Vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt nam hiện nay

Tài liệu tham khảo Vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt nam hiện nay

Tóm tắt luận văn

Về đề tài: "Vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ,

chiến sĩ Công an trong điều kiện kinh tế thị trờng

định hớng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay"

1 Lý do chọn đề tài

Sở dĩ em chọn đề tài khá phức tạp và mang tính nhạy cảm cao trên

đây là vì:

- Đạo đức cách mạng có vị trí đặc biệt quan trọng đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc trớc đây và sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nớc trong giai đoạn hiện nay

- Việc thấm nhuần sâu sắc những yêu cầu, nguyên tắc, nội dung của

đạo đức cách mạng và nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an trong điều kiện kinh tế thị trờng định hớng xã hội chủ nghĩa là vấn

đề mang tính cấp bách cả về lý luận lẫn thực tiễn không chỉ trong giai đoạn hiện nay mà còn trong toàn bộ sự nghiệp cách mạng của Đảng

- Vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an trong điều kiện kinh tế thị trờng định hớng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam hiện nay đang là vấn đề có vấn đề cần đợc lý giải, phân tích dới góc độ triết học nhằm tìm ra những giải pháp mang tính lý luận và giá trị thực tiễn cao

- Hiện nay em đang công tác tại Phòng giáo dục, Cục công tác chính trị, Tổng cục xây dựng lực lợng Công an nhân dân, Bộ công an là cơ quan trực tiếp tham mu giúp việc cho Đảng ủy Công an Trung ơng và lãnh

đạo Bộ công an về công tác tuyên huấn của Đảng trong đó có công tác giáo dục chính trị t tởng, là một trong những nội dung quan trọng của công tác này là tổ chức, hớng dẫn, theo dõi, đẩy mạnh phong trào học tập, thực hiện

6 điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nớc

2 Mục đích của luận văn

Trên cơ sở lý luận về đạo đức của chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng cơ bản của Chủ tịch Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng, xuất phát từ thực trạng đạo đức của cán bộ, chiến sĩ công an trong giai đoạn hiện nay, luận văn đi sâu phân tích, lý giải thực trạng, nguyên nhân tình hình đạo đức và vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng trong lực lợng Công an nhân dân vừa mang tính phổ biến, vừa mang tính đặc thù Từ đó, luận văn tập trung đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm nâng cao đạo đức cách mạng cho cán

bộ, chiến sĩ công an nhân dân trong tình hình hiện nay, góp phần xây dựng lực lợng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, từng bớc hiện đại đáp ứng yêu cầu cao của sự nghiệp đổi mới đất nớc

3 Nhiệm vụ trọng tâm của luận văn

- Làm rõ quan niệm mác-xít về đạo đức và quan niệm của Chủ tịch

Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng

- Làm rõ tầm quan trọng và yêu cầu của việc nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an ở Việt Nam hiện nay

- Phân tích, lý giải thực trạng đạo đức của cán bộ, chiến sĩ công an trong điều kiện kinh tế thị trờng định hớng XHCN và tìm ra nguyên nhân trực tiếp và gián tiếp làm nảy sinh thực trạng đó

- Căn cứ vào đối tợng nghiên cứu mang tính đặc thù, luận văn không

đề cập đến những giải pháp chung cho mọi đối tợng mà tập trung xây dựng,

đề xuất các giải pháp cơ bản, trọng tâm, trực tiếp nhằm nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an trong giai đoạn hiện nay

4 Cơ sở lý luận và phơng pháp nghiên cứu

- Luận văn xuất phát từ quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, t t-ởng Hồ Chí Minh, đờng lối, chủ trơng, chính sách của Đảng, nhà nớc, Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng ủy Công an Trung ơng và lãnh đạo Bộ côngg an

về vấn đề đạo đức và vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng, đồng thời có sử

dụng kết quả nghiên cứu của các tác giả khác đã đợc công bố liên quan đến

đề tài luận văn

- Luận văn vận dụng tổng hợp các phơng pháp của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, các phơng pháp lịch sử và lôgíc, phân tích và tổng hợp, kết quả điều tra xã hội học trong và ngoài lực lợng công an nhân dân để thực hiện mục đích và nhiệm vụ đề tài đặt ra

