom canh/ thanh long
III Nhom thud'c triT c6
1 Glyphosan 480 DD CO/ cSy an qua, ca phe Chua Co dai
2 Vifosat 240 DD,
480 DD
240DD: c6/ cao su, dat
khong trong trot, ca
phe; 480DD: c6/ cao su,
IV Chat kich thich sinh trirdng
1 Kich phat to la
h9t Thien Nong
GA-3
Kich thich sinh tmcing/
artiso, rau gia vi, day, nho, lam gia dSu
Chua Kich thich
sinh truting
2
2 Kich phat to hoa
- trai Thien nong
Kich thich sinh truSng
ca chua, crt bau Chua
Kich thich sinh tmSng 2
3 Falgro 10SP, 13T Kich thich sinh truSng/
nho, thanh long, dua ha'u, cam, bSp cai, che
Kfch thich sinh tru5ng
Kich thich sinh tmdng
3
sn T6n IhiTdng mai CSy tr6ng dSng ky Dal tucfng
ddng ky trgn thanh long
Muc dich sir dung ciJa ndng dSn
Wa\n each ly
4 Atonik 1.8 DD,
5 G
1.8DD: kich thich sinh
tru&ng/ rau hp thjp ti/,
cay CO mill, hoa, cSy
canh
5G: kich thich sinh
trubng/ rau, nhan
Chua Kich thich
sinh Xnibnq
3
5 Gibber 2SP, 2SL, 4T, 10SP, 10T, 20T
2SP: kich thich sinh
trufing/ rau can, xoai, cam, dua hS'u
2SL: kich thich sinh
trubng/ rau can, rau cai,
ca chua, che
4T:
kich thich sinh tafcing
Kich thich sinh tracing
3
5 Gibber 2SP, 2SL, 4T, 10SP, 10T, 20T
4T: kich thich sinh
trubng/ che, thanh long
4T:
kich thich sinh tafcing
Kich thich sinh tracing
3
5 Gibber 2SP, 2SL, 4T, 10SP, 10T, 20T
10SP: kich thich sinh
triibng/ xoai
10T: kich thich sinh
truSng/ che, hoa hong
4T:
kich thich sinh tafcing
Kich thich sinh tracing
3
5 Gibber 2SP, 2SL, 4T, 10SP, 10T, 20T
20T: kich thich sinh
tru&ng/ rau cai
4T:
kich thich sinh tafcing
Kich thich sinh tracing
3
6 Gibgra 10SP, 20T 10SP: kich thich sinh
tri^ng/ liia
20T: kich thich sinh
trubng/ rau cai, bjp cJi, thanh long
Chua Kich thich
sinh tmSng
7
7 ProGibb 10 SP,
T (20T), 40%WSG
10SP: kich thich sinh
truflng/ bjp cai, ca chua,
40%WSG:
Kich thich sinh tru&ng
Kich thich
sinh \nibng
7
7 ProGibb 10 SP,
T (20T), 40%WSG
T (20T): kich thich
sinh tru&ng/ rau can tay nho, cSy c6 mill, che
Kich thich
sinh \nibng