Đồ án về thí nghiệm các dòng xe ô tô

Thí nghiệm ô tô là môn học xác định bằng thực nghiệm các thông số và chỉ tiêu đánh giá tình trạng kỹ thuật của ô tô.Đối tuợng sử dụng cho thí nghiệm ô tô hay tổng thành, các cụm chi tiết của nó.Trong quá trình thí nghiệm người làm thí nghiệm sử dụng các thiết bị khác nhau để thực hiện các bài thí nghiệm theo nội dung đã được xác định.Các thiết bị sử dụng trong thí nghiệm là các thiết bị đo hiện đại nó không chỉ tác dụng lên giác quan của con người như trong trường hợp báo tín hiệu hay tính kết quả có người theo dõi mà còn tự động thu thập số liệu, truyền số liệu đến bộ xử lý, tính toán không có sự tham gia của con người. Với quan điểm kỹ thuật thì quá trình đo trong các thiết bị đo là sự biến đổi thông tin về giá trị đại lượng cần đo thành một dạng nào đó thích hợp cho con người và máy móc.

Sinh viên: Vũ Trung Dũng 1

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

KS Vũ Tuấn Dạt

LỜI NÓI ĐẦU

Trong quá trình học tập chuyên nghành cơ khí ô tô ,ngoài những kiến thức về lý thuyết được giảng dạy trên lớp thì việc tiến hành cho sinh viên thí nghiệm ô tô cũng rất quan trọng Thí nghiệm ô tô sẽ giúp cho sinh viên có kiến thức thực tế để củng cố

và hiểu rõ hơn về các kiến thức đã học trên lóp nhát là trong các môn thí nghiệm ô

tô ,bảo dưỡng kỹ thuật và chẩn đoán ô tô Trong quá trình thí nghiệm bằng các trang thiết bị người sinh viên có thể đo được các thông số kỹ thuật của xe ,làm cơ sở cho việc viết báo cáo thí nghiệm Ngày nay quá trình thí nghiệm diễn ra nhanh hơn ,đơn giản hơn với độ chính xác cao hơn nhờ các trang thiết bị hiện đại Nên đòi hỏi người sinh viên phải không ngừng củng cố và nâng cao kiến thức đã có để thực hiện tốt công tác thí nghiệm

Đề tài chỉ xây dựng các bài thí nghệm xác định các tính năng cơ bản của ô tô con dựa trên các thiết bị của trạm kiểm định phương tiện cơ giới đường bộ 29-

03V.Nhằm giúp cho sinh viên dược tiếp cận với đối tượng để hiểu rõ hơn ,nắm chắc hơn kiến thớc làm cơ sở cho hoạt động thực tiễn và tiếp thu kiến thức của các môn học tiếp theo

Do xây dựng đề tài trong thời gian ngắn chop nên không tránh khỏi nhiều thiếu sót Em rất mong nhận được sự giúp đỡ của các thầy và các bạn để đề tài được hoàn thiện hơn

Sinh viên lớp co khí ô tô 37

VŨ TRUNG DŨNG

CHƯƠNG I NHỮNG VẤN ĐỂ CHUNG

1.1 NHŨNG VẤN ĐỂ CHUNG VỂ THÍ NGHIỆM Ô TÔ

1.1.1 Những khái niệm co bản về thí nghiệm ô tô

Thí nghiệm ô tô là môn học xác định bằng thực nghiệm các thông số và chỉtiêu đánh giá tình trạng kỹ thuật của ô tô

Đối tuợng sử dụng cho thí nghiệm ô tô hay tổng thành, các cụm chi tiết củanó

Trong quá trình thí nghiệm người làm thí nghiệm sử dụng các thiết bị khácnhau để thực hiện các bài thí nghiệm theo nội dung đã được xác định

Các thiết bị sử dụng trong thí nghiệm là các thiết bị đo hiện đại nó không chỉtác dụng lên giác quan của con người như trong trường hợp báo tín hiệu hay tính kếtquả có người theo dõi mà còn tự động thu thập số liệu, truyền số liệu đến bộ xử lý,tính toán không có sự tham gia của con người Với quan điểm kỹ thuật thì quá trình

đo trong các thiết bị đo là sự biến đổi thông tin về giá trị đại lượng cần đo thành mộtdạng nào đó thích hợp cho con người và máy móc

Lóp cơ khí ô tô K 37 — Bất kỳ một thiết bị đo nào cũng là một kênh nhận, biến đổi thông tin về giá trịcần đo và được tạo bởi một mạch nối tiếp các chuyển đổi đo

Cấu tạo các dụng cụ đo các đại lượng không điện thường được cấu tạo bởi ba

bộ phận độc lập: Cảm biến, thiết bị đo, bộ hiển thị Chúng được cấu tạo riêng rẽ từng

bộ phận và nối với nhau bằng dây dẫn hoặc bằng các đường dây thông tin khác.Cảm biến là tập hợp về mặt cấu tạo nhiều chuyển đổi được bố trí ở đối tượng