5 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, tiểu kết chơng, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 2 chơng, 6 tiết

Toàn văn bản luận văn dài 105 trang đánh máy vi tính, khổ A4 em

đã gửi các thầy - các nhà khoa học trong Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ triết học theo Quyết định số 323/QĐ-HVCTQG của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Hà Nội, ngày 2 tháng 11 năm 2004 của Giám đốc Học viện - PGS.TS Tô Huy Rứa

Sau đây em xin trình bày những nội dung cơ bản nhất của luận văn

Về chơng 1:

Tầm quan trọng và yêu cầu của việc nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an ở Việt Nam hiện nay.

Trong chơng này luận văn tập trung đi sâu phân tích, lý giải thành 3 tiết:

1.1 Về đạo đức cách mạng

1.2 Tầm quan trọng của việc nâng cao đạo đức cách mạng cho cán

bộ, chiến sĩ trong lực lợng Công an nhân dân hiện nay

1.3 Những yêu cầu của việc nâng cao đạo đức cách mạng cho cán

bộ, chiến sĩ trong lực lợng Công an nhân dân hiện nay

ở tiết 1: Về đạo đức cách mạng.

ở tiết này, luận văn đã làm rõ: Một số quan niệm ngoài mác-xít về

đạo đức; quan niệm mác-xít về đạo đức và quan niệm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về đạo đức và đạo đức cách mạng

- Về một số quan niệm ngoài mác-xít về đạo đức Luận văn đã tiến hành khảo cứu các học thuyết đạo đức phơng Đông và phơng Tây qua các thời kỳ từ cổ đại đến trớc khi chủ nghĩa Mác ra đời (khoảng giữa Thế kỷ XIX) Từ các quan niệm về đạo đức của Nho giáo, Phật giáo, Đạo gia, Đô môcrít, Êpô quya, Platôn, các học thuyết thời kỳ phục hng, thời kỳ ánh sáng

và triết học cổ điển Đức để chỉ ra những yếu tố tích cực đáng trân trọng đã

đợc C.Mác, Ph.Ăngghen, V.I Lênin và Chủ tịch Hồ Chí Minh kế thừa một cách có chọn lọc để xây dựng nên học thuyết cách mạng, khoa học về đạo

đức và đạo đức cách mạng

- Trong quan niệm mác-xít về đạo đức

Luận văn thừa nhận khái niệm đạo đức mang tính đúng đắn, khoa học, đầy đủ đợc nêu trong giáo trình đạo đức học của khoa triết học - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh do nhà xuất bản Chính trị Quốc gia

ấn hành năm 2000 là:

"Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, là tập hợp những nguyên tắc, quy tắc, chuẩn mực xã hội, nhằm điều chỉnh và đánh giá cách ứng xử của con ngời trong quan hệ với nhau và quan hệ với xã hội, chúng đợc thực hiện bởi niềm tin cá nhân, bởi truyền thống và sức mạnh của d luận xã hội"

Để từ đó khẳng định quan điểm nhất nguyên duy vật của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử của triết học Mác - Lênin

về đạo đức là hoàn toàn đúng đắn, khoa học Đạo đức có quy luật vận động nội tại riêng, nhng thích ứng với mỗi chế độ kinh tế, mỗi hình thức kinh tế -xã hội bao giờ cũng có mặt hình thái đạo đức nhất định Đạo đức đợc nảy sinh trớc hết từ nhu cầu phối hợp hành động trong lao động sản xuất vật chất, trong đấu tranh xã hội, quản lý xã hội, phân phối sản phẩm và quan hệ giữa con ngời với con ngời Đạo đức trong xã hội có giai cấp mang bản chất giai cấp, đạo đức có tính dân tộc và nhân loại

Tiếp đó luận văn phân tích làm rõ đạo đức cộng sản là thành quả phát triển cao trong lịch sử phát triển lâu dài của đạo đức Đạo đức cộng sản

là kết quả của sự phủ định biện chứng những giá trị đạo đức đã có trong lịch

sử C.Mác - Ph.Ăngghen là những ngời đặt nền móng và V.I Lênin là ngời

kế thừa và phát triển Trên cơ sở đó luận văn luận giải các phạm trù đạo đức học mác-xít cơ bản nh: ý nghĩa cuộc sống, hạnh phúc, nghĩa vụ, lơng tâm, thiện - ác là những nội dung lý luận cơ bản, cần thiết phục vụ mục đích nghiên cứu của đề tài

