báo cáo về thiết kế và sử dụng phương tiện trực quan trong việc dạy, học tác phẩm văn chương nước ngoài
Trang 2H c viên: HUỲNH VĂN TH ọ Ế
Trang 3B C C LU N VĂN Ố Ụ Ậ
• D N NH P Ẫ Ậ
• CH ƯƠ NG 1 NH NG V N Đ V THI T K VA S DUNG PH Ữ Ấ Ề Ề Ế Ế ̀ Ử ̣ ƯƠ NG
TI N TR C QUAN (PTTQ) TRONG DAY - HOC TAC PHÂM VĂN Ệ Ự ̣ ̣ ́ ̉
CH ƯƠ NG N ƯỚ C NGOAI (TPVCNN) ̀
• CH ƯƠ NG 2 KH O SÁT TH C TR NG VI C THI T K VÀ S D NG Ả Ự Ạ Ệ Ế Ế Ử Ụ PTTQ TRONG D Y- H C TPVCNN Ạ Ọ
• CH ƯƠ NG 3 THIÊT KÊ VA TH C NGHIÊM ́ ́ ̀ Ự ̣
• K T LU N Ế Ậ
• TAI LIÊU THAM KHAO ̀ ̣ ̉
Trang 5L CH S V N Đ Ị Ử Ấ Ề
• Trong “Cooperative learning in the classroom” (do
Nguy n Th H ng Nam biên d ch, 2006), David W ễ ị ồ ị
Johnson Roger T Johnson đã nêu m t s s đ và bi u ộ ố ơ ồ ể
b ng GV có th thi t k và s d ng trong quá trình đ c ả ể ế ế ử ụ ọ
hi u TPVC ể
• “Creating an Integrated Approach to Literacy Intruction”
(do Nguy n Th H ng Nam, năm 2007), Taffy E Raphael, ễ ị ồ Elfrieda H Hiebert, khi d y “ ạ văn t ườ ng thu t ậ ” s d ng ử ụ
m t s m u gi y t duy (do HS th c hi n) có s đ c a ộ ố ẫ ấ ư ự ệ ơ ồ ủ câu chuy n, s đ v nhân v t, s đ tr t t các s ki n ệ ơ ồ ề ậ ơ ồ ậ ự ự ệ
chúng có tác d ng tr c quan khi đ ụ ự ượ c chia s cùng các ẻ
b n trong l p ạ ớ
• Quy n “ ể Literature Circles Voice and Choice in Book
Clubs and Reading Groups” (do Nguy n Th H ng Nam ễ ị ồ biên d ch), Harvey Daniels, Standhouse Publishers Portland ị
có nh c đ n vai ng ắ ế ườ i minh ho , vai ng ạ ườ i tóm t t ắ
Trang 6L CH S V N Đ Ị Ử Ấ Ề
• Năm 2000, trong “Văn ch ươ ng & ph ươ ng pháp
gi ng d y văn ch ả ạ ươ ” Tr nh Xuân Vũ nêu ng ị
“ph ươ ng pháp Sharma ”, ông chú ý “ph ươ ng pháp
t p s , đóng vai ậ ự ” (phương pháp th hi n) ể ệ
• Năm 2003, bài vi t “ế Suy nghĩ thêm v vi c gi ng ề ệ ả
d y và h c t p môn Văn h c ph ạ ọ ậ ọ ươ ng Tây đ i ở ạ
h c ọ ” c a Tr n Th Thu n, có nghiên c u đ n ủ ầ ị ậ ứ ế
nh ng ho t đ ng b tr (sân kh u hoá tác ph m ữ ạ ộ ổ ợ ấ ẩ
và xem phim) cho vi c d y và h c môn Văn h c ệ ạ ọ ọ
phương Tây
Trang 7L CH S V N Đ Ị Ử Ấ Ề
• Trong “Cac ph ́ ươ ng phap day hoc Ng Văn ́ ̣ ̣ ữ ” co nêu ́
“ph ươ ng pháp tr c quan ự ” gôm viêc thi t k và s dung ̀ ̣ ế ế ử ̣
nh ng PTTQ nh : tranh anh, hiên vât; s dung biêu bang ữ ư ̉ ̣ ̣ ử ̣ ̉ ̉
mô hinh va môt s PT khac ̀ ̀ ̣ ố ́
• Bai tham luân cua Nguyên Huy Quat, “ ̀ ̣ ̉ ̃ ́ S dung ph ử ̣ ươ ng tiên nghe - nhin trong day - hoc văn ̣ ̀ ̣ ̣ ” in trong quy n “ể M t ộ
s v n đ v ph ố ấ ề ề ươ ng pháp d y - h c Văn trong nhà ạ ọ