đo Do yêu cầu về điều kiện sử dụng chỉ bố trí ở những chỗ chính để nhận được giátrị của đại lượng cần đo biến nó thành dạng thuận tiện truyền về bộ xử

lý

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

(tác động ở mọi vị trí xác định bằng ánh sáng, âm thanh)

Trong lĩnh vực ô tô người ta xây dựng các bài thí nghiệm là:

- Thí nghiệm để xác định các tính chất khai thác của ô tô

- Thí nghiệm động cơ

- Thí nghiệm xác định tính năng làm việc của các tổng thành riêng biệt

- Thí nghiệm ô tô về độ tin cậy

- Thí nghiệm ô tô để xác định ảnh hưởng đến môi trường

Quá trình thí nghiệm là một quá trình tổng hợp, nó bao gồm các nội dung từkhâu chuẩn bị đối tượng, tìm hiểu thiết bị đo thực hiện nghiêm ngặt quy trình đo, quytrình đọc kết quả và xử lý kết quả đo được nhờ thiết bị đo Ngoài ra còn phải đảm bảo

an toàn tuyệt đối cho người và thiết bị trong suốt quá trình thí nghiệm Do vậy trướckhi tiến hành thí nghiệm phải tính hoặc thí nghiệm sơ bộ

Kết quả đo ở mức độ nào đó có thể coi là chính xác Một giá trị như vậy đượcgọi là giá trị ước lượng của đại lượng đo Nghĩa là giá trị được xác định bằng thựcnghiệm nhờ thiết bị đo Giá trị này gần với giá trị thực mà ở điều kiện nào đó có thểcoi là thực.

Để đánh giá sai lệch giữa giá trị ước lượng và giá trị thực người ta sử dụngkhái niệm sai số của phép đo Đó là hiệu giữa giá trị thực và giá trị ước lượng

Tấ cả các phép đo trong thí nghiệm đều có sai số ngẫu nhiên ta phải loại trừ nóbằng cách tiến hành nhiều phép đo tương tự nhau, sau đó ta tập hợp kết quả đo lại giacông kết quả đo để nhận được giá trị trung bình số học và độ lệch bình phương trungbình số học Đó là bài toán xử lý kết quả đo mà ta phải tiến hnàh sau mỗi một phép

đo trên thiết bị cụ thể để nhận được giá trị thực của phép đo

1.1.2 Các loại thí nghiệm ỏ tô

Trong lĩnh vực thí nghiệm ô tô có rất nhiều loại khác nhau tuỳ thuộc vào mụcđích xây dựng thí nghiệm Ví dụ:

Sinh viên: Vũ Trung Dũng 5

- Theo đối tượng có thể là: Thí nghiệm toàn ô tô hay tổng thành từng cụmriêng biệt của ô tô Trong chế tạo hay cải tiến ô tô có sẵn người thí nghiệm ma két, thínghiệm ô tô mẫu

Thí nghiệm ô tô mẫu có thể là một cụm hay tổng thành lắp lên xe và thử ô tô.Hoặc là thí nghiệm cụm hay tổng thành trước rồi lắp lên xe ô tô và tiến hành thínghiệm toàn ô tô

Với ô tô đã khai thác tiến hành thí nghiệm để xác định tình trạng kỹ thuật của

nó, tiến hành thí nghiệm sau đại tu để đánh giá chất lượng sau sửa chữa

Người ta cũng tiến hành thí nghiệm ô tô do nước ngoài chế tạo để có số liệu sosánh với số liệu sản xuất ở trong nước

Theo mục đích thí nghiệm gồm thí nghiệm ô tô theo công dụng, thí nghiệm đểxác định tác động của môi trường xung quanh đến ô tô thí nghiệm xác định các tínhchất khai thác của ô tô, thí nghiệm ô tô theo độ tin cậy

Thí nghiệm để xác định các tính chất khai thác của ô tô gồm xác định lực kéo,tính chất phanh, tính kinh tế nhiên liệu

Thí nghiệm độ tin cậy để xác định hoặc đánh giá các chỉ tiêu của độ tin cậy.Trong điều kiện khai thác nào đó thí nghiệm khai thác cho phép đánh giá khả nănglàm việc của ô tô trong điều kiện khai thác giúp ta thu thập được các số liệu về độ tincậy, định mức tiêu hao nhiên liệu dầu mỡ, chu kỳ bảo dưỡng thay thế phụ tùng.Theo vị trí thí nghiệm: gồm thí nghiệm trong phòng, thí nghiệm trên đường vàthí nghiệm trong bài thử Ớ trong phòng để mô phỏng điều kiện môi trường ta dùngcác giá chuyên dùng và các thiết bị khác

Chỉ trong phòng ta mới thu được lượng thông tin lớn có độ chính xác cao

vì thiết bị thí nghiệm có độ chính xác lớn, thời gian thí nghiệm ngắn và xác địnhđược chính xác quan hệ nguyên nhân kết quả

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang KS Vũ Tuấn Dạt

Lóp cơ khí ô tô K 37 — Trên bài thử ô tô chịu tác động tổ hợp các tác nhân bên ngoài gần giống nhưkhai thác.

Ngoài ra thí nghiệm ô tô còn phân theo thời gian Thí nghiệm nhanh và thínghiệm bình thường

1.1.3 Các điều kiện chung đế thí nghiệm

Sinh viên tiến hành thí nghiệm được trang bị trên cơ sở phần lý thuyết mônhọc thí nghiệm ô tô, lý thuyết ô tô Nắm được nguyên lý cấu tạo, nguyên lý hoạt độngcủa thiết bị, biết cách tổ chức thực hành các phép đo theo đúng quy trình

- Đối tượng đưa vào thí nghiệm được bảo dưỡng tuân theo pháp chế kỹ thuật,không tự ý thay đổi tình trạng kỹ thuật trong quá tình thí nghiệm

- Điều kiện thời tiết có ảnh hưởng đến sự ổn định và kết quả đo của thiết bị dovậy tổ chức thí nghiệm phải ở thời gian thích hợp

- Chế độ nhiệt của động cơ cũng như tổng thành khai thác khi đưa vào thínghiệm phải ghi lại đê đảm bảo chế độ thí nghiệm nên cho xe chạy một thời gian nào

đó phương pháp chạy xe cũng phải ghi vào điều kiện

- Khi tiến hành thí nghiệm phải thực hiện các biện pháp an toàn cho người vàthiết bị Trước khi thí nghiệm phải xem xét kỹ lưỡng hệ thống phanh, tay lái, bánhlốp xe, thiết bị con lăn, điện, đèn hiệu

- Lái xe thí nghiệm phải có bằng và có kinh nghiệm

- Sinh viên thực tập nhất thiết phải được phổ biến nội quy an toàn Nội quy sửdụng thiết bị Chịu sự giám sát và phân công của giáo viên hướng dẫn

- Nếu tiến hành thí nghiệm ban đêm phải có đủ ánh sáng

- Phải chuẩn bị công tác phòng hoả thật tốt

1.1.4 Mục đích của chương trình thí nghiệm

Củng cố lại những kiến thức đã học ở phần lý thuyết về chăm sóc bảo dưỡng

kỹ thuật ô tô, lý thuyết ô tô, thí nghiệm ô tô

Hiểu được nguyên lý cấu tạo, hoạt động của thiết bị vận hành và đo lấy đượckết quả chính xác

1.1.5 Những vêu cầu khi tiến hành thí nghiệm ô tô

Mỗi sinh viên phải tiến hành làm các bài thí nghiệm riêng biệt, chủ động, sángtạo, đúng quy trình Hiểu rõ nguyên lý cấu tạo, quy trình đo khi sử dụng thiết bị

- Biết cách đo và đo được kết quả ở mỗi thiết bị một cách chính xác

- Đối tượng thí nghiệm phải được chuẩn bị trước đáp ứng mỗi yêu cầu của bàithí nghiệm

- Với thiết bị thí nghiệm phải được bảo dưỡng kỹ lưỡng đảm bảo sự hoạt độngbình thường toàn hệ thống

Tiến hành vận hành thử để không xảy ra trục trặc trong quá trình thí nghiệm

1.6 Nội dung thí nghiệm gồm

Chương trình thí nghiệm mỗi sinh viên phải tiến hành đầy đủ các bài thínghiệm

1.2 XỬ LÝ KẾT QUẢ ĐO, XÁC ĐỊNH số MAU

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguỵẻn Văn Bang Sinh viên: Vũ Trung Dũng 7

KS Vũ Tuấn Dạt

Do vậy kết quả đo thường không đúng với giá trị chính xác của đại lượng đo

mà có sai số Vì thế trong thí nghiệm cần phải gia công kết quả đo

Giả sử tiến hành phương đo cùng một giá trị X nào đó, giá trị đáng tin cậy

Ước lượng kỳ vọng toán học của M*x đại lượng đo sẽ bằng X

- Độ lệch kết quả mỗi dấu đo là: Xj - X = Vi

Vi: được gọi là sai số dư

- Tổng bình phương của sai số dư có giá trị nhỏ nhất:

;=1

- Tổng bình phương tất cả các số dư được thực hiện theo công thức của bessed

và được đánh dấu là s*

KS Vũ Tuẵh DỊ Sinh viên: Vũ Trung Dũng 9

Việc chưa bình phương sai số dư cho n - 1 thay cho n bởi vì n càng lớn sai số càng nhỏ

Ước lượng s* đặc trưng cho độ phân tán kết quả đo xung quanh giá trị trung bình

Vì rằng sai số trung bình còn có sai số ngẫu nhiên do vậy ta sử dụng ước lượng

đo độ lệch bình phương

- Khoảng đáng tin cậy mà giới hạn của khoảng đó với mọi xác suất nhất định ta

có giá trị thực đo X0

Nếu cho trước giá trị xác định đáng tin cậy p với đại lượng ngẫu nhiên có phân

bố chuẩn và số lượng phép đo là vô cùng

Trong thực tế không cho phép thí nghiệm quá nhiều phép đo để đảm bảo tínhkinh tế, đều cho mỗi sinh viên độ chính xác chỉ giới hạn cho phép 2<n<20 lần khi đókhoảng đáng tin cậy được tính là:

i=1

K i

n

Ta có kết quả sau khi gia công là:

Chú ý: Kết quả phép đo những số không đáng tin cậy cần phải được làm

X + ẠT,2tròn số, phép đo chính xác thường biểu thị bởi hai con số có nghĩa

Ví dụ thực tế gia công kết quả đo:

- Gia công kết quả đo độ trượt ngang bánh xe dẫn hướng của 10 lần đo, giá trịtrượt ngang K với độ chính xác như nhau bằng thiết bị chuyên dùng Phép đo trực tiếp.Luật phân bố xác suất của sai số là chuyên dùng Cần xác định khoảng đáng tin cậy Kthực Biết rằng xác suất đáng tin cậy p = 0,95 cho hệ thống an toàn và môi trường

M [ K ] = K

Giá trị trung bình của phép đo: 2<n<20 là:

Bảng 1 : Hệ số phân hố Student theo giá trị xác suất

n Hệ số phân bố stucent theo xác suất p

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

Giá trị bình phương quân trung bình:

Khoảng đáng tin cậy của phép đo 2<n<20

Xem giá trị thực tính toàn phép đo đi đến kết luận là:

- Khoảng đo nằm trong giới hạn 2/3 thang đo

- Phương pháp đo là chuẩn

- Kết quả thí nghiệm trong khoảng sai số thiết bị đo

* Tương tự cách làm như trên ta tính được số lần đo cho các phép đo:

- Kiểm tra phanh lấy lần đo n = 8

- Kiểm tra đồng hồ tốc độ lấy lần đo n = 11

- Kiểm tra đèn pha lấy số lần đo n = 7

1.3 XÂY DỤNG MẪU BÁO CÁO CHO THÍ NGHIỆM

Mỗi sinh viên sau khi học xong chương trình lý thuyết phải bắt buộc trải qua các bài thí nghiệm Sử dụng các thiết bị đo thí nghiệm có kết quả cụ thể, ghi kết quả vào báo cáo Lấy ý kiến giáo viên hướng dẫn gửi cho bộ môn đánh giá kết quả thí nghiệm

II Người làm thí nghiệm

Họ và tên:

Lóp:

III Đối tượng thí nghiệm

Nhãn hiệu: Loại xe: Năm sản xuất: Nơi sản xuất: Biển số đăng ký:

IV Kiếm tra và điều chỉnh sơ bộ ô tô trước khi thí nghiệm

Nội dung kiểm tra

- Kiểm tra sự đồng bộ của các bánh

- Kiểm tra sự hao mòn lốp - Chiều sâu hoa lốp

- Kiểm tra áp suất lốp - Theo tiêu chuẩn

- Kiểm tra và điều chỉnh hành trình tự do

của bàn đạp phanh

- Kiểm tra và điều chỉnh trình tự do

- Theo tiêu chuẩn

của bàn đạp li hợp - Theo tiêu chuẩn

- Kiểm tra và điều chỉnh độ chụm bánh xe

dẫn hướng

- Kiểm tra các trang bị của ô tô

- Theo tiêu chuẩn

- Kiểm tra và xiết chặt các mối nối ghép

chung của xe

- Kiểm tra tình trạng của ống xả

- Lốp dự phòng □ Dụng cụ đồ nghề □

- Phải đảm bảo chắc chắn

- Kiểm tra và điều chỉnh khe hở nhiệt

- Đảm bảo kín và thông suốt

- Kiểm tra ắc quy - Theo tiêu chuẩn

- Kiểm tra và điều chỉnh độ căng dây

- Điệp ápCác đầu nối phải đảm bảo chắc chắn

- Kiểm tra chất lỏng trong các hệ thống

dẫn động thuỷ lực

- Kiểm tra sự rò rỉ của dầu thuỷ lực

- Phải đảm bảo đúng chủng loại, số lượng

và chất lượng

- Phải đảm bảo không rò rỉ

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguỵẻn Văn Bang KS Vũ Tuấn

Dat

Sinh viên: Vũ Trung Dũng 13 Sinh viên: Vũ Trung Dũng 13

15

DÒ ÁN TÓT NGHIẼP Lóp cơ khí ô tô K 37 —

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

4 Kiểm tra đồng hồ tốc độ

5 Đo và kiểm tra hệ thống đèn

6 Đo tiếng ồn bên ngoài

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

—-^^Lần đo Nội

- Kiểm tra động cơ

(dB)

- Kiểm tra tiếng ồn

(dB)

SINH VIÊN THỰC

kỷ)

7 Đo nồng độ co và HC trong khí thải động cơ xăng

VI Đánh giá và kiến nghị

GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN

Sinh viên: Vũ Trung Dũng 19

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

Bệ thử trượt ngang

Bệ thử phanh và tốc độHầm kiểm tra xe conHầm kiểm tra xe tảiThiết bị kiểm tra đèn phaThiết bị đo độ ồn

Thiết bị đo khí xả động co xăngThiết bị đo khí xả động co diezel

2.2 Quy trình thí nghiệm xe con

a, Làm thủ tục thí nghiệm

- Báo cáo với giáo viên hướng dẫn thí nghiệm

- Lấy mẫu báo cáo thí nghiệm

h, Quy trình đo các tính năng cơ hán của ô tô

KIỂM TRA VÀ ĐIỀU CHỈNH sơ BỘ Ô TÔ TRUÓC KHI THÍ NGHIỆM

STT

THAO TÁC KIỂM TRA VÀĐIỀU CHỈNH NỘI DUNG KIỂM TRA DỤNG cụ YÊU CẦU KỸ THUẬT

1Kiểm tra sự đồng bộ của các bánh xe Ký hiệu lốp Quan sát Đồng bộ, theo nhà chế tạo

2Kiểm tra các mối lắp ghép của bánh xe Sự lắp ghép Quan sát, cờ lê lực Phải đảm bảo chắc chắn

3Kiểm tra sự hao mòn lốp Hao mòn lốp Thiết bị chuyên dùng Đảm bảo chính xác

4Kiểm tra áp suất lốp Áp suất lốp Thiết bị Chuyên dùng

Theo tiêu chuẩn

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

5 Kiểm tra và điều chỉnh hành

trình tự do của bàn đạp li hợpHành trìh tự do của bàn đạp li hợp

Cờ lê lực, Thước

đo chuyên dùng

Theo tiêu chuẩn

6 Kiểm tra và điều chỉnh hànhtrình tự do của bàn đạp phanhHành trình tự do

của bàn đạp phanh Cò lê lực Thước đo chuyên dùng Theo tiêu chuẩn

7 Kiểm tra và điều chỉnh độ Chụm của bánh xe dẫn hướngĐộ chụm của bánh xe dẫn hướng Cò lê lực, thước đo chuyên dùng Theo tiêu chuẩn

8 Kiểm tra các trang bị trên ô tô Trang bị trên ô tô Quan sát Có đầy đủ

9 Kiểm tra các mối nối ghépchung của xe Số lượng, tình trạng Quan sát dùngtay lắc Đủ và đảm bảo chắcchắn

Kiểm tra ắc quy

Điện áp, các đầu nối Quan sát, thiết bịđo chuyên dùng

Theo tiêu chuẩn

1

3 Kiểm tra độ căng dây đai Độ căng dây đai Thiết bị chuyên dùng Theo tiêu chuẩn

1

4 Kiểm tra mức chất lỏng trong hệ thống dẫn động thuỷ lực Đo mức chất lỏng trong hệ thống Quan sát thươc đo

Theo tiêu chuẩn

1

5 Kiểm tra sự rò rỉ của dầu thuỷlực Sự rò rỉ của dầu thuỷ lực

Quan sát Không rò rỉ

ĐO CÁC THÔNG SỐ cơ BẢN CỦA Ô TÔST

T

THAO TÁC KIỂM TRA VÀ

ĐIÊU CHỈNH NỘI DUNG KIỂMTRA DỤNG CỤ YÊU CẦU KỸTHUẬT

1

Đo tải trọng trục

Đo trọng lượng các cầu trên cơ sở đó tính: a, b, hg

Thiết bị cân 1EB-10 Nhận được kết quảchính xác

SL-2 Đo độ trượt ngang của bánhxe dãn hướng Độ trượt ngang của bánh xe dẫn hướng Thiết bi

Thiết bị 201N Nhận được kết quảchính xác

HT-6 Đo độ ồn ngoài Đo tiếng ồn ngoàido động cơ và còi

gây ra

Máy đo độ ồn Quest Nhận được kết quảchính xác

7 Đo nồng độ các chất độc hạitrong khí thải động cơ xăng Đo nồng độ HC và

CO

Thiết bị RI 503AH-S Nhận được kết quảchính xác

8 Đo nồng độ các chất độc hạitrong khí xả động cơ diezel Đo độ khói Thiết bi DSM-10N Nhận được kết quảchính xác

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

CHƯƠNG III XÂY DỰNG CÁC BÀI THÍ NGHIỆM

3.1 CÂN TẢI TRỌNG TRỤC

3.1.1 Mục đích, yêu cầu

- Mục đích

+ Thực hành cần kiểm tra tải trọng ô tô giúp sinh viên hiểu rõ quan hệ phân

bố tải trọng lên mỗi cầu xe và từ đó xác định được các kích thước của xe (như a, b,hg) Củng cố kiến thức về môn học như lý thuyết ô tô, kết cấu tính toán ô tô

+ Giúp sinh viên phát hiện thiếu sót trong lắp ráp mới, cải hoán, khảo sát thửnghiệm chế tạo mới

+ Xây dựng đặc tính kỹ thuật ô tô

+ Tạo cho sinh viên phương pháp sử dụng cân tải trọng trục ô tô

- Yêu cầu

+ Sinh viên nắm vững nguyên lý cấu tạo, quy trình cân tải trọng.

+ Cân được tải trọng đè lên mỗi trục xe đánh giá chính xác được sự phân bôtải trọng lên mỗi cầu xe

3.1.2 Thiết bị cân tải trọng trục

a, Đặc tính kỹ thuật

- Cấu tạo gồm một bệ cân trên có giá đỡ cân và bộ báo chỉ giá trị tải trọng.

- Dưới nền là một khung thép chữ ĩ trong lòng làm bằng thép chữ L dùng để

đỡ khung cùng với trụ cân ở 4 góc nền Tải trọng cân được biết là tổng trị số bàn cân

1 và bàn cân 2, thông qua tay đòn đến trụ xoay thanh liên kết với bộ chia giảm tảitrọng và tải trọn này được truyền tới giá đỡ của bộ phận báo chỉ

Trục tay đòn tựa lên giá đỡ liên kết qua bộ cân bằng với dao cân ngoài giá đỡ

Nó là công tác bảo đảm an toàn tuyệt đối cho sự chất tải ngoài mà chỉ điều chỉnhtheo phương pháp thẳng đứng Đảm bảo kết quả chính xác, chống lại tác động bênngoài khi cân Sai số không đáng kể

Tay đòn chủ yếu là dao cân và lá dao chịu tác động chính từ tải trọng do vậyphần này chế tạo bằng thép nhiệt luyện chuyên dùng với độ cứng 57% Rockwel.Kiểm tra thang cân và độ lệch khi chất tải nhờ ắc quy - Báo chỉ tải trọng củacân sử dụng cảm biến

3.1.3 Chuẩn bị cân tải trọng trục

a, Chuẩn bị cân tải trọng trục

- Rửa sạch xe trước khi cân tải trọng trục

- Nạp đầy nhiên liệu, vật liệu bôi trơn nước làm mát theo tiêu chuẩn quyđịnh

b, Chuẩn bị thiết bị

- Làm sạch sàn cân, vệ sinh sạch sẽ cát sỏi và các tạp chất khác trong, ngoàikhung và dưới hầm cân

- Đặt giá trị không ở đồng hồ chỉ thị cân tải trọng trục bằng núm "ZERO" saukhi làm sạch các vật cản trong bàn cân.

Kiểm tra sự làm việc bình thường của thiết bị

3.1.4 Quy trình cân tải trọng trục

Quy trình cân tải trọng trục được thực hiện qua các bước sau:

(1) Đóng công tắc nguồn, khởi động máy tính

(2) Mở nút ON bằng nút ON/OFF trên đồng hồ chỉ thị cân tải tọng trục sau

đó hâm nóng thiết bị trong khoảng 10 phút

(3) Bấm nút [ 0 ] giá trị 0 hiện lên

(4) Lái xe cho xe di chuyển từ bãi đỗ vào đặt hai bánh trước lên chính giữabàn cân để trục trước đè lên hầm cân

Người thí nghiệm ấm phím F1 thì màn hình cân tải trọng trục hiện lên và giátrị tải trọng trên trục trước được hiển thị sau đó lại ấn phím F1 thì giá trị đó được lưulại trong máy tính

(5) Cho ô tô tiến lên để hai bánh sau đè lên chính giữa hai bàn cân giá trị tảitrọng trục sau được hiển thị và người thí nghiệm ấn phím F2 thì giá trị tải trọng củacầu sau được lưu lại trong máy tính

Kết quả tổng trọng lượng là giá trị (4) + (5)

- Khi thí nghiệm để đảm bảo có giá trị chính xác ta cân nhiều lần, quy trìnhthí nghiệm lắp lại khi người lái xe lại Khi kết quả đạt yêu cần thì thôi

Sau đó ấn phím ESC thoát khỏi chương trình và có một hộp thoại hỏi "Bạn cómuốn thoát khỏi chương trình này không" Nếu bạn ấn "yes" có nghĩa là thoát khỏichương trình và ngược lại ấn "No" thì chương trình tiếp tục làm việc

Lóp cơ khí ô tô K 37 —

Sinh viên: Vũ Trung Dũng 31Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

- Tạo kỹ năng sử dụng vận hành thiết bị kiểm tra độ trượt ngang của bánh

xe dẫn hướng

+ Yêu cầu:

- Sinh viên nắm vững nguyên lý cấu tạo và hoạt động của thiết bị

- Biết cách thực hành quy trình đo và bảo dưỡng thiết bị

- Đo được kết quả chính xác

3.2.2 Thiết bị đo độ trượt ngang của bánh xe dẫn hướng

a, Các thông số của thiết bị

in 10 - 0 - 10 outĐèn và còi xuất hiện

5 m/Km

b, Cấu tạo

1: Tấm trượt 3: Thanh phản hồi

2: Công tắc micro 4:Trục quay

- Thiết bị được cấu tạo gồm: Mặt trượt, mặt đáy và bị cảm biến

- Mặt đáy là thép hình chữ u hàm rãnh hướng cho bi nằm ở giữa, dọc tấm cóhai lò xo lá ghép lại Cảm biến được bắt chặt trên đáy Tấm trượt - lò xo lá - cảm biếnliên kết với nhau bằng thanh liên kết Rãnh dẫn bi dưới được hàn rồi liên kết với đáybằng hai bu lông Lỗ bắt bu lông có hình hạt đậu Thanh có thể di chuyển với tâmnhằm định vị mặt trượt Mặt trượt bằng thép hình chữ u, hai đầu hàn thép vuông hạnchế mặt phẳng đứng

