con đường lao động tương lai. Sự lựa chọn nghề các đặc điểm tâm lý, sinh lý của các em và những tác động sư dục, mà còn phụ thuộc rất nhiều vào yếu tố xã hội. Việc sinh lớp 12 không những được chi phối theo nhu cầu, theo giá trị x
Trang 1A- ĐẶT V Ấ N Đ Ề
Trong những năm gần đây, nền kinh tế nước ta đã có sự khởi sắc về nhiều mặt, không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân Để hòa chung vào xu thế đó, đòi hỏi mỗi người phải luôn trau dồi kiến thức và lựa chọn một hướng đi đúng đắn trong tương lai cho mình Chọn trường, chọn nghề đặc biệt quan trọng đối với các em học sinh lớp 12 bởi vì đó cũng chính là sự lựa chọn tương lai của các em Lựa chọn nghề nghiệp đã trở thành mối quan tâm thường xuyên, chi phối suy nghĩ và hành động của các em Việc lựa chọn nghề của học sinh không chỉ xác định hướng đi cuộc đời của mỗi cá nhân mà còn có tác dụng tới toàn xã hội vì sau đó nó thúc đẩy hoặc kìm hãm sự đóng góp của cá nhân đối với xã hội Chọn nghề phù hợp với năng lực, nguyện vọng, hứng thú sẽ tạo một động lực lớn thúc đẩy cá nhân say sưa, miệt mài, tích cực khám phá và sáng tạo để họat động tốt trong nghề, ngược lại họ sẽ băn khoăn day dứt trong suốt cuộc đời Nhưng để có sự lựa chọn đúng thì quả là vấn đề rất khó đối với lứa tuổi này vì những kinh nghiệm vốn có của học sinh thường chưa đủ để họ quyết định con đường lao động tương lai Sự lựa chọn nghề không chỉ phụ thuộc vào các đặc điểm tâm lý, sinh lý của các em và những tác động sư phạm của nhà giáo dục, mà còn phụ thuộc rất nhiều vào yếu tố xã hội Việc lựa chọn nghề của học sinh lớp 12 không những được chi phối theo nhu cầu, nguyện vọng của các em, theo giá trị xã hội của nghề nghiệp mà còn được chi phối bởi giá trị kinh tế của nghề, tính thiết thực của nghề đối với xã hội
Trang 2Hướng nghiệp cho học sinh là công tác, nhiệm vụ quan trọng trong trường phổ thông Thông qua hoạt động hướng nghiệp sẽ giúp học sinh hiểu về nghề, hiểu về chính bản thân mình để có thể lựa chọn cho mình một ngành nghề tương lai phù hợp với sở thích, năng lực bản thân, hoàn cảnh gia đình, nhu cầu thực tế của xã hội
Học sinh lớp 12 cả nước nói chung, cũng như hơn 1,3 vạn học sinh lớp 12 tỉnh Thanh Hóa đang đứng trước một quyết định lớn, được coi như bước ngoặt cuộc đời của chính các em Đó là quyết định chọn cho mình một nghề nghiệp trong tương lai và làm nộp hồ sơ đăng ký dự thi tuyển sinh vào Đại học, Cao đẳng năm 2013 Mặc dù đây là công việc thường niên, nhưng vẫn luôn mới thu hút sự quan tâm của không chỉ các thí sinh mà của toàn xã hội Hằng năm sau Hội nghị triển khai công tác tuyển sinh ĐH-CĐ-TCCN tại Sở GD&ĐT Thanh Hóa các trường THPT trong toàn tỉnh tiếp thu tinh thần và triển khai cho học sinh khối
12 làm hồ sơ đăng ký dự thi Đại học – Cao đẳng
Công tác làm hồ sơ tuyển sinh trong trường học là một công tác rất quan trọng, nó đòi hỏi người làm công tác này phải thận trọng, tỷ mỹ, ngăn nắp và phải khoa học nhằm giúp học sinh tránh khỏi những sai sót, ảnh hưởng đến quyền lợi
dự thi đại học cao đẳng của các em
Trang 3B- GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Cơ sở lý luận:
Trong bối cảnh chuyển đổi cơ cấu các ngành kinh tế, công nghiệp hóa -hiện đại hóa -hiện nay, để chọn được cho mình một công việc ổn định và phù hợp
để sinh sống và phát triển là một việc không dễ Trên thực tế, hiện tượng có rất nhiều người phải thất nghiệp hay phải làm việc không đúng với chuyên môn là khá phổ biến, họ thấy khó khăn trong việc đáp ứng những yêu cầu của nghề đặt
ra, không cảm thấy hứng thú và muốn gắn bó với nghề nghiệp mà mình đã chọn Điều này đã gây nên sự lãng phí nhân lực rất lớn và phân bố nhân lực không hợp
lý Tư vấn hướng nghiệp được xem là một vấn đề nóng hiện nay, nhất là trong trường phổ thông
Đề tài sẽ vận dụng phương pháp luận biện chứng duy vật lịch sử để nghiên cứu vấn đề Đồng thời, công trình sẽ được nghiên cứu dưới lối tiếp cận xã hội học Các lý thuyết chính đã được vận dụng để phân tích, giải thích việc nhận thức, hành vi chuẩn bị và các yếu tố ảnh hưởng đến định hướng nghề nghiệp học sinh lớp 12 là: nguyên tắc tiếp cận hoạt động – nhân cách, lý thuyết xã hội hóa, lý thuyết chức năng của Talcott Parsons, lý thuyết lựa chọn hành vi hợp lý của James S.Coleman
Thời gian từ khi triển khai công tác tuyển sinh đại học cao đẳng đến khi hoàn tất hồ sơ nạp về Sở GD&ĐT khoảng 1 tháng, đòi hỏi người làm công tác này phải có kinh nghiệm, làm sao cho thật khoa học, không cập rập về thời gian
Trang 4và đảm bảo số hồ sơ, số liệu hoàn toàn chính xác tránh những sai xót đáng tiếc xảy ra
2 Thực trạng của vấn đề:
Thực tế cho thấy việc thực hiện hoạt động giáo dục hướng nghiệp ở trường phổ thông còn gặp nhiều khó khăn, chưa mang lại hiệu quả cao Nguyên nhân là
do các trường thiếu giáo viên hướng nghiệp chuyên trách, hầu hết giáo viên dạy hướng nghiệp là những giáo viên chủ nhiệm lớp, chưa được đi tập huấn đầy đủ Trong khi đó, yêu cầu của giáo dục hướng nghiệp đòi hỏi giáo viên phải có hiểu biết thực tế sâu, rộng về nhiều ngành, nhiều lĩnh vực, có kỹ năng giao tiếp, thuyết trình tốt… Thêm vào đó, điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị hỗ trợ giảng dạy hướng nghiệp còn thiếu
Đa số học sinh lớp 12 thiếu sự hiểu biết đầy đủ về nghề nghiệp cũng như
về đặc điểm bản thân, từ đó dẫn đến việc các em có suy nghĩ sai lệch trong việc định hướng nghề nghiệp tương lai
Công tác làm hồ sơ tuyển sinh Đại học – Cao đẳng rất khó khăn, phức tạp Thực tế nhiều năm trước đây công tác này chưa được chú trọng và quan tâm đúng mức do đó vẫn còn nhiều bất cập sai sót cụ thể:
Còn nhiều hồ sơ sai phải trả lại gây khó khăn cho học sinh
Việc định hướng nghề nghiệp chưa thực hiện liên tục và đúng hướng nên còn nhiều học sinh chọn trường học phải bỏ để thi lại các trường khác gây lãng phí về thời gian và tiền của
Các khâu triển khai còn chậm
Trang 5Từ khi được bố trí làm công tác này bản thân nhận thức được tầm quan trọng trong công tác hướng nghiệp và làm hồ sơ tuyển sinh Đại học – Cao đẳng
đã cố gắng học hỏi, nghiên cứu tài liệu, và đúc kết từ thực tế tôi đã rút ra được một số giải pháp để làm tốt công tác hướng nghiệp, làm hồ sơ tuyển sinh có đóng góp tích cực trong công tác giáo dục hướng nghiệp và chọn ngành nghề của học sinh
a.Thuận lợi:
- Được sự quan tâm chỉ đạo trực tiếp của Lãnh đạo Sở GD& ĐT tỉnh Thanh Hoá, phòng GDCN, Ban giám hiệu nhà trường
- Có sự phối kết hợp chặt chẽ và sự đoàn kết của tập thể giáo viên chủ nhiệm lớp 12
- Cán bộ làm công tác này ý thức trong việc học tập bồi dưỡng nghiệp vụ, nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, có trách nhiệm đối với công việc
b Khó khăn:
- Vấn đề hướng nghiệp cho học sinh phổ thông chỉ mới dừng lại ở khâu
định hướng nghề, còn các khâu tư vấn nghề và tuyển chọn nghề chưa được chú trọng thích đáng Có thể nói, công tác tư vấn hướng nghiệp tuyển sinh thời gian qua ở nhà trường tuy có được quan tâm nhưng chưa thật sự sâu về chi tiết các ngành, nghề cho các em
- Hầu hết học sinh lớp 12 còn rất lúng túng và mơ hồ trước quyết định của
mình, không dám chắc nghề mình định chọn có phải là nghề phù hợp với mình hay không, các em thiếu thông tin cần thiết để làm cơ sở trước khi ra quyết định
Trang 6- Học sinh không quan tâm, đọc kỹ các hướng dẫn trong khâu làm hồ sơ đăng
ký dự thi đại học – cao đẳng nên đang còn nhiều sai sót như đăng ký thi vào trường không tuyển học sinh có hộ khẩu Thanh Hóa, hoặc đăng ký vào trường không tổ chức thi,…
3 Các giải pháp và tổ chức thực hiện:
3.1-Xác định công việc cụ thể:
- Lập kế hoạch công tác
- Hướng nghiệp cho học sinh khối 12
- Hướng dẫn cho học sinh cách làm hồ sơ đăng ký dự thi Đại học – cao đẳng
- Thu hồ sơ đăng ký dự thi tuyển sinh Đại học – Cao đẳng
- Phân loại hồ sơ
- Nhập máy hồ sơ
- Kiểm dò
- Sắp xếp hồ sơ
- Bóc phiếu số 1
- Hoàn thiện hồ sơ và dữ liệu để nạp Sở
Sau khi xác định được công việc cụ thể phải lập kế hoạch công tác
3.2-Lập kế hoạch công tác:
Kế hoạch là bản dự kiến nội dung, cách thức hành động và phân bố thời gian
để hoàn thành một công việc nhất định
Trang 7Với nhiệm vụ của mình là cán bộ Văn thư – Lưu trữ công việc rất nhiều mà công tác hướng nghiệp và làm hồ sơ tuyển sinh ĐH-CĐ cho học sinh lớp 12 rất quan trọng, thời gian có hạn để không ảnh hưởng hoặc chồng chéo các công việc thì tôi lập kế hoạch công tác cụ thể, chi tiết
Căn cứ để lập kế hoạch:
Căn cứ vào kế hoạch của Sở GD&ĐT, Bộ GD&ĐT lập kế hoạch cụ thể chi tiết cụ thể
Căn cứ vào kế hoạch của nhà trường
Kế hoạch cụ thể chi tiết về thời gian: vạch rõ công việc nào cần làm trước, việc nào làm sau
Nội dung công việc
Yêu cầu của từng công việc
K ho ch c th :ế hoạch cụ thể: ạch cụ thể: ụ thể: ể:
14/03/2013 Tiếp thu công tác làm hồ sơ tuyển sinh ĐH-CĐ
năm 2013 tại Sở GD&ĐT
Mua hồ sơ ĐKDTĐH-CĐ
Hướng nghiệp cho học sinh 15/03/2013 Bán hồ sơ ĐKDTĐH-CĐ cho học sinh
16/03/2013 Tổ chức hướng nghiệp và hướng dẫn cho học
sinh làm hồ sơ đăng ký dự thi ĐH-CĐ năm 2013 21/03/2013 Tập huấn máy tính tuyển sinh
02/04/2013 Thu hồ sơ ĐKDTĐH-CĐ năm 2013 các lớp
12a1,12A2, 12A3, 12A4 03/04/2013 Thu hồ sơ ĐKDTĐH-CĐ năm 2013 các lớp
Trang 812A5,12A6, 12A7, 12A8 04/04/2013 Thu hồ sơ ĐKDTĐH-CĐ năm 2013 các lớp
12A9,12A10, 12A11, 12A12,12A13 05/04/2014 Thu bổ sung hồ sơ của các lớp
06/04/2013 Chia hồ sơ về các trường
07/04/2013 Nhập máy hồ sơ
08/04/2013 Dán danh sách ĐKDT để học sinh kiểm dò
09 -10/04/2013 Sắp xếp hồ sơ
11/04/2013 Nạp hồ sơ và dữ liệu về Sở GD&ĐT
3.3 Các bước tiến hành:
a- Hướng nghiệp và hướng dẫn học sinh cách làm hồ sơ đăng ký dự thi ĐH-CĐ:
Công tác hướng nghiệp được các trường phổ thông tiến hành xuyên suốt cả năm học Tuy nhiên, việc tư vấn hướng nghiệp cho học sinh chỉ diễn ra sôi động nhất khi các trường đại học, cao đẳng chính thức khởi động tư vấn tuyển sinh sau Hội nghị triển khai công tác thi và tuyển sinh năm 2013 của Bộ Giáo dục – Đào tạo
Đánh giá đúng mức tầm quan trọng của công tác hướng nghiệp, năm nay Nhà trường đã thành lập Ban tư vấn hướng nghiệp Hướng nghiệp cho học sinh là công tác, nhiệm vụ quan trọng trong trường phổ thông Thông qua hoạt động hướng nghiệp sẽ giúp học sinh hiểu về nghề, hiểu về chính bản thân mình để có thể lựa chọn cho mình một ngành nghề tương lai phù hợp với sở thích, năng lực bản thân, hoàn cảnh gia đình, nhu cầu thực tế của xã hội Theo đó, hoạt động hướng nghiệp ngày càng được coi trọng Đã có nhiều hình thức hướng nghiệp cho học sinh, bước đầu mang lại hiệu quả cao, giúp học sinh giảm bớt được lo âu, căng thẳng khi chọn nghề
Trang 9Trong chương trình học chính khóa, các em học sinh lớp 12 cũng được học
2 tiết hướng nghiệp/ 1 tuần Thông qua chương trình hướng nghiệp chính quy và các hoạt động lồng ghép nội dung hướng nghiệp vào các môn học khác, học sinh
có điều kiện tìm hiểu thêm ngành nghề, có dịp trao đổi thêm với thầy cô phụ trách công tác hướng nghiệp về những băn khoăn trăn trỡ của các em về định hướng nghề nghiệp tương lai Đây là một kênh hướng nghiệp có tác động rất lớn đến việc chọn nghề của học sinh, giúp các em lựa chọn được những ngành nghề vừa sức với khả năng, trình độ học vấn và hoàn cảnh gia đình mỗi em thí sinh
Việc chọn ngành nghề của học sinh lớp 12 là rất quan trọng bởi phải phụ thuộc nhiều yếu tố: học lực, sở thích, điều kiện kinh tế gia đình, công việc sau khi tốt nghiệp đại học Chính vì vậy, những năm gần đây, các Trường THPT nói chung, trường THPT Tĩnh Gia 1 nói riêng tập trung vào tư vấn rất kỹ cho học sinh lớp 12 về việc chọn ngành, nghề sau khi tốt nghiệp THPT Năm học
2012-2013 Trường THPT Tĩnh Gia 1 thành lập ban hướng nghiệp tuyển sinh có nhiệm
vụ giới thiệu các ngành, nghề cho học sinh, cách làm hồ sơ đăng ký dự thi Ngoài
tư vấn cho hướng nghiệp cho học sinh, nhà trường đã tổ chức buổi họp phụ huynh để nhà trường, giáo viên chủ nhiệm có thể thông báo tình hình học tập, tư vấn để phụ huynh hiểu, giúp con em chọn lựa ngành, nghề phù hợp với năng lực,
sở thích của các em và tình hình kinh tế của gia đình
Thực tế cho thấy, kênh thông tin được học sinh tin tưởng nhất vẫn là giáo viên, nhất là vai trò của các giáo viên chủ nhiệm Nếu giáo viên chủ nhiệm sâu sát học sinh sẽ hiểu học sinh mạnh và yếu môn nào để có cách tư vấn hợp lý cho
Trang 10các em Thế nhưng, hiện nay, không phải học sinh nào cũng mạnh dạn nhờ giáo viên chủ nhiệm tư vấn cho mình Sau khi hướng nghiệp cho phụ huynh và học sinh hướng dẫn cho học sinh cách làm hồ sơ đăng ký dự thi ĐH-CĐ Năm nay có nhiều điểm mới trong hồ sơ đăng ký dự thi nên khâu hướng dẫn phải chi tiết cụ thể và lưu ý với học sinh phải đọc kỹ cuốn những điều cần biết tuyển sinh đại học cao đẳng, cuốn quy chế tuyển sinh đại học cao đẳng và mặt sau tờ phiếu số 2 trong bộ hồ sơ đăng ký dự thi ĐH-CĐ
Thông báo cho phụ huynh và học sinh biết để theo dõi buổi tư vấn hướng nghiệp – tuyển sinh năm 2013 trực tiếp trên đài truyền hình Thanh Hóa
Việc hướng nghiệp của nhà trường đã có tác động tới sự điều chỉnh, thay đổi trong việc chọn trường, chọn ngành của học sinh Trong các buổi họp phụ huynh trong năm học, nhà trường tư vấn cho phụ huynh về nhu cầu nhân lực của
xã hội, nhất là những ngành thuộc khoa học xã hội và nhân văn, sư phạm Trong các giờ chào cờ đầu tuần, nhà trường cũng dành thời gian hướng nghiệp cho học sinh cuối cấp, trong đó thông báo rõ những ngành nghề hiện dư thừa nhân lực, cũng như những ngành mà xã hội đang cần Trước khi học sinh làm hồ sơ đăng
ký dự thi, nhà trường cũng đã tổ chức ngày hội tư vấn tuyển sinh hướng nghiệp
và tổ chức buổi họp phụ huynh, nhấn mạnh về nhu cầu xã hội, năng lực và năng khiếu của học sinh Đây cũng là một "kênh" quan trọng mà nhiều trường THPT quan tâm trong mùa tuyển sinh năm nay để giúp học sinh chọn lựa trường thi phù hợp với năng lực bản thân, cũng như đáp ứng nhu cầu của xã hội
Trang 11Công bằng mà nói, hình thức và phương tiện hướng nghiệp hiện nay đã được cải tiến cả về nội dung lẫn hình thức
2/ Hướng dẫn làm hồ sơ đăng ký dự thi Đại học và Cao đẳng, cụ thể như sau:
Sau khi tiếp thu công tác do Sở GD&ĐT triển khai nhà trường tổ chức buổi hướng nghiệp và hướng dẫn cho học sinh lớp 12 với quy mô toàn trường gồm giáo viên chủ nhiệm và học sinh lớp 12
Cách ghi hồ sơ dự thi thế nào cho đúng tưởng chừng là công việc hết sức đơn giản nhưng nếu phụ huynh, học sinh chủ quan rất dễ dẫn đến tình trạng
"sai một ly đi một dặm" Nên ngoài hướng dẫn cụ thể tôi còn làm mẫu hồ sơ phát về
tận lớp và dán ở bảng thông tin về tuyển sinh đại học, cao đẳng
1 Số phiếu (thí sinh không ghi mục này)
2 Trường đăng ký dự thi
Ký hiệu trường Khối thi Mã ngành
Tên ngành: Quản trị kinh doanh Chuyên ngành: Maketing
Lưu ý:
• Nếu thí sinh có nguyện vọng 1 học tại Trường ĐH Hồng Đức thì Mục 3 để trống
• Nếu thí sinh có nguyện vọng học ở trường không tổ chức thi (hoặc hệ CĐ của
các trường ĐH) thì sau khi ghi xong Mục 2 (tên trường có tổ chức thi) -không ghi mã ngành, phải ghi đủ thông tin ở Mục 3
Trang 12Ví dụ: Thí sinh dự thi khối D và có nguyện vọng 1 học ngành D340101 của
Trường ĐH Nông Nghiệp Hà Nội Thí sinh có thể chọn một trường có tổ chức thi
để dự thi - ví dụ: Trường ĐH Kinh tế TP.HCM Khi đó:
- Mục 2: ghi tên trường có tổ chức thi (Trường ĐH Kinh tế TP.HCM), chính là trường mà thí sinh sẽ dự thi để có kết quả; ghi ký hiệu trường: KSA, khối thi: A, không ghi mã ngành
- Mục 3: ghi tên trường không tổ chức thi mà thí sinh có nguyện vọng theo học
- Khối thi ghi ở mục 2 và 3 phải giống nhau
3 Thí sinh có NV1 học tại trường ĐH, CĐ không thi tuyển sinh hoặc hệ CĐ
của trường ĐH, hoặc trường CĐ thuộc các ĐH, sau khi ghi mục 2 phải ghi thêm mục 3 (xem hướng dẫn chi tiết ở mặt sau phiếu số 2)
Tên ngành: Quản trị kinh doanh Chuyên ngành:
Ví dụ: Thí sinh có nguyện vọng vào học trường ĐH Văn Lang, dự thi khối A và
có nguyện vọng 1 học ngành D340101101 Thí sinh có thể chọn (mượn) một trường có tổ chức thi để dự thi Ví dụ chọn trường ĐH Kinh tế TP.HCM, thí sinh
sẽ ghi mục 2:
Tên trường: Đại học Kinh Tế
TP.HCM
Ký hiệu trường Khối thi Mã ngành Theo đó, mục 3 thí sinh viết:
Tên trường: Đại học Văn
Lang