Nghiên cứu tổ chức, quản lý và hoạt động của hợp tác xã trên địa bàn xã Vân Nội, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội

Qua nghiên cứu cho thấy có 6 yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức, quản lý vàhoạt động của các HTX trên địa bàn là: Ảnh hưởng từ chính sách của Nhànước và địa phương về hỗ trợ phát triển HTX; ch

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN

***

CAO THỊ TÌNH

NGHIÊN CỨU TỔ CHỨC, QUẢN LÝ VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA HỢP TÁC XÃ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ VÂN NỘI, HUYỆN ĐÔNG ANH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

Hà Nội – 2015HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN

***

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

NGHIÊN CỨU TỔ CHỨC, QUẢN LÝ VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA HỢP TÁC XÃ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ VÂN NỘI, HUYỆN ĐÔNG ANH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Tên sinh viên : Cao Thị TìnhChuyên ngành đào tạo : Phát triển nông thôn

Niên khóa : 2011-2015Giảng viên hướng dẫn : ThS Trần Mạnh Hải

Bộ môn : Phát triển nông thôn

Hà Nội – 2015

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận vănnày là trung thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào

Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này

đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõnguồn gốc Đồng thời tôi xin cam đoan rằng trong quá trình thực hiện đề tàinày tại địa phương tôi luôn chấp hành đúng mọi quy định của địa phương nơithực hiện để tài

Hà Nội, ngày 2 tháng 6 năm 2015

Sinh viên

Cao Thị Tình

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành khóa luận này, tôi đãnhận được sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình của nhiều tập thể và cá nhân Tôixin chân thành gửi lời cảm ơn đến những cá nhân và tập thể đó

Trước hết, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Thầy giáo hướng dẫn,Thạc sỹ Trần Mạnh Hải, người đã tận tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trìnhnghiên cứu và hoàn thành khóa luận

Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể các thầy cô giáo Khoa Kinh tế và Pháttriển nông thôn đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu đểhoàn thành khóa luận này

Xin cảm ơn tập thể UBND và người dân các thôn trong xã Vân Nội,huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong quátrình thu thập tài liệu để nghiên cứu khóa luận này

Tôi xin chân thành cảm ơn tới những người thân và bạn bè đã động viên,khích lệ, giúp đỡ tôi trong suốt thời gian qua

Em xin chân thành cảm ơn.

Hà Nội, ngày 2 tháng 6 năm 2015

Sinh viên

Cao Thị Tình

TÓM TẮT

Đề tài tiến hành: “Nghiên cứu tổ chức, quản lý và hoạt động của hợp

tác xã trên địa bàn xã Vân Nội, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội” Mục

tiêu nghiên cứu cụ thể của đề tài là: (1) Góp phần hệ thống hóa cơ sở lý luận

và thực tiễn về tổ chức, quản lý và hoạt động của HTX; (2) Đánh giá thựctrạng tổ chức, quản lý và hoạt động của HTX trên địa bàn xã Vân Nội; (3)Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức, quản lý và hoạt động của HTXtrên địa bàn xã; (4) Đề xuất những giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả

tổ chức, quản lý và hoạt động của HTX trên địa bàn xã Vân Nội trong thờigian tới Bằng cách sử dụng bảng hỏi soạn sẵn để phỏng vấn cán bộ địaphương và cán bộ của 3 HTX điều tra; phỏng vấn trực tiếp 45 hộ xã viên và

15 hộ không tham gia HTX bằng bảng câu hỏi đã soạn sẵn theo cách chọnngẫu nhiên Xử lý số liệu bằng phần mềm Microsofl Excel với các phươngpháp thống kê mô tả, so sánh và sử dụng hệ thống các chỉ tiêu phân tích đểxác định các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức, quản lý và hoạt động của cácHTX trên địa bàn xã

Qua quá trình nghiên cứu đề tài tôi rút ra một số kết luận sau:

Cùng với hệ thống các chính sách về thi hành Luật HTX, các HTXnông nghiệp trên địa bàn xã Vân Nội đã tiến hành quá trình chuyển đổi từHTX kiểu cũ sang kiểu mới, bắt đầu từ năm 2001 Trong suốt quá trìnhchuyển đổi và phát triển, Vân Nội hiện nay có 6 HTX quy mô thôn và 7 HTXRau an toàn nhỏ lẻ; cùng với quá trình chuển đổi và phát triển đó là việc tiếnhành điều chỉnh về tổ chức, quản lý và hoạt động của HTX

