MRI cộng hưởng từ tưới máu trong nhồi máu não cấp

• PWI: CBV Cerebral Blood Volume, CBF Cerebral Blood Flow, MTT Mean Transit Time • CBV: Là thông số huyết động đơn giản nhất, giảm tín hiệu trên CBV là nhân nhồi máu • CBF: khá nhạy,

Cộng hưởng từ tưới máu trong

nhồi máu não tối cấp

BS Nguyễn Thị Ánh Hồng

MEDIC - HCM

Đặt vấn đề

• - TBMM não là một trong những nguyên nhân gây tử vong và tàn phế cao

• - Khả năng điều trị tiêu sợi huyết trong 6h đầu sau tai biến, làm giảm tỉ lệ tử vong và tăng cao khả năng hồi phục.

• - Do đó cần có chẩn đoán chính xác, nhanh để có chiến lược điều trị.

• - Những tiến bộ trong CĐHA: CTA, CT P,

MRA, DWI, PWI, MRS…

Một số hình ảnh MRI thường qui

T2FLAIR: Tăng tín

hiệu trong lòng mạch

do huyết khối

T2GRE: Tín hiệu thấp trong Lòng mạch

CTA: Huyết khối ĐM não Giữa T

MRI thường qui trong Nhồi máu não tối cấp 0- 6h

• T2 FLAIR: có thể phát hiện 2-3h sau khởi phát.

• T2 FLAIR nhạy hơn T2WI.

• T2 WI: độ nhạy 18%

• T2 FLAIR: độ nhạy 29%

Perfusion MRI

• PWI đánh giá huyết động trong nhu mô não ở mức độ vi mạch.

• PWI: CBV ( Cerebral Blood Volume), CBF

( Cerebral Blood Flow), MTT ( Mean Transit Time)

• CBV: Là thông số huyết động đơn giản nhất, giảm tín hiệu trên CBV là nhân nhồi máu

• CBF: khá nhạy, chỉ ra mô thiếu máu, CBF giảm

ngay trong thiếu máu nhẹ.

• MTT= CBV/ CBF, tăng tín hiệu ở vùng não thiếu máu.

Sequence Single-shot echo-planar gradient echo

TR 1500 ms

TE 40 ms

Flip angle 60°

Field of view 22 cm

Matrix 128×128

Slice thickness 5mm

Interslice gap 1mm

Number of slices 16

Number of time points 46

Contrast material gadopentetate dimeglumine 20 ml

Injection rate 5 ml/s

Injection delay Injection begins 10 s after imaging begins

Perfusion-weighted image maps GIẢM tín hiệu trên CBV và CBF TĂNG tín hiệu trên MTT

Một số hình ảnh:

So sánh sự khác biệt kích thước tổn thương trên DWI và PWI

Khác biệt giữa Diffusion–perfusion: khác biệt DWI – CBV và nhồi máu ở DWI – CBV.

BN 55M, liệt ½ người P

DWI: nhồi máu cấp nhỏ tăng tín hiệu ở vùng vành tia T, CBV: TT giảm tín hiệu rộng hơn ( vành tia và đầu nhân đuôi), CBF: vùng giảm tín hiệu rộng hơn và tăng tín hiệu trên MTT

Follow up CT: Nhồi máu ở vùng bất thường trên CBV

Nguồn: Perfusion MRI of acute stroke, PW Schaefer, WA Copen, RG Gonzales

Khác biệt Diffusion–perfusion với vùng tranh tối tranh sáng được phục hồi.

80F: Yếu ½ người P, liệt mặt P

4h sau stroke: DWI: tăng tín hiệu, CBV: giảm tín hiệu ở thùy đảo T ( core of ischemic) CBF, MTT: Tổn thương rộng hơn

Tổn thương rộng hơn trên CBF- & MTT  vùng tranh tối – tranh sáng

BN điều trị tiêu sợi huyết: vùng tranh tối – tranh sáng được phục hồi

Khác biệt Diffusion–perfusion với nhồi máu phát triển từ vùng nguy cơ nhồi máu.

70F, 4h, aphasia, yếu ½ người P

DWI tăng tín hiệu tương ứng với nhồi máu cấp ở vùng vành tia và nhân đuôi

CBV: giảm tín hiệu, cùng kích thước DWI

CBF & MTT: vùng tổn thương rộng hơn, giảm trên CBF, tăng trên MTT

CBF & MTT bất thường nhưng DWI bình thường: vùng tranh tối – tranh sáng

BN không điều trị tiêu sợi huyết

CT FU: Nhồi máu phát triển từ vùng tranh tối – tranh sáng

Nguồn: Perfusion MRI of acute stroke, PW Schaefer, WA Copen, RG Gonzales

Khác biệt Diffusion–perfusion: DWI- CBV BT nhưng CBF- and MTT- bất thường dẫn đến nhồi máu.

78F: aphasia

Gỉam tín hiệu CBF, tăng trên MTT ở thái dương sau T, DWI & CBV BT Vùng này thành nhồi máu trên DWI

Thùy trán T, tổn thương có cùng kích thước trên diffusion & perfusion và không tiến triển trên DWI

Diffusion bất thường mà perfusion bình thường.

51M: Liệt ½ người P DWI: Nhồi máu cấp ở trán – đính trái CBV, CBF, MTT: bình thường

Đây là tổn thương có tái tưới máu sớm T2WI F/U:không thấy dấu hiệu nhồi máu phát triển

Nguồn: Perfusion MRI of acute stroke, PW Schaefer, WA Copen, RG Gonzales

76M, liệt ½ người T

Giảm tín hiệu nhiều trên CBF CT: Nhồi máu não xuất huyết

Kết luận

• PWI: đánh giá tình trạng huyết động của mô thiếu máu và nó có thể thành nhồi máu não cấp

• Tổn thương trên DWI và CBV là nhân nhồi máu.

• Tổn thương rộng hơn trên CBF và MTT là vùng tranh tối tranh sáng Điều trị tiêu sợi huyết sớm sẽ ngăn chặn tiến triển thành vùng nhồi máu.

• PWI phát hiện vùng tưới máu sớm và nhồi máu não xuất huyết thoáng qua Nếu điều trị tiêu sợi huyết  nguy cơ xuất huyết cao

Tài liệu tham khảo

• 1/ R. Gilberto Gonzlez, Joshua A. Hirsch, W.J. Koroshetz, Michael H. Lev and Pamela W. Schaefer, Acute Ischemic stroke imaging and intervention 173 – 197

• 2/ Darby DG , Barber PA, Gerraty RP, Desmond PM , Yang

Neurology, The Royal Melbourne Hospital, University of

Melbourne, Australia Rathophysiological topography of

acute ischemia by combined diffusion-weighted and

perfusion MRI 1999: 2043 - 2053

• 3/ Tobias Neumann-Haefelin, MD; Hans-J rg Wittsack, ư

PhD; Frank Wenserski, MD; Mario Siebler, MD; Rdiger J Seitz, MD; Ulrich M dder, MD Hans-Joachim Freund, MD ư Diffusion- and Perfusion-Weighted MRI The DWI/PWI

Mismatch Region in Acute Stroke