Tăng cường kiểm soát chi phí tại công ty cổ phần xi măng vật liệu xây dựng - xây lắp Đà Nẵng

Công tác kiểm soát chi phí ở Công ty cổ phần xi măng, vật liệu xây dựng, xây lắp Đà Nẵng vẫn chưa được quan tâm đúng mức dẫn đến lãng phí về chi phí.. Mục đích nghiên cứu của đề tài Luận

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG

NGUYỄN THỊ TRINH

TĂNG CƯỜNG KIỂM SOÁT CHI PHÍ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XI MĂNG VẬT LIỆU XÂY DỰNG - XÂY LẮP ĐÀ NẴNG

Chuyên ngành: Kế toán

Mã số: 60.34.30

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH

Đà Nẵng - Năm 2013

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG

Người hướng dẫn khoa học : PGS TS NGÔ HÀ TẤN

Phản biện 1: PGS TS HOÀNG TÙNG

Phản biện 2: TS VĂN THỊ THÁI THU

Luận văn đã được bảo vệ tại Hội đồng chấm Luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ Quản trị kinh doanh họp tại Đại học Đà

Nẵng vào ngày 24 tháng 9 năm 2013

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

Trung tâm Thông tin - Học liệu, Đại học Đà Nẵng

Thư viện trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Xu hướng toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế thế giới đã mang đến cho các doanh nghiệp Việt Nam những cơ hội mới để phát triển nhưng đồng thời cũng chứa đựng trong lòng nó nhiều thách thức Trong điều kiện nền kinh tế thị trường phát triển như hiện nay, các doanh nghiệp muốn tồn tại, phát triển và thành công trong kinh doanh không chỉ dừng lại ở việc áp dụng kỹ thuật công nghệ tiên tiến, nâng cao chất lượng, đa dạng hóa sản phẩm mà cần phải có tầm nhìn và có một chiến lược kinh doanh phù hợp, phải phân bổ, quản lý

và sử dụng có hiệu quả mọi nguồn lực của mình như vốn, lao động, thiết bị , đặc biệt đối với việc sủ dụng chi phí

Công ty cổ phần xi măng vật liệu xây dựng và xây lắp Đà Nẵng kinh doanh các lĩnh vực: xi măng, sản xuất vỏ bao xi măng, gạch, xây dựng các công trình dân dụng, kinh doanh thiết bị, vật liệu xây dựng Với một doanh nghiệp có phạm vi hoạt động rộng lớn như vây thì cần phải có hệ thống kiểm soát chi phí tại công ty để kiểm soát chi phí hiệu quả, tránh lãng phí và thất thoát chi phí trong quá trình sản xuất kinh doanh

Công tác kiểm soát chi phí ở Công ty cổ phần xi măng, vật liệu xây dựng, xây lắp Đà Nẵng vẫn chưa được quan tâm đúng mức dẫn đến lãng phí về chi phí Để quản lý tốt hoạt động sản xuất kinh doanh, kiểm soát chặt chẽ chi phí, nâng cao hiệu quả kinh doanh thì cần phải tập trung hoàn thiện cho hoạt động kiểm soát chi phí Đó

là lý do của việc chọn đề tài: “Tăng cường kiểm soát chi phí tại Công ty c ổ phần xi măng, vật liệu xây dựng, xây lắp Đà Nẵng”

2 Mục đích nghiên cứu của đề tài

Luận văn nghiên cứu thực trạng kiểm soát chi phí tại Công ty

cổ phần xi mặng, vật liệu xây dựng xây lắp Đà Nẵng tìm ra những mặt còn hạn chế, từ đó đề xuất các giải pháp đảm bảo tính khoa học

và thực tiễn nhằm hoàn thiện kiểm soát chặt chẽ chi phí tại Công ty

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu: Công tác kiểm soát chi phí tại Công ty

cổ phần xi măng, vật liệu xây dựng xây lắp Đà Nẵng

Phạm vi nghiên cứu: Lĩnh vực kinh doanh xi măng và sản xuất vật liệu xây dựng, vỏ bao xi măng tại công ty cổ phẩn xi măng, vật liệu xây dựng – xây lắp Đà Nẵng

4 Phương pháp nghiên cứu

Tiến hành thu thập thông tin, phân tích số liệu, tổng hợp, so sánh, thống kê để phục vụ công tác nghiên cứu Sử dụng số liệu sơ cấp tại Công ty kết hợp với các dự toán chi phí và thực tế chi phí thực hiện tại các đơn vị trực thuộc và văn phòng Công ty nhằm nắm bắt thực tế

về công tác kiểm soát chi phí và các vấn đề khác để tìm ra những hạn chế về kiểm soát chi phí tại công ty

* Ý nghĩa khoa học và thực tiễn

- Về mặt lý luận: Luận văn hệ thống hóa các vấn đề cơ bản về kiểm soát nội bộ chi phí trong doanh nghiệp

- Về mặt thực tiễn: Trên cơ sở những hạn chế về kiểm soát nội chi phí ở Công ty, luận văn đã đưa ra những giải pháp hoàn thiện nhằm tăng cường kiểm soát chi phí, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty

5 Kết cấu luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, luận văn được trình bày thành 3 chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về kiểm soát chi phí trong doanh nghiệp

Chương 2: Thực trạng công tác kiểm soát chi phí tại Công ty

cổ phần xi măng, vật liệu xây dựng và xây lắp Đà Nẵng

Chương 3: Hoàn thiện kiểm soát chi phí tại Công ty cổ phần xi măng, vật liệu xây dựng và xây lắp Đà Nẵng

6 Tổng quan tài liệu nghiên cứu

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SOÁT CHI PHÍ

TRONG DOANH NGHIỆP

1.1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ 1.1.1 Khái niệm kiểm soát nội bộ

Theo báo cáo của COSO, Kiểm soát nội bộ là một quá trình bị

chi phối bởi người quản lý, hội đồng quản trị và các nhân viên của đơn vị

1.1.2 Mục tiêu của kiểm soát nội bộ

- Bảo vệ tài sản của đơn vị, hạn chế mất cắp, hư hại và sử dụng không đúng mục đích

- Các thông tin kế toán được cung cấp phải đảm bảo tính kịp

thời, chính xác và tin cậy về thực trạng hoạt động của doanh nghiệp

- Bảo đảm hiệu quả và năng lực quản lý

- Bảo đảm việc thực hiện các chính sách của doanh nghiệp [9]

1.1.3 Chức năng của kiểm soát nội bộ

Đảm bảo giám sát mức độ hiệu năng, hiệu quả của các quyết định trong quá trình thực thi, bảo đảm tuân thủ đúng quy định và thể thức đã thực hiện

Ngăn chặn, phát hiện các sai phạm và gian lận trong kinh doanh

Đảm bảo ghi chép kế toán đầy đủ, chính xác và đúng thể thức

về các nghiệp vụ và hoạt động kinh doanh

Đảm bảo các báo cáo tài chính được lập kịp thời, hợp lệ và tuân thủ các yêu cầu có liên quan

Bảo vệ các tài sản và thông tin không bị lạm dụng và sử dụng

sai mục đích, bị thât thoát, mất cắp…

1.2 Ý NGHĨA VÀ CÁC YẾU TỐ CẦU THÀNH HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ

1.2.1 Ý nghĩa của hệ thống KSNB

- Giúp cho việc quản lý hoạt động kinh doanh của đơn vị hiệu quả

- Bảo vệ tài sản khỏi bị hư hỏng, mất mát, hao hụt, gian lận, sử dụng sai mục đích

- Đảm bảo mọi thành viên tuân thủ nội quy, quy chế, quy trình hoạt động của tổ chức cũng như các quy định của pháp luật

- Đảm bảo tổ chức hoạt động hiệu quả, sử dụng tối ưu và đạt được mục tiêu đề ra

1.3 KIỂM SOÁT CHI PHÍ TRONG DOANH NGHIỆP

1.3.1 Khái quát về chi phí trong doanh nghiệp

a B ản chất của chi phí

Chi phí là toàn bộ các hao phí về lao động sống và lao động

vật hoá được biểu hiện bang tìên phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh của đơn vị mà đơn vị đã bỏ ra trong một kỳ nhất định

b Phân lo ại chi phí

Phân loại chi phí theo nội dung kinh tế

Phân loại chi phí theo chức năng hoạt động và công

d ụng kinh tế

Phân loại chi phí theo cách ứng xử:

Chi phí kiểm soát được và chi phí không kiểm soát được

1.3.2 Sự cần thiết và mục tiêu của kiểm soát chi phí

a S ự cần thiết phải kiểm soát chi phí trong doanh nghiệp

Một trong những thông tin quan trọng đối với các nhà quản lý doanh nghiệp là các thông tin về chi phí Do vậy, các nhà quản lý cần phải kiểm soát chặt chẽ chi phí của doanh nghiệp

b M ục tiêu kiểm soát chi phí

- Kiểm soát việc sử dụng tài sản trong doanh nghiệp

- Giám sát chặt chẽ sổ sách, chứng từ kế toán

- Cắt giảm những khoản chi phí không cần thiết

1.3.3 Tổ chức thông tin phục vụ kiểm soát chi phí

a T ổ chức thông tin dự toán chi phí

* Cách xây dựng định mức chi phí:

* Lập dự toán chi phí:

1.3.4 Kiểm soát chi phí trong doanh nghiệp

a Các th ủ tục kiểm soát chi phí

Kiểm soát chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

Kiểm soát chi phí nhân công trực tiếp

Kiểm soát chi phí sản xuất chung

Kiểm soát chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghi ệp

b Tổ chức phân tích phục vụ kiểm soát chi phí

Doanh nghiệp cần phân tích biến động của một số loại chi phí sau:

* Phân tích biến động chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

* Phân tích biến động chi phí nhân công trực tiếp

* Phân tích biến động chi phí sản xuất chung

* Phân tích biến động chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

Để đảm bảo hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp đạt hiệu quả, doanh thu tăng đồng thời chi phí giảm, các doanh nghiệp cần phải kiểm soát được chi phí sản xuất kinh doanh thông qua hệ thống KSNB hoạt động một cách thường xuyên và hiệu quả Trong chương 1, luận văn tập trung đã trình bày các vấn đề lý luận chung về kiểm soát chi phí trong doanh nghiệp Cụ thể:

- Trình bày khái niệm hệ thống KSNB, ý nghĩa của hệ thống KSNB cũng như các yếu tố cấu thành hệ thống KSNB;

- Trình bày những nội dung cơ bản về công tác kiểm soát chi phí trong doanh nghiệp;

Tất cả các vấn đề lý luận trong chương này làm tiền đề cho việc nghiên cứu thực trạng và các giải pháp về kiểm soát chi phí tại Công ty CP xi măng, vật liệu xây dựng – xây lắp Đà Nẵng

CHƯƠNG 2

KHÁI QUÁT HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT KINH DOANH

VÀ CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHI PHÍ TẠI CÔNG TY

CỔ PHẦN XI MĂNG, VẬT LIỆU XÂY DỰNG

XÂY LẮP ĐÀ NẴNG

2.1 KHÁI QUÁT HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN XI MĂNG, VẬT LIỆU XÂY DỰNG XÂY LẮP ĐÀ NẴNG

2.1.1 Sự hình thành và đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty

a S ự hình thành và phát triển của công ty

- Sản xuất vỏ bao xi măng, bao bì các loại ;

- Xây dựng các công trình công nghiệp, dân dụng ;

- Kinh doanh và kinh doanh XNK vật tư, phụ tùng, thiết bị, vật liệu xây dựng;

- Kinh doanh vận tải đường sắt, đường bộ và đường thủy ;

- Đầu tư kinh doanh bất động sản, dịch vụ cho thuê nhà và văn phòng ;

c Đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty

Công ty cổ phần xi măng VLXD – xây lắp Đà Nẵng mặc dù đã được cổ phần hòa từ năm 2007, nhưng phần vốn của Nhà Nước chiếm 65,81% trong tổng vốn điều lệ Công ty có các đơn vị trực

thuộc là các Xí nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng, các chi nhánh kinh doanh xi măng, Trạm tiếp nhận đầu nguồn

Hiện nay Công ty chủ yếu thực hiện sản xuất kinh doanh trên hai lĩnh vực là:

- Kinh doanh xi măng;

- Sản xuất kinh doanh các sản phẩm: vỏ bao xi măng, gạch nung

2.1.2 Cơ cấu tổ chức quản lý ở Công ty cổ phần xi măng, XLXD – xây lắp Đà Nẵng

a Khái quát b ộ máy quản lý ở công ty:

Bộ máy quản lý của Công ty được tổ chức theo mô hình trực tuyến chức năng Công ty có 4 phòng chức năng và 14 đơn vị trực thuộc Các đơn vị sản xuất kinh doanh thực hiện hạch toán nội bộ còn các đơn vị kinh doanh thương mại thực hiện hạch toán báo sổ

b Ch ức năng, nhiệm vụ các bộ phận

Các bộ phận quản lý

Các đơn vị sản xuất kinh doanh

2.1.3 Tổ chức Kế toán của Công ty cổ phần xi măng, VLXD – xây lắp Đà Nẵng

a T ổ chức bộ máy kế toán ở Văn phòng Công ty:

Công ty áp dụng mô hình tổ chức kế toán vừa tập trung vừa phân tán vì công ty có địa bàn hoạt động rộng lớn, trực tiếp quản lý

14 đơn vị trực thuộc

b T ổ chức bộ máy kế toán tại các Xí nghiệp:

* Khái quát bộ máy kế toán tại các Xí nghiệp

* Chức năng, nhiệm vụ của các phần hành kế toán:

c Hình th ức kế toán và các chế độ kế toán áp dụng ở công ty Hình th ức kế toán

Hiện nay công ty áp dụng hình thức kế toán nhật ký chung

Công tác kế toán của công ty được hỗ trợ bằng phần mềm kế toán

* Ch ế độ kế toán: Công ty áp dụng chế độ kế toán Việt Nam,

ban hành theo quyết định số: 15/2006/QĐ – BTC ngày 30/03/2006,

có sự chống chéo trách nhiệm, quyền hạn lẫn nhau Các bộ phận có chức năng đặc trưng khác nhau nhưng luôn tạo thành một thể thống nhất chặt chẽ và có mối quan hệ mật thiết với nhau

c Chính sách nhân s ự

Công ty có chính sách tuyển dụng đào tạo, chế độ về thời gian làm việc (6 ngày/1 tuần, 8 giờ/1 ngày) hay chính sách tiền lương, các khoản phụ cấp, chế độ ăn ca, chế độ làm việc ngoài giờ,… được quy định rõ ràng và hợp lý, đáp ứng nhu cầu và quyền lợi cho người lao động, đảm bảo an toàn và sức khỏe cho người lao động, vệ sinh môi trường cũng như luôn tạo điều kiện cho người lao động phát huy, phát triển năng lực

Công ty đặc biệt chú trọng đến chính sách an toàn lao động Đồng thời Công ty cũng luôn thực hiện các quy định của Nhà nước

về lương, thưởng, đảm bảo mức thu nhập phù hợp tùy theo năng lực

d Công tác l ập kế hoạch dự toán tại công ty

Công tác lập kế hoạch được Ban giám đốc quan tâm chỉ đạo Thường xuyên xây dựng chương trình hoạt động hàng quý, hàng năm và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên giám sát, kiểm tra mọi mặt hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty

e B ộ phận kiểm toán nội bộ

Hiện tại Công ty chưa có bộ phận Kiểm toán nội bộ Công ty mới chỉ có ban kiểm soát gồm 3 thành viên: 1 Trưởng ban hiện là Phó phòng công ty xi măng Hoàng Thạch, 2 ủy viên: 1 Phó phòng kế hoạch thị trường, 1 chuyên viên phòng tổ chức hành chính, cả 3 đều là cán bộ kiêm nhiệm

2.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KIỂM SOÁT CHI PHÍ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XI MĂNG, VLXD – XÂY LẮP ĐÀ NẴNG

2.2.1 Xây dựng dự toán chi phí ở Công ty

a.D ự toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

Trên cơ sở định mức tiêu hao nguyên vật liệu và sản lượng sản phẩm cần sản xuất, Phòng kế hoạch lập dự toán lượng nguyên vật liệu cần cho năm đến

Định mức NVLTT tiêu hao cho 1 SP

b D ự toán chi phí nhân công trực tiếp

Để lập dự toán về tiền lương cho công nhân trực tiếp sản xuất, trước hết lập dự toán doanh thu tiêu thụ các sản phẩm Dựa trên doanh thu tiêu thụ các sản phẩm sản xuất, sẽ lập dự toán tổng quỹ lương

Tổng quỹ lương = tỷ lệ tính lương x tổng doanh thu tiêu thụ

Tỷ lệ tính lương do công ty quy định mỗi năm

Khi tính được tổng quỹ lương theo từng loại sản phẩm, kế toán tiến hành phân bổ tổng quỹ lương cho từng bộ phận theo hệ số lương bình quân và số lao động của từng bộ phận

c D ự toán chi phí sản xuất chung

Căn cứ vào tình hình thực hiện của các năm trước, các Xí nghiệp lập dự toán chi phí sản xuất chung theo từng mục chi phí sản xuất chung năm sau Với chi phí nhân viên gồm tiền lương, phụ cấp, chi phí ăn ca, tiền bồi dưỡng độc hại, kế toán ước tính tỷ lệ tăng so với năm trước sẽ là 17% Chi phí khấu hao, sẽ tăng với tỷ lệ 26%, Chi phí dịch vụ mua ngoài tăng 2%, chi phí công cụ, dụng cụ giảm 26%, Trên cơ sở đó, lập bảng dự toán chi phí sản xuất chung

d D ự toán chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghi ệp

Cũng giống như chi phí sản xuất chung, dự toán chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp được lập dựa trên cơ sở phân tích các yếu tố kinh doanh ở bên trong và bên ngoài công ty Với chi phí nhân viên bán hàng, dự toán năm nay tỷ lệ tăng so với năm trước

mà kế toán ước tính sẽ là 3,4 %, chi phí vật liệu bao bì tăng 29%,

2.2.2 Tổ chức thông tin kế toán phục vụ công tác kiểm soát chi phí ở Công ty xi măng, vật liệu xây dựng – xây lắp Đà Nẵng

a K ế toán tập hợp chi phí sản xuất và lập báo cáo chi phí đối

v ới các đơn vị sản xuất

a1 K ế toán tập hợp chi phí

* Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp:

- Đối với các Xí nghiệp sản xuất vỏ bao xi măng, kế toán tại Xí nghiệp, nhà máy căn cứ vào chứng từ phát sinh để hạch toán trực tiếp vào TK 621 “ Chi phí NVL trực tiếp

- Căn cứ vào sổ chi tiết chi phí nguyên vật liệu, cuối tháng, kế toán tổng hợp toàn bộ những chi phí nguyên vật liệu trực tiếp phát sinh cho các công đoạn trong tháng

- Đối với Xí nghiệp gạch Lai Nghi và Nhà máy gạch An Hòa :từ các nghiệp vụ phát sinh, kế toán tại các Xí nghiệp lập sổ chi tiết TK

621 phản ánh các nghiệp vụ xuất nguyên vật liệu, làm sơ sở tập hợp chi phí nguyên vật liệu trong kỳ Cuối kỳ, từ sổ chi tiết TK 621, kế toán tập hợp để tính giá thành sản phẩm

* Kế toán chi phí nhân công trực tiếp: Kế toán căn cứ vào bảng chấm công, số sản phẩm nhập kho, đơn giá tiền lương cho mỗi công đoạn sản xuất, của công nhân trực tiếp sản xuất để tính và lập bảng thanh toán tiền lương, bảng phân bổ tiền lương Căn cứ vào các chứng

từ trên, kế toán vào sổ chi tiết TK 622 và cuối kỳ tập hợp để tính giá thành sản phẩm

* Kế toán chi phí sản xuất chung:

- Xí nghiệp sản xuất vỏ bao xi măng, từ các phiếu xuất kho công

cụ, dụng cụ, chứng từ thanh toán tiền điện, nước, kế toán tại xí nghiệp vào sổ chi tiết TK 627 và chi phí này được kết chuyển vào chi phí sản xuất vỏ bao xi măng