Nhìn chung, các HTX ở Vân Nội đã làm tương đối tốt các khâu dịch vụthiết yếu phục vụ sản xuất như: thủy nông, BVTV, chuyển giao tiến bộ kỹthuật và khuyến nông; các HTX chủ yếu chuyển đổi từ HTX kiểu cũ trên cơ

sở điều chỉnh những vấn đề chưa phù hợp, bất cập so với Luật HTX nên ítgây ra xáo trộn tại địa phương; đồng thời làm rõ những tồn tại trước đây trong

mối quan hệ sở hữu, quan hệ quản lý và phân phối, tạo đà cho phát triển sảnxuất

Tuy nhiên, các HTX vẫn chưa chú trọng đổi mới công tác dịch vụ cũngnhư phương thức làm dịch vụ, trụ sở và các tài sản cung đều không có Chấtlượng và hiệu quả hoạt động dịch vụ vẫn chỉ ở mức trung bình, chưa cao,chưa mang tính hạch toán Năng lực đội ngũ cán bộ quản lý còn nhiều hạnchế, chỉ có một số ít được đào tạo chuyên môn nghiệp vụ, làm cho hiệu quảtrong chỉ đao điều hành thấp Các xã viên gia nhập theo phong trào hoặc ghidanh, ít có đóng góp công sức xây dựng HTX và hầu như không góp vốn

Qua nghiên cứu cho thấy có 6 yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức, quản lý vàhoạt động của các HTX trên địa bàn là: Ảnh hưởng từ chính sách của Nhànước và địa phương về hỗ trợ phát triển HTX; chính quyền địa phương quantâm chưa đúng mức và chưa sâu tới HTX và xã viên; Quy mô sx của hộ nôngdân manh múc, nhỏ lẻ; Nhận thức, hiểu biết của người dân về HTX còn thiếu

và có phần lệch lạc; Trình độ, năng lực của cán bộ HTX chưa cao; Chưa pháthuy vai trò hợp tác, phối hợp giữa các cấp trong phát triển HTX Từ việc phântích các yếu tố ảnh hưởng này, đề tài rút ra giải pháp nhằm mở rộng và nângcao hiệu quả tổ chức, quản lý và hoạt động HTX trên địa bàn xã Hoàn thiện

và tăng cường thực hiện các chính sách hỗ trợ phát triển HTX; Đẩy mạnh quyhoạch vùng sản xuất; Đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác của cán bộ HTX;Nâng cao nhận thức của người dân về HTX; Thúc đẩy liên kết giữa các cấptrong phát triển HTX

Để thực hiện các giải pháp cải thiện nhằm tạo nâng cao hiệu quả tổchức, quản lý và hoạt động các HTX trên địa bàn xã Vân Nội, báo cáo đưa ramột số kiến nghị cụ thể đối với cấp ủy Đảng, Nhà nước; chính quyền địaphương; các HTX và các hộ nông dân, hộ xã viên nhằm đạt hiệu quả tốt hơn

b Ý nghĩa kinh tế - chính trị 8

Do tính chất đồng sở hữu, đồng là người sử dụng dịch vụ của HTX hoặcđồng là người lao động trong HTX và mang tính chất mở nên ngày càng thuhút nhiều người, tổ chức tham gia HTX, biến ngày càng nhiều người lao độngtrở thành người làm chủ tổ chức, làm chủ xã hội, làm lan tỏa tính dân chủ từtrong HTX ra ngoài xã hội Tổ chức HTX làm dịu bớt đi mâu thuẫn căn bảnkhông lối thoát của xã hội tư bản dẫn đến nguy cơ xung đột xã hội là mâuthuẫn giữa tư bản và lao động, giữa giới chủ và người lao động làm thuê,đồng thời làm dịu bớt sự cạnh tranh thị trường không cần thiết, nhất là đối vớingười sản xuất nhỏ, đặc biệt là nông dân Do cùng chia sẻ lợi ích từ HTX nên

xã viên ngày càng đoàn kết, xã hội càng có nhiều người tham gia HTX thìcàng có nhiều người cùng chia sẻ lợi ích và lan tỏa sự đoàn kết ra toàn xã hội 8 Mặt khác, vị thế xã hội của người lao động trong các HTX của người laođộng cũng được nâng lên, không chỉ là người lao động làm thuê, mà còn là

người làm chủ cơ sở sản xuất – kinh doanh của mình, đồng thời góp phần làmhài hòa hơn mối quan hệ giữa giới chủ và lao động làm thuê 8

c Ý nghĩa về văn hóa – xã hội 8

Tổ chức HTX phát triển sâu rộng sẽ góp phần hình thành nên giá trị hợp tác,được xã hội thừa nhận, trở thành giá trị định hướng cho toàn xã hội: trungthực, đoàn kết, công bằng, dân chủ, chăm lo cho mình và cho cả người khác,

… Các cộng đồng người trong các HTX ổn định, phát triển ngay tại địa bản

cơ sở sẽ góp phần ổn định và phát triển chung cho toàn xã hội Mặt khác, tạoviệc làm ổn định và tăng thu nhập cho người lao động; cách biệt xã hội giữacác giai tầng xã hội sẽ được giảm thiểu; ổn định xã hội sẽ được tăng lên; hạnhphúc của các gia đình, cá nhân trong xã hội sẽ được cải thiện 82.1.4.2 Quản lý của hợp tác xã 11 Phương pháp phỏng vấn (KIP) 36Phương pháp KIP là phương pháp phỏng vấn để thu thập thông tin ở nhữngngười nắm thông tin chủ chốt, thông tin chung, thông tin quan trọng mangtính chung nhất của vấn thực trạng vấn đề, những thuận lợi, khó khăn cũngnhư là những gợi ý chung nhất về những định hướng và giải pháp chủ yếu vềvấn đề nghiên cứu 363.2.3.1 Phương pháp thống kê mô tả 363.2.3.2 Phương pháp so sánh 37Hợp tác giữa các HTX: giữa các HTX trong xã Vân Nội cần tăng cường liênkết, phối hợp với nhau trong các hoạt động Việc này đòi hỏi các cán bộ quản

lý HTX cần năng động, tích cực trao đổi, học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau thôngqua các cuộc tham quan, trao đổi, họp,… Trong hoạt động, các HTX cần liênkết, phối hợp chặt chẽ với nhau để điều hành tốt các dịch vụ 87Hợp tác giữa HTX với các doanh nghiệp Nhà nước: giữa các doanh nghiệpNhà nước và các HTX cần tăng cường sự hợp tác, liên kết thông, nhất là các

công ty thủy nông, công ty vật tư nông nghiệp, công ty giống,… trên địa bàn

xã, trong vùng 87Tăng cường và củng cố hệ thống tổ chức bộ máy quản lý Nhà nước các cấp từ

Bộ tới tỉnh, huyện, xã đủ mạnh để các chính sách ban hành được thông tin,triển khai thông suốt từ trên xuống dưới; nắm bắt kịp thời những hạn chế,chưa phù hợp trong chính sách để kịp thời xử lý và chỉnh sửa sao cho phùhợp 87

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

CNH – HĐH Công nghiệp hóa, hiện đại hóa

HTX DVNN Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp

DANH MỤC CÁC BẢNG VÀ SƠ ĐỒ

Bảng 3.1 Tình hình đất đai của xã Vân Nội giai đoạn 2012 - 2014 30

Bảng 3.2 Cơ cấu dân số, lao động tại xã Vân Nội năm 2013 31

Bảng 4.1 Số lượng thành viên trong bộ máy quản lý HTX 42

Bảng 4.2 Quy mô xã viên, đất đai của các HTX DVNN điều tra 47

Bảng 4.3 Cơ cấu nguồn vốn của HTX 47

Bảng 4.4 Ý kiến đánh giá của xã viên về công tác quản lý HTX 49

Bảng 4.5 Số khâu dịch vụ của các HTX điều tra 50

Bảng 4.6 Đánh giá của hộ xã viên về ưu, nhược điểm điểm của dịch vụ BVTV trong HTX 53

Bảng 4.7 Đánh giá của xã viên về chất lượng dịch vụ điện 54

Bảng 4.8 Đánh giá của xã viên về mức độ đáp ứng dịch vụ khuyến nông 55

Bảng 4.9 Giá cả các dịch vụ của HTX so với bên ngoài 58

Bảng 4.10 Đánh giá của cán bộ HTX và cá bộ xã về sự phù hợp của các chính sách được hưởng lợi 62

Bảng 4.11 Đánh giá về hiệu quả triển khai công tác cải cách hành chính trong những năm qua liên quan đến hoạt động trên địa bàn 67

Bảng 4.12 Đánh giá về tác động của các chính sách, quy định của chính quyền và các cơ quan quản lý chuyên ngành lên HTX 68

Bảng 4.13 Đánh giá của cán bộ xã về mức độ hữu ích của các hoạt động tăng cường xúc tiến thương mại 71

Bảng 4.14 Mối quan hệ trong công tác quản lý của HTX với 72

chính quyền địa phương 72

Đơn vị: % 72

Bảng 4.15 Mức độ tiếp cận của HTX đối với các thông tin về kế hoạch, chính sách của tỉnh có liên quan đến hoạt động kinh doanh của HTX 73

Bảng 4.16 Trình độ học vấn, chuyên môn của xã viên 75

Điều tra các hộ không tham gia HTX về lý do tại sao họ không tham gia vào HTX thì chúng tôi thu được kết quả như ở bảng 4.17 75

Bảng 4.17 Lý do không tham gia HTX của hộ không tham gia HTX 75

Bảng 4.18 Đánh giá của hộ nông dân về sự cần thiết trong sản xuất nông nghiệp 76

Bảng 4.19 Hiểu biết của hộ không tham gia HTX về loại hình của HTX 76

Bảng 4.20 Trình độ cán bộ quản lý các HTX điều tra 78 Đơn vị: % 78Bảng 4.21 Mức thù lao của cán bộ HTX điều tra 79Bảng 4.22 Mức độ quan trọng của việc đào tạo bồi dưỡng đối với các nhómđối tượng trong HTX 80(Đơn vị: %) 80Bảng 4.23 Đánh giá của cán bộ HTX về nội dung chương trình bồi dưỡng cán

bộ quản lý HTX 81

SƠ ĐỒ

Sơ đồ 4.1: Bộ máy quản lý HTX nông nghiệp 42

DANH MỤC ĐỒ THỊ VÀ HỘP

b Ý nghĩa kinh tế - chính trị 8

Do tính chất đồng sở hữu, đồng là người sử dụng dịch vụ của HTX hoặcđồng là người lao động trong HTX và mang tính chất mở nên ngày càng thuhút nhiều người, tổ chức tham gia HTX, biến ngày càng nhiều người lao độngtrở thành người làm chủ tổ chức, làm chủ xã hội, làm lan tỏa tính dân chủ từtrong HTX ra ngoài xã hội Tổ chức HTX làm dịu bớt đi mâu thuẫn căn bảnkhông lối thoát của xã hội tư bản dẫn đến nguy cơ xung đột xã hội là mâuthuẫn giữa tư bản và lao động, giữa giới chủ và người lao động làm thuê,đồng thời làm dịu bớt sự cạnh tranh thị trường không cần thiết, nhất là đối vớingười sản xuất nhỏ, đặc biệt là nông dân Do cùng chia sẻ lợi ích từ HTX nên

xã viên ngày càng đoàn kết, xã hội càng có nhiều người tham gia HTX thìcàng có nhiều người cùng chia sẻ lợi ích và lan tỏa sự đoàn kết ra toàn xã hội 8

Mặt khác, vị thế xã hội của người lao động trong các HTX của người laođộng cũng được nâng lên, không chỉ là người lao động làm thuê, mà còn làngười làm chủ cơ sở sản xuất – kinh doanh của mình, đồng thời góp phần làmhài hòa hơn mối quan hệ giữa giới chủ và lao động làm thuê 8

c Ý nghĩa về văn hóa – xã hội 8

Tổ chức HTX phát triển sâu rộng sẽ góp phần hình thành nên giá trị hợp tác,được xã hội thừa nhận, trở thành giá trị định hướng cho toàn xã hội: trungthực, đoàn kết, công bằng, dân chủ, chăm lo cho mình và cho cả người khác,

… Các cộng đồng người trong các HTX ổn định, phát triển ngay tại địa bản

cơ sở sẽ góp phần ổn định và phát triển chung cho toàn xã hội Mặt khác, tạoviệc làm ổn định và tăng thu nhập cho người lao động; cách biệt xã hội giữacác giai tầng xã hội sẽ được giảm thiểu; ổn định xã hội sẽ được tăng lên; hạnhphúc của các gia đình, cá nhân trong xã hội sẽ được cải thiện 82.1.4.2 Quản lý của hợp tác xã 11 Phương pháp phỏng vấn (KIP) 36Phương pháp KIP là phương pháp phỏng vấn để thu thập thông tin ở nhữngngười nắm thông tin chủ chốt, thông tin chung, thông tin quan trọng mangtính chung nhất của vấn thực trạng vấn đề, những thuận lợi, khó khăn cũngnhư là những gợi ý chung nhất về những định hướng và giải pháp chủ yếu vềvấn đề nghiên cứu 36Phương pháp KIP là phương pháp phỏng vấn để thu thập thông tin ở nhữngngười nắm thông tin chủ chốt, thông tin chung, thông tin quan trọng mangtính chung nhất của vấn thực trạng vấn đề, những thuận lợi, khó khăn cũngnhư là những gợi ý chung nhất về những định hướng và giải pháp chủ yếu vềvấn đề nghiên cứu 363.2.3.1 Phương pháp thống kê mô tả 363.2.3.2 Phương pháp so sánh 37

Đồ thị 4.1: Đánh giá của xã viên về mức độ phù hợp của các cơ quan trong

HTX hiện nay 44

Đồ thị 4.2: Đánh giá về việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của 45

từng bộ phận trong HTX 45

Đồ thị 4.3 Tỷ lệ hộ sử dụng dịch vụ thủy nông của HTX 51

Đồ thị 4.4 Đánh giá của xã viên về chất lượng dịch vụ thủy nông (n=37) 52

Đồ thị 4.5 Tỷ lệ hộ sử dụng dịch vụ bảo vệ thực vật 52

Đồ thị 4.6 Đánh giá của xã viên về chất lượng dịch vụ khuyến nông 55

Đồ thị 4.7 Tỷ lệ hộ xã viên sử dụng dịch vụ chuyển giao tiến bộ 56

kỹ thuật của HTX 56

Đồ thị 4.8 Đánh giá của xã viên về mức độ hoạt động dịch vụ 57

58

Đồ thị 4.9 Nhu cầu mở rộng một số loại hình dịch vụ của HTX trong thời gian tới 60

Hợp tác giữa các HTX: giữa các HTX trong xã Vân Nội cần tăng cường liên kết, phối hợp với nhau trong các hoạt động Việc này đòi hỏi các cán bộ quản lý HTX cần năng động, tích cực trao đổi, học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau thông qua các cuộc tham quan, trao đổi, họp,… Trong hoạt động, các HTX cần liên kết, phối hợp chặt chẽ với nhau để điều hành tốt các dịch vụ 87

Hợp tác giữa HTX với các doanh nghiệp Nhà nước: giữa các doanh nghiệp Nhà nước và các HTX cần tăng cường sự hợp tác, liên kết thông, nhất là các công ty thủy nông, công ty vật tư nông nghiệp, công ty giống,… trên địa bàn xã, trong vùng 87

Tăng cường và củng cố hệ thống tổ chức bộ máy quản lý Nhà nước các cấp từ Bộ tới tỉnh, huyện, xã đủ mạnh để các chính sách ban hành được thông tin, triển khai thông suốt từ trên xuống dưới; nắm bắt kịp thời những hạn chế, chưa phù hợp trong chính sách để kịp thời xử lý và chỉnh sửa sao cho phù hợp 87

Hộp 1: Ý kiến đánh giá của xã viên về mức độ phù hợp của các cơ quan trong

HTX hiện nay 44

Hộp 2: Ý kiến đánh giá của xã viên về việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận trong HTX 46

Hộp 3 Ý kiến của xã viên sử dụng dịch vụ thủy nông của HTX 51

Hộp 4 Ý kiến của xã viên về sử dụng dịch vụ chuyển giao 56

tiến bộ kỹ thuật 56

Hộp 5 Ý kiến cán bộ HTX về hoạt động của HTX 59

Hộp 6 Ý kiến về nhu cầu sử dụng dịch vụ và về hoạt động SXKD 60

của hộ trong thời gian tới 60

Hộp 7 Ý kiến của cán bộ HTX về quản lý của chính quyền địa phương 73

Hộp 8 Ý kiến của Chủ nhiệm HTX về mức thù lao của cán bộ HTX 79

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ

1.1 Tính cấp thiết của đề tài

Hợp tác xã là một loại hình kinh tế tập thể khá phổ biến, hoạt động trênnhiều lĩnh vực đời sống xã hội và hiện diện ở các nền kinh tế có trình độ pháttriển khác nhau Kinh nghiệm trên thế giới cho thấy, đến nay, HTX vẫn tỏ ra là