tr ườ ”, năm 2001, cung nêu ra nh ng tac dung tôi u cua ng ̃ ữ ́ ̣ ́ ư ̉
PT nghe nhin trong viêc đoc hiêu tac phâm ̀ ̣ ̣ ̉ ́ ̉
• Hay Trinh Xuân Vu, trong “ ̣ ̃ Văn ch ươ ng & ph ươ ng pháp
gi ng d y văn ch ả ạ ươ ”, cung đ a ra viêc tô ch c cho tro ng ̃ ư ̣ ̉ ứ ̀ cam thu TPVC băng cac PT nghe nhin hiên đai va băng mô ̉ ̣ ̀ ́ ̀ ̣ ̣ ̀ ̀ hinh ̀
Trang 9• VAI TRÒ C A PTTQ Ủ
Trang 10VÀI QUAN NI M V PTTQ Ệ Ề
• Quan ni m c a Nguy n Ng c Quang, đ dùng ệ ủ ễ ọ ồ
tr c quan bao g m v t th t ho c mô hình y ự ồ ậ ậ ặ
Trang 12• Nguyên t c s d ng, xác đ nh đúng n i dung, ắ ử ụ ị ộ
đúng th i đi m, đúng và đ c ờ ể ủ ườ ng đ ộ
Trang 13VAI TRÒ C A PTTQ Ủ
• Nh ng PTTQ đ ữ ượ c thi t k hay, s d ng h p ế ế ử ụ ợ
lí thì h c sinh không ch đ ọ ỉ ượ c nghe, nhìn th y ấ
mà còn chính b n thân em cũng tham gia vào, ả
đ t duy và tìm tòi ki n th c ể ư ế ứ
• Rèn luy n năng l c t duy ệ ự ư
• Nâng cao năng l c th m mĩ, năng l c c m th ự ẩ ự ả ụ cái đ p ẹ
Trang 16TI P NH N VĂN CH Ế Ậ ƯƠ NG TRONG M I Ố
• TPVC là ngh thu t ngôn t hình t ệ ậ ừ ượ ng c n ầ
t o cho HS giai đo n tr c quan sinh đ ng ạ ạ ự ộ
• PTTQ làm tăng kh năng t ả ưở ng t ượ ng, liên
t ưở ng, ki n th c đ ế ứ ượ c huy đ ng đ b ộ ể ướ c vào giai đo n nh n th c cao h n ạ ậ ứ ơ
• PTTQ giúp tác ph m b c l m t cách tr c ẩ ộ ộ ộ ự
quan, giúp h c sinh đ c hi u tác ph m m t ọ ọ ể ẩ ộ
cách d dàng h n, sinh đ ng h n ễ ơ ộ ơ
Trang 17NG D NG LÍ THUY T TI P NH N
TRONG VI C L A CH N PTTQ Ệ Ự Ọ
• Đ ng ti p nh n (PTTQ h ồ ế ậ ướ ng d n (yêu c u) HS tìm ẫ ầ chi ti t, hình nh c a TPVC) đ làm rõ m t v n đ ; ế ả ủ ể ộ ấ ề PTTQ giúp h c sinh hình dung, t ọ ưở ng t ượ ng các chi
ti t, hình nh, hình t ế ả ượ ng nhân v t trong TPVC ậ
Trang 18CH ƯƠ NG 2 KH O SÁT TH C TR NG Ả Ự Ạ
VI C THI T K VÀ S D NG PTTQ Ệ Ế Ế Ử Ụ
• KH O SÁT Ả
• ĐÁNH GIÁ K T QU KH O SÁT Ế Ả Ả
Trang 21Đ I T Ố ƯỢ NG KH O SÁT Ả
• D gi 7 ti t d y (4 GV Tr ự ờ ế ạ ườ ng THPT Mang Thít, 1 GV Tr ườ ng c p 2-3 M Ph ấ ỹ ướ c)
• Phi u đi u tra ế ề
+ GV (29 phi u 11 tr ế ở ườ ng THPT trong t nh ỉ
Vĩnh Long)
+ HS (65 phi u kh i 12, 110 phi u kh i 11, ế ở ố ế ở ố
129 phi u kh i 10, c a 2 tr ế ở ố ủ ườ ng: THPT
Mang Thít, c p 2-3 Phú Qu i) ấ ớ
Phi u đi u tra đ ế ề ượ c phát nhi u GV, nhi u ở ề ề
kh i l p nhi u đ a bàn khác nhau trong t nh ố ớ ở ề ị ỉ
đ tăng đ tin c y c a câu tr l i ể ộ ậ ủ ả ờ
Trang 22+ Nh n xét c a HS v tranh nh tr c quan trong SGK ậ ủ ề ả ự
ph c v cho quá trình tìm hi u TPVCNN ụ ụ ể
Trang 24K T QU KH O SÁT Ế Ả Ả
B ng: Th ng kê ý ki n giáo viên ả ố ế
T ng ổ phi u ế
Đ.Ý KÝK KĐÝ T l ỉ ệ
Đ.Ý (%)
T l ỉ ệ KÝK (%)
T l ỉ ệ KĐÝ (%)
Trang 25Không
đ ng ý ồ (KĐY)
T ng ổ phi u ế
T l ỉ ệ
ĐY (%)
T l ỉ ệ KĐY (%)
T l ỉ ệ KYK (%)
Trang 26B ng 5: Tranh nh tr c quan ph c v cho d y h c TPVC ả ả ự ụ ụ ạ ọ
trong SGK Ng Văn l p 10, b chu n: ữ ớ ộ ẩ
Trang 28NH N XÉT VÀ RÚT KINH NGHI M T Ậ Ệ Ừ
NH NG TI T D GI Ữ Ế Ự Ờ
T thành công và h n ch c a GV trong vi c thi t k và ừ ạ ế ủ ệ ế ế
s d ng PTTQ, lu n văn rút ra m t s kinh nghi m: ử ụ ậ ộ ố ệ
• Ch n n i dung tr ng tâm ho c v n đ lí thú liên quan ọ ộ ọ ặ ấ ề
đ n n i dung và ngh thu t c a tác ph m đ thi t k ế ộ ệ ậ ủ ẩ ể ế ế PTTQ
• Ch n ch t li u, màu s c sinh đ ng; tăng kh năng liên ọ ấ ệ ắ ộ ả
t ưở ng t ưở ng t ượ ng, t duy c a h c sinh ư ủ ọ
• S d ng đúng th i đi m ử ụ ờ ể
• K t h p v i ph ế ợ ớ ươ ng pháp khác
Trang 29ĐÁNH GIÁ K T QU Ế Ả CÁC PHI U KH O SÁT Ế Ả
• Nh n th y l i ích c a các thi t b kĩ thu t nh ng ậ ấ ợ ủ ế ị ậ ư
ch a m nh d n “ ư ạ ạ l i d ng ợ ụ ” chúng đ thi t k và trình ể ế ế chi u bài h c ế ọ
• GV cũng nh n th y nh ng PTTQ cung c p cho môn ậ ấ ữ ấ
NV quá ít i ỏ ti t h c v n kém sinh đ ng, ít gây ế ọ ẫ ộ
Trang 30ĐÁNH GIÁ K T QU Ế Ả CÁC PHI U KH O SÁT Ế Ả
Trang 31CH ƯƠ NG 3 THI T K VÀ TH C NGHI M Ế Ế Ự Ệ
Trang 33M C TIÊU THI T K Ụ Ế Ế
• PTTQ giúp HS chi m lĩnh ki n th c bài h c ế ế ứ ọ
• Tăng kh năng liên t ả ưở ng, t ưở ng t ượ ng, kh ả năng t duy ư
Trang 34Đ I T Ố ƯỢ NG THI T K Ế Ế
Có hai đ i t ố ượ ng c n xem xét khi thi t k PTTQ ầ ế ế
• Đ i t ố ượ ng ti p nh n – bài h c c n ti p nh n ế ậ ọ ầ ế ậ
• HS - ng ườ ế i ti p nh n bài h c ậ ọ
Trang 35N I DUNG THI T K Ộ Ế Ế
• Khi tìm hi u ti u d n GV/HS cung c p chân ể ể ẫ ấ
dung tác gi , s ki n quan tr ng trong cu c ả ự ệ ọ ộ
Trang 36di n PTTQ ễ
Trang 38TR ƯỜ NG VÀ H C SINH TH C NGHI M Ọ Ự Ệ
Th c hi n 10 ti t d y v TPVCNN, bao g m: ự ệ ế ạ ề ồ
- Tr ườ ng THPT BC Mang Thít (huy n Mang ệ
Thít, Vĩnh Long) v i 2 l p 11C và 12F ớ ớ
- Tr ườ ng THPT Nguy n Thông (th xã Vĩnh ễ ị
Long) v i 3 l p 12A7, 12A10, 11A8 ớ ớ
- Tr ườ ng THPT Mang Thít (huy n Mang Thít) ệ
v i 9 l p 12/5, 12/6, 12/11, 11/7, 11/9, 10/2, 10/4, ớ ớ 10/7, 10/13
• Là nh ng l p h c theo ch ữ ớ ọ ươ ng trình NV c ơ
b n Và l p 12 v n theo h c ch ả ớ ẫ ọ ươ ng trình Văn
h c ch nh lí h p nh t năm 2000 ọ ỉ ợ ấ
Trang 39N I DUNG TH C NGHI M Ộ Ự Ệ
• BÀI TH C NGHI M Ự Ệ
• TI N TRÌNH TH C NGHI M Ế Ự Ệ
Trang 40V th : Tác ph m “ ề ơ ẩ Tôi yêu em”
V k ch: Đo n trích “ ề ị ạ Tình yêu và thù h n ậ ” (v bi k ch “ở ị mê-ô và Giu-li-ét”)
Trang 41• Đ C HI U VĂN B N Ọ Ể Ả (Đ c văn b n, tóm t t văn ọ ả ắ
b n, phân tích hình t ả ượ ng nhân v t hay b c ậ ứ tranh tâm tr ng c a nhân v t tr tình ạ ủ ậ ữ
• C NG C Ủ Ố
Trang 42PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế TRANH NH Ả
Tăng kh năng liên ả
t ưở ng, t ưở ng t ượ ng và
kh c sâu ki n th c v ắ ế ứ ề
nguyên lí “t ng băng trôi ả ”
Trang 43Pu-skin bị sát hại vào tháng 1/1837 Khi tìm hi u ti u d nTh i đi m s d ng: ờ ể ể ử ụể ẫ
N i dung s d ng: ộ ử ụ
Nhà th Pu-skin đ u ơ ấ súng và b th ị ươ ng
t i Pháp ạ
PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế TRANH NH Ả
Trang 44k t nghĩa ế
M c đích: ụ
Giúp HS hình dung hình nh các ả nhân v t, tình c m ậ ả anh em đáng trân
tr ng ọ
PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế TRANH NH Ả
Trang 45TU SĨ RÂN
LÂU-NHÀ
NHÀ TA-GHIU
Yêu nhau
.S Đ Ơ Ồ
Trang 46PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế DI N K CH Ễ Ị
Trang 47Th i đi m s ờ ể ử
d ng: ụ Khi tìm hi u ể tình c m ả
Xôcôlôp và bé Vania dành cho nhau
N i dung s ộ ử
d ng: ụ Minh ho tình ạ
c m cha con ả
Th i đi m s ờ ể ử
d ng: ụ Khi tìm hi u tình ể
c nh Gi ả ăng giăng và Phăng-tin khi g p Gia-ve ặ
Van-PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế
TRANH MINH HO C A HS Ạ Ủ
Trang 48Và trích phim “Tam qu c di n nghĩa ố ễ ”,
đo n C Thành ạ ở ổ
+ Th i đi m s d ng ờ ể ử ụ : Khi k t thúc bài h cế ọ
+ N i dung s d ng ộ ử ụ : Gi i thi u đo n phim v ớ ệ ạ ề
Trang 498 Dùng l i l ờ ẽ thô t c ụ
9 L y tên là ấ Ma-đ -len ơ
d Cô-dét
………
…
10 Bán răng và bán tóc.
11 Vu t m t ố ắ cho Phăng-tin.
12 S ng trong ố
s đày đo c a ự ạ ủ
v ch ng Tê- ợ ồ nác-đi-ê
PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế BI U B NG Ể Ả CHI TI T NGH THU T NÀY C A NHÂN V T NÀO? Ế Ệ Ậ Ủ Ậ
Trang 50PTTQ Đ ƯỢ C THI T K : Ế Ế BI U B NG C A HS Ể Ả Ủ
Th i ờ
đi m s ể ử
d ng: ụ Khi
c ng c ủ ố bài
Trang 51PTTQ đ ượ c trình di n b ng ễ ằ
M.PowerPoint
Trang 52ĐÁNH GIÁ K T QU TH C NGHI M Ế Ả Ự Ệ
CÂU H I KH O SÁT BÀI Ỏ Ả
“H I TR NG C THÀNH” Ồ Ố Ổ
(1) Em có thích cách ti p c n tác ph m (s d ng ế ậ ẩ ử ụ tranh nh,…) nh ti t h c này không? Vì sao ả ư ế ọ
em nghĩ v y? ậ
(2) C c di n tam qu c đ ụ ệ ố ượ c phân chia nh th ư ế nào?
(3) Ý nghĩa c a h i tr ng C Thành? ủ ồ ố ổ
(4) Bài h c c a b n thân em qua câu chuy n v ọ ủ ả ệ ề
Tr ươ ng Phi và Quan Công?