c, Nguyên lý hoạt động

Mặt trượt di trượt theo mặt phẳng ngang, khi đẩy sang phải hay trái làm lò xo

lá uốn cong kéo thanh liên kết với cảm biến dịch sang trái hay phải làm thay đổi trị sốđiện trở cảm biến Sự thay đổi này được khuyếch đại truyền lên bộ xử lý tại vị tríđiều khiển hiển thị lên đồng hồ giá trị thật của độ trượt ngang bằng trị số kim chỉđồng hồ đơn vị tính là mm, khi không tác dụng nữa lò xo kéo kim chỉ về vị trí 0 trongthang đo, mỗi nấc kim ứng với 5m/km

3.2.3 Chuẩn bị đo độ trượt ngang

a, Chuẩn bị đối tượng

- Áp suất lốp xe đúng tiêu chuẩn

- Lốp không quá mòn, không đắp lại và ăn in vào vành

- Chiều cao hoa lốp theo quy định

- Làm sạch bánh xe, không cho đất dính vào bánh, đá sỏi dính vào hoa

lốp

- Kiểm tra điều chỉnh độ dơ lái theo tiêu chuẩn

- Không có sự khác biệt lớn giữa tỷ số truyền tương ứng trái và phải của góclái bánh dẫn hướng

- Khớp chuyển hướng không có hiện tượng hư hỏng, không sai lệch trong lắpráp, bôi trơn đúng tiêu chuẩn

- Ngõng quay lái không dơ, giữa bạc và trục không có vết nứt, không biếndạng

- Trợ lực lái không chảy dầu thành giọt

b, Thiết bị đo

- Kiểm tra tấm trượt, tra dầu khớp, lau chùi lại.

- Kiểm tra giá đỡ bộ phận trượt: tay quay, thanh phản hồi còn lăn

- Bật công tắc bên hông tự điều khiển

- Thiết bị sẽ tự kiểm tra hệ thống cấu thành, các thiết bị đi kèm và cung cấp điện cho máy in, đèn Led cháy sáng kim đồng hồ sẽ chỉ vị trí số 0

Chú ý:

- Khi khởi động không cho xe nằm trên thiết bị

- Khi đèn led không tắt nghĩa là hệ thống có lỗi Tìm cách khắc phục ấn Stop trên remol để thiết bị hoạt động trừ khi lỗi về sự cố an toàn

b, Quy trình đo

(1) Tháo chốt khoá thanh nối

(2) Bật công tác đồng hồ chỉ thị

(3) Ấn phím F2 vào màn hình đo độ trượt ngang

(4) Lái xe chầm chậm với tốc độ khoảng 2 -ỉ- 5 km/h đi qua thiết bị kiểm tra

độ trượt ngang Lưu ý đặt xe sao cho song song với đường tâm nằm ngang hay haibánh xe đặt lên vạch trắng trên thiết bị Trong khi xe vào không được quay vô lăng

nhận giá trị trượt ngang Ghi kết quả vào báo cáo.

(6) Khi đo xong phải khoá tấm trượt bằng chốt thanh nối

c, Lấy kết quả đo

- Kết quả đo hiển thị trên đồng hồ Việc ghi kết quả yêu cầu phải chính

- Mỗi kết quả đo được tiến hành đơn lẻ Khi cần lấy kết quả đo khác phải lùi

xe lại và quy trình đó được lặp lại từ bước (1) đến bước (6)

- Kết quả của thí nghiệm họp lý là khi thực hiện đầy đủ quy trình đo theo yêucầu

Đồng hồ đơn vị tính là mm, khi không tác dụng nữa lò xo kéo kim chỉ về vị trí

0 trong thang đo, mỗi nấc kim ứng với 5m/km

- Ân phím ESC để thoát khỏi chương trình đo độ trượt ngang

3.2.5 Những chú V khi đo

- Chỉ bật công tắc điện sau khi tháo chốt khoá thanh nối

Lóp cơ khí ô tô K 37 —

- Không kiểm tra xe có trọng lượng cầu vượt quá mức cho phép của thiết bị

- Không sửa chữa thiết bị trong khi tiến hành đo

- Không cho bùn đất dính vào băng thử, bánh xe

- Không để xe trên băng thử

- Bảo dưỡng thiết bị theo hướng dẫn

- Ghi chép số liệu chính xác, sau đó có đánh giá riêng của sinh viên

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

3.3.1 Mục đích, vêu cầu

- Mục đích:

+ Bệ thử này để kiểm tra tính chuẩn xác của đồng hồ tốc độ trên xe bằng cách

đo tốc độ của con lăn trong khi xe chạy trên con lăn bởi một mô tơ chủ động

+ Thực hành kiểm tra đồng hồ tốc độ ô tô nhằm hệ thống lại kiến thức cơ bản

về cấu tạo, hoạt động cơ cấu thông báo vận tốc đồng thời giúp sinh viên hiểu rõ bảnchất chuyên động và vận tốc của xe khi vận hành

+ Tạo cho sinh viên biết cách đo đồng hồ tốc độ bằng thiết bị chuyên

dùng

- Yêu cầu:

+ Sinh viên nắm vững cấu tạo hoạt động cơ cấu báo chỉ tốc độ ô tô, nguyên lý

hoạt động của thiết bị đo tốc độ ô tô

+ Đo được tốc độ chính xác, so sánh với vận tốc dụng cụ đo

3.3.2 Thiết bị kiểm tra đồng hồ tốc độ

a, Đặc điểm và thông số kỹ thuật

- Thiết bị hiển thị tốc độ được thiết kế còi báo khi tốc độ đạt 40km/h, 80km/hkhi có đèn báo sáng lên

- Đo được chính xác tốc độ ô tô ở tốc độ tối đa

- Thiết bị có bố trí con lăn và kích nâng trung gian đảm bảo ô tô ra vào antoàn

KlẾU BST-150

Tải trọng cho phép lên mỗi cầu xe ( K G ) 3000

Đường kính X chiều dài con lăn (mm) 185 x 850Khoảng cách trục giữa con lăn

Bộ phận chỉ báo: Nguồn điện 50/60 HZ AC VI (ị) 3 A

Kích thước : (Rộng X Sâu X Cao) 600 X 680 X 340

b, Cấu tạo thiết bị

— 4: ổ đỡ con lăn.

Giáo viên hướng dẫn: T.s Nguyễn Văn Bang

1: Khung 2: Con lăn 3: Kích nâng

5: Cảm biến đo tốc độ 6: Con quay chông trượt ngang 7: Tấm nâng

- Cấu tạo: Gồm một khung cấu tạo bằng thép trên đó có bố trí con lăn, ở haiđầu các con lăn này có ổ bi đỡ Nhìn theo hướng ô tô đi vào, hai con lăn phía trướctạo thành một cặp

+ Một máy phát điện dành cho đồng hồ tốc độ được lắp với một đầu của conlăn phía sau dùng để đo tốc độ quay của con lăn nhờ vậy tốc độ của ô tô cần kiểm trađược hiển thị trên đồng hồ tốc độ đặt trên hộp Để ô tô cần kiểm tra có thể ra vào dễdàng người ta bố trí một kích trung gian ở giữa các con lăn trước và sau

- Hoạt động: Khi xe vào bệ bánh xe chủ động nằm lọt vào giữa các con lăn,vào số ô tô, bánh xe chủ động sẽ quay làm bánh xe quay theo

Để xác định tốc độ thực tế của bánh xe người ta tiến hành đo tốc độ quay củacon lăn Khi tốc độ quay của con lăn thay đổi sẽ làm biến đổi áp ra máy phát Từ đó

có thể chuyển tốc độ dài tương ứng

3.3.3 Chuẩn bị kiểm tra đồng hồ tốc độ

a, Đối tượng kiểm tra

- Kiểm tra lốp xe theo tiêu chuẩn, đặc biệt là bánh xe chủ động

- Kiểm tra hoạt động của động cơ, cơ cấu ga, ly hợp hộp số, cầu chủ động, sự

bó dính của phanh, phanh tay theo đúng yêu cầu kỹ thuật

- Kiểm tra hệ thống nhiên liệu, nạp nhiên liệu theo tiêu chuẩn

- Cho ô tô nổ máy chạy thử kiểm tra sự hoạt động bình thường của toàn xe Đặc biệt

cơ cấu báo tốc độ

b, Thiết hị kiểm tra

- Kiểm tra sự lắp đặt toàn hệ thống cần thiết khắc phục ngay

3.3.4 Quv trình kiểm tra

Ân phím F3 vào màn hình đo vận tốc xe

(1) Ấn phím Page Up để nâng kích trung gian lên

(2) Lái xe vào bệ đặt hai bánh xe chủ động vuông góc với con lăn và nằmgiữa hai con lăn

(3) Ấn phím Page Down để hạ kích trung gian xuống

Không có khe hở giữa lốp và giá nâng

(4) Đặt cục chèn các bánh trước ô tô

(5) Khởi động ô tô sau đó vào số đi như trên đường làm các con lăn quay.Đọc và ghi sự khác biệt giữa đồng hồ tốc độ và đồng hồ vận tốc trên ô tô nếu có Khiđồng hồ đạt giá trị 40 và 80km/h ở dạng có gia tốc còi bị tắt đi, bắt đầu xuất hiệntiếng động cảnh báo Các tín hiệu này sẽ mất đi khi đồng hồ chỉ tốc độ khoảng 42 -

44 km/h và 82 - 84 km/h Như vậy tiếng còi tắt khi có gia tốc, tiếng động tắt ở điềukiện có gia tốc