Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện trong hoạt động giảng dạy và giáo dục học sinh của giáo viên .... Để thực hiện được mục tiêu trên, yêu cầu đặt ra cho ngành giáo dục là p
Trang 1Lời cảm ơn
Với tình cảm chân thành, tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn tới Đại học Giáo dục, Khoa Quản lý Giáo dục, Trường Đại học Quốc Gia Hà Nội đã tạo cơ hội cho tôi được học tập, nghiên cứu những kiến thức hữu ích, đặc biệt là kiến thức quản lý giáo dục
Với lòng kính trọng và tình cảm chân thành, tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn đến các thầy cô giáo những người đã tận tâm với nghề, đặc biệt tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến PGS.TS.Nguyễn Thị Phương Hoa, người mà tôi rất quý mến, người đã chỉ bảo và hướng dẫn tận tình cho tôi để tôi hoàn thành luận văn của mình
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu, cảm ơn các thầy cô giáo, các
em học sinh tại trường Tiểu học Trung Hòa quận Cầu Giấy đã tạo điều kiện
để tôi có thể hoàn thành luận văn này
Tôi xin chân thành cảm ơn bạn bè, đồng nghiệp, gia đình đã luôn động viên, khuyến khích và tạo điều kiện để tôi hoàn thành luận văn
Mặc dù có nhiều cố gắng trong học tập, nghiên cứu, song do nội dung nghiên cứu là một vấn đề mới, liên quan đến công tác quản lý xây dựng trường học thân thiện của Hiệu trưởng trường Tiểu học nên luận văn còn có thể vẫn còn những hạn chế nhất định Kính mong các thầy cô giáo trong Hội đồng chấm luận văn chỉ bảo, các bạn đồng nghiệp góp ý để luận văn được hoàn thiện hơn, được triển khai, ứng dụng có hiệu quả tại đơn vị, góp phần thúc đẩy phong trào xây dựng trường học thân thiện đạt được hiệu quả
Xin trân trọng cảm ơn
Tác giả
Nguyễn Thị Hồng Phương
Trang 2UNICEF Quỹ nhi đồng Liên hiệp quốc
Trang 3MỤC LỤC
Trang
Lời cảm ơn i
Danh mục viết tắt ii
Mục lục iii
Danh mục các bảng, sơ đồ vi
MỞ ĐẦU 1
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ VIỆC XÂY DỰNG NHÀ TRƯỜNG THÂN THIỆN Ở CẤP TIỂU HỌC 7
1.1 Vài nét về lịch sử nghiên cứu vấn đề .7
1.1.1 Trên thế giới 7
1.1.2 Ở Việt Nam 7
1.2 Một số khái niệm cơ bản 8
1.2.1 Các khái niệm liên quan đến vấn đề quản lý 8
1.2.2 Khái niệm liên quan đến nhà trường thân thiện 16
1.3 Trường Tiểu học trong hệ thống giáo dục quốc dân 17
1.3.1 Vị trí trường Tiểu học .17
1.3.2 Nhiệm vụ và quyền hạn của trường Tiểu học 17
1.3.3 Mục tiêu quản lí trường Tiểu học 18
1.4 Xây dựng nhà trường thân thiện ở trường tiểu học 19
1.4.1 Văn hóa nhà trường với vấn đề xây dụng nhà trường thân thiện 19
1.4.2 Vai trò của việc xây dựng nhà trường thân thiện ở trường tiểu học 20
1.4.3 Nội dung quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học 20
1.5 Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện đến chất lượng giáo dục .23
1.5.1 Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện trong hoạt động giảng dạy và giáo dục học sinh của giáo viên 23
1.5.2 Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện trong quá trình giáo dục học sinh phát triển toàn diện 23
1.6 Những điều kiện cần thiết để xây dựng nhà trường thân thiện .24
Tiểu kết Chương 1 25
Trang 4Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ VIỆC XÂY DỰNG NHÀ
TRƯỜNG THÂN THIỆN Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC TRUNG HOÀ,
QUẬN CẦU GIẤY, HÀ NỘI 26
2.1 Vài nét khái quát về vị trí địa lý, dân số, tình hình kinh tế chính trị, văn hóa xã hội phường Trung Hoàm quận Cầu Giấy, Hà Nội 26
2.1.1 Vị trí địa lý, dân số phường Trung Hòa 26
2.1.2 Tình hình kinh tế, chính trị, xã hội phường Trung Hòa 26
2.2 Khái quát về Trường tiểu học Trung Hòa .27
2.2.1 Mục tiêu của nhà trường 27
2.2.2 Cơ cấu tổ chức của nhà trường 28
2.2.3 Số phòng chức năng phục vụ các hoạt động dạy và học 28
2.2.4 Các trang thiết bị hiện đại phục vụ giảng dạy 29
2.2 Thực trạng chất lượng đào tạo trong 5 năm học (từ năm học 2009-2010 đến năm học 2013 - 2014) 29
2.3 Thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học Trung Hòa (từ năm 2009 đến năm 2014) 30
2.3.1 Thực trạng về xây dựng môi trường cảnh quan .31
2.3.2 Thực trạng về xây dựng môi trường học tập 35
2.3.3 Thực trạng về xây dựng môi trường giao tiếp 41
2.3.4 Thực trạng về quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa .45
Tiểu kết Chương 2 57
Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ VIỆC XÂY DỰNG NHÀ TRƯỜNG THÂN THIỆN TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC TRUNG HÒA, QUẬN CẦU GIẤY, HÀ NỘI 58
3.1 Những căn cứ đề xuất biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện .58
3.2 Một số biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội 60
3.2.1 Nhóm biện pháp: Xây dựng môi trường cảnh quan thân thiện 60
3.2.2 Nhóm biện pháp: Xây dựng môi trường học tập thân thiện 64
3.2.3 Nhóm biện pháp: Xây dựng môi trường giao tiếp thân thiện 75
Trang 53.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp 82
3.4 Khảo sát tính khả thi và tính cần thiết của các biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội 82
3.4.1.Kiểm chứng tính cần thiết của các biện pháp 83
3.4.2.Kiểm chứng tính khả thi của các biện pháp 85
Tiểu kết Chương 3 88
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 89
1 Kết luận 89
2 Khuyến nghị 91
TÀI LIỆU THAM KHẢO 92
PHỤ LỤC .94
Trang 6DANH MỤC CÁC BẢNG, SƠ ĐỒ
Trang
Bảng 2.1 Kết quả học lực trong 5 năm học 29
Bảng 2.2 Kết quả tham gia các hội thi trong 5 năm học 29
Bảng 2.3 Thực trạng về xây dựng môi trường cảnh quan 31
Bảng 2.4 Thực trạng về xây dựng môi trường học tập 35
Bảng 2.5 Thực trạng về xây dựng môi trường giao tiếp 41
Bảng 2.6 Thực trạng về quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa 46
Bảng 3.1 Kết quả khảo nghiệm tính cần thiết của các biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội 83
Bảng 3.2 Kết quả khảo nghiệm tính khả thi của các biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội 85
Sơ đồ 1.1 Mô hình chu trình quản lý 11
Trang 7MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Giáo dục đóng một vai trò quan trọng trong tiến trình phát triển của xã hội loài người Giáo dục là nền tảng để xây dựng xã hội, là cơ sở, là tiền đề để quyết định sự phồn vinh của đất nước Từ Đại hội VII, Đảng ta đã xác định:
“Giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu” Đào tạo và nâng cao chất
lượng nguồn nhân lực cho xã hội là một trong các yếu tố quyết định đến phát triển kinh tế - xã hội Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8 khóa XI của Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã nêu rõ phải “Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo” Để thực hiện được mục tiêu trên, yêu cầu đặt
ra cho ngành giáo dục là phải tập trung hơn nữa tới chất lượng, nhất là nâng cao trách nhiệm quản lí và tăng cường các biện pháp xây dựng môi trường giáo dục và quản lí hoạt động dạy học ở các nhà trường
Năm 2008, Bộ GD&ĐT phát động phong trào thi đua “Xây dựng
trường học thân thiện, học sinh tích cực” Phong trào này nâng cao chất
lượng và hiệu quả giáo dục toàn diện trong xu hướng hội nhập toàn cầu và đào tạo nguồn nhân lực cho sự nghiệp đổi mới đất nước Xây dựng trường học thân thiện là hoạt động quan trọng, chủ yếu, quyết định sự tồn tại và phát
triển của nhà trường Nhà trường thân thiện đem lại cho học sinh “Mỗi ngày
đến trường là một ngày vui”
Ngày 22 tháng 8 năm 2014, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư 30/2014/TT-BGDĐT quy định đổi mới cách đánh giá học sinh tiểu học Theo Thông tư 30, giáo viên không chấm điểm mà trong quá trình dạy học kịp thời phát hiện những cố gắng, tiến bộ của học sinh để động viên, khích lệ, có nhận định đúng, đưa ra những ưu điểm nổi bật và những hạn chế của mỗi học sinh
để có giải pháp kịp thời nhằm nâng chất lượng, hiệu quả hoạt động học tập, rèn luyện của học sinh; góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục tiểu học
Đây chính là một tín hiệu rất đáng mừng cho những ai quan tâm đến giáo dục, đặc biệt là giáo dục ở bậc Tiểu học Xây dựng một môi trường học
Trang 8thân thiện, lành mạnh, an toàn giúp học sinh hứng thú với việc đến trường, yêu trường, yêu lớp, yêu thầy cô bạn bè và chủ động tích cực hơn trong học tập, là cái nền, cái gốc để có thể vươn lên phát triển mạnh mẽ trong các bậc học tiếp theo Xây dựng một môi trường học lý tưởng cho các em học sinh tiểu học chính là nhiệm vụ quan trọng và luôn đau đáu đối với mỗi người làm giáo dục, đặc biệt là các nhà quản lý giáo dục
Những năm vừa qua, ngành giáo dục luôn phấn đấu, đổi mới mỗi ngày
để nâng cao chất lượng giáo dục, thi đua dạy tốt - học tốt để đào tạo ra nguồn nhân lực đầy đủ phẩm chất, năng lực để xây dựng đất nước trong thời kì đổi mới và giáo dục Tiểu học chính là nền móng cho tất cả những mục tiêu đó Tuy nhiên, ngành giáo dục và các trường Tiểu học cũng gặp phải không ít những trở ngại, khó khăn đến từ nhiều phía Một trong những khó khăn đó chính là những hiện tượng thường gặp ở học sinh tiểu học, nhất là các trường
ở các vùng nông thôn, miền núi…học sinh vẫn còn chưa hào hứng đến trường nên dẫn tới vẫn còn hiện tượng bỏ học, trốn học Học sinh vẫn còn thụ động trong việc tiếp thu kiến thức,… Môi trường cảnh quan trong nhà trường: ít cây xanh, học sinh thiếu diện tích chơi, nhà vệ sinh chưa sạch, lớp học trang trí chưa đẹp, … Môi trường học tập còn có hiện tượng mắng, đánh học sinh, thiên vị, chưa coi trọng giáo dục kỹ năng sống cho học sinh Học sinh chưa mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp Giáo viên chưa cởi mở tâm tư nguyện vọng với cán bộ quản lý, … Tình trạng này đã gây ra không ít khó khăn cho nhà trường và các thầy cô giáo trong việc giáo dục các em học sinh Tiểu học
Hưởng ứng phong trào thi đua này, trường Tiểu học Trung Hòa, phường Trung Hòa, Quận Cầu Giấy, Hà Nội đã và đang từng ngày cố gắng để từng bước xây dựng trường học thân thiện theo mô hình chuẩn dựa trên thực
tế của đơn vị Để làm được điều đó và mang lại thành công như mong đợi, nhà quản lý phải luôn nghiên cứu, học hỏi để tìm ra những điểm mới, những sáng kiến hiệu quả để xây dựng một trường học thân thiện cho học sinh học
tập và rèn luyện hăng say, vui vẻ để học sinh “Mỗi ngày đến trường là một
Trang 9ngày vui” mà vẫn thu nhận được nhiều kiến thức bổ ích làm hành trang cho
những năm học tiếp theo
Trong 5 năm thực hiện phong trào tuy đã có thành tích và đang trên đà phát triển song vẫn gặp nhiều khó khăn và thách thức Phong trào còn mang tính chủ quan, nặng hình thức Điều đó ít nhiều ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục của nhà trường Phong trào mới ở giai đoạn đầu; do đó cần có sự trao đổi sâu rộng trong ngành giáo dục và ngoài xã hội để khẳng định và phổ biến các kinh nghiệm, mô hình làm hay, bổ sung các giải pháp mới để thu hút rộng rãi hơn sự tham gia của các lực lượng xã hội, khắc phục các hạn chế trong phương thức tổ chức triển khai ở các trường Đây đều là những vấn đề mà các nhà quản lý giáo dục, các thầy cô giáo và cấp lãnh đạo Đảng và chính quyền, đoàn thể quan tâm Cho nên, việc xây dựng nhà trường thân thiện gắn bó chặt chẽ với vai trò, trách nhiệm của người cán bộ quản lý
Từ những lí do nêu trên, tác giả đã chọn nghiên cứu đề tài: “Quản lý
việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội”
2 Mục tiêu nghiên cứu
Trên cơ sở lí luận và khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, đề xuất các biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện nhằm góp phần hoàn thiện môi trường học tập, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu
Xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa
3.2 Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy,Hà Nội
4 Giả thuyết khoa học
Trang 10Nếu phân tích rõ được lí luận về nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học, chỉ ra được thực trạng quản lý xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội thì có thể đề xuất được các biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện phù hợp và tạo được môi trường an toàn, lành mạnh, nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh ở trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện 5.2 Khảo sát thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
5.3 Đề xuất một số biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội trong giai đoạn hiện nay
6 Phạm vi nghiên cứu
- Luận văn tập trung nghiên cứu, đánh giá thực trạng công tác quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
- Các số liệu thống kê được sử dụng trong luận văn là số liệu của trường giai đoạn từ năm 2009 đến năm 2014
7 Phương pháp nghiên cứu
Kết hợp các nhóm nghiên cứu sau:
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
- Phương pháp nghiên cứu hồ sơ hoạt động: Nghiên cứu các quyết định quản lý, các tài liệu văn bản, các kế hoạch hoạt động, báo cáo tổng kết công tác xây dựng nhà trường thân thiện của nhà trường và kế hoạch giáo án, hoạt động ngoài giờ lên lớp của giáo viên
- Phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa các tài liệu, văn bản, phân loại tài liệu: Phân tích các nguồn tư liệu, số liệu sẵn có về thực trạng công tác quản lý
Trang 11việc xây dựng nhà trường thân thiện nhằm xây dựng cơ sở lí luận của vấn đề nghiên cứu
7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp quan sát: Quan sát các biện pháp xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học Trung Hòa
- Phương pháp điều tra: Đây là phương pháp quan trọng nhất được thực hiện trong thực trạng quản lý xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học Trung Hòa Dự kiến sẽ tiến hành nghiên cứu khảo sát ý kiến của 3 cán bộ quản lý; 49 giáo viên, nhân viên và 300 học sinh của trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
- Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn 15 phụ huynh làm rõ thêm thực trạng từ đó có biện pháp thích hợp để quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện
7.3 Nhóm phương pháp xử lý thông tin:
- Sử dụng thống kê toán học, phần mềm tin học
8 Câu hỏi nghiên cứu
- Thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa hiện nay như thế nào?
- Nội dung quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện nên lựa chọn cách tiếp cận theo hướng nào?
- Biện pháp nào có thể quản lý hiệu quả việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội?
9 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
9.1 Ý nghĩa lý luận của đề tài
Đề tài được nghiên cứu sẽ góp phần làm sáng tỏ về phương diện lý luận trong khoa học quản lí và tầm quan trọng của những biện pháp quản lý xây dựng nhà trường thân thiện đối với việc giáo dục học sinh phát triển toàn diện
ở trường tiểu học
Trang 129.2 Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
Những biện pháp được đưa ra sẽ có tác dụng thiết thực đối với các trường tiểu học trong quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tại trường Tiểu học Trung Hòa
Những luận cứ khoa học và thực tiễn được trình bày có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo trong nghiên cứu, giảng dạy khối kiến thức về xây dựng trường học thân thiện tại trường; những kết luận, khuyến nghị có thể
được tham khảo trong hướng dẫn và thực thi trong phong trào “Xây dựng trường
học thân thiện – học sinh tích cực” của Bộ GD&ĐT
10 Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện ở cấp Tiểu học
Chương 2: Thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
Chương 3: Các biện pháp quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện tại trường Tiểu học Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội
Trang 13CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ VIỆC XÂY DỰNG
NHÀ TRƯỜNG THÂN THIỆN Ở CẤP TIỂU HỌC
1.1 Vài nét về lịch sử nghiên cứu vấn đề
1.1.1 Trên thế giới
Mô hình trường học thân thiện được triển khai xây dựng ở những nước đang phát triển vào những năm đầu tiên của thế kỷ 21 Mô hình này nhằm mục tiêu huy động tổng lực của nhà trường, gia đình, cộng đồng và xã hội trong việc chăm sóc, bảo vệ trẻ em, tạo cơ hội cho trẻ em phát huy khả năng của mình Thuật ngữ “trường học thân thiện” xuất hiện trên diễn đàn của UNICEF từ năm 1999 Trường học thân thiện được xây dựng trên cơ sở phát
triển những ý tưởng trong Công ước quyền trẻ em, Tuyên ngôn giáo dục cho
mọi người và Mục tiêu phát triển thiên niên kỷ của Liên Hiệp quốc
1.1.2 Ở Việt Nam
Trong những năm qua, với sự hỗ trợ của Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF), Bộ GD&ĐT đã nghiên cứu và triển khai thí điểm một số nội dung
mô hình trường học thân thiện ở các cấp học thông qua một số dự án:
- Dự án “Phát triển trẻ thơ” do Vụ Giáo dục Mầm non chủ trì
- Dự án “Giáo dục Tiểu học bạn hữu trẻ em” do Vụ giáo dục Tiểu học
và trung tâm Nghiên cứu Giáo dục Dân tộc chủ trì
- Dự án “Giáo dục sống khỏe mạnh, kĩ năng sống cho trẻ em và trẻ chưa thành niên trong và ngoài trường học” do Vụ Công tác học sinh, sinh viên chủ trì
Các dự án trên vẫn được tiếp tục thực hiện Riêng dự án “Giáo dục sống khỏe mạnh, kĩ năng sống cho trẻ em và trẻ chưa thành niên trong và ngoài trường học” được phát triển thành dự án “Thúc đẩy sự phát triển và tham gia của thanh thiếu niên” do Vụ Công tác học sinh, sinh viên phối hợp với Vụ Giáo dục Trung học chủ trì Hiện nay, dự án đang triển khai mô hình
“Trường Trung học cơ sở thân thiện” tại các trường thuộc các tỉnh, thành phố:
Trang 14Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, Lào Cai, Đồng Tháp, An Giang, Trà Vinh, Gia lai và Kon Tum
Phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” được
Bộ GD&ĐT phát động và triển khai tới các trường tiểu học năm 2008-2009
Lễ phát động được tổ chức vào ngày 15/05/2008 tại trường Trung học cơ sở Vạn Phúc, Thành phố Hà Đông, Hà Tây (nay thuộc Quận Hà Đông, Hà Nội) với mục tiêu chính là huy động sức mạnh toàn xã hội xây dựng cho trẻ một môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, phát huy tính chủ động, sáng tạo của học sinh trong học tập, nhằm từng bước nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông, hạn chế tối đa tình trạng học sinh bỏ học
Việc nghiên cứu về “Xây dựng nhà trường thân thiện” còn rất mới mẻ Công trình khoa học đầu tiên nghiên cứu về trường học thân thiện đó chính là
sổ tay “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” của Bộ GD&ĐT do nhà xuất bản giáo dục xuất bản năm 2008 Trong công trình này, tác giả đã giới thiệu mục tiêu, những nội dung xây dựng trường học thân thiện, 24 câu hỏi về phong trào có ý nghĩa định hướng cho hoạt động xây dựng phong trào thi đua:
“Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”
Tại các trường tiểu học mặc dù các nhà quản lý giáo dục rất quan tâm,
đã coi vấn đề này là quan trọng và cần thiết, nhưng lại chưa có những đề xuất các giải pháp hiệu quả, cụ thể phù hợp với điều kiện thực tế ở từng trường, việc triển khai phong trào còn gặp nhiều lúng túng Chính vì vậy, chúng tôi cho rằng việc nghiên cứu, áp dụng những biện pháp cụ thể nhằm xây dựng nhà trường thân thiện ở các trường tiểu học là rất cần thiết, góp phần tích cực thúc đẩy sự phát triển giáo dục trường tiểu học Trung Hòa nói riêng và của ngành giáo dục nói chung
1.2 Một số khái niệm cơ bản
1.2.1 Các khái niệm liên quan đến vấn đề quản lý
1.2.1.1 Quản lý
Hoạt động quản lý xuất hiện từ rất sớm, khi con người biết hợp sức lại
Trang 15với nhau nhằm thực hiện những yêu cầu nhất định và mục tiêu nhất định Trong nền kinh tế xã hội hiện đại, đặc biệt là nền kinh tế tri thức, thì quản lý ngày càng có vai trò quan trọng trong việc đưa tri thức vào để điều khiển các hoạt động của xã hội
a/ Khái niệm quản lí
Có nhiều khái niệm khác nhau:
- Theo từ điển Tiếng Việt thông dụng, thuật ngữ quản lý được định nghĩa là: “Tổ chức, điều khiển hoạt động của một đơn vị, một cơ quan” [17, tr 616.]
- Theo các tác giả Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc, khái niệm
về quản lý được định nghĩa như sau: “Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra” [7, tr 9]
- Theo định nghĩa kinh điển nhất, hoạt động quản lý là các tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành
và đạt được mục đích của tổ chức [7, tr 9]
Tuy cách diễn đạt về khái niệm quản lý của các học giả khác nhau nhưng những định nghĩa trên đều thể hiện được bản chất của hoạt động quản
lý đó là hoạt động quản lý nhằm cho hệ thống vận động theo mục tiêu đã đặt
ra, tiến đến trạng thái có chất lượng mới
Như vậy, chúng ta có thể khái quát: “Quản lý là hoạt động có ý thức
của con người nhằm phối hợp hành động của một nhóm người hay một cộng đồng người để đạt được các mục tiêu đề ra một cách hiệu quả nhất”
Trong quản lý có hai bộ phận khăng khít, đó là chủ thể quản lý và khách thể quản lý Chủ thể quản lý có thể là cá nhân hay một nhóm người có chức năng quản lý hay điều khiển tổ chức, làm cho tổ chức vận hành và đạt tới mục tiêu Khách thể quản lý bao gồm những người thừa hành nhiệm vụ trong tổ chức, chịu sự tác động, chỉ đạo của chủ thể quản lý nhằm đạt mục
Trang 16tiêu chung Chủ thể quản lý làm nảy sinh các tác động quản lý, còn khách thể quản lý sản sinh ra vật chất và tinh thần có giá trị sử dụng, trực tiếp đáp ứng nhu cầu của con người, đáp ứng mục đích của chủ thể quản lý
Mục tiêu của quản lý là đạt giá trị tăng cho tổ chức Chính vì vậy quản
lý phải bao gồm các yếu tố (điều kiện) sau:
- Có (ít nhất một) chủ thể quản lý và đối tượng quản lý tiếp nhận các tác động của chủ thể quản lý và các khách thể có quan hệ gián tiếp với chủ thể quản lý
- Phải có một mục tiêu và một quỹ đạo đặt ra cho cả đối tượng quản lý
- Quản lý là hoạt động chủ quan của chủ thể quản lý
- Quản lý bao giờ cũng liên quan đến việc trao đổi thông tin và đều có mối liên hệ ngược
- Quản lý là một khoa học, một nghệ thuật, một nghề
c/ Chức năng của quản lí
Quản lý là một dạng lao động đặc biệt điều khiển các hoạt động lao động và có 4 chức năng chủ yếu sau:
Trang 17- Chức năng kế hoạch hóa (planning): Có nghĩa là xác định mục tiêu, mục đích đối với thành tựu tương lai của tổ chức và các con đường, biện pháp, cách thức để đạt được mục tiêu, mục đích đó
- Chức năng tổ chức: Khi người quản lý đã lập xong kế hoạch, họ cần phải chuyển hóa những ý tưởng khá trìu tượng ấy thành hiện thực Tổ chức chính là quá trình hình thành nên cấu trúc các quan hệ giữa các thành viên, giữa các bộ phận trong một tổ chức nhằm làm cho họ thực hiện thành công các kế hoạch và đạt được mục tiêu tổng thể của tổ chức
- Chức năng lãnh đạo - chỉ đạo (leading): Bao hàm việc liên kết, liên hệ với người khác và động viên họ hoàn thành những nhiệm vụ nhất định để đạt được mục tiêu của tổ chức
- Chức năng kiểm tra (controlling): Kiểm tra là một chức năng quản
lý, thông qua đó một cá nhân, một nhóm hoặc một tổ chức theo dõi, giám sát các thành quả hoạt động và tiến hành những hoạt động sửa chữa, uốn nắn nếu cần thiết
Bốn chức năng trên quan hệ với nhau tạo thành một chu trình quản lý chủ thể quản lý sử dụng thông tin như một công cụ quản lý
Sơ đồ 1.1: Mô hình chu trình quản lý
Kế hoạch hóa Môi trường
Thông tin
Điều hành (Chỉ đạo)
Trang 181.2.1.2 Quản lý giáo dục
a/ Khái niệm quản lý giáo dục
“Giáo dục là một hiện tượng xã hội đặc biệt, bản chất của nó là sự truyền đạt và lĩnh hội kinh nghiệm lịch sử - xã hội của các thế hệ loài người, nhờ có giáo dục mà các thế hệ nối tiếp nhau phát triển, tinh hoa văn hóa dân tộc và nhân loại được kế thừa, bổ sung và trên cơ sở đó mà xã hội không ngừng tiến lên” [16, tr.9]
Giống như khái niệm quản lý, khái niệm quản lý giáo dục cũng được biểu đạt một cách rất đa dạng tuỳ theo những phương diện nghiên cứu và tiếp cận của nhà nghiên cứu về quản lý giáo dục Điều này được thể hiện bởi một
số quan niệm về quản lý giáo dục sau:
Theo tác giả Phạm Minh Hạc: “Quản lý giáo dục là quản lý hoạt động dạy và học nhằm đưa nhà trường từ trạng thái này sang trạng thái khác và dần đạt tới mục tiêu giáo dục đã xác định” [10, tr 61]
Theo tác giả Nguyễn Thị Mỹ Lộc: “Quản lý giáo dục là quá trình tác động có kế hoạch, có tổ chức của các cơ quan quản lý giáo dục các cấp tới các thành tố của quá trình dạy học-giáo dục nhằm làm cho hệ giáo dục vận hành
có hiệu quả và đạt tới mục tiêu giáo dục nhà nước đề ra” [14, tr 16]
Từ ý kiến của các nhà khoa học quản lý trên, ta có thể quan niệm quản
lý giáo dục là: “Quản lý giáo dục là hệ thống tác động có hướng đích của chủ
thể quản lý đến đối tượng quản lý ở các cơ sở giáo dục khác nhau trong toàn
bộ hệ thống giáo dục nhằm phát triển quy mô cả về số lượng và chất lượng để đạt tới mục tiêu giáo dục”
b/ Khái niệm biện pháp quản lý giáo dục
Biện pháp là “các cách tiến hành thực hiện giải quyết vấn đề” [17, tr 66]
“Biện pháp quản lý giáo dục nói chung và quản lý trường học nói riêng
là hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệ vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam,
Trang 19mà trên quan điểm hội tụ là quá trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ thống giáo dục tới mục tiêu dự kiến, tiến lên trạng thái mới về chất” [15, tr 12]
Quản lý giáo dục là một nghệ thuật, bởi vì đối tượng quản lý giáo dục rất phức tạp và phong phú đòi hỏi các biện pháp quản lý của chủ thể quản lý cũng phải đa dạng phong phú với đối tượng quản lý giáo dục Biện pháp quản
lý giáo dục phải được xây dựng trên cơ sở tri thức khoa học giáo dục, biện pháp quản lý giáo dục quan hệ chặt chẽ với nhau tạo thành một hệ thống các biện pháp quản lý Hệ thống các biện pháp quản lý giúp nhà quản lý thực hiện tốt các phương pháp quản lý đến đối tượng quản lý để đạt được mục tiêu giáo dục
- Xét theo nội dung quản lý nhà nước về giáo dục thì các biện pháp quản lý giáo dục bao gồm các biện pháp cơ bản sau:
+ Xây dựng và chỉ đạo thực hiện chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chính sách phát triển giáo dục
+ Ban hành và tổ chức thực hiện văn bản quy phạm pháp luật về giáo dục ban hành Điều lệ nhà trường, ban hành quy định về tổ chức và hoạt động của các cơ sở giáo dục khác
+ Quy định mục tiêu, chương trình nội dung giáo dục tiêu chuẩn nhà giáo, tiêu chuẩn CSVC và thiết bị trường học, việc biên soạn, xuất bản, in và phát hành sách giáo khoa, giáo trình quy chế thi cử và cấp văn bằng chứng chỉ
+ Tổ chức bộ máy quản lý giáo dục
+ Tổ chức chỉ đạo việc đào tạo bồi dưỡng, quản lý nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục Huy động quản lý, sử dụng các nguồn lực để phát triển sự nghiệp giáo dục
+ Tổ chức công tác hợp tác quốc tế về giáo dục
+ Quy định việc tặng danh hiệu vinh dự cho người có nhiều công lao đối với sự nghiệp giáo dục
+ Thanh tra kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giáo dục giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về giáo dục
- Xét theo chức năng quản lý: Biện pháp quản lý giáo dục gồm:
Trang 20+ Biện pháp xác định mục tiêu kế hoạch giáo dục
+ Biện pháp tổ chức quản lý trong hệ thống giáo dục
+ Biện pháp điều khiển trong quản lý giáo dục gồm các biện pháp tác động đến các đối tượng bị quản lý một cách có chủ định nhằm phát huy hết tiềm năng của họ để đạt được mục tiêu
+ Biện pháp kiểm tra trong quản lý giáo dục gồm các bước theo một chu trình quản lý sau: xây dựng các tiêu chuẩn, đo đạc việc thực hiện, điều chỉnh các so lệch nhằm làm cho toàn bộ hệ thống đạt mục tiêu đã định
1.2.1.3 Quản lý nhà trường
a/ Khái niệm quản lý nhà trường
Nhà trường là nơi tổ chức thực hiện và quản lý quá trình giáo dục Quá trình này được thực hiện bởi hai chủ thể, người được giáo dục (người học) và người giáo dục (người dạy) Trong quá trình giáo dục, hoạt động của người học và hoạt động của người dạy luôn gắn bó tương tác hỗ trợ nhau, tựa vào nhau để thực hiện mục tiêu giáo dục theo yêu cầu xã hội
Theo tác giả Phạm Minh Hạc: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường
lối của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục với thế hệ trẻ và từng học sinh” [11, tr 30]
Quản lý nhà trường chính là quản lý con người là giáo viên và học sinh, quản lý trường học là quản lý hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh, lấy hoạt động học của học sinh là trọng tâm Ngoài ra cần có sự
hỗ trợ của các lực lượng trong nhà trường như nhân viên, tài vụ, đoàn, đội… nhằm thực hiện tốt quá trình dạy và học trong trường đạt kết quả
Vậy quản lý nhà trường là hoạt động của chủ thể quản lý nhằm tổ chức các hoạt động của giáo viên và học sinh, các lực lượng hỗ trợ giáo dục khác, đồng thời phát huy hết khả năng của các nguồn lực giáo dục để đạt được chất lượng cao trong đào tạo của nhà trường
Trang 21b/ Nguyên tắc quản lí nhà trường
Các nguyên tắc quản lý là các quy tắc, các chuẩn mực có tính chỉ đạo
mà người quản lý nhằm vận dụng trong quá trình quản lý như sau:
- Đảm bảo nguyên tắc lãnh đạo toàn diện và tuyệt đối của Đảng đối với toàn bộ công tác giáo dục trong nhà trường như: chuyên môn, chính trị, đạo đức, văn thể và lao động hướng nghiệp…
- Đảm bảo tính khoa học, tính kế hoạch và tính thực tiễn quản lý trường học
- Đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ trong lãnh đạo các công việc nhà trường
- Nguyên tắc kết hợp hài hoà các lợi ích, coi trọng sự kích thích, động viên về tinh thần kết hợp với sự chú ý thích đáng tới các lợi ích vật chất và chăm lo đời sống
- Nguyên tắc sử dụng toàn diện các phương pháp quản lý
- Nguyên tắc đổi mới
- Nguyên tắc hiệu quả
Các nguyên tắc trên đòi hỏi người quản lý cần nắm thật kỹ các nguyên tắc, kiên trì thực hiện các nguyên tắc, vận dụng phù hợp với các quy luật khách quan, phù hợp với đối tượng quản lý, đem lại kết quả theo mục tiêu của quản lý
c/ Công cụ quản lý nhà trường
- Công cụ quản lý giáo dục là những phương tiện, những giải pháp của chủ thể quản lý nhằm định hướng, dẫn dắt, khích lệ, điều hoà, phối hợp và đánh giá kết quả hoạt động của các thành viên trong tổ chức giáo dục hướng vào việc thực hiện mục tiêu đề ra
- Vai trò, vị trí của công cụ quản lý: công cụ quản lý có vai trò để nhà quản lý sử dụng tổ chức, phối hợp động viên, định hướng hoạt động của đối tượng quản lý nhằm thực hiện mục tiêu đã đặt ra Công cụ quản lý còn là
Trang 22phương tiện đo lường, kiểm tra đánh giá kết quả, hiệu quả của quá trình quản
lý trong các lĩnh vực hoạt động kinh tế, văn hoá, xã hội
Trường tiểu học là một cơ sở giáo dục trong hệ thống giáo dục quốc dân nên nhà trường cũng là một cơ quan Nhà nước Do đó, mọi hoạt động của nhà trường đều tuân thủ theo các quyết định, các chủ trương chính sách pháp luật Nhà nước, mà người quản lý phải nắm vững điều hành các hoạt động trong ngoài nhà trường Người quản lý phải nắm vững công cụ quản lý có tính chất pháp lý: pháp luật; pháp lệnh; nghị quyết; chính sách; các văn bản của các cơ quan có chức năng thẩm quyền Nhà nước ban hành như: Luật Giáo dục, nghị quyết của Quốc Hội, chỉ thị của Chính phủ,… Người quản lý nắm vững văn bản đường lối chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước để sử dụng một cách phù hợp khoa học với điều kiện và tình hình thực tế ở đơn vị mình quản lý
1.2.2 Khái niệm liên quan đến nhà trường thân thiện
1.2.2.1 Khái niệm thân thiện
“Thân thiện” là có tình cảm tốt, đối xử tử tế và thân thiết với nhau [17, tr.729] Bản thân khái niệm “thân thiện” đã hàm chứa sự bình đẳng, dân chủ về pháp lý và sự đùm bọc, cưu mang đầy tình người về đạo lý Bởi nếu bất bình đẳng, mất dân chủ, vô cảm trong quan hệ giữa người với người thì đâu còn gì
mà “thân” với “thiện”
1.2.2.2 Nhà trường thân thiện
Thuật ngữ trường học thân thiện cũng được hiểu là nhà trường thân
thiện xuất hiện trên diễn đàn của UNICEF từ năm 1999
Theo tác giả Đặng Quốc Bảo, khái niệm trường học thân thiện được
định nghĩa như sau: “Trường học thân thiện tiếp cận trên cơ sở tôn trọng
quyền trẻ em, đảm bảo cho học sinh khỏe mạnh, hài lòng với việc học tập, được các giáo viên nhiệt tình dạy dỗ cùng với sự hỗ trợ của gia đình và cộng đồng để các em có thể phát triển hết tiềm năng của mình trong một môi trường an toàn và đầy đủ dinh dưỡng Trường học thân thiện thực hiện giáo
Trang 23dục theo tính tổng thể về chất lượng
Yếu tố thân thiện trong trường học thể hiện ở việc động viên, khuyến khích học sinh, giáo viên và các đối tượng liên quan tham gia xây dựng môi trường giáo dục với tình thương yêu và trách nhiệm nhằm đạt được các mục tiêu giáo dục của nhà trường” [5, tr 47]
Năm lĩnh vực mà nhà trường thân thiện phải kiên trì thực hiện:
- Tiếp nhận tất cả trẻ em trong quy định của tuổi phổ cập được đến trường Các em trong quá trình học tập tiếp thu được chương trình nội dung học tập, giáo dục, hoàn thành được cấp học theo quy định phổ cập
- Tổ chức quá trình dạy học với chương trình, phương pháp dạy học được tổ chức phù hợp và hiệu quả với hoàn cảnh của trẻ
- Xây dựng môi trường nhà trường (môi trường xã hội, môi trường tự nhiên), an toàn, lành mạnh; trẻ em của trường được hỗ trợ bảo vệ
- Thực hiện sự bình đẳng giới: Bảo đảm có sự bình đẳng giới khi thu nhận trẻ em vào học, cung ứng các cơ hội, điều kiện như nhau cho em trai và
em gái để các em phát triển các năng lực, phẩm chất trong học tập
- Tăng cường sự tham gia giữa học sinh, gia đình, cộng đồng cùng với nhà trường trong xây dựng và phát triển nhà trường
1.3 Trường Tiểu học trong hệ thống giáo dục quốc dân
1.3.1 Vị trí trường Tiểu học
“Trường tiểu học là cơ sở giáo dục phổ thông của hệ thống giáo dục quốc dân, có tư cách pháp nhân, có tài khoản và con dấu riêng” [4, tr 1]
1.3.2 Nhiệm vụ và quyền hạn của trường Tiểu học
- Tổ chức giảng dạy, học tập và hoạt động giáo dục đạt chất lượng theo mục tiêu, chương trình giáo dục phổ thông cấp tiểu học do Bộ trưởng Bộ GD&ĐT ban hành
- Huy động trẻ em đi học đúng độ tuổi, vận động trẻ em khuyết tật, trẻ
em đã bỏ học đến trường, thực hiện phổ cập giáo dục và chống mù chữ trong cộng đồng Nhận bảo trợ và giúp các cơ quan có thẩm quyền quản lí các hoạt
Trang 24động giáo dục của các cơ sở giáo dục khác thực hiện chương trình giáo dục tiểu học theo sự phân công của cấp có thẩm quyền Tổ chức kiểm tra và công nhận hoàn thành chương trình tiểu học cho học sinh trong nhà trường và trẻ
em trong địa bàn trường được phân công phụ trách
- Xây dựng, phát triển nhà trường theo các quy định của Bộ GD&ĐT
và nhiệm vụ phát triển giáo dục của địa phương
- Thực hiện kiểm định chất lượng giáo dục
- Quản lí cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh
- Quản lí, sử dụng đất đai, CSVC, trang thiết bị và tài chính theo quy định của pháp luật
- Phối hợp với gia đình, các tổ chức và cá nhân trong cộng đồng thực hiện hoạt động giáo dục
- Tổ chức cho cán bộ quản lí, giáo viên, nhân viên và học sinh tham gia các hoạt động xã hội trong cộng đồng
- Thực hiện các nhiệm vụ và quyền hạn khác theo quy định của pháp luật [4, tr 1-2]
1.3.3 Mục tiêu quản lí trường Tiểu học
1.3.1.1 Mục tiêu của giáo dục
“Mục tiêu của giáo dục là đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện, có đạo đức, tri thức, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với
lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất và năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” [6, tr.32]
1.3.1.2 Mục tiêu của giáo dục Tiểu học
“Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học Trung học cơ sở” [6, tr 47]
Như vậy có thể thấy: Bậc tiểu học tạo những cơ sở ban đầu rất cơ bản
và bền vững cho trẻ em tiếp tục học lên bậc học trên, hình thành những cơ sở
Trang 25ban đầu, đường nét ban đầu của nhân cách Những gì thuộc về tri thức và kỹ năng, về hành vi và tính người được hình thành và định hình ở học sinh tiểu học sẽ theo suốt cuộc đời mỗi người (như chữ viết, như kỹ năng thực hiện phép tính, kỹ năng ứng xử trong cuộc sống hàng ngày,…) Những gì đã được hình thành và định hình ở trẻ em rất khó thay đổi, khó cải tạo lại Đặc điểm này đòi hỏi sự chuẩn xác với tính khoa học và tính nhân văn cao ở một nền giáo dục, ở nhà trường, ở mỗi giáo viên và mỗi cán bộ quản lý giáo dục 1.4 Xây dựng nhà trường thân thiện ở trường tiểu học
1.4.1 Văn hóa nhà trường với vấn đề xây dụng nhà trường thân thiện
“Văn hóa nhà trường là cái nét đẹp trong tổ chức hoạt động của nhà
trường để đào tạo nên được nhân cách – nhân lực có chất lượng cao cho cộng
đồng, đất nước” [5, tr 93]
“Văn hóa quản lý là cái đẹp của công tác quản lý làm cho hệ thống được ổn định và phát triển một cách lành mạnh, sự quản lý tuân theo lý tưởng vương đạo” [5, tr 93]
Bản thông điệp của một nhà trường có văn hóa:
- Tập thể Sư phạm hạnh phúc khi người học hạnh phúc
- Người học là nhân vật quan trọng của nhà trường, là yếu tố quyết định sống còn của nhà trường Trong quá trình đào tạo, nhà trường không nên nghĩ mình phát ơn huệ mà phải nghĩ có họ thì đạo học mới được truyền tải, sứ mệnh nhà trường mới được thực hiện Công việc của nhà trường thành công khi người học không đứng ngoài mục đích đào tạo, giáo dục Người học khát khao kiến thức, kỹ năng và có nguyện vọng về phát triển nhân cách Nhiệm
vụ của nhà trường dẫn dắt người học chiếm lĩnh tri thức và giúp đỡ họ hiện thực các nguyện vọng
- Nhà trường phát huy tinh thần: Kỉ cương – Tình thương – Bao dung – Trách nhiệm – Sáng tạo
Trang 26- Người học phải được nhà trường đối xử ân cần, lịch sự theo các phương tiện nhà trường đang có Nhà trường phấn đấu phát triển các phương tiện này ngày càng hiện đại
- Nhà trường có sứ mệnh là vầng trán của cộng đồng, là nơi dẫn dắt trí tuệ của cộng đồng, cũng là nơi hòa nhịp đập trái tim của nhân dân cộng đồng
Bản thông điệp trên cho chúng ta nhận thấy rõ văn hóa nhà trường góp
phần không nhỏ trong việc xây dựng nhà trường thân thiện
1.4.2 Vai trò của việc xây dựng nhà trường thân thiện ở trường tiểu học
Xây dựng nhà trường thân thiện là tạo nên một môi trường giáo dục (cả
về vật chất lẫn tinh thần) an toàn, bình đẳng, tạo hứng thú cho học sinh trong học tập, góp phần đảm bảo quyền được đi học và học hết cấp của học sinh, nâng cao chất lượng giáo dục trên cơ sở tập trung mọi nỗ lực của nhà trường
vì người học, với các mối quan tâm thể hiện thái độ thân thiện và tinh thần dân chủ
1.4.3 Nội dung quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học 1.4.3.1 Xây dựng môi trường cảnh quan thân thiện
- Môi trường cảnh quan ngoài nhà trường: Đảm bảo vệ sinh bên ngoài, xung quanh nhà trường Phối hợp với các cơ quan chức năng ngăn chặn các nguy cơ tiềm ẩn về hàng rong, quán internet và tình trạng ách tắc giao thông trước cổng trường
- Môi trường cảnh quan trong nhà trường: Đảm bảo vệ sinh sạch sẽ đặc biệt là các nhà vệ sinh Trồng và chăm sóc cây xanh Khung cảnh nhà trường Xanh – Sạch – Đẹp
- Môi trường cảnh quan lớp học: Phòng học được trang bị đầy đủ bàn ghế, bảng chống lóa, đèn chống cận, quạt Đảm bảo khoảng cách từ bộ bàn ghế đầu tiên của học sinh đến bảng là 1,6m Lớp học sạch sẽ, trang trí đảm bảo thẩm mỹ và phù hợp với tâm sinh lý của học sinh
Trang 271.4.3.2 Xây dựng môi trường học tập thân thiện
- Môi trường học tập an toàn về thể chất: Là trường học có cơ sở vật chất đảm bảo các quyền tự nhiên thiết yếu của con người: đủ nước sạch, ánh sáng, phòng y tế, nhà vệ sinh, sân chơi, bãi tập, cây xanh, … Lớp học sáng sủa, đường ra vào dễ dàng và thông thoáng, bàn ghế phù hợp ngay ngắn, được trang trí đẹp Đảm bảo an toàn cho học sinh: lan can cao, cầu thang rộng không dốc, cửa kính dày đúng tiêu chuẩn và có hệ thống trang thiết bị phòng cháy chữa cháy
- Môi trường học tập an toàn về tinh thần: Giáo viên yêu quý học sinh,
có nét mặt, nụ cười, giọng nói hấp dẫn trẻ, viết chữ đẹp Giáo viên không quát mắng, không thể hiện sự giận dữ hay làm cho học sinh sợ Giáo viên biết lắng nghe, khích lệ, động viên, chia sẻ với học sinh; tạo điều kiện để phát huy
sự tự tin, sáng tạo, tính chủ động, phát triển khả năng riêng của học sinh Các thầy, cô giáo trong quá trình dạy học phải thân thiện với mọi năng lực thực tế của mọi đối tượng học sinh, để các em tự tin bước vào đời Các thầy, cô giáo phải thân thiện trong dạy học, thân thiện trong đánh giá kết quả rèn luyện, học tập của học sinh, đánh giá công bằng, khách quan với lương tâm và trách nhiệm của nhà giáo Học sinh được hợp tác với bạn, đưa ra ý kiến của mình
- Môi trường học tập có đầy đủ sách giáo khoa, đầy đủ đồ dùng dạy học tối thiểu cho giáo viên Trang bị đồ dùng dạy học hiện đại cho giáo viên
- Đảm bảo sĩ số 35 học sinh/1 lớp
- Giáo viên đảm bảo dạy đủ và có chất lượng các môn học trong chương trình
- Tổ chức các hoạt động tập thể, ngoại khóa cho học sinh
- Chú trọng giáo dục kỹ năng sống, giáo dục cho học sinh biết rèn luyện thân thể, biết tự bảo vệ sức khỏe, biết sống khỏe mạnh, an toàn
1.4.3.3 Xây dựng môi trường giao tiếp thân thiện
- Môi trường giao tiếp trong tập thể sư phạm: Thân thiện trong tập thể
sư phạm với nhau Điều này rất quan trọng, vì nó là “cái lõi” để thân thiện với
Trang 28mọi đối tượng khác Tại đây, vai trò của Hiệu trưởng, của lãnh đạo tổ chức Đảng và các đoàn thể là cực kỳ quan trọng Muốn vậy, trong quan hệ quản lý, phải thực thi dân chủ, phải thực hiện bằng được quy chế dân chủ ở cơ sở Trong quan hệ tài chính, phải trong sáng, công khai, minh bạch đối với mọi thành viên trong nhà trường Về mặt tâm lý, phải thực sự tôn trọng lẫn nhau,
từ chú bảo vệ, chị lao công đến Hiệu trưởng
- Môi trường giao tiếp giữa giáo viên với học sinh: Thân thiện giữa giáo viên với học sinh Công tâm trong quan hệ ứng xử Điều này cực kỳ khó, bởi người ta có thể chia đều tiền bạc, chứ khó “chia đều” tình cảm Tuy vậy,
“đã mang lấy nghiệp vào thân” thì - không có cách nào khác - thầy, cô giáo phải rèn bằng được cho mình sự công tâm trong quan hệ ứng xử, công tâm trong chăm sóc các em (em có hoàn cảnh khó khăn hơn, chăm sóc nhiều hơn, chứ không phải công tâm là cào bằng sự chăm sóc) Phải coi trọng việc giáo dục bình đẳng giới để các học sinh nam, nữ biết quý trọng nhau, sống hòa đồng với nhau Phải rèn kỹ năng sống cho học sinh thích ứng với xã hội, bởi cuộc sống nhà trường là cuộc sống thực, ngay ngày hôm nay, bây giờ, chứ không chỉ chuẩn bị cho tương lai Đừng để trò phải “ngơ ngác” trước cuộc sống xã hội đang từng ngày thay đổi
- Môi trường giao tiếp giữa giáo viên với phụ huynh học sinh:
+ Tạo mối quan hệ thân thiện giữa giáo viên với phụ huynh học sinh + Lắng nghe những góp ý từ phía phụ huynh để khắc phục điểm yếu và phát huy những điểm mạnh
+ Kết hợp với phụ huynh giáo dục học sinh ở trường và ở gia đình
- Môi trường giao tiếp giữa học sinh với học sinh:
+ Học sinh đoàn kết, chan hòa, cởi mở với các bạn trong lớp, trong trường
+ Giúp đỡ nhau lúc khó khăn, yêu thương, nhường nhịn em nhỏ
- Môi trường giao tiếp giữa nhà trường với các tổ chức xã hội:
Trang 29Thiết lập, tạo mối quan hệ với các tổ chức xã hội để chăm sóc và giáo dục học sinh phát triển một cách toàn diện
1.5 Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện đến chất lượng giáo dục
1.5.1 Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện trong hoạt động giảng dạy và giáo dục học sinh của giáo viên
Trong thời kỳ đất nước hội nhập quốc tế, chúng ta đang dần tiến đến nền kinh tế tri thức, đó là nơi đòi hỏi học sinh cần có những kĩ năng tư duy bậc cao, tự tin phát triển năng lực của mình Phong trào “Xây dựng trường học thân thiện” nhằm xây dựng trường học có chất lượng giáo dục toàn diện
và hiệu quả giáo dục không ngừng được nâng cao Giáo viên từng bước sử dụng có hiệu quả công nghệ dạy học tiên tiến để đổi mới phương pháp dạy học Các thầy cô giáo động viên, khích lệ để học sinh được phát huy khả năng riêng, nổi trội của từng em Các thầy cô giáo phải thân thiện trong giảng dạy, thân thiện trong đánh giá học sinh kết quả học tập và rèn luyện của học sinh, công bằng, khách quan với lương tâm và trách nhiệm của nhà giáo Từ đó giáo viên dạy học có hiệu quả, giúp các em tự tin trong học tập, có phương pháp dạy, giáo dục và hướng dẫn học sinh học tập nhằm khuyến khích sự chuyên cần, tích cực, chủ động, sáng tạo và ý thức vươn lên, góp phần hình thành khả năng tự học của học sinh, rèn kỹ năng sống cho các em
1.5.2 Tác động của việc xây dựng nhà trường thân thiện trong quá trình giáo dục học sinh phát triển toàn diện
Được học trong nhà trường thân thiện, học sinh được hưởng một môi trường giáo dục tốt, được phát huy khả năng của mình, có kỹ năng sống Học sinh học tập hứng thú, chủ động tìm hiểu kiến thức dưới sự dìu dắt của người thầy, gắn chặt giữa học và hành, biết thư giãn khoa học, rèn luyện kỹ năng và phương pháp học tập Trong đó những yếu tố hết sức quan trọng là khả năng
tự tìm hiểu, khám phá, sáng tạo Học sinh được thầy cô khích lệ, tự tin, mạnh
Trang 30dạn, dám nói lên suy nghĩ, mong muốn, hoài bão của mình, nhân cách được hình thành và phát triển thích nghi với đòi hỏi ngày càng cao của xã hội
Học sinh được chú trọng rèn kỹ năng sống: ứng xử hợp lý có văn hóa,
kĩ năng làm việc và sinh hoạt theo nhóm, phòng ngừa bạo lực và các tệ nạn xã hội Học sinh được rèn luyện và ý thức bảo vệ sức khỏe, kĩ năng phòng chống tai nạn giao thông, đuối nước và các tai nạn thương tích khác Nhà trường tổ chức nhiều các hoạt động tập thể vui tươi, lành mạnh: văn nghệ, báo tường, trò chơi dân gian, chăm sóc di tích lịch sử ở địa phương Nhà trường thân thiện giúp cho học sinh thêm yêu trường, yêu lớp, hăng say học và rèn luyện
để trở thành những người có ích cho xã hội
Việc xây dựng nhà trường thân thiện đã huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng trong và ngoài nhà trường để xây dựng môi trường giáo dục
an toàn, thân thiện, hiệu quả, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu xã hội
1.6 Những điều kiện cần thiết để xây dựng nhà trường thân thiện
- Sự quyết tâm của Ban giám hiệu và sự đồng thuận của mọi thành viên trong nhà trường trên cơ sở nhận thức đúng và đầy đủ về việc xây dựng trường học thân thiện
- Sự ủng hộ và quan tâm của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương và
sự tham gia tích cực của các lực lượng xã hội khác
- Kế hoạch xây dựng trường học thân thiện gắn kết với việc thực hiện
kế hoạch năm học, với các mục tiêu cụ thể, giải pháp khả thi, huy động toàn
bộ lực lượng của nhà trường tham gia
- Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh tổ chức tốt hoạt động tuyên truyền, các chương trình, hoạt động Đội
- Cơ sở vật chất của nhà trường được quan tâm, đầu tư, sửa chữa kịp thời
Trang 31Tiểu kết Chương 1 Qua nghiên cứu một số vấn đề lí luận về quản lí, quản lí giáo dục, quản
lí trường tiểu học, khái niệm thân thiện, nhà trường thân thiện, chúng ta nhận thấy: Trong môi trường của nhà trường thân thiện, học sinh sẽ cảm nhận được
sự thoải mái khi việc học tập của mình vừa gắn với kiến thức trong sách vở, vừa thông qua sự thâm nhập, trải nghiệm của chính bản thân trong các hoạt động ngoại khóa, trong hoạt động tập thể Học mà vui - Vui mà học Như thế,
mỗi ngày trẻ em đến trường là một ngày vui
Đó là những điều mà mỗi nhà quản lý giáo dục quyết tâm xây dựng nhà trường thân thiện - nơi đào tạo thế hệ trẻ trở thành những công dân tốt có kiến thức, đức độ, tài năng nhằm phục vụ đất nước trong tương lai
Trang 32CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ VIỆC XÂY DỰNG NHÀ TRƯỜNG THÂN THIỆN
Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC TRUNG HOÀ, QUẬN CẦU GIẤY, HÀ NỘI
2.1 Vài nét khái quát về vị trí địa lý, dân số, tình hình kinh tế chính trị, văn hóa xã hội phường Trung Hoàm quận Cầu Giấy, Hà Nội
2.1.1 Vị trí địa lý, dân số phường Trung Hòa
Phường Trung Hòa là một trong 8 phường của Quận Cầu Giấy, nằm ở cửa ngõ phía Tây Thủ đô, diện tích 2,46 km2, phía Bắc giáp phường Yên Hòa, phía nam giáp quận Thanh Xuân, phía đông giáp quận Đống Đa, phía tây giáp quận Nam Từ Liêm Phường Trung Hòa có địa bàn rộng, đan xen giữa khu dân cư làng xóm cũ và các khu đô thị mới Hiện nay, phường Trung Hòa quận Cầu Giấy có tốc độ đô thị hoá rất nhanh Khi mới thành lập, phường phần lớn đất là nông nghiệp, đến nay đất nông nghiệp đã được qui hoạch hết Dân số khi mới thành lập (1999) có 12471 người, đến nay đã có hơn 35.000 người (năm 2013) Điều đó, đòi hỏi GD&ĐT phải mở mang phát triển quy mô để đáp ứng thực tế tăng dân số hàng năm
2.1.2 Tình hình kinh tế, chính trị, xã hội phường Trung Hòa
Phường Trung Hòa quận Cầu Giấy là vùng đất có bề dày truyền thống lịch sử, văn hoá, phát triển kinh tế Cùng với sự phát triển của Thăng Long –
Hà Nội, truyền thống lao động cần cù, sáng tạo, kiên cường chiến đấu được nhân dân phường Trung Hòa quận Cầu Giấy giữ gìn và phát huy liên tục từ thế hệ này sang thế hệ khác
Thực hiện công cuộc đổi mới của Đảng, cán bộ, nhân dân phường Trung Hòa quận Cầu Giấy lại giành được nhiều thành tựu quan trọng, đã phát huy những tiềm năng sẵn có, huy động được sức mạnh tổng hợp của toàn dân, kinh tế của phường có tốc độ tăng trưởng nhanh, chất lượng ngày càng cao theo hướng bền vững, cơ cấu kinh tế hợp lý, củng cố và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể, hộ gia đình tạo việc làm ổn định cho người lao động
Trang 33Quy mô giáo dục của phường Trung Hòa phát triển toàn diện ở các ngành học, cấp học với 6 trường học từ mẫu giáo đến trung học cơ sở Đến năm 2013, có 3 trường đạt chuẩn Quốc gia Đó là những điều kiện thuận lợi
để phát triển GD&ĐT
2.2 Khái quát về Trường tiểu học Trung Hòa
Trường Tiểu học Trung Hòa được thành lập từ năm 1962 Tiền thân là trường cấp 1+2 Trung Hòa Từ khi thành lập Quận năm 1997, được sự quan tâm của Uỷ ban nhân dân Quận Cầu Giấy, năm 2002 trường được chuyển sang một ngôi trường mới với tổng diện tích là 7200 m2 nằm trong khu đô thị Trung Yên thuộc phường Trung Hòa Từ chỗ cơ sở vật chất còn thiếu thốn đến nay trường đã có 28 phòng học được trang bị bảng chống loá, đèn chống cận, và có đầy đủ các phòng chức năng, nhà thể chất rộng 580m2 phục vụ cho các hoạt động giáo dục của nhà trường Năm 2008 trường đạt trường chuẩn Quốc gia Trường có khung cảnh sư phạm Xanh - Sạch - Đẹp Năm
2010, kiểm định chất lượng, trường đạt cấp độ 3 Từ năm học 2009 đến 2013 trường luôn đạt danh hiệu trường Tiên tiến xuất sắc cấp Quận Chất lượng giáo dục luôn được nhà trường và các cấp quan tâm Tỉ lệ học sinh khá giỏi đạt trên 90% ở các năm học Ngoài việc giáo dục văn hóa, nhà trường còn chú trọng đến nâng cao chất lượng dạy học, giáo dục thể chất nhằm giáo dục toàn diện cho học sinh và rèn kỹ năng sống thông qua các môn học So với các trường trong quận thì Trung Hòa là trường có diện tích rộng, diện tích sân chơi nhiều, sân trường được trồng nhiều cây bóng mát tạo, có không gian cho học sinh Với chất lượng giáo dục được nâng cao nên số lượng học sinh theo học ngày càng đông vì được phụ huynh học sinh tin tưởng
2.2.1 Mục tiêu của nhà trường
Học xong Tiểu học, học sinh phải đạt được yêu cầu chủ yếu sau:
- Có lòng nhân ái, mang bản sắc con người Việt Nam; yêu quê hương, đất nước, hòa bình và công bằng bác ái; kính trên nhường dưới, đoàn kết và sẵn sàng hợp tác với mọi người; có ý thức về bổn phận của mình đối với
Trang 34người thân, đối với bạn bè, đối với cộng đồng và môi trường sống; tôn trọng
và thực hiện đúng pháp luật và các quy định ở nhà trường, khu dân cư, nơi công cộng; sống hồn nhiên, mạnh dạn tự tin, trung thực
- Có kiến thức cơ bản về tự nhiên, xã hội, con người và thẩm mĩ; có kĩ năng cơ bản về nghe, đọc, nói, viết và tính toán; có thói quen rèn luyện thân thể, giữ vệ sinh và bảo vệ sức khỏe
- Biết cách học tập; biết tự phục vụ; biết sử dụng một số đồ dùng trong gia đình và công cụ lao động thông thường; biết vận dụng và làm một số việc như chăn nuôi, trồng trọt, giúp việc gia đình
2.2.2 Cơ cấu tổ chức của nhà trường
Trường có cơ cấu tổ chức theo đúng Điều lệ trường Tiểu học Chi bộ Đảng của nhà trường gồm 19 đảng viên, luôn được công nhận là chi bộ Đảng trong sạch vững mạnh Hiện nay trường có 52 cán bộ, giáo viên và nhân viên Trong đó: Ban giám hiệu có 3 người, 41 giáo viên (31 giáo viên cơ bản, 10 giáo viên dạy bộ môn chuyên biệt), 8 nhân viên Giáo viên tâm huyết, yêu nghề mến trẻ, luôn có tinh thần học hỏi, tự bồi dưỡng để trau dồi chuyên môn 100% giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn 7 giáo viên giỏi cấp Thành phố, 16 giáo viên giỏi cấp Quận, Tổng phụ trách giỏi cấp Thành phố, cán bộ Thư viện giỏi cấp Quận
Hiện nay trường có 1391 học sinh với 28 lớp Trong đó có: 6 lớp 1 (287 học sinh); 7 lớp 2 (366 học sinh); 5 lớp 3 (268 học sinh) ; 5 lớp 4 (236 học sinh) và 5 lớp 5 (234 học sinh) 196 đội viên, 6 học sinh thuộc diện chính sách
và 4 học sinh nghèo
2.2.3 Số phòng chức năng phục vụ các hoạt động dạy và học
- Khối phòng hành chính: Phòng Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Hội đồng sư phạm, truyền thống, thường trực, y tế
- Khối phòng phục vụ học tập: 28 phòng học, thư viện, đồ dùng dạy học, Tin học, thể chất, bãi tập
- Khu vệ sinh: 18 nhà vệ sinh
Trang 352.2.4 Các trang thiết bị hiện đại phục vụ giảng dạy
3 máy vi tính xách tay; 40 máy vi tính 2 máy chiếu đa vật thể, 18 máy Profetor, 28 màn chiếu 1 máy ảnh, 1 máy quay 2 máy photo, 2 máy fax Một máy phát điện
2.2 Thực trạng chất lượng đào tạo trong 5 năm học (từ năm học
Bảng 2.2 Kết quả tham gia các hội thi trong 5 năm học
Văn
hóa
Trang 36(Nguồn: Báo cáo tổng kết từ năm học 20009 – 2010 đến năm học 2013-2014)
2.3 Thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện ở trường Tiểu học Trung Hòa (từ năm 2009 đến năm 2014)
Để đánh giá được thực trạng quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện, tác giả đã sử dụng phương pháp quan sát, phỏng vấn phụ huynh, điều tra về các nội dung:
- Thực trạng về xây dựng môi trường cảnh quan
- Thực trạng về xây dựng môi trường học tập
- Thực trạng về xây dựng môi trường giao tiếp
- Thực trạng về quản lý việc xây dựng nhà trường thân thiện
Phương pháp điều tra tiến hành khảo sát phiếu hỏi đối với 3 cán bộ quản lý, 49 giáo viên - nhân viên và 300 học sinh khối 4, 5 (kết quả khảo sát của học sinh được thống kê ở phần phụ lục)
Phương pháp phỏng vấn: sẽ phỏng vấn 15 phụ huynh của trường
Trang 372.3.1 Thực trạng về xây dựng môi trường cảnh quan
Bảng 2.3 Thực trạng về xây dựng môi trường cảnh quan
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
vệ sinh môi trường
bên ngoài nhà trường
Trang 38TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%) A.2.2 Tình trạng các
Trang 39TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%)
SL CBQL GVNV
TL (%) A.3.3 Trang bị bảng
thoáng mát vào mùa
bộ, giáo viên, nhân viên đánh giá ở mức độ tốt 100% là: Việc trang trí khung cảnh sư phạm phù hợp với học sinh tiểu học; Sự bố trí các phòng học, phòng chức năng trong nhà trường; Phòng học thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông; Trang bị bảng chống lóa, đèn chống cận, phấn không bụi ở lớp học; Việc đảm bảo vệ sinh bếp ăn của nhà trường Điều đó được lý giải như sau:
Trang 40Nhà trường có 5 đơn nguyên: dãy phòng học 3 tầng, dãy phòng học 2 tầng, khu hiệu bộ, nhà thể chất, khu các phòng học chức năng Các phòng học
và phòng chức năng được bố trí hợp lý Học sinh lớp 1 được bố trí phòng học
ở tầng 1 Học sinh lớp 2 được bố trí học tại tầng 1 và 2 Học sinh lớp 3, 4 học
ở tầng 2 Học sinh lớp 5 học ở tầng 3 Nhà thể chất rộng 580m2 ở khu riêng cách xa lớp học Khu các phòng Tin học, thư viện cũng được bố trí thuận tiện cho học sinh Cách trang trí trong nhà trường phù hợp với đặc điểm, tâm sinh
lý học sinh tiểu học đảm bảo tính thẩm mỹ, tính khoa học Các pa-nô, băng zôn, khẩu hiệu, tranh ảnh tuyên truyền, sản phẩm của học sinh (các bài vẽ, bài viết đẹp) đều được treo nơi học sinh và phụ huynh dễ nhìn Các lớp học đều được nhà trường trang bị 1 bảng chống lóa, 12 đèn chống cận, 4 quạt trần, phấn không bụi 100% các lớp học đều được lắp 2 chiếc điều hòa do vậy phòng học đảm bảo thoáng mát về mùa hè và ấm áp về mùa đông Ngoài việc quan tâm, đầu tư cho các phòng học thì bếp ăn phục vụ bán trú cho học sinh của nhà trường luôn được kiểm tra, giữ vệ sinh sạch sẽ để không xảy ra ngộ độc thực phẩm đảm bảo sức khỏe cho học sinh Việc đảm bảo vệ sinh sạch sẽ, an toàn trong bếp ăn được học sinh đánh giá tốt (giữ vệ sinh nhiều) chiếm tỉ lệ 100%
* Hạn chế:
Tình trạng các khu vệ sinh, nhà vệ sinh trong nhà trường chỉ được đánh giá ở mức độ khá và trung bình 42 cán bộ, giáo viên, nhân viên đánh giá ở mức độ khá chiếm tỉ lệ 80,8%; còn lại là mức độ trung bình 19,2% (10) 271 học sinh đánh giá ít mùi khai hoặc hôi là 90,4%; đánh giá nhà vệ sinh có nhiều mùi khai hoặc hôi là 29 học sinh (9,6%) Sở dĩ tình trạng nhà vệ sinh được đánh giá như vậy do ý thức giữ vệ sinh của một số học sinh chưa được tốt Các em còn đổ nước ra sàn, vứt giấy, đồ chơi vào bồn cầu gây tắc, sử dụng xà phòng và giấy vệ sinh chưa gọn gàng Thiết bị bồn rửa tay trong nhà
vệ sinh ít không đủ cho học sinh dùng (chỉ có 1 bồn rửa tay) trong nhà vệ sinh Nhà vệ sinh có mùi khai vào thời điểm ra chơi