- Trong quan niệm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về đạo đức

Luận văn đã đi đến kết luận: Đạo đức cách mạng theo quan niệm của Chủ tịch Hồ Chí Minh là đạo đức hớng tới sự nghiệp cứu nớc, giải phóng dân tộc, giải phóng nhân dân lao động khỏi chế độ nô lệ, giành độc lập, tự do cho dân tộc, xây dựng thành công xã hội mới - chế độ XHCN và CSCN ở Việt Nam

Quan niệm này đợc Chủ tịch Hồ Chí Minh cụ thể hóa thành những nội dung cơ bản của chuẩn mực đạo đức cách mạng là:

+ Trung với nớc, hiếu với dân, suốt đời phấn đấu hy sinh vì độc lập

tự do của Tổ quốc, vì CNXH

+ Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô t - mình vì mọi ngời

+ Yêu thơng quý trọng con ngời

+ Có tinh thần quốc tế trong sáng, chân chính

Tiếp đó luận văn đã hệ thống hóa các nguyên tắc và phơng châm để xây dựng nền đạo đức cách mạng, định hớng cho sự lãnh đạo của Đảng và việc rèn luyện, tu dỡng đạo đức của mỗi ngời theo t tởng đạo đức Hồ Chí Minh là:

+ Nói đi đôi với làm, nêu gơng sáng về đạo đức là một yêu cầu, một phơng châm lớn và sâu sắc để xây dựng đạo đức mới - đạo đức cộng sản

+ "Xây" đi đôi với "chống" là nguyên tắc chỉ đạo mang tính bắt buộc, là đòi hỏi khách quan để xây dựng đạo đức mới - đạo đức cách mạng

+ Phải tu dỡng đạo đức kiên trì, bền bỉ, hàng ngày, hàng giờ trong suốt cuộc đời

+ Luôn luôn tự phê bình và phê bình là vũ khí sắc bén của Đảng, của mỗi ngời, mỗi cán bộ, đảng viên trong quá trình tu dỡng rèn luyện, xây dựng đạo đức cách mạng

ở tiết 2 chơng 1: Tầm quan trọng của việc nâng cao đạo đức

cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an hiện nay.

Trong tiết này, luận văn đã tập trung đi sâu làm rõ: Cán bộ, chiến sĩ công an - lực lợng xã hội đặc thù; và nâng cao đạo đức cách mạng cho cán

bộ, chiến sĩ trong lực lợng Công an nhân dân - đòi hỏi khách quan của công cuộc đổi mới

Khi đi sâu phân tích làm rõ: Cán bộ, chiến sĩ côngg an - lực lợng xã hội đặc thù Luận văn đã lý giải tính đặc thù cấp đ ợc thể hiện ở những

điểm:

- Đặc thù do chức năng, nhiệm vụ công tác công an Đặc thù này

đ-ợc quán triệt trong suốt chiều dài lịch sử gần 60 năm thành lập lực lợng Công an nhân dân từ Sắc lệnh số 23-SL (21/2/1946) do Chủ tịch Hồ Chí Minh ký đến Nghị định số 136/CP năm 2003 của Thủ tớng Chính phủ

- Đặc thù do lĩnh vực công tác công an trải ra trên phạm vi rộng lớn, bao trùm toàn xã hội: Chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội với hai nhiệm vụ cơ bản là bảo vệ: độc lập, chủ quyền và đấu tranh phòng, chống tội phạm [tr 39]

- Đặc thù do môi trờng công tác, chiến đấu cực kỳ phức tạp, gay go, quyết liệt liên quan đến luật pháp, đến phòng chống tội phạm, đến an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội

Do tính đặc thù ấy mà việc thờng xuyên phải nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an có tầm quan trọng đặc biệt

Khi phân tích làm rõ: Việc nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ trong lực lợng Công an nhân dân - đòi hỏi khách quan của công cuộc đổi mới Luận văn đã bám sát Nghị quyết Đại hội IX của Đảng và t t-ởng đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh để khẳng định rứt khoát công cuộc

đổi mới toàn diện đất nớc hiện nay đặt ra yêu cầu chất lợng đội ngũ cán bộ nói chung và cán bộ chiến sĩ công an nói riêng là rất cao, trong đó trớc hết

là phẩm chất đạo đức cách mạng

ở tiết 3: Những yêu cầu của việc nâng cao đạo đức cách mạng

cho cán bộ, chiến sĩ trong lực lợng Công an nhân dân hiện nay.

Luận văn đề ra 3 yêu cầu cơ bản cần đợc quán triệt và tổ chức thực hiện thật tốt thì mới có thể nâng cao đợc đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an là: Yêu cầu nâng cao về nhận thức đạo đức; yêu cầu nâng cao về hành vi đạo đức và yêu cầu về phẩm chất đạo đức của đội ngũ cán

bộ, chiến sĩ công an

- Về nhận thức: Cần đợc tiến hành sâu rộng, thờng xuyên liên tục việc giáo dục, bồi dỡng, nâng cao đạo đức cách mạng cho mọi cán bộ chiến

sĩ công an theo t tởng đạo đức Hồ Chí Minh, trong đó trớc là học tập, thực hiện thật tốt 6 điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân trong tình hình mới và

đặt ra việc xây dựng những chuẩn mực đạo đức cụ thể phù hợp với mỗi đối tợng của lực lợng công an nhân dân

- Về hành vi: Cần đợc thể hiện trong mỗi lời nói, mỗi việc làm cụ thể của từng cán bộ, chiến sĩ công an trong thực hiện các chuẩn mực đạo

đức cách mạng, phải làm gơng cho quần chúng, tích cực tuyên truyền, giáo dục quần chúng trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ của Công an nhân dân

- Về phẩm chất đạo đức: Đó là yêu cầu tạo nên "chất ngời" trong mọi cán bộ chiến sĩ công an, không có phẩm chất đạo đức cách mạng trong sáng thì không thể hoàn thành đợc nhiệm vụ, góp phần giữ vững định hớng XHCN

Về chơng 2:

Vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công

an ở Việt Nam hiện nay - thực trạng và giải pháp.

Trong chơng này, luận văn cũng tập trung đi sâu phân tích, lý giải bằng những luận cứ, luận điểm khoa học, có số liệu thực tế chứng minh ở 3 tiết lớn:

2.1 Sự tác động của kinh tế thị trờng đối với đạo đức

2.2 Thực trạng đạo đức và vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng trong lực lợng Công an nhân dân ở Việt Nam hiện nay

2.3 Một số giải pháp cơ bản nhằm nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an hiện nay

ở tiết 1 của chơng 2: Sự tác động của kinh tế thị trờng đổi mới

đạo đức.

Tiết này, luận văn đã làm rõ: Tính tất yếu của quá trình chuyển từ nền kinh tế tập trung quan liêu, bao cấp sang nền kinh tế thị trờng định h-ớng XHCN; sự tác động của kinh tế thị trờng đối với đạo đức và sự tác động trở lại của đạo đức đối với kinh tế thị trờng định hớng XHCN

- Về tính tất yếu của quá trình chuyển từ nền kinh tế tập trung quan liêu, bao cấp sang nền kinh tế thị trờng định hớng XHCN Luận văn đã c chỉ rõ những u điểm và khuyết tật của mô hình kinh tế chỉ huy với cơ chế

kế hoạch hóa, tập trung quan liêu, bao cấp Đồng thời chỉ ra những u điểm nổi bật của kinh tế thị trờng và kinh tế thị trờng định hớng XHCN, vì vậy đó

là xu thế tất yếu mang tính khách quan

- Về sự tác động của kinh tế thị trờng đối với đạo đức Luận văn đã phân tích những quan điểm khác nhau về mối quan hệ tác động qua lại của kinh tế thị trờng đổi mới đạo đức để đi tới kết luận" kinh tế thị trờng tác

động đến sự hình thành và phát triển của đạo đức theo hai hớng: vừa có tính tích cực và có tiêu cực do bản chất nội tại của nó và sự tiếp nhận của chủ thể

- Về sự tác động trở lại của đạo đức đổi mới với kinh tế thị trờng

định hớng XHCN Luận văn đã lý giải, làm rõ vai trò quan trọng của đạo

đức trong việc khẳng định sự tồn tại, phát triển của kinh tế thị tr ờng đúng

định hớng XHCN và làm chệch hớng XHCN khi chủ nghĩa cá nhân tác

động

Trong tiết 2 của chơng 2: Thực trạng đạo đức và vấn đề nâng

cao đạo đức cách mạng trong lực lợng Công an nhân dân ở Việt Nam hiện nay.

Tiết này luận văn đi sâu phân tích: Những biểu hiện đạo đức của cán

bộ, chiến sĩ công an trong điều kiện kinh tế thị trờng; vấn đề nâng cao đạo

đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an trong điều kiện kinh tế thị tr-ờng và nguyên nhân của thực trạng đạo đức và vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng trong lực lợng Công an nhân dân

- Về những biểu hiện đạo đức của cán bộ, chiến sĩ trong điều kiện kinh tế thị trờng

Luận văn đã làm rõ những tiến bộ về đạo đức của cán bộ chiến sĩ công an đợc thể hiện trên các mặt:

+ Đại đa số cán bộ, chiến sĩ công an luôn tuyệt đối trung thành với

sự nghiệp cách mạng của Đảng, Nhà nớc và nhân dân

+ Đại bộ phận cán bộ, chiến sĩ công an đã tích cực phấn đấu, rèn luyện, tu dỡng để có đợc "t cách công an cách mạng" theo 6 điều Bác Hồ dạy [tr 67]

+ Đa số cán bộ, chiến sĩ công an đã nêu cao tinh thần trách nhiệm trong công tác

Sau đó luận văn đã tập trung làm rõ những biểu hiện yếu, kém, khuyết điểm về phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống của cán bộ, chiến sĩ công an hiện nay cần đợc sửa chữa, khắc phục trong thời gian tới

- Trong những "Vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ công an trong điều kiện kinh tế thị trờng" Luận văn đã chỉ ra những vấn đề đáng quan tâm là:

+ Hoàn thiện và hoàn chỉnh hệ thống cơ chế, chính sách, pháp luật, khắc phục mọi sơ hở, thiếu sót

+ Chủ động tranh thủ sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đảng, chính quyền, sự phối hợp của các ngành, các tổ chức chính trị - xã hội, sự giúp đỡ của nhân dân

+ Nâng cao nhận thức cho cán bộ, chiến sĩ công an về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của đạo đức cách mạng

+ Nâng cao đạo đức cách mạng trong điều kiện KTTT phải gắn liền với nâng cao giác ngộ chính trị, lý tởng XHCN, nắm vững đờng lối đổi mới của đảng, chiến lợc bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới

+ Nâng cao đạo đức cách mạng trong điều kiện hiện nay phải đợc tiến hành đồng bộ với việc đổi mới, hoàn thiện, xây dựng tổ chức bộ máy Công an nhân dân

+ Nâng cao đạo đức cách mạng cho cán bộ chiến sĩ công an trong

điều kiện kinh tế thị trờng định hớng XHCN phải quan tâm trớc hết đến đội ngũ chuyên trách làm công tác chính trị t tởng trong Công an nhân dân

- Về nguyên nhân của thực trạng đạo đức và vấn đề nâng cao đạo

đức cách mạng trong lực lợng Công an nhân dân Luận văn đã tập trung làm

rõ các nguyên nhân trực tiếp làm suy thoái đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, chiến sĩ công an là:

+ Cán bộ, chiến sĩ công an hiện nay đang trở thành đối tợng tấn công trực diện của các loại tội phạm

+ Trình độ dân trí của một bộ phận không nhỏ quần chúng còn thấp, quen sống theo "đạo lý", theo "lệ", ý thức chấp hành luật pháp cha cao

+ Các thế lực thù địch luôn coi công an và quân đội là mục tiêu, là

đối tợng tấn công của chúng

Đồng thời luận văn cũng chỉ ra nguyên nhân của những hạn chế, yếu kém trong vấn đề nâng cao đạo đức cách mạng trong lực lợng Công an nhân dân là: