- Kỹ năng + Thực hiện được việc khảo sát đánh giá, chọn đất, vệ sinh đồng ruộng, xử lý đất, xử lý mầm mống sâu bệnh hại trong đất đối với đất trồng măng tây, càrốt, cải củ; + Thực hiện t
Trang 1CHƯƠNG TRÌNH DẠY NGHỀ
TRÌNH ĐỘ SƠ CẤP NGHỀ: TRỒNG MĂNG TÂY, CÀ RỐT, CẢI CỦ
(Phê duyệt tại Quyết định số 481 /QĐ-BNN-TCCB ngày 7 tháng 4 năm
2014 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn)
Hà Nội, năm 2014
Trang 2BỘ NÔNG NGHIỆP
VÀ PHÁT TRIÊN NÔNG THÔN CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO NGHỀ TRÌNH ĐỘ SƠ CẤP
CHO NGH : TR NG M NG TÂY, CÀ R T, C I CỀ: TRỒNG MĂNG TÂY, CÀ RỐT, CẢI CỦ ỒNG MĂNG TÂY, CÀ RỐT, CẢI CỦ ĂNG TÂY, CÀ RỐT, CẢI CỦ ỐT, CẢI CỦ ẢI CỦ Ủ
(Kèm theo Quyết định số 481/QĐ-BNN-TCCB ngày 7 tháng 4 năm 2014
của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn)
Tên nghề: Trồng măng tây, cà rốt, cải củ
Trình độ đào tạo: Sơ cấp nghề
Đối tượng tuyển sinh: Lao động nông thôn trong độ tuổi lao động, đủ
sức khỏe, có trình độ từ tiểu học trở lên và có nhu cầu học nghề “Trồng măngtây, cà rốt, cải củ”
Số lượng mô đun đào tạo: 05 mô đun
Bằng cấp sau khi tốt nghiệp: Chứng chỉ sơ cấp nghề
I MỤC TIÊU MÔ ĐUN
1 Kiến thức, kỹ năng, thái độ nghề nghiệp
- Trình bày được cách vệ sinh đồng ruộng, làm đất để gieo; trồng, chămsóc, phòng trừ dịch hại và tiêu thụ sản phẩm măng tây, cà rốt, cải củ
- Kỹ năng
+ Thực hiện được việc khảo sát đánh giá, chọn đất, vệ sinh đồng ruộng, xử
lý đất, xử lý mầm mống sâu bệnh hại trong đất đối với đất trồng măng tây, càrốt, cải củ;
+ Thực hiện thành thạo các khâu kỹ thuật chuẩn bị đất, ươm giống, trồng,chăm sóc, thu hoạch và bảo quản sản phẩm sau thu hoạch măng tây, cà rốt, cải củ.+ Nhận biết được các loại sâu bệnh hại chính hại măng tây, cà rốt, cải củ
và thực hiện được các biện pháp phòng trừ
- Thái độ
Trang 3- Tuân thủ nghiêm quy trình sản xuất, các tiêu chuẩn về vệ sinh an toànthực phẩm đối với người sử dụng sản phẩm măng tây, cà rốt, cải củ.
- Cẩn thận, tỷ mỉ, chịu khó, có tính kỷ luật cao trong thực hiện các côngviệc trồng măng tây, cà rốt, cải củ; có trách nhiệm đối với sản phẩm làm ra và
có ý thức bảo vệ môi trường sinh thái, bảo vệ người tiêu dùng và nền nôngnghiệp bền vững
2 Cơ hội việc làm
Sau khi hoàn thành khóa học trình độ sơ cấp nghề ”Trồng măng tây, càrốt, cải củ” người học có khả năng tự tổ chức sản xuất nhân giống hoặc trồngmăng tây, cà rốt, cải củ ở qui mô hộ gia đình, trang trại, hợp tác xã; người họccũng có thể làm việc tại các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất măng tây, cà rốt, cải
củ có liên quan đến lĩnh vực của nghề ” Trồng măng tây, cà rốt, cải củ”
II THỜI GIAN CỦA KHOÁ HỌC VÀ THỜI GIAN THỰC HỌC TỐI THIỂU
1 Thời gian của khoá học và thời gian thực học tối thiểu
- Thời gian đào tạo: 3 tháng
- Thời gian học tập: 12 tuần
- Thời gian thực học: 440 giờ
- Thời gian ôn, kiểm tra hết mô đun và kiểm tra kết thúc khóa học 40giờ (trong đó thời gian ôn và kiểm tra kết thúc khóa học 20 giờ)
2 Phân bổ thời gian thực học tối thiểu
- Thời gian học tập: 480 giờ
- Thời gian thực học các mô đun đào tạo nghề 440 giờ
+ Thời gian học lý thuyết: 100 giờ
+ Thời gian học thực hành: 340 giờ
III DANH M C MÔN H C, MÔ UN ÀO T O, THỤC MÔN HỌC, MÔ ĐUN ĐÀO TẠO, THỜI GIAN VÀ ỌC, MÔ ĐUN ĐÀO TẠO, THỜI GIAN VÀ ĐUN ĐÀO TẠO, THỜI GIAN VÀ ĐUN ĐÀO TẠO, THỜI GIAN VÀ ẠO, THỜI GIAN VÀ ỜI GIAN VÀI GIAN VÀPHÂN B TH I GIAN H C T PỔ THỜI GIAN HỌC TẬP ỜI GIAN VÀ ỌC, MÔ ĐUN ĐÀO TẠO, THỜI GIAN VÀ ẬP
Mã mô
Thời gian đào tạo (giờ)
Tổng số
Trong đó Lý
thuyết
Thực hành
Kiểm tra *
MĐ01 Lập kế hoạch và chuẩn bị đất trước
MĐ02 Trồng và chăm sóc măng tây 120 28 84 8MĐ03 Trồng và chăm sóc cà rốt, cải củ 116 28 80 8
MĐ05 Thu hoạch và tiêu thụ sản phẩm 54 12 34 8
Ôn và kiểm tra kết thúc khoá học 20 20
Trang 4Tổng cộng 480 100 320 60
Ghi chú: Tổng số thời gian kiểm tra (60 giờ) bao gồm: Số giờ kiểm tra định kỳ trong từng mô đun (20 giờ được tính vào thời gian học thực hành); số giờ kiểm tra hết các mô đun (20 giờ) và số giờ ôn, kiểm tra kết thúc khóa học (20 giờ).
IV CHƯƠNG TRÌNH MÔN HỌC, MÔ ĐUN ĐÀO TẠO
(Nội dung chi tiết chương trình và giáo trình mô đun xem tại các mô đun kèm theo)
V HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG CHƯƠNG TRÌNH DẠY NGHỀ TRÌNH ĐỘ SƠ CẤP
1 Hướng dẫn xác định danh mục các mô đun đào tạo nghề; thời gian phân bố thời gian và chương trình cho mô đun đào tạo nghề
Chương trình dạy nghề trình độ sơ cấp nghề Trồng măng tây, cà rốt, cải
củ được dùng dạy nghề cho lao động nông thôn và các đối tượng khác có nhucầu học tập Khi học viên học đủ các mô đun trong chương trình này và đạt kếtquả trung bình trở lên tại kỳ kiểm tra kết thúc khoá học sẽ được cấp chứng chỉ sơcấp nghề
Theo yêu cầu của người học, có thể dạy độc lập một hoặc một số mô đuncho học viên và cấp giấy chứng nhận học nghề là đã hoàn thành các mô đun đó
Chương trình nghề Trồng măng tây, cà rốt, cải củ gồm 05 mô đun sau:
Mô đun 01: “Lập kế hoạch và chuẩn bị đất trước khi trồng” có thời gianđào tạo 90 giờ, trong đó có 20 giờ lý thuyết, 62 giờ thực hành và 8 giờ kiểm tra
Mô đun này đảm bảo cho người học có các kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề
để thực hiện được các công việc: Lập kế hoạch sản xuất, khảo sát lựa chọn đấttrồng và chuẩn bị đất trước khi trồng măng tây, cà rốt, cải củ
Mô đun 02: “Trồng và chăm sóc măng tây” có thời gian đào tạo 120 giờ,trong đó có 28 giờ lý thuyết, 84 giờ thực hành và 8 giờ kiểm tra Mô đun nàyđảm bảo cho người học có các kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề để thực hiệnđược các công việc: Ươm giống măng tây; trồng và chăm sóc măng tây
Mô đun 03: “Trồng và chăm sóc cà rốt, cải củ” có thời gian đào tạo 116giờ, trong đó có 28 giờ lý thuyết, 80 giờ thực hành và 8 giờ kiểm tra Mô đunnày đảm bảo cho người học có các kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề để thựchiện được các công việc: Chuẩn bị giống cà rốt, cải củ; gieo trồng và chăm sóc
cà rốt, cải củ
Mô đun 04: “Phòng trừ dịch hại” có thời gian đào tạo 80 giờ, trong đó có
12 giờ lý thuyết, 60 giờ thực hành và 8 giờ kiểm tra Mô đun này đảm bảo chongười học có các kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề để thực hiện được cáccông việc: Điều tra xác định, nhận biết sâu bệnh hại; đặc điểm phát sinh phát
Trang 5triển của sâu bệnh hại và cách phòng trừ các đối tượng sâu bệnh hại chính hạimăng tây, cà rốt, cải củ.
Mô đun 05: “Thu hoạch và tiêu thụ sản phẩm” có thời gian đào tạo 54giờ, trong đó có 12 giờ lý thuyết, 34 giờ thực hành và 8 giờ kiểm tra Mô đunnày đảm bảo cho người học có các kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề để thựchiện được các công việc: Thu hoạch, sơ chế, bảo quản tạm thời măng tây, càrốt, cải củ; tiêu thụ sản phẩm và phương pháp tính toán một số chỉ tiêu cơ bảnđánh giá hiệu quả sản xuất măng tây, cà rốt, cải củ
Đánh giá kết quả học tập của người học trong toàn khóa học bao gồm:kiểm tra định kỳ trong quá trình học tập, kiểm tra hết mô đun và kiểm tra kết
thúc khoá học thực hiện theo“Quy chế thi, kiểm tra và công nhận tốt nghiệp
trong dạy nghề hệ chính quy”, ban hành kèm theo Quyết định số
14/2007/QĐ-BLĐTBXH, ngày 24/5/2007 của Bộ trưởng Bộ Lao động – TBXH
2 Hướng dẫn kiểm tra kết thúc khoá học
Vi c ánh giá ho n th nh khoá h c ệc đánh giá hoàn thành khoá học đối với học viên được thực hiện đánh giá hoàn thành khoá học đối với học viên được thực hiện àn thành khoá học đối với học viên được thực hiện àn thành khoá học đối với học viên được thực hiện ọc đối với học viên được thực hiện đánh giá hoàn thành khoá học đối với học viên được thực hiệnối với học viên được thực hiện ới học viên được thực hiện ọc đối với học viên được thực hiệni v i h c viên đánh giá hoàn thành khoá học đối với học viên được thực hiệnược thực hiệnc th c hi nực hiện ệc đánh giá hoàn thành khoá học đối với học viên được thực hiệnthông qua ki m tra k t thúc khoá h c N i dung, hình th c v th i lểm tra kết thúc khoá học Nội dung, hình thức và thời lượng ết thúc khoá học Nội dung, hình thức và thời lượng ọc đối với học viên được thực hiện ội dung, hình thức và thời lượng ức và thời lượng àn thành khoá học đối với học viên được thực hiện ời lượng ược thực hiệnng
ki m tra th c hi n nh sau:ểm tra kết thúc khoá học Nội dung, hình thức và thời lượng ực hiện ệc đánh giá hoàn thành khoá học đối với học viên được thực hiện ư
TT Nội dung kiểm tra Hình thức kiểm tra Thời gian kiểm tra
Kiến thức kỹ năng nghề
1 Kiến thức nghề Vấn đáp, hoặc trắc nghiệm Không quá 60 phút
2 Kỹ năng nghề Bài thực hành kỹ năng nghề Không quá 12 giờ
3 Các chú ý khác
- Để thực hiện tốt chương trình, cơ sở dạy nghề cần tổ chức lớp học tại các
cơ sở trồng măng tây, cà rốt, cải củ để thuận lợi cho việc dạy nghề theo phươngpháp tích hợp, bố trí các nội dung thực hành phù hợp nhằm nâng cao kiến thức,
kỹ năng, thái độ nghề cho học viên Cơ sở dạy nghề có thể mời các chuyên giahoặc người có tay nghề cao cùng tham gia giảng dạy và hướng dẫn người học;
- Chương trình xây dựng cho khóa học trong thời gian 3 tháng, trong thực
tế, có thể tổ chức cho người học học thành từng giai đoạn phù hợp với chu kỳtrồng, chăm sóc măng tây, cà rốt, cải củ như: làm đất, nhân giống, gieo trồng,chăm sóc, phòng trị bệnh, hại, thu hoạch, bảo quản, tiêu thụ để rèn luyệnkiến thức, kỹ năng nghề cho học viên qua thực tiễn sản xuất
- Trong quá trình thực hiện chương trình nên bố trí cho học viên đi thămquan các cơ sở trồng và tiêu thụ sản phẩm măng tây, cà rốt, cải củ có uy tín hay
đã áp dụng thành công tiến bộ khoa học kỹ thuật để người học có thể học hỏi
và thấy được hiệu quả thiết thực của nghề;
- Có thể tổ chức lồng ghép với chương trình dạy nghề các hoạt độngngoại khoá và hoạt động văn hoá, thể thao khác khi có đủ điều kiện./
Trang 6CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Lập kế hoạch và chuẩn bị đất trước khi trồng
Mã mô đun:MĐ 01 Nghề: Trồng măng tây, cà rốt, cải củ
Trang 7CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN: LẬP KẾ HOẠCH
VÀ CHU N B TRẨN BỊ TRƯỚC KHI TRỒNG Ị TRƯỚC KHI TRỒNG ƯỚC KHI TRỒNGC KHI TR NGỒNG MĂNG TÂY, CÀ RỐT, CẢI CỦ
Mã số mô đun: MĐ 01
Thời gian mô đun: 90 giờ (Lý thuyết: 20 giờ; Thực hành: 66 giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 4 giờ)
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
Là mô đun chuyên môn nghề được tích hợp giữa lý thuyết và thực hành
về thực hiện các công việc chuẩn bị để trồng măng tây, cà rốt, cải củ, lấy dạythực hành nâng cao kỹ năng nghề cho học viên là chính Để nâng cao chấtlượng dạy nghề, mô đun cần được thực hiện ngay tại cơ sở trồng, tiêu thụ măngtây, cà rốt, cải củ trong thời gian trước khi trồng và có đầy đủ trang thiết bị, vật
tư phục vụ đào tạo
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
+ Nêu được loại đất thích hợp để trồng măng tây, cà rốt, cải củ;
+ Trình bày được quy trình chuẩn bị đất và các tiêu chuẩn cần đạt đượctrong việc chuẩn bị đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ
+ Thực hiện thành thạo các bước công việc trong việc vệ sinh đồng ruộng,
xử lý đất, làm đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ;
3 Thái độ
+ Cẩn thận, chăm chỉ, tinh thần trách nhiệm cao, say mê nghề nghiệp
Trang 8+ Có ý thức bảo vệ tài nguyên đất và môi trường sinh thái
III NỘI DUNG CỦA MÔ ĐUN
1 N i dung t ng quát v phân ph i th i gianội dung, hình thức và thời lượng ổng quát và phân phối thời gian àn thành khoá học đối với học viên được thực hiện ối với học viên được thực hiện ời lượng
TT Tên các bài trong mô đun
Thời gian
(giờ chuẩn)
Tổng số
Lý thuyết
Thực hành
Kiểm tra *
*Ghi chú: Thời gian kiểm tra định kỳ được tính vào giờ thực hành
2 Nội dung chi tiết
Bài 1: Lập kế hoạch sản xuất
Thời gian: 16 giờ Mục tiêu
- Xây dựng được mục tiêu sản xuất về loại sản phẩm, khối lượng sản phẩmnhằm đáp ứng yêu cầu thị trường đồng thời phù hợp với khả năng mà hộ hoặc cơ sởsản xuất có thể thực hiện được
- Xác định được quy mô sản xuất (măng tây, cà rốt, cải củ) và dự kiến đượclượng vật tư, nguyên liệu, lao động, vốn cần thiết tương ứng với mục tiêu sản xuất
2 Xác định quy mô sản xuất
2.1 Các yếu tố chi phối quy mô sản xuất
2.2 Căn cứ, nội dung xác định quy mô sản xuất
3 Dự kiến nguyên liệu vật tư cần sử dụng
4 Dự kiến kế hoạch sử dụng lao động
Trang 9- Trình bày được yêu cầu về đất đai đối với việc trồng măng tây, cà rốt, cải củ;
- Mô tả được quy trình khảo sát đánh giá, chọn đất trồng măng tây, cà rốt, cảicủ;
- Thực hiện được việc khảo sát đánh giá đất, chọn đất trồng măng tây, cà rốt, cảicủ
2 Yêu cầu đối với đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ
2.1 Yêu cầu đối với đất trồng măng tây
2.2 Yêu cầu đối với đất trồng cà rốt, cải củ
3 Khảo sát thực địa chọn đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ
3.1 Quy trình chung trong việc khảo sát chọn đất trồng măng tây, cà rốt,cải củ
3.1.1 Chuẩn bị các điều kiện cần thiết
3.1.2 Chọn vị trí khảo sát
3.1.3 Các chỉ tiêu và cách khảo sát đánh giá chọn đất trồng măng tây, càrốt, cải củ
3.2 Đánh giá lựa chọn đất trồng măng tây
3.3 Đánh giá lựa chọn đất trồng cà rốt, cải củ
4 Giới thiệu một số loại đất thích hợp cho việc trồng măng tây, cà rốt,cải củ
4.1 Đất thích hợp cho việc trồng măng tây
4.2 Đất thích hợp cho việc trồng cà rốt, cải củ
Trang 10- Liệt kê được các bước trong quy trình làm đất và các tiêu chuẩn cần đạtđược trong việc làm đất lên luống và bón lót trước khi trồng măng tây, cà rốt, cải củ;
- Thực hiện thành thạo các bước công việc trong việc vệ sinh đồng ruộng,
xử lý đất, làm đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ;
- Xác định đúng loại phân bón, tính toán lượng phân bón và thực hiệnđược việc bón lót trước khi trồng măng tây, cà rốt, cải củ
Nội dung
1 Vệ sinh đồng ruộng trước khi làm đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ1.1 Mục đích của việc vệ sinh đồng ruộng
1.2 Thu gom, xử lý tàn dư cây trồng
1.2.1 Thu gom, xử lý tàn dư mềm trên mặt ruộng
1.2.2 Thu gom, xử lý thân, gốc rễ cứng trong đất
1.3 Thu gom xử lý cỏ dại
1.3.1 Thu gom cỏ dại trên mặt ruộng
1.3.2 Phát cỏ quanh bờ
1.3.3 Xử lý tiêu hủy cỏ dại
1.4 Xử lý đất
1.4.1 Mục đích của việc xử lý đất trồng
1.4.2 Xử lý tiêu diệt sâu, bệnh trong đất
1.4.3 Xử lý cải tạo đất chua
1.4.4 Kiểm tra đánh giá đất sau xử lý
2 Làm đất, bón lót trước khi trồng măng tây
2.1 Yêu cầu của việc làm đất đối với đất trồng măng tây
2.2 Cày bừa đất trồng măng tây
2.3 Lên luống trồng măng tây
2.3.1 Xác định kích thước luống rãnh
2.3.2 Lên luống
2.4 Bón lót trước khi trồng măng tây
2.4.1 Yêu cầu của việc bón lót trồng măng tây
2.4.2 Xác định loại phân bón lót
2.4.3 Tính toán lượng phân bón lót
2.4.4 Kỹ thuật bón lót
3 Làm đất lên luống trồng cà rốt, cải củ
3.1.Yêu cầu của việc làm đất đối với đất trồng cà rốt, cải củ
3.2 Cày bừa làm nhỏ đất trồng cà rốt, cải củ
3.3 Lên luống trồng cà rốt, cải củ
3.4 Bón lót trước khi trồng cà rốt, cải củ
IV ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Tài liệu giảng dạy
- Giáo trình mô đun Lập kế hoạch và chuẩn bị đất trước khi trồng trongchương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của Nghề trồng măng tây, cà rốt, cải củ
- Bộ phiếu hướng dẫn thực hành mô đun
Trang 112 Điều kiện về thiết bị dạy học và phụ trợ
- Máy chiếu Projector: 1 chiếc
Video clip về kỹ thuật khảo sát thực địa chọn đất trồng măng tây, cà rốt,cải củ; Kỹ thuật xử lý đất và làm đất: 1 bộ
3 Cơ sớ vật chất
- Phòng học lý thuyết và ruộng trồng cà rốt, cải củ
- Dụng cụ khảo sát đất trên thực địa, Thiết bị đo nhanh pH đất và độ ẩmđất, Thiết bị làm đất cỡ nhỏ
- Thuốc BVTV xử lý đất, chế phẩm vi sinh xử lý tàn dư cây trồng và vật dụng
rẻ tiền (cuốc, cào, xảo, thúng)
- Vật tư khác: Bút vẽ, Giấy Croky (dùng lập kế hoạch)
4 Điều kiện khác
- Giáo viên hỗ trợ dạy thực hành: 1 giáo viên
- Bộ bảo hộ lao động (quần áo, ủng, găng tay bảo hộ), dự kiến đủ cho lớp
b) Kiểm tra kết thúc mô đun: Chọn một trong hai phương pháp sau:
- Kiểm tra lý thuyết, kỹ năng nghề:
+ Kiểm tra lý thuyết: Kiểm tra kiến thức nghề của học viên thông qua bàikiểm tra viết (tự luận, trắc nghiệm) hoặc vấn đáp
+ Kiểm tra thực hành: Kiểm tra kỹ năng nghề của học viên thông qua bàikiểm tra thực hành Bài kiểm tra thực hành có thể được giao theo nhóm (2-3học viên), mỗi người thực hiện một công đoạn, cũng có thể giao cho từng cánhân Khi đánh giá kết quả bài thực hành, giáo viên kết hợp giữa quan sát kỹnăng thao tác, thái độ thực hiện của học viên với đánh giá chất lượng, thời gianhoàn thành sản phẩm thực hành
- Kiểm tra tích hợp lý thuyết và thực hành: Bài kiểm tra tích hợp có thểđược giao theo nhóm (2-3 học viên), mỗi người thực hiện một công đoạn, cũng
có thể giao cho từng cá nhân Khi đánh giá kết quả bài kiểm tra tích hợp, giáo
Trang 12viên kết hợp giữa đánh giá kiến thức nghề của học viên thông qua trao đổi vềquá trình thực hiện sản phẩm với kỹ năng thao tác, thái độ thực hiện, chấtlượng, thời gian hoàn thành sản phẩm của học viên.
2 Nội dung đánh giá
- Lập bảng kế hoạch trồng măng tây, cà rốt, cải củ
- Chuẩn bị dụng cụ trang thiết bị, vật liệu sản xuất
- Chuẩn bị đất, mô, hố để trồng măng tây, cà rốt, cải củ
+ Xử lý mầm mống sâu, bệnh hại trong đất
+ Tính toán lượng phân bón sử dụng cho việc bón lót trước khi trồngmăng tây, cà rốt, cải củ
+ Bón phân lót, lấp phân
VI HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Phạm vi áp dụng chương trình
- Chương trình mô đun Lập kế hoạch và chuẩn bị trước khi trồng được
áp dụng cho các khóa đào tạo nghề trình độ sơ cấp và dạy nghề dưới 3 tháng,trước hết là các khóa đào tạo nghề phục vụ cho Đề án đào tạo nghề cho laođộng nông thôn theo Quyết định số 1956/QĐ-TTg ngày 27/11/2009 của Thủtướng Chính phủ
- Chương trình mô đun Lập kế hoạch và chuẩn bị đất trước khi trồng cóthể sử dụng dạy độc lập hoặc cùng một số mô đun khác cho các khoá tập huấnhoặc dạy nghề dưới 3 tháng (dạy nghề thường xuyên)
- Chương trình áp dụng cho vùng trồng măng tây, cà rốt, cải củ trên phạm
Trang 13- Ngoài tài liệu, giáo viên nên sử dụng các học cụ trực quan như: Mô hình,bảng biểu, tranh ảnh, băng đĩa vv…để hỗ trợ trong giảng dạy
ra trong khoảng thời gian cho phép
- Giáo viên sử dụng dụng cụ trực quan và thao tác mẫu, người học quansát, làm theo và làm nhiều lần
- Giáo viên khuyến khích thái độ tự tin và mạnh dạn của học viên trongthực hành và giúp học viên tự kiểm tra việc thực hiện của bản thân
- Giáo viên theo dõi kỹ năng thực hành của học viên, nêu ra những trở ngại,sai sót đã hoặc có thể gặp phải trong khi thực hiện công việc và cách khắc phục
3 Những trọng tâm chương trình cần lưu ý
- Phần lý thuyết:
+ Yêu cầu đối với đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ
+ Kỹ thuật làm đất trồng măng tây, cà rốt, cải củ
+ Yêu cầu kỹ thuật bón lót trước khi trồng măng tây, cà rốt, cải củ
+ Kỹ thuật làm đất, lên luống, bón lót cho việc trồng măng tây, cà rốt, cải củ
4 Tài liệu cần tham khảo
- Cục khuyến nông và khuyến lâm, sổ tay khuyến nông, Kỹ thuật trồng cácloại rau, nxb Nông nghiệp, 2005
- Trần Khắc Thi và CCS, Sổ tay hướng dẫn thực hành VietGAP trên rau,
Hà Nội năm 2009
- Các bài báo hướng dẫn về Kỹ thuật trồng măng tây, cà rốt cải củ trên:
- Website của Trung tâm khuyến nông quốc gia:
http://www.khuyennong.gov.vn
- Báo điện tử: Nông nghiệp Việt Nam; Rau, hoa quả Việt Nam vv
Trang 14CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Trồng và chăm sóc măng tây
Mã mô đun:MĐ 02 Nghề: Trồng măng tây, cà rốt, cải củ
Trang 15CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN TRỒNG VÀ CHĂM SÓC MĂNG TÂY
Mã số mô đun: MĐ 02
Thời gian mô đun: 120 giờ (Lý thuyết: 28 giờ; Thực hành: 88 giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 4 giờ)
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
1 Vị trí:
Mô đun Trồng và chăm sóc măng tây là mô đun chuyên môn nghề trongchương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề trồng măng tây, cà rốt, cải củ;được giảng dạy sau mô đun: Lập kế hoạch và chuẩn bị trước khi trồng; giảng
dạy sau các mô đun Phòng trừ dịch hại và Thu hoạch, tiêu thụ sản phẩm (có thể
bố trí giảng dạy đồng thời với mô đun Trồng và chăm sóc cà rốt, cải củ);
Mô đun này cũng có thể được bố trí giảng dạy độc lập hoặc kết hợp vớimột số mô đun khác trong chương trình theo yêu cầu của người học
2 Tính chất:
Là mô đun chuyên môn nghề được tích hợp giữa lý thuyết và thực hành
để thực hiện các công việc trồng và chăm sóc măng tây Việc hình thành và rènluyện lỹ năng thực hành là mục tiêu trọng tâm Vì vậy để nâng cao chất lượngdạy nghề, mô đun cần được thực hiện ngay tại cơ sở trồng măng tây, trong thờigian diễn ra hoạt động trồng và chăm sóc măng tây
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
- Lựa chọn được giống măng tây phù hợp để gieo trồng;
- Thực hiện được việc chuẩn bị đất để gieo ươm cây giống;
- Thực hiện được các khâu công việc gieo ươm, chăm sóc cây con giốngmăng tây đạt tiêu chuẩn cao nhất, đủ số lượng, đúng thời vụ để cung cấp câygiống cho sản xuất;
Trang 16- Xác định được loại phân bón và tính toán lượng phân bón cần sử dụng,thực hiện được việc bón lót cho trước khi trồng măng tây;
- Thực hiện thành thạo các khâu công việc chọn cây đủ tiêu chuẩn, trồngcây măng tây giống ra ruộng sản xuất đại trà, chăm sóc cây con sau trồng đảmbảo đúng mật độ, khoảng cách, có tỷ lệ cây con sống cao nhất;
- Thực hiện được các khâu công việc: Trồng dặm, làm giàn chống đổ,xới xáo, làm cỏ, cắt tỉa, bón phân và điều tiết nước cho măng tây trên đồngruộng
3 Thái độ:
+ Tuân thủ quy trình chọn giống, kiểm tra chất lượng giống măng tây đểtrồng Tiết kiệm giống, vật tư; an toàn lao động, bảo vệ môi trường và đảm bảo
ab toàn thực phẩm
+ Tuân thủ quy trình, quy phạm trong việc trồng, chăm sóc vườn trồng
để cây sinh trưởng phát triển tốt, cho năng suất, chất lượng cao, tạo sản phẩm
an toàn vệ sinh thực phẩm
III NỘI DUNG MÔ ĐUN
1 Nội dung tổng quát và phân phối thời gian
Lý thuyết
Thực hành
Kiểm tra *
1 Chuẩn bị giống măng tây để trồng 32 8 22 2
2 Trồng măng tây ra ruộng sản xuất 32 8 24
3 Chăm sóc măng tây sau trồng 52 12 38 2
* Ghi chú: Thời gian kiểm tra định kỳ được tính vào giờ thực hành.
2 Nội dung chi tiết
Trang 17Bài 1: Chuẩn bị giống măng tây để trồng
Thời gian: 32 giờ Mục tiêu:
- Nêu được đặc điểm cơ bản của các giống măng tây đang được trồngphổ biến ở nước ta Lựa chọn được giống măng tây phù hợp để trồng
- Tính toán chính xác lượng hạt giống cần sử dụng
- Thực hiện được một cách thành thạo các bước xử lý hạt giống, ngâm ủ hạt,chuẩn bị đất, giá thể để gieo ươm và chăm sóc cây con giống
1.2.2 Cây măng tây trắng
1.2.3 Cây măng tây tím:
1.3 Chuẩn bị hạt giống để gieo ươm
1.3.1 Làm sạch hạt giống và xác định tỷ lệ nảy mầm của hạt giống
2 Gieo ươm hạt giống trên luống đất
2.1 Chuẩn bị đất để gieo ươm
2.1.1 Xác định diện tích đất vườn ươm
2.1.2 Làm đất, xử lý đất, lên luống
2.1.3 Bón phân lót trước khi gieo
2.2 Gieo hạt
2.3 Tưới nước sau gieo hạt
2.4 Chăm sóc cây con trong vườn ươm
2.4.1 Tưới nước cho cây con
2.4.2 Bón phân, làm cỏ cho cây con
2.4.3 Phòng trừ sâu bệnh cho cây con
2.4.4 Xác định cây con đạt tiêu chuẩn để đem trồng
Trang 183 Gieo ươm hạt giống trong bầu
3.1 Chuẩn bị bầu và giá thể để gieo hạt
3.1.1 Chuẩn bị vật liệu và làm bầu
3.1.2 Chuẩn bị giá thể và đóng bầu
3.2 Gieo hạt vào bầu
3.3 Chăm sóc sau gieo
Bài 2: Trồng măng tây ra ruộng sản xuất
Thời gian: 32 giờ
Mục tiêu:
- Xác định được thời vụ trồng phù hợp với điều kiện thời tiết khí hậu, đấtđai của địa phương
- Xác định được phương thức trồng, mật độ, khoảng cách trồng hợp lý
- Thực hiện được thành thạo các bước trong quy trình kỹ thuật trồng và chăm sóc sau trồng, đảm bảo yêu cầu về mật độ, khoảng cách; cây con sau trồng có tỷ lệ sống cao, sinh trưởng phát triển tốt
Nội dung:
1 Giới thiệu một số thời vụ chính trồng măng tây ở nước ta
1.1 Đối với các tỉnh phía Bắc
1.2 Đối với các tỉnh miền Trung, Tây nguyên
1.3 Đối với các tỉnh Nam Bộ
3.2 Trồng cây con vào hố trồng
3.3 Tưới nước sau trồng
Bài 3: Chăm sóc măng tây sau trồng
Thời gian: 52 giờ Mục tiêu:
Sau khi học xong bài này học viên có khả năng:
Trang 19- Liệt kê được các khâu công việc chủ yếu trong việc chăm sóc cây măngtây trồng trên đồng ruộng và trình bày được quy trình thực hiện các khâu côngviệc đó.
- Thực hiện thành thạo các công việc chăm sóc măng tây bao gồm: trồngdặm, làm giàn, làm cỏ vun xới, bón phân thúc, cắt tỉa và điều tiết nước chomăng tây trên đồng ruộng
Nội dung:
1 Trồng dặm
1.1 Một số nguyên nhân chính ảnh hưởng đến mật độ, khoảng cách câycon trên ruộng măng tây sau trồng
1.1.1 Do chất lượng cây giống
1.1.2 Do kỹ thuật làm đất và kỹ thuật trồng cây con
1.1.3 Do khâu chăm sóc sau trồng
1.1.4 Do tác động của ngoại cảnh
1.2 Chuẩn bị cây giống để trồng dặm
1.3 Kỹ thuật dặm
1.3.1 Yêu cầu cần đạt khi trồng dặm
1.3.2 Các bước và cách thức thực hiện công việc
2 Làm giàn chống đổ cho măng tây
2.1 Chuẩn bị vật liệu để làm giàn
2.2 Tiến hành làm giàn
2.2.1 Mục đích của việc làm giàn
2.2.2 Cách làm
3 Xới xáo, vun gốc, làm cỏ cho măng tây
3.1 Xới xáo, vun gốc cho măng tây
3.1.1 Tác dụng của xới xáo đất
3.1.2 Tác dụng của vun gốc
3.2 Làm cỏ cho măng tây
3.2.1 Tác dụng của việc làm cỏ
3.2.2 Yêu cầu đối với việc làm cỏ cho măng tây
3.3 Các bước và cách thức thực hiện công việc
3.3.1 Đối với ruộng măng tây trồng không che phủ luống
3.3.2 Đối với ruộng măng trồng có che phủ luống bằng rơm rạ, vỏ trấu3.3.3 Đối với ruộng măng trồng có dùng màng nilon che phủ luống
Trang 203.3.4 Yêu cầu chung cần đạt được sau xới xáo, làm cỏ, vun gốc
4 Bón thúc phân cho măng tây
4.1 Xác định loại phân để bón
4.2 Tính toán lượng phân cần để bón thúc
4.3 Xác định thời điểm bón thúc
4.3.1 Giai đoạn đầu khi cây chưa có măng cho thu hoạch:
4.3.2 Bón trong thời kỳ cây cho măng
4.4 Bón phân
4.4.1 Nguyên tắc bón
4.4.2 Yêu cầu đối với việc bón thúc phân cho măng tây
4.4.3 Phương pháp bón
4.4.4 Các bước và cách thức thực hiện quy trình bón
5 Cắt tỉa cho măng tây
5.1 Mục đích của việc cắt tỉa cho măng tây
5.2 Cắt tỉa cành lá định kỳ
5.3 Định cây và cắt ngọn
5.4 Kỹ thuật trẻ hóa cho vườn măng tây
6 Điều tiết nước cho măng tây
6.1 Nhu cầu nước của cây măng tây
6.2 Xác định thời điểm điều tiết nước cho măng tây
6.3 Các phương pháp điều tiết nước cho măng tây
6.4 Kỹ thuật tưới và tiêu nước cho măng tây
IV ĐIÊU KIỆN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Tài liệu giảng dạy
Giáo trình mô đun: Trồng và chăm sóc măng tây trong chương trình dạy
nghề sơ cấp nghề Trồng măng tây, cà rốt, cải củ
2 Điều kiện về thiết bị dạy học và phụ trợ
- Máy chiếu Projector, máy tính xách tay
- Băng video về kỹ thuật làm vườn ươm, chăm sóc cây con trong vườnươm, kỹ thuật trồng và chăm sóc măng tây trên ruộng sản xuất
3 Điều kiện về cơ sở vật chất
- Phòng học cho lớp có 30 học viên
Trang 21- Đất làm vườn ươm 500m2
- Hạt giống măng tây
- Đất để trồng măng tây 0,1 ha
- Ruộng măng tây 0,1 ha
- Các loại dụng cụ lao động phổ thông để chăm sóc
- Nguồn nước, trang thiết bị và dụng cụ tưới
- Các phương tiện, dụng cụ vận chuyển và bón phân (phân hữu cơ, phânhoá học)
- Dụng cụ đo: thước dây, thước mét vv
4 Điều kiện khác
- Bộ bảo hộ lao động đồng bộ: 30 bộ
- Chuyên gia hướng dẫn: 02 người
V PHƯƠNG PHÁP VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ
b Kiểm tra kết thúc mô đun: Chọn một trong hai phương pháp sau:
- Kiểm tra lý thuyết, kỹ năng nghề:
+ Kiểm tra lý thuyết: Kiểm tra kiến thức nghề của học viên thông qua bàikiểm tra viết (tự luận, trắc nghiệm) hoặc vấn đáp
+ Kiểm tra thực hành: Kiểm tra kỹ năng nghề của học viên thông qua bàikiểm tra thực hành Bài kiểm tra thực hành có thể được giao theo nhóm (2-3học viên), mỗi người thực hiện một công đoạn, cũng có thể giao cho từng cánhân Khi đánh giá kết quả bài thực hành, giáo viên kết hợp giữa quan sát kỹnăng thao tác, thái độ thực hiện của học viên với đánh giá chất lượng, thời gianhoàn thành sản phẩm thực hành
- Kiểm tra tích hợp lý thuyết và thực hành:
Bài kiểm tra tích hợp có thể được giao theo nhóm (2-3 học viên), mỗingười thực hiện một công đoạn, cũng có thể giao cho từng cá nhân Khi đánhgiá kết quả bài kiểm tra tích hợp, giáo viên kết hợp giữa đánh giá kiến thức
Trang 22nghề của học viên thông qua trao đổi về quá trình thực hiện sản phẩm với kỹnăng thao tác, thái độ thực hiện, chất lượng, thời gian hoàn thành sản phẩm củahọc viên.
2 Nội dung đánh giá
- Kiến thức:
+ Các chỉ tiêu lựa chọn giống măng tây để gieo trồng
+ Kỹ thuật làm vườn ươm cây giống măng tây
+ Kỹ thuật ngâm ủ hạt giống
+ Kỹ thuật trồng, chăm sóc măng tây
- Kỹ năng:
+ Kỹ năng xác định tỷ lệ nảy mầm của hạt giống
+ Kỹ năng xác định tỷ lệ cây giống đạt tiêu chuẩn trồng
+ Kỹ năng thực hiện các thao tác trồng và chăm sóc sau trồng
VI HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN MÔ ĐUN
1 Phạm vi áp dụng của chương trình
- Chương trình mô đun trồng và chăm sóc măng tây được áp dụng cho
các khoá đào tạo nghề trình độ sơ cấp và dạy nghề dưới 3 tháng, trước hết làcác khoá đào tạo nghề phục vụ cho Đề án đào tạo nghề cho lao động nông thônđến năm 2020
- Chương trình mô đun trồng và chăm sóc măng tây có thể được sử dụng
dạy độc lập hoặc cùng một số mô đun khác cho các khoá tập huấn hoặc dạynghề dưới 3 tháng (dạy nghề thường xuyên)
- Chương trình áp dụng chung cho các vùng sản xuất trên cả nước
- Ngoài đối tượng học chính là người lao động nông thôn, chương trình cóthể sử dụng để giảng dạy nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng nghề cho nhữngngười lao động khác có nhu cầu
- Là mô đun tích hợp cả lý thuyết và thực hành đòi hỏi tỷ mỉ, cẩn thận và
bố trí phòng học phù hợp với phương pháp giảng dạy (có đầy đủ trang thiết bịphục vụ cho việc giảng dạy lý thuyết và thực hành)
2 Hướng dẫn một số điểm chính về phương pháp giảng dạy mô đun
Mô đun này có cả phần lý thuyết và thực hành, nên tiến hành song songvừa học lý thuyết vừa học thực hành để học viên dễ nhớ và tiếp thu bài học tốt
2.1 Phần lý thuyết
- Giáo viên có thể sử dụng kết hợp nhiều phương pháp giảng dạy, nhưngchú trọng phương pháp giảng dạy tích cực như: phương pháp dạy học có sự
Trang 23tham gia, dạy học cho người lớn tuổi, dạy theo lớp học hiện trường (FFS)…đểphát huy tính tích cực và khả năng tư duy và sáng tạo của học viên.
- Ngoài tài liệu, giáo viên nên sử dụng các học cụ trực quan như: Mô hình,bảng biểu, tranh ảnh, băng đĩa để hỗ trợ trong giảng dạy và người học nắmbắt những kiến thức một cách dễ dàng và không gây nhàm chán
2.2 Phần thực hành
- Thực hiện hướng dẫn thực hành theo quy trình hướng dẫn kỹ năng
- Khi giảng dạy cần kết hợp giữa việc giảng dạy, thảo luận ở trên lớp vớiviệc tổ chức tìm hiểu thực tế quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm tại địaphương để đảm bảo tính thiết thực trong dạy nghề cho lao động nông thôn
- Giáo viên sử dụng dụng cụ trực quan và thao tác mẫu, người học quansát, làm theo và làm nhiều lần
- Giáo viên khuyến khích thái độ tự tin và mạnh dạn của học viên trongthực hành và giúp họ tự kiểm tra việc thực hiện của chính bản thân
- Giáo viên theo dõi kỹ năng thực hành của học viên và nhận xét đượcnhững khó khăn và sai sót trong khi thực hiện công việc và hướng dẫn cáchkhắc phục
3 Những nội dung trọng tâm trong mô đun cần chú ý
- Lựa chọn giống măng tây để trồng
- Kỹ thuật làm vườn ươm và chăm sóc cây giống
- Kỹ thuật trồng măng tây ra ruộng sản xuất
4 Tài liệu cần tham khảo
- Trần Khắc Thi và CCS, Sổ tay hướng dẫn thực hành VietGAP trên rau,
Hà Nội năm 2009
- “Blog mangtayxanh” Việt – Hoa – Mỹ
- Lê Hồng Triều Cẩm nang trồng và chăm sóc cây măng tây xanh
- Cục khuyến nông và khuyến lâm, sổ tay khuyến nông, Kỹ thuật trồngcác loại rau, nxb Nông nghiệp, 2005
- http://www.2lua.vn Kỹ thuật trồng và chăm sóc măng tây
- vtc16.vn/news/31/5145/Ky-thuat-trong-va-cham-soc-mang-tay
- www.mangtay.com/kien-thuc/10-ky-thuat-trong-mang-tay-xanh.html
Trang 24CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
Tên mô đun: Trồng và chăm sóc cà rốt, cải củ
Mã mô đun:MĐ 03 Nghề: Trồng măng tây, cà rốt, cải củ
Trang 25CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN: TRỒNG VÀ CHĂM SÓC CÀ RỐT, CẢI CỦ
Mã số mô đun: MĐ 03 (Lý thuyết: 28 giờ; Thực hành: 84giờ;
Kiểm tra hết mô đun: 4 giờ)Thời gian mô đun: 116 giờ
I VỊ TRÍ, TÍNH CHẤT CỦA MÔ ĐUN
1 Vị trí:
Mô đun Trồng và chăm sóc cà rốt, cải củ là mô đun chuyên môn nghềtrong chương trình dạy nghề trình độ sơ cấp của nghề trồng măng tây, cà rốt,cải củ Mô đun được giảng dạy sau mô đun Lập kế hoạch và chuẩn bị trước khitrồng, học trước các mô đun Phòng trừ dịch hại và Thu hoạch và tiêu thụ sảnphẩm (có thể bố trí học đồng thời với mô đun Trồng và chăm sóc măng tây)
Mô đun này có thể dạy độc lập hoặc kết hợp với một số mô đun kháctrong chương trình theo yêu cầu của người học
2 Tính chất:
Là mô đun chuyên môn nghề được tích hợp giữa lý thuyết và thực hành
để thực hiện các công việc trồng và chăm sóc cà rốt, cải củ, lấy dạy thực hànhnâng cao kỹ năng nghề và rèn luyện đức tính cẩn thận cho học viên làm trọngtâm Vì vậy để nâng cao chất lượng dạy nghề, việc giảng dạy mô đun cần đượcthực hiện ngay tại cơ sở trồng cà rốt, cải củ trong thời gian gieo trồng và chămsóc các loại cây trồng này
II MỤC TIÊU MÔ ĐUN
1 Kiến thức:
+ Trình bày được đặc điểm sinh trưởng phát triển của các giống cà rốt,cải củ phổ biến vận dụng được trong việc lựa chọn giống cà rốt, cải củ phù hợp
để trồng;
+ Xác định thời vụ gieo trồng cà rốt, cải củ phù hợp
+ Liệt kê được các bước trong quy trình sản xuất và yêu cầu đối với cácbước trong việc xử lý, gieo hạt và chăm sóc cà rốt, cải củ
+ Trình bày phương pháp bón, kỹ thuật bón phân cho cà rốt, cải củ + Trình bày phương pháp và thời điểm tưới tiêu nước cho cà rốt, cải củ.+ Trình bày được kỹ thuật tỉa định cây, vun xới, làm cỏ cho cà rốt, cải củ
2 Kỹ năng