Trang 53D ướ i đây là b ng th ng kê các câu h i ả ố ỏ (2), (3), (4)
Trang 54NH NG KHÓ KHĂN VÀ H Ữ ƯỚ NG KH C PH C Ắ Ụ KHÓ KHĂN KHI THI T K VÀ S D NG PTTQ Ế Ế Ử Ụ
TRONG VI C D Y H C TPVCNN Ệ Ạ Ọ
• KHÓ KHĂN
• HƯỚNG KH C PH CẮ Ụ
Trang 55KHÓ KHĂN
- Khách quan
+ TPVCNN không (ho c ít) xu t hi n trong đ ặ ấ ệ ề
ki m tra, đ thi ể ề
+ Thi t b , đ dùng d y h c trang b cho môn ế ị ồ ạ ọ ị
Ng Văn nói chung và b ph n VCNN nói riêng ữ ộ ậ
Trang 56KHÓ KHĂN
- Ch quan:ủ
• HS trình bày bi u b ng, s đ thì nhìn không ể ả ơ ồ
rõ, m t nhi u th i gian cho vi c trình bày ấ ề ờ ệ
• Khi trình chi u, HS ch lo vi t ế ỉ ế kh năng suy ả nghĩ, tr l i nh ng câu h i c a GV không còn ả ờ ữ ỏ ủ sinh đ ng ộ
• GV thi t k PTTQ ch a bám sát vào m c tiêu, ế ế ư ụ
n i dung bài h c, nguyên t c thi t k ộ ọ ắ ế ế
• GV không nh n th c vai trò c a PTTQ, không ậ ứ ủ
ch u khó thi t k PTTQ phát tri n t duy HS ị ế ế ể ư
Trang 57H ƯỚ NG KH C PH C Ắ Ụ
Khi d y h c TPVCNN có s d ng PTTQ, GV c n ạ ọ ử ụ ầ chú ý vào các đi m sau: ể
- Xoáy vào tr ng tâm bài h c: Thi u th i gian thì ọ ọ ế ờ
GV cho HS chu n b bài m i v i s l ẩ ị ớ ớ ố ượ ng câu
h i ít nh ng ch t l ỏ ư ấ ượ ng cao, PTTQ ít nh ng ư
hi u qu ệ ả
- Tăng s l n và tính hi u qu ố ầ ệ ả
- PTTQ đ ượ ử ụ c s d ng đúng th i đi m, kh i g i ờ ể ơ ợ đúng v n đ k t h p thuy t gi ng sinh đ ng, ấ ề ế ợ ế ả ộ
h c sinh v n có th hi u bài và nh lâu ọ ẫ ể ể ớ
Trang 58H ƯỚ NG KH C PH C Ắ Ụ
- H ướ ng d n h c sinh t o PTTQ: v tranh c m ẫ ọ ạ ẽ ả
nh n v nhân v t, tác ph m ậ ề ậ ẩ tăng kh năng ả
t duy c a HS ư ủ
- Trong đ ki m tra hàng tháng, GV có th đ a ề ể ể ư
nh ng câu h i t lu n ng n, đ làm văn v ữ ỏ ự ậ ắ ề ề VCNN, bên c nh ngh lu n v TPVCVN, cho ạ ị ậ ề
Trang 59H ƯỚ NG KH C PH C Ắ Ụ
- GV c n k t h p nhu n nhuy n nhi u PP d y ầ ế ợ ầ ễ ề ạ
h c, tránh tuy t đ i hoá m t PP nào ọ ệ ố ộ
- S d ng bài gi ng đi n t ử ụ ả ệ ử
- S năng đ ng nghiên c u h c h i c a ng ự ộ ứ ọ ỏ ủ ườ i
GV
Trang 60K T LU N Ế Ậ
• Thi t k và s d ng PTTQ là đi u vô cùng c n ế ế ử ụ ề ầ thi t khi d y h c TPVC, nh t là TPVCNN ế ạ ọ ấ
• Nh ng thành công và h n ch trong quá trình ữ ạ ế
th c nghi m s là nh ng bài h c kinh nghi m ự ệ ẽ ữ ọ ệ khi d y h c có s d ng PTTQ ạ ọ ử ụ
Trang 61lu n văn nêu ra nh ng gi i pháp c n thi t đ tăng ậ ữ ả ầ ế ểtính hi u qu c a PTTQ trong vi c d y h c ệ ả ủ ệ ạ ọ
TPVCNN
Trang 62CHÂN THÀNH C M N S Ả Ơ Ự