Vấn đề tiếp cận thông tin là một trong các quyền cơ bản của con người, được đề cập trong rất nhiều văn kiện quốc tế mà Việt Nam đã ghi nhận và tham gia, trong đó bao gồm Tuyên ngôn toàn
Trang 1Việc tiếp cận thông tin tài chính của nhà báo
Việt Nam hiện nay Nguyễn Hữu Tuấn
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Luận văn Thạc sĩ ngành: Báo chí học; Mã số: 60 32 01 01 Người hướng dẫn: TS Nguyễn Thị Thanh Huyền
Năm bảo vệ: 2014
Keywords Báo chí học; Thông tin tài chính; Truyền thông đại chúng
Content
1 Lý do lựa chọn đề tài
Quyền tiếp cận thông tin là điều kiện tiên quyết để bảo đảm thực hiện các quyền con người và quyền công dân Thời gian qua, Đảng và Nhà nước đã rất chú trọng đến quyền được thông tin của người dân, đến trách nhiệm của cơ quan nhà nước (CQNN) phải công khai thông tin do mình nắm giữ Điều này được thể hiện bằng việc nhiều văn bản pháp luật về quyền được thông tin và trách nhiệm của các CQNN trong việc cung cấp thông tin do CQNN đang nắm giữ
đã được ban hành
Vấn đề tiếp cận thông tin là một trong các quyền cơ bản của con người, được đề cập trong rất nhiều văn kiện quốc tế mà Việt Nam đã ghi nhận và tham gia, trong đó bao gồm Tuyên ngôn toàn thế giới về quyền con người năm 1948, Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị năm 1966, Công ước của Liên Hợp quốc về chống tham nhũng 2003, Đảm bảo quyền được thông tin cũng cũng đã được Đảng cộng sản Việt Nam đề ra trong cương lĩnh xây dựng đất nước thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội Điều 69 Hiến pháp Việt Nam năm 1992 ghi rõ: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí; có quyền được thông tin theo quy định của pháp luật” Tiếp đó , Điều 25 Hiến pháp 2013 sửa đổi bổ sung Hiến pháp 1992 cũng quy đ ịnh: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định”[35, tr.6] Có thể nói rằng, các Luật và Nghị định đều được công bố trên Công báo phiên bản tiếng Việt và tiếng Anh và các sách khác từ đầu những năm 1990 nhưng việc tiếp cận thông tin một cách đầy đủ của các cá nhân, công dân còn bị hạn chế
Đối với đội ngũ nhà báo hiện nay, quyền tiếp cận thông tin có vai trò hết sức quan tr ọng trong việc thực hiện các chính sách, đặc biệt là các chính sách về tài chính Những thông tin về kinh tế tài chính như : lãi suất, nợ xấu, tăng trưởng GDP, thị trường tài chính , chứng khoán, bảo hiểm, đầu tư, lạm phát liên quan đến “đ ồng tiền bát gạo” cho đến những thông tin về nguồn lực của quốc gia, ngân sách, dự án, nợ công ngày càng quan tro ̣ng và chiếm tỷ lê ̣ ngày càng cao trên các mặt báo Đặc biệt, thông tin tài chính đươ ̣c coi là thông tin c ốt lõi, huyết mạch của thông tin kinh tế Trong khi đó , nền kinh tế đang hô ̣i nhâ ̣p ở mức cao, người dân “ngâ ̣p lu ̣t” trong các dòng chảy thông tin đa chiều Do vâ ̣y, báo chí kinh tế tài chính hơn bao giờ hết cần đảm bảo tính chính xác, tính khách quan và hấp dẫn , nhằm đi ̣nh hướng thông tin , tạo dựng lòng tin cho đô ̣c giả và cũng là xây dựng tính chuyên nghiệp , tạo vị trí vững chắc cho báo chí kinh tế tài chính Việt Nam với đô ̣c giả
Trang 2Để phản ánh chính xác số liê ̣u, diễn biến và đưa ra những phân tích, dự báo thiết thực cho
đô ̣c giả, đòi hỏi nhà báo phải có trình đô ̣ hiểu biết về kinh tế tài chính , phải hiểu được các khái niê ̣m kỹ thuâ ̣t của thi ̣ trường , nắm bắt được chu kỳ diễn biến của giá cả , thị trường tài chính , tín dụng và những khái ni ệm mới mẻ của thị trường Ngoài ra, nhà báo cũng cần phải liên tục cập nhâ ̣t thông tin, nâng cao kiến thức kinh tế tài chính của mình và là mô ̣t chuyên gia trong lĩnh vực
mà mình viết bài
Các cơ quan quản lý nhà nước phả i có cơ chế cung cấp thông tin , đă ̣c biê ̣t là thông tin về chính sách tài chính cho nhà báo , nhằm cung cấp và ta ̣o điều kiê ̣n thuâ ̣n lợi cho nhà báo hoa ̣t
đô ̣ng nghề nghiê ̣p hiê ̣u quả Trong khi đó, sự phát triển của công nghê ̣ thông tin và Internet khiến báo chí lao vào một cuộc cạnh tranh gay gắt về tốc độ thông tin , dẫn đến quy trình đối chiếu, xác minh nguồn tin đă ̣t dưới nhiều áp lực , ảnh hưởng lớn đến tính chính xác của thông tin kinh tế tài chính, đến uy tín của cơ quan nắm giữ thông tin tài chính và uy tín của nhà báo Do đó , viê ̣c tiếp
câ ̣n và xử lý thông tin, đă ̣c biê ̣t là những thông tin chính thống là điều hết sức cần thiết
Viê ̣c thiếu thông tin cần thiết và đầy đủ về lĩnh vực tài chính làm gi ảm đi hiệu quả của các tác phẩm báo chí Từ đó, ảnh hưởng đến việc tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng
và Nhà nước cũng như chức năng quản lý nhà nước về lĩnh vực tài chính Tuy nhiên, hiện chưa
có nhiều công trình đi sâu tìm hiểu thực trạng và giải pháp của vấn đề tiếp cận thông tin tài chính
của nhà báo Do vậy, nghiên cứu “Viê ̣c tiếp cận thông tin tài chính của nhà báo Việt Nam hiện nay” và đưa ra các giải pháp, khuyến nghị là việc làm hết sức cần thiết
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài
2.1 Mục đích nghiên cứu
Mục đích nghiên cứu của đề tài là tìm hiểu, đánh giá thực trạng vấn đề tiếp cận và xử lý thông tin về lĩnh vực tài chính của đội ngũ nhà báo trong giai đoạn hiện nay Từ đó, phát hiện những vấn đề đang được đặt ra, thảo luận, kiến nghị và đưa ra giải pháp nhằm giúp nhà báo tiếp cận và xử lý thông tin về lĩnh vực tài chính đạt được hiệu quả tốt nhất Đồng thời, gợi mở hướng giải quyết vấn đề liên quan đối với các cơ quan nắm giữ thông tin tài chính Đề tài cũng là tài liê ̣u tham khảo cho viê ̣c đào ta ̣o , nghiên cứu về báo chí kinh tế và tài chính trong giai đoa ̣n hiê ̣n nay
2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được những mục đích trên, đề tài sẽ thực hiện những nhiệm vụ sau:
- Một là, làm sáng tỏ một số vấn đề về lý luận tiếp cận thông tin nói chung, thông tin về
tài chính nói riêng
- Hai là, khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng vấn đề tiếp cận thông tin về tài chính
của nhà báo Việt Nam hiện nay
- Ba là, đề xuất một số giải pháp, khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả việc tiếp cận
thông tin đối với các nhà báo thời gian tới
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là thực trạng và giải pháp về việc tiếp cận thông tin tài chính của nhà báo trong giai đoạn hiện nay Theo đó, đề tài hệ thống hóa và phân tích chủ trương, chính sách pháp luật của Đảng , Nhà nước về tiếp cận thông tin của nhà báo nói chung , của lĩnh vực tài chính nói riêng
Bên cạnh đó, đề tài tiến hành khảo sát (bằng bảng hỏi ) đối với 02 đối tươ ̣ng là nhà báo viết về kinh tế tại các cơ quan báo chí thu ộc các loại hình khác nhau ở Trung ương, địa phương
và người cung cấp thông tin tài chính để làm rõ hơn vấn đề này Đề tài cũng tiến hành phỏng vấn sâu mô ̣t số nhà báo vi ết về kinh tế tài chính và người cung cấp thông tin tài chính đ ể làm cơ sở đánh giá thêm kết quả khảo sát về thực tra ̣ng viê ̣c tiếp câ ̣n thông tin tài chính hiê ̣n nay
Phạm vi nghiên cứu của đề tài là hệ thống hóa các văn bản liên quan đến tiếp cận thông tin của Đảng, Nhà nước và lĩnh vực tài chính thời gian qua ; khảo sát khả năng tiếp cận thông tin, mức độ hài lòng của nhà báo về các nguồn cung cấp thông tin tài chính trong khi tác nghiệp vớ i
52 nhà báo viết về kinh tế tài chính , có kinh nghiệm từ 1 năm trở lên; 45 người cung cấp thông
Trang 3tin tài chính Đồng thời, đề tài khảo sát nội dung về thông tin kinh tế tài chính trên 05 lĩnh vực như lãi suất, tỷ giá, chứng khoán, lạm phát, nợ công trên báo điê ̣n tử từ tháng 1/2013 đến 3/2014
để làm rõ chất lươ ̣ng , số lượng thông tin và hướng tiếp câ ̣n thông tin về tài chính của nhà báo như thế nào?
4 Phương pháp nghiên cứu:
Đề tài sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:
với 52 nhà báo viết về mảng thông tin tài chính trên báo chí để đánh giá về chủ trương , chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước về vấn đề tiếp câ ̣n thông tin của nhà báo ; viê ̣c tiếp câ ̣n và xử lý thông tin tài chính của nhà báo ; chất lượng và nô ̣i dung thông tin về tài chính trên báo chí hiê ̣n nay dưới góc nhìn của nhà báo Bên ca ̣nh đó, đề tài cũng tiến hành khảo sát 45 người cung cấp thông tin tài chính ta ̣i các cơ quan quản lý nhà nước ở trung ương và đi ̣a phương
- Phỏng vấn sâu: Đề tài sẽ tiến hành phỏng vấn sâu 02 nhóm đối tượng là nhà báo và cán
bộ phụ trách cung cấp thông tin tài chính ở các CQNN, mỗi nhóm dự kiến gồm 2-3 phiếu Nội dung của phiếu câu hỏi phỏng vấn sâu sẽ tập trung vào đánh giá thực tra ̣ng , khó khăn của nhà báo trong việc tiếp cận thông tin về tài chính ; thực tra ̣ng, khó khăn đối với người cung cấp thông tin; vấn đề giải pháp của nhà báo , cán bộ truyền thông thuô ̣c CQNN về tài chính để tăng cường hiê ̣u quả tiếp câ ̣n thông tin tài chính
- Phân tích nội dung văn bản: Đề tài sẽ phân tích các nội dung thông tin tài chính bao
gồm chủ đề bài viết, số lượng bài viết, các hướng tiếp cận các nguồn tin cho bài viết, trên báo điê ̣n tử trong th ời gian từ 1/2013 đến 3/2014 Từ đó, tìm hiểu và đánh giá khả năng ti ếp cận, xử
lý thông tin, trình độ và kỹ năng chuyên môn của nhà báo viết về kinh tế tài chính như thế nào
Ngoài những phương pháp trên, đề tài còn sử dụng phương pháp t ổng hợp, so sánh, phân tích đối chiếu, nghiên cứu tài liệu, thống kê, phân loại để từ đó đi đến những kết luâ ̣n mang tính khoa học
5 Lịch sử nghiên cứu vấn đề:
Tại Việt Nam, việc nghiên cứu, tìm hiểu về vấn đề tiếp cận thông tin đang thu hút được
sự quan tâm của các nhà nhiên cứu, các nhà hoạch định chính sách Do vậy, nhiều công trình nghiên cứu và các bài báo khoa học về lĩnh vực tiếp cận thông tin cũng đã được công bố rộng rãi trên toàn quốc
- Xét trên góc độ nghiên cứu Luâ ̣t pháp:
Vấn đề tiếp câ ̣n thông tin được đưa ra và tìm hiểu khá rõ dưới góc đô ̣ pháp luâ ̣t cả trên thế giới và Việt Nam Trên thế giới, vấn đề tiếp cận thông tin xuất hiện lần đầu tiên năm 1776 tại Thụy Điển trong Luật về tự do báo chí Đến thế kỷ 20, sự ra đời của Bản tuyên ngôn toàn thế giới về nhân quyền năm 1948; Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị 1966; Công ước quốc tế về các quyền kinh tế, văn hóa và xã hội 1966, quyền tiếp cận thông tin mới được thừa nhận rộng rãi Vấn đề tiếp cận thông tin đã được xem xét, chú trọng và đã được hầu hết các nước trên thế giới cụ thể hóa bằng việc ban hành các Luật, Nghị định về Tự do thông tin như: Luật tự do thông tin, Luật Tiếp cận thông tin, Luật Minh bạch và Tiếp cận thông tin Chính phủ, Luật Thông tin chính thức, Luật Minh bạch và tiếp cận thông tin Nhà nước, Nghị định về tiếp cận thông tin công, Nghị định về Tự do tiếp cận thông tin liên quan các cơ quan hành pháp,
Mă ̣c dù có những tên go ̣i khác nhau nhưng trên thực tế , không có sự khác biê ̣t nhiều về
nô ̣i dung và pha ̣m vi điều chỉnh của Luâ ̣t Hầu hết các luâ ̣t đều xác đi ̣nh quyền được thông tin với nô ̣i hàm rô ̣ng bao gồm quyền của cá nhân , công nhân được tiếp câ ̣n tất cả các thông tin đang đươ ̣c lưu giữ bởi cơ quan công quyền (cơ quan thuô ̣c nhánh hành pháp ) Nhìn chung, quyền tiếp
câ ̣n thông tin chỉ áp du ̣ng đối với thông tin có tro ng hồ sơ chính thức Tính đến năm 2010, đã có gần 90 nước ban hành Luật tiếp cận thông tin và 30 quốc gia khác cũng đang nỗ lực xem xét việc ban hành luật này [2, tr.536] Như vậy, cả Tuyên ngôn thế giới về Nhân quyền và Công ước quốc
tế về các quyền dân sự, chính trị đều ghi nhận tự do thông tin là một quyền cơ bản của con
Trang 4người, trong đó đề cập khá rõ nội hàm của quyền này, bao gồm: tự do tìm kiếm, nhận và truyền đạt thông tin
Tại Việt Nam, vấn đề tiếp cận thông tin cũng đã được đề cập khá nhiều và rõ nét, trong đó có khoảng 4 - 6 cuốn sách đã được xuất bản và khoảng trên 20 bài báo nghiên cứu khoa học đươ ̣c đăng tải trên các Báo và Ta ̣p chí chuyên ngành Theo đó, các tác giả đã đưa ra thực trạng ,
mô hình của vấn đề tiế p câ ̣n thông tin , lịch sử phát triển , đă ̣c điểm, lợi ích của vấn đề tiếp câ ̣n thông tin, hệ thống các cơ quan , tổ chức thực hiê ̣n quyền tiếp câ ̣n thông tin Đặc biệt, nhiều tác giả còn đề cập đến khả năng hợp thức hóa và th ông qua Luâ ̣t tiếp câ ̣n thông tin ta ̣i Viê ̣t Nam trong thời gian tới như thế nào
Ví dụ sách: Đồng chủ biên Nguyễn Đăng Dung, Phạm Hồng Thái, Vũ Công Giao, Trịnh
Quốc Toản, Lã Khánh Tùng (2011), “Tiếp cận thông tin: Pháp luật và thực tiễn trên thế giới và
ở Việt Nam”, NXB Đa ̣i ho ̣c Quốc gia Hà Nô ̣i; Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (1998),
“Các văn kiện quốc tế về con người”, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội; Wolfgang Benedek (2008), “Tìm hiểu về quyền con người”,NXB Tư Pháp; Viện Nghiên cứu con người (2007),
“Các văn kiện quốc tế và Luật của một số nước về tiếp cận thông tin”, NXB Công an Nhân dân;
Ngân hàng thế giới (1998),“Nhà nước trong một thế giới đang chuyển đổi, Báo cáo về tình hình
phát triển thế giới 1997”,NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội
Về các bài nghiên cứu khoa học được đăng tải trên các Báo và Tạp chí chuyên ngành có
một số công trình sau : Vũ Công Giao (2010), “Luâ ̣t tiếp cận thông tin : Một số vấn đề lý luận , pháp lý và thực tiễn trên thế giới” , Tạp chí Khoa học , Đa ̣i ho ̣c Quốc gia Hà Nô ̣i , Luâ ̣t ho ̣c 26
(2010), tr 180-192; Hoàng Thị Ngân (2009), “Nội dung quyền tiếp cận thông tin theo pháp luật
một số nước”, Tạp chí Nhà nư ớc và Pháp luật số 10/2009, tr 16-20; Thái Thị Tuyết Dung
(2010), “Quá trình phát triển của Quyền tiếp cận thông tin”, Tạp Chí Khoa học Pháp lý số
4/2010, tr.14-21
- Xét trên góc độ nghiên cứu gia ́ o dục
Tiếp câ ̣n thông tin xét trên góc đô ̣ này cũng đã có mô ̣t số đề tài và bài nghiên cứu khoa học trong đó đề cập đến các h tiếp câ ̣n thông tin đối với cán bô ̣ giảng da ̣y đa ̣i ho ̣c kinh tế để nâng cao chất lươ ̣ng giảng da ̣y Ngoài ra, biê ̣n pháp rèn luyê ̣n kỹ năng tiếp câ ̣n thông tin trong ho ̣c tâ ̣p
cũng đã được đề cập đến để nâng cao khả năng tiếp cận và xử lý thông tin Ví dụ: “Một số vấn
đề về cách tiếp cận thông tin đối với cán bộ giảng dạy đại học kinh tế để nâng cao chất lượng giảng dạy” của tác giả Đỗ Thanh Hà; Người xây dựng, Số 3/2001; “Biện pháp rèn luyện kỹ năng tiếp cận thông tin trong học tập môn giáo dục học cho sinh viên Đại học Sư phạm” của tác giả
ThS Nguyễn Thị Kim Liên, Đại học Quảng Nam; Tạp chí Giáo dục số 249 (kỳ 1-11/2010)
- Xét trên góc độ nghiên cứu báo chí, truyền thông
Mă ̣c dù vấn đề tiếp câ ̣n thông tin đã được đề cập khá nhiều và trên nhiều góc độ khác nhau, tuy nhiên xét trên góc đô ̣ báo chí truyền thông hiê ̣n chưa có nhiều công trình nghiên c ứu
Ví dụ: “Cách tiếp cận và xử lý thông tin chứng khoán của phóng viên kinh tế ở Việt Nam” của
Nguyễn Ngọc Minh Anh, K48, Chính quy, Khoa Báo chí, Trường Đại học Khoa học Xã hội và
Nhân văn, Đa ̣i ho ̣c Quốc gia Hà Nô ̣i ; “Quyền tiếp cận thông tin của nhà đầu tư chứng khoán”
của tác giả TS Nguyễn Văn Vân, Trường Đại học Luật thành phố Hồ Chí Minh; Tạp chí Khoa học Pháp Lý số 2/2010
Qua phần li ̣ch sử nghiên cứu đã được nêu trên cho thấy, vấn đề tiếp câ ̣n thông tin được đề
câ ̣p ở nhiều lĩnh vực và đ ề tài này bước đầu đã được khai thác nhưng chủ yếu vẫn đề câ ̣p đến quyền tiếp câ ̣n thông tin và xây dựng Luâ ̣t tiếp câ ̣n thông tin ta ̣i Viê ̣t Nam Trên thực tế, hiện chưa có một công trình nào nghiên cứu về việc tiếp cận thông tin tài chính của nhà báo, từ đó đưa ra những giải pháp thực tiễn nhằm nâng cao quyền tiếp cận thông tin đối với các nhà báo như đề tài đã thực hiện
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
6.1 Ý nghĩa lý luận
Trang 5Qua phần phân tích li ̣ch sử nghiên cứu vấn đề ở trên có thể thấy , đề tài về “Viê ̣c tiếp cận
thông tin tài chính của nhà báo Vi ệt Nam hiê ̣n nay” là một đề tài mới , không trùng lă ̣p với đề
tài nào trên phương diện báo chí h ọc và luâ ̣t ho ̣c Đề tài cũng góp phần vào viê ̣c nghiên cứu và đào ta ̣o, kiến nghi ̣ về chủ trương chính sách trong vấn đề tiếp câ ̣n t hông tin tài chính hiê ̣n nay Nếu được thực hiện thành công, đề tài sẽ góp phần làm phong phú thêm kiến thức lý thuyết về phương thức tiếp cận thông tin nói chung, thông tin tài chính nói riêng, đặc biệt kết quả của đề tài còn là cơ sở cho các hướng nghiên cứu tiếp theo về cách tiếp cận thông tin của nhà báo, một trong những điều kiện tiên quyết để nâng cao chất lượng chuyên môn của nhà báo, nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công chúng
6.2 Ý nghĩa thực tiễn
Về mặt thực tiễn, đề tài sẽ là tài liệu tham khảo cho đội ngũ nhà báo, cơ quan quản lý báo chí, các cán bộ của cơ quan nắm giữ thông tin liên quan đến báo chí , giúp họ có thêm kiến thức cũng như cách nhìn nhận mới về cách tiếp cận thông tin tài chính trong tương lai
7 Kết cấu đề tài
Kết cấu của đề tài gồm 3 Chương:
Chương 1: Cơ sở lý luâ ̣n chung về vấn đề tiếp câ ̣n thông tin tài chính của nhà báo
Chương 2: Thực tra ̣ng việc tiếp câ ̣n thông tin tài chính của nhà báo hiê ̣n nay
Chương 3: Giải pháp nâng cao hiệu quả việc tiếp cận thông tin tài chính của nhà báo
hiê ̣n nay
References
SÁCH THAM KHẢO
1 Các văn kiện quốc tế và Luật của một số nước về tiếp cận thông tin (2007), NXB Công an nhân dân, Hà Nội, tr.30
2 Nguyễn Đăng Dung (2011), đồng chủ biên Pha ̣m Hồng Thái , Vũ Công Giao , Trịnh Quốc Toản, Lã Khánh Tùng , “Tiếp câ ̣n thông tin : Pháp luật và thực tiễn trên thế giới và ở Việt Nam”, NXB Đa ̣i ho ̣c Quốc gia Hà Nô ̣i
3 Đảng Cô ̣ng sản Viê ̣t Nam (2006), Văn kiê ̣n Đa ̣i hô ̣i đa ̣i biểu toàn quốc lần thứ X , NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội
4 Joseph Stiglitz (2006), Sự minh bạch trong chính phủ, trong quyền được nói của Ngân hàng thế giới, NXB Văn hóa Thông tin - Hà Nội
5 Nguyễn Thi ̣ Mùi (2009), Lý luận về tài chính và hệ thống tài chính trong nền kinh tế thị trường, NXB Tài chính, Hà Nội
6 Ngân hàng thế giới (1998), Nhà nước trong một thế giới đang chuyển đổi, Báo cáo về tình hình phát triển thế giới 1997, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội
7 Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh (1998), Các văn kiện quốc tế về con người, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội
8 Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (1997), Trung tâm nghiên cứu quyền con người, Các văn kiện quốc tế về quyền con người, NXB thành phố Hồ Chí Minh)
9 Hô ̣i Luâ ̣t gia Viê ̣t Nam (2009), Luâ ̣t tiếp câ ̣n thông tin – kinh nghiê ̣m mô ̣t số nước trên thế giới, NXB Hồng Đức, Hà Nội
10 Philippe Breton, Serge Proulx (1996), Bùng nổ truyền thông, NXB Văn hóa - Thông tin,
Hà Nội
11 UNDP (2002), Báo cáo phát triển con người 2002: Tăng cường sự dân chủ trong một thế giới chưa hoàn thiện, NXB Trường Đại học Oxford
12 Viện nghiên cứu con người (2007), Các văn kiện quốc tế và Luật của một số nước về tiếp cận thông tin, NXB Công an Nhân dân
13 Wolfgang Benedek (2008), Tìm hiểu về quyền con người, NXB Tư Pháp
BÀI BÁO, TẠP CHÍ, VĂN BẢN KHÁC
Trang 614 Bộ Tài chính (2011), Quyết đi ̣nh số 2845/QĐ-BTC ngày 24/11/2011 của Bộ trưởng Bộ Tài chính về việc ban hành Quy chế Người phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí của Bô ̣ Tài chính
15 Chính phủ (2007), Quyết định số 77/2007/QĐ-TTg ngày 28/05/2007 của Thủ tướng Chính phủ về việc Ban hành Quy chế phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí
16 Chính phủ (2013), Quyết định số 25/2013/QĐ-TTg ngày 04/05/2013 của Thủ tướng Chính phủ về việc Ban hành Quy chế phát ngôn và cung cấp thông tin cho báo chí
17 Chính phủ (2008), Quyết định số 1390/QĐ-TTg ngày 29/09/2008 của Thủ tướng Chính phủ về việc Ban hành Quy chế phối hợp cung cấp thông tin cho báo chí giữa Bộ Thông tin
và Truyền thông , Bô ̣ Tài chính , Bô ̣ Kế hoa ̣ch và Đầu tư , Bô ̣ Công thương , Bô ̣ Ngoa ̣i giao
và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
18 Chính phủ (2002), Nghị định số 51/2002/NĐ-CP ngày 26/07/2002 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luâ ̣t Báo chí, Luâ ̣t sửa đổi, bổ sung mô ̣t số điều của Luâ ̣t Báo chí
19 Chính phủ (2013), Nghị định số 90/2013/NĐ-CP ngày 08/08/2013 quy đi ̣nh trách nhi ệm giải trình của cơ quan nhà nước trong việc thực hiện nhiệm vụ, quyền ha ̣n được giao
20 Nguyễn Đăng Dung và Vũ Công Giao (2011), Dự thảo Luật Tiếp cận thông tin của Việt Nam: Phân tích so sánh với Luật mẫu của Article 19 và Luật của một số nước trên thế giới, Nhà nước và Pháp luật số 2/2011, tr 61-71
21 Thái Thị Tuyết Dung (2010), Quá trình phát triển của Quyền tiếp cận thông tin”, Tạp Chí Khoa học Pháp lý số 4/2010, tr.14-21
22 Trương Văn Dũng (2010), Về vấn đề quyền tiếp cận thông tin của người dân, Tạp chí Nghiên cứu con người, Số 2(47) 2010, tr 15-20
23 Đại ho ̣c Khoa ho ̣c Xã hô ̣i và Nhân văn (2013), Tài liệu Hội thảo khoa học Mô hình Báo chí Kinh tế ở Đức và Viê ̣t Nam : Diê ̣n ma ̣o Thông tin kinh tế trên báo chí truyền thông , tháng 5/2013
24 Đại ho ̣c Khoa ho ̣c Xã hô ̣i và Nhân văn (2014), Tài liệu Hội thảo khoa học “Quản trị nguồn tin và nhà cung cấp thông tin trong kỷ nguyên kỹ thuâ ̣t số” , tháng 3/2014
25 Hội Nhà báo Việt Nam và Viện KAS (Cộng hòa Liên bang Đức) tại Việt Nam (2011), Tài liệu Hội thảo khoa học quốc tế “Mô hình Báo chí kinh tế ở Đức và Việt Nam: Diện mạo Thông tin kinh tế trên Báo chí truyền thông, ngày 2/12/2011
26 MEC (2013), Báo cáo Nghiên cứu khảo sát mức độ phản hồi của cơ quan nhà nướ c đối vớ i kiến nghi ̣, phê bình của tổ chức, công dân trên báo chí, tháng 11/2013, Hà Nội
27 Ngô Hương (2011), Cơ chế bảo đảm quyền tiếp cận thông tin: Kinh nghiệm tham khảo cho Việt Nam, Kỷ yếu Hội thảo Luật tiếp cận thông tin, Hà Nội, tháng 3/2011
28 Hoàng Thị Ngân (2009), Nội dung quyền tiếp cận thông tin theo pháp luật một số nước, Tạp chí Nhà nước và Pháp luật số 10/2009, tr 16-20
29 Nguyễn Linh Giang (2009), Quyền tiếp cận thông tin trong xã hội hiện đại, Mục Nghiên cứu và Trao đổi, Số 6 (207) - 2009; Dân chủ và Pháp Luật, tr 16-26
30 Vũ Công Giao (2010), Luật tiếp câ ̣n thông tin : Mô ̣t số vấn đề lý luâ ̣n , pháp lý và thực tiễn trên thế giới, Tạp chí Khoa học, Đa ̣i ho ̣c Quốc gia Hà nô ̣i, Luâ ̣t ho ̣c 26 (2010), tr 180-192
31 Kỷ yếu Hội thảo Luật tiếp cận thông tin (2011), Dự thảo Luật tiếp cận thông tin của Việt Nam: Phân tích so sánh với luật mẫu của ARTICLE 19 và Luật của một số nước trên thế giới, tháng 3/2011 tại Hà Nội
32 Kết luận Số 41 ngày 11/10/2006 của Bộ Chính trị
33 Quốc hội (1946), Hiến Pháp, Hà Nội
34 Quốc hội (1992), Hiến Pháp, Hà Nội
35 Quốc hội (2013), Hiến pháp, Hà Nội
36 Quốc hội (1989), Luâ ̣t Báo chí, Hà Nội
37 Quốc hội (1999), Luâ ̣t Báo chí (sửa đổi, bổ sung), Hà Nội
38 Quốc hội (2003), Luâ ̣t Đất đai, Hà Nội
Trang 739 Quốc hội (2002), Luâ ̣t Ngân sách Nhà nước, Hà Nội
40 Quốc hội (2003), Luâ ̣t Kế toán, Hà Nội
41 Quốc hội (2005), Luâ ̣t Kiểm toán, Hà Nội
42 Quốc hội (2005), Luâ ̣t Thực hành tiết kiê ̣m, chống lãng phí, Hà Nội
43 Quốc hội (2005), Luật Phòng, chống tham nhũng, Hà Nội
44 Quốc hội (2007), Luâ ̣t Phòng, chống tham nhũng (sửa đổi), Hà Nội
45 Quốc hội (2009), Luật Quy hoạch đô thị năm 2009
46 Quốc hội (2003), Luâ ̣t Xây dựng, Hà Nội
47 Đào Trí Úc (2009), Tổng quan về Luâ ̣t Tiếp câ ̣n thông tin và vai trò của các tổ chức xã hô ̣i dân sự trong viê ̣c thực hiê ̣n quyền tiếp câ ̣n thông tin ở các nước trên thế giới , Tài liệu Hội thảo quốc tế Hội Luật gia Việt Nam
48 Nguyễn Văn Vân (2010), Quyền tiếp cận thông tin của nhà đầu tư chứng khoán, Tạp chí Khoa học Pháp Lý số 2/2010, tr 26-33
49 Viện nghiên cứu Quyền con người (2008), Công ước về bảo vê ̣ Nhân quyền và các quyền tự do cơ bản (ETS-005, Tài liệu dịch tham khảo), Hà Nội
50 Viện Nghiên cứu Quyền con người (2008), Công ước nhân quyền Châu Mỹ (ACHR) và trong Chương trình hành đô ̣ng chống tham nhũng dành cho khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, Tài liệu dịch tham khảo, Hà Nội
51 Văn phòng chính phủ (2011), Công văn số 7658/VPCP-TH, về viê ̣c ý kiến của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường cung cấp thông tin chính thống cho báo chí, ngày 27/10/2011
TÀI LIỆU ONLINE
52 Phạm Quốc Anh, Quyền tiếp cận thông tin và vấn đề phòng, chống tham nhũng, Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp (http://www.nclp.org.vn/dien_dan/quyen-tiep-can-thong-tin-va-van-111e-phong-chong-tham-nhung)
53 Ban Nghiệp vụ, Làm gì để nâng cao năng lực đội ngũ nhà báo viết về kinh tế, Hội Nhà báo Viê ̣t Nam (http://vja.org.vn/vi/detail.php?pid=7&catid=31&id=29386&dhname=Lam-gi-de-nang-cao-nang-luc-doi-ngu-nha-bao-viet-ve-kinh-te), ngày 04/12/2011
54 Dương Thị Bình, Thực tra ̣ng quyền tiếp câ ̣n thông tin ở Viê ̣t Nam , Phòng Thương mại và
(http://www.vibonline.com.vn/Forum/TopicDetail.aspx?TopicID=2947), ngày 10/12/2009
55 Thanh Hà , Diê ̣n ma ̣o Thông tin kinh tế trên báo chí truyền thông , Trường Đa ̣i ho ̣c Khoa học xã hội và Nhân văn , Đa ̣i ho ̣c Quốc gia Hà Nô ̣i, (http://ussh.edu.vn/dien-mao-thong-tin-kinh-te-tren-bao-chi-truyen-thong/8118), ngày 31/05/2013
56 Hữu Hòe - Hoài Nam, Vai trò thông tin kinh tế ngày càng quan trọng, Đầu tư chứng khoán Online (http://tinnhanhchungkhoan.vn/GL/N/DJFBGE/vai-tro-thong-tin-kinh-te-ngay-cang-quan-trong.html), ngày 22/06/2013
57 Nguyễn Lâm (2009), Quyền tiếp cận thông tin và báo chí , Báo điện tử đại biểu nhân dân , ngày 12/09/2009 (http://daibieunhandan.vn/default.aspx?tabid=76&NewsId=83915)
58 Phạm Thị Phương Liên, Quyền tiếp cận thông tin và thực hiện quyền tiếp cận thông tin ở Việt Nam, Trường Đại học Văn hoá Hà Nội, (http://huc.edu.vn/chi-tiet/1321/Quyen-tiep-can-thong-tin-va-thuc-hien-quyen-tiep-can-thong-tin-o-Viet-Nam.html)
(http://baodientu.chinhphu.vn/Home/Thong-tin-ve-tai-chinh-tien-te-phai-chinh-xac-tin-cay-va-nhanh-nhat/20105/30607.vgp)
60 Thanh Nguyễn, Báo chí kinh tế đang phải đối mặt với nhiều thách thức, Báo Hải quan Online (http://www.baohaiquan.vn/pages/can-xay-dung-mot-nen-bao-chi-kinh-te-thi-truong-chuan-muc.aspx), ngày 29/05/2013
61 Uyển Như, Xây dựng nền báo chí kinh tế thị trường chuẩn mực, Báo Hải quan Online
(http://www.baohaiquan.vn/pages/xay-dung-nen-bao-chi-kinh-te-thi-truong-chuan-muc.aspx), ngày 21/06/2013
Trang 862 Thái Vĩnh Thắng (2009), Quyền tiếp cận thông tin - Điều kiện thực hiện các quyền con người và quyền công dân, Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp số 17, tháng 9/2009, (http://www.nclp.org.vn/nha_nuoc_va_phap_luat/quyen-tiep-can-thong-tin-111ieu-kien-thuc-hien-cac-quyen-con-nguoi-va-quyen-cong-dan)
63 Thái Vĩnh Thắng (2011), Lịch sử hình thành và phát triển của pháp luật về quyền tiếp cận thông tin, Tiếp cận thông tin: Pháp Luật và thực tiễn trên thế giới và ở Việt Nam, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, tr 536-550
64 Thông tấn xã Viê ̣t Nam (2012), Toàn văn Báo cáo Đánh giá Công tác Báo chí 2011,
(http://www.vietnamplus.vn/Home/Toan-van-Bao-cao-Danh-gia-Cong-tac-Bao-chi-2011/20123/133477.vnplus), ngày 30/03/2012
65 Đinh Phượng, Báo chí cần mang hơi thở của cuộc sống, Tạp chí Tài chính online tại địa chỉ: http://www.tapchitaichinh.vn/Trao-doi-Binh-luan/Bao-chi-tai-chinh-can-mang-hoi-tho-cua-doi-song/26792.tctc, ngày 20/06/2013
66 Ngọc Quang (2013), Báo chí trong quá trình toàn cầu hóa: Cơ hội, thách thức và triển vọng, Báo điện tử của Liên chi h ội Nhà báo Thông tin và Truyền thông, ngày 05/11/2013 (http://ictpress.vn/nghe-bao/bao-chi-trong-qua-trinh-toan-cau-hoa-co-hoi-thach-thuc-va-trien-vong)
67 http://www.tapchitaichinh.vn
68 http://baodientu.chinhphu.vn
69 http://baodautu.vn
70 http://baophapluat.vn
71 http://baodanang.vn
72 http://vov.vn
73 http://vietnamnet.vn
74 http://www.tienphong.vn
75 http://www.nganhangonline.com
76 http://vietnamtoday.net
77 http://www.thesaigontimes.vn
78 http://www.thoibaonganhang.vn
79 http://nld.com.vn
80 http://laodong.com.vn
81 https://www.ttxva.net
82 http://vneconomy.vn
83 http://tapchithue.com.vn
84 http://www.taichinhdientu.vn
85 http://daidoanket.vn
86 http://vnexpress.net
87 http://www.anninhthudo.vn
88 http://www.saigondautu.com.vn
89 http://thoibaokinhdoanh.vn
90 http://vietstock.vn/
91 http://kinhtedautu.vn
92 http://dangcongsan.vn
93 http://www.sggp.org.vn
94 http://www.qdnd.vn
95 http://tinnhanhchungkhoan.vn
96 http://dddn.com.vn
97 http://dantri.com.vn
98 http://kinhtevadubao.com.vn
99 http://daibieunhandan.vn
Trang 9TÀI LIỆU TIẾNG ANH
100 Dag Wiese Schartum (1998), Session for Information Technology and Administrative Systems, University of Oslo
101 David Banisar and Privacy International (2006), Freedom of Information Around the World 2006: A Global Survey of Access to Government Information Laws, (http://www privacyinternational.org/foi/survey)
102 Kaufmann, Daniel (2004), Human Rights and Govermance: The Empirical Challenge” Presentation at “Human Rights and Development: Towards Mutual Reinforcement” Conference, organized by the Ethical Globalization Initiative and the Center for Human Rights and Global Justice, New York University Law School, March 1st
103 Patrick Birkinshaw (1998), Freedom of Information - The Law, The Practice and The Ideal, University of Hull
104 Privacy International (2009), Global Freedom of Information Map, (http://www privacyinternational.org/index.shtml)
105 Privacy International (2008), Freedom of Information Around the World 2006: A Global Survey of Access to Government Information Laws, pg 7 (xem tại http://www.privacyinternational.org/foi/survey
106 Transparency International, Global Corruption Report 2003: Special Focus: Access to Information, London: Profile Books, pg.6
107 Unesco (2008), Freedom on Information: A Compareative Legal Survey, (second edition, revised and updated), Unesco, Paris
108 http://www.worldsummit2003.org