mô hình hoạt động hiệu quả, phù hợp với điều kiện cạnh tranh ngày càng gaygắt Tại nhiều nước trên thế giới, HTX trong nông thôn phát triển như mộtthành phần kinh tế chủ lực, điển hình như ở Đức, Hà Lan, Canada, Ở cácnước khác trong khu vực như Thái Lan, Philippine, Nhật Bản kinh tế HTXdưới các hình thức khác nhau cũng phát triển rất mạnh ở khu vực nông thôn

Trong công cuộc đổi mới hiện nay, Đảng và Nhà nước ta luôn coi nôngnghiệp là một lĩnh vực quan trọng hàng đầu Bởi phát triển mạnh mẽ nôngnghiệp mới đẩy mạnh được CNH - HĐH đất nước Và để có thể phát triểnnông nghiệp phải từng bước đưa nông nghiệp lên sản xuất lớn dưới các hìnhthức trang trại, HTX Hơn nữa, HTX còn là mảng quan trọng trong chủtrương đúng đắn của Đảng ta trong Cương lĩnh năm 1991: Phát triển nền kinh

tế hàng hóa nhiều thành phần theo định hướng XHCN, vận hành theo cơ chếthị trường có sự quản lý của Nhà nước Kinh tế quốc doanh cùng với kinh tếtập thể ngày càng trở thành nền tảng của nền kinh tế quốc dân

Như hầu hết các địa phương khác ở vùng Đồng bằng sông Hồng, phongtrào hợp tác hóa ở Thành phố Hà Nội đã diễn ra mạnh mẽ trong thời kỳ kếhoạch hóa tập trung và HTX đã có những thay đổi căn bản về hình thức tổchức, quản lý và hoạt động với các loại hình HTX nông nghiệp, dịch vụ nôngnghiệp đa dạng

Vân Nội nổi tiếng từ lâu là vùng chuyên canh rau xanh của Hà Nội vớiđiều kiện khí hậu thuận lợi, đất đai màu mỡ cùng kinh nghiệm lâu đời làmnông nghiệp nên xã có điều kiện hết sức thuận lợi trong sản xuất nông nghiệp

Trong một vài năm trở lại đây, rau an toàn được người tiêu dùng ưa chuộngnên các HTX bắt đầu chuyển đổi hướng sản xuất, chú trọng đầu tư cơ sở vậtchất – kỹ thuật, đã đóng góp không nhỏ vào phát triển kinh tế địa phương.Tuy nhiên, hoạt động của các HTX vẫn còn nhiều vấn đề đáng quan tâm nhưhoạt động còn mang tính đơn lẻ, thiếu sự liên kết theo hệ thống; phạm vi hoạtđộng nhỏ hẹp, chủ yếu trong phạm vi thôn, phần lớn có quy mô nhỏ; sự đadạng hóa ngành nghề sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của HTX còn thụ động;

“đầu ra” vẫn là vấn đề lớn nhất, chưa thật lớn và ổn định về giá cả, thị trườngtiêu thụ hạn chế - chủ yếu vẫn là nội thành thủ đô, chưa đáp ứng được mongmuốn của các xã viên tham gia HTX

Chính vì vậy, vấn đề cấp thiết đặt ra hiện nay đó là: Thực trạng tổ chức,quản lý và hoạt động của HTX trên địa bàn xã Vân Nội hiện nay như thếnào? Đã thực sự hiệu quả và đáp ứng được nhu cầu của người dân chưa?Những yếu tố nào ảnh hưởng đến tổ chức, quản lý và hoạt động của HTX?Cần có giải pháp gì để hoàn thiện tổ chức quản lý và nâng cao hiệu quả hoạtđộng của HTX trên địa bàn xã Vân Nội trong thời gian tới?

Xuất phát từ những vấn đề nêu trên, được sự phân công của khoa Kinh

tế và Phát triển nông thôn chúng tôi chọn đề tài: “Nghiên cứu tổ chức, quản

lý và hoạt động của hợp tác xã trên địa bàn xã Vân Nội, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội”

1.2 Mục tiêu nghiên cứu

1.2.1 Mục tiêu chung

Đánh giá thực trạng tổ chức, quản lý và hoạt động của HTX trên địabàn xã Vân Nội, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội từ đó đề xuất một sốgiải pháp nhằm hoàn thiện tổ chức, quản lý và nâng cao hiệu quả hoạt độngcủa HTX trên địa bàn xã Vân Nội trong thời gian tới

1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

1.3.1 Đối tượng nghiên cứu

- Chủ thể nghiên cứu: Cán bộ quản lý HTX, cán bộ xã, các xã viêntham gia HTX, và các hộ nông dân trực tiếp sử dụng dịch vụ của HTX tại xãVân Nội

- Khách thể nghiên cứu: tổ chức, quản lý và hoạt động của các HTXtrên địa bàn xã Vân Nội, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội

+ Thông tin sơ cấp được nghiên cứu trong năm 2015;

+ Nghiên cứu đề xuất các giải pháp thực hiện đến năm 2020;

+ Thời gian thực hiện đề tài: Từ tháng 1/2015 đến tháng 6/2015;

- Phạm vi về nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu tình hình tổ chức,tình hình quản lý, tình hình hoạt động, các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt độngcủa HTX và đề ra một số giải pháp đổi mới tổ chức, quản lý và hoạt động củacác HTX tại xã Vân Nội

Alliance - ICA): “HTX là một tổ chức tự trị của những người tự nguyện liên

hiệp lại để đáp ứng các nhu cầu và nguyện vọng chung của họ về kinh tế, xã hội và văn hóa thông qua một xí nghiệp cùng sở hữu và quản lý dân chủ”.

Năm 1995, định nghĩa này được hoàn thiện thông qua tuyên bố: "HTX dựa

trên ý nghĩa tự cứu giúp mình, tự chịu trách nhiệm, bình đẳng, công bằng và đoàn kết Theo truyền thống của những người sáng lập ra HTX, các xã viên HTX tin tưởng vào ý nghĩa đạo đức về tính trung thực, cởi mở, trách nhiệm

xã hội và quan tâm chăm sóc người khác" Định nghĩa của ICA đề cập đến

yếu tố chính của HTX là tính tự nguyện của các thành viên tham gia HTXthực sự phải hình thành từ sự tin tưởng vào sự giúp đỡ lẫn nhau chứ khôngphải dựa trên mệnh lệnh, trên sự cưỡng ép Trong HTX thực sự, xã viên tựnguyện gia nhập và có quyền tự do rời bỏ HTX Ngược lại, sẽ là những HTXgượng ép

Theo Tổ chức Lao động quốc tế (ILO): “HTX là sự liên kết của những

người đang gặp phải những khó khăn kinh tế giống nhau, tự nguyện liên kết nhau lại trên cơ sở bình đẳng về quyền lợi và nghĩa vụ, sử dụng tài sản mà họ

đã chuyển giao vào HTX phù hợp với các nhu cầu chung và giải quyết những khó khăn đó chủ yếu bằng sự tự chủ, tự chịu trách nhiệm và bằng cách sử dụng các chức năng kinh doanh trong tổ chức hợp tác, phục vụ cho lợi ích vật chất và tinh thần chung” Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ cho rằng: HTX là cơ

sở kinh doanh do những người sử dụng tự làm chủ và tự quản lý, lợi nhuận được chia dựa trên cơ sở của việc sử dụng hàng hóa, dịch vụ Định nghĩa này

nhấn mạnh đến 3 nguyên tắc chung của HTX, đó là: xã viên tự làm chủ, tự

quản lý và phân chia lợi nhuận theo mức độ sử dụng hàng hóa, dịch vụ của

xã viên

Theo Luật HTX được Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt

Nam thông qua năm 2003, "HTX là tổ chức kinh tế tập thể do các cá nhân,

hộ gia đình, pháp nhân (sau đây gọi chung là xã viên) có nhu cầu, lợi ích chung, tự nguyện góp vốn, góp sức lập ra.” Theo quy định của Luật này để

phát huy sức mạnh tập thể của từng xã viên tham gia HTX, cùng giúp nhauthực hiện có hiệu quả các hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao đờisống vật chất, tinh thần, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của đất nước

HTX hoạt động như một loại hình doanh nghiệp, có tư cách pháp nhân, tự chủ, tự chịu trách nhiệm về các nghĩa vụ tài chính trong phạm vi vốn điều lệ, vốn tích luỹ và các nguồn vốn khác của HTX theo quy định của pháp luật."

Theo Luật HTX được thông qua năm 2012: “Hợp tác xã là tổ chức kinh

tế tập thể, đồng sở hữu, có tư cách pháp nhân, do ít nhất 07 thành viên tự nguyện thành lập và hợp tác tương trợ lẫn nhau trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm nhằm đáp ứng nhu cầu chung của thành viên, trên cơ sở tự chủ, tự chịu trách nhiệm, bình đẳng và dân chủ trong quản lý hợp tác xã.”

2.1.2 Đặc trưng, nguyên tắc tổ chức và ý nghĩa hoạt động của HTX

2.1.2.1 Các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của HTX

Các nguyên tắc HTX được hình thành trong quá trình lâu dài cùng vớilịch sử phát triển HTX, thường gắn liền với các nhà sáng lập HTX, do vậy có

sự khác nhau của nguyên tắc này hoặc nguyên tắc khác, sự nhấn mạnh nguyêntắc, số lượng nguyên tắc không chỉ trong một quốc gia mà còn giữa các quốcgia khác nhau Việc áp dụng những nguyên tắc HTX vào thực tiễn đời sốngcần phù hợp với những điều kiện và hoàn cảnh cụ thể của mỗi nước, nhưng về

cơ bản vẫn phải đảm bảo những tính chất phổ biến của HTX

Tại điều 7, Luật HTX năm 2012 quy định 7 nguyên tắc tổ chức và hoạtđộng của HTX với các nội dung chính như sau:

Một là, tự nguyện và rộng mở đối với sự tham gia của các xã viên:

HTX không giới hạn với các thành viên, nó là tổ chức tự nguyện và rộng mởcho tất cả những ai có nhu cầu sử dụng dịch vụ của HTX và sẵn sàng chấpnhận những nghĩa vụ, trách nhiệm của người xã viên, không phân biệt giới

tính, địa vị xã hội, đảng phái, dân tộc hay tôn giáo

Hai là, kiểm soát một cách dân chủ bởi các thành viên: Thành viên,

HTX thành viên có quyền bình đẳng, biểu quyết ngang nhau không phụ thuộcvốn góp trong việc quyết định tổ chức, quản lý và hoạt động của hợp tác xã,liên hiệp HTX; được cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời, chính xác về hoạtđộng sản xuất, kinh doanh, tài chính, phân phối thu nhập và những nội dungkhác theo quy định của điều lệ

Ba là, xã viên phải đóng góp vốn và giám sát hoạt động kinh tế của HTX: Xã viên có trách nhiệm thực hiện cam kết theo hợp đồng dịch vụ và

theo quy định của điều lệ Thu nhập của hợp tác xã được phân phối chủ yếutheo mức độ sử dụng sản phẩm, dịch vụ của xã viên hoặc theo công sức laođộng đóng góp của thành viên đối với HTX tạo việc làm

Bốn là, tự quản và độc lập: Quyền kiểm soát HTX do xã viên nắm giữ;

HTX tự chủ, tự chịu trách nhiệm về hoạt động của mình trước pháp luật

Năm là, giáo dục, đào tạo và thông tin: HTX quan tâm giáo dục, đào

tạo, bồi dưỡng cho thành viên, cán bộ quản lý, người lao động trong HTX vàthông tin về bản chất, lợi ích của HTX

Sáu là, hợp tác giữa các HTX với nhau và với các tổ chức, doanh

nghiệp thuộc các khu vực kinh tế khác: HTX chăm lo phát triển bền vững

cộng đồng thành viên, HTX thành viên và hợp tác với nhau nhằm phát triểnphong trào HTX trên quy mô địa phương, vùng, quốc gia và quốc tế

Bảy là, nỗ lực vì cộng đồng: HTX phải đảm bảo sự cải thiện và phát

triển về mọi mặt của xã viên và cộng đồng xã viên của mình thông qua các

hoạt động do chính xã viên HTX quyết định, bao gồm các hoạt động phúc lợi,hoạt động xã hội - văn hóa

Bên cạnh đó, xã viên của HTX lại là các thành viên của cộng đồng dân

cư trên địa bàn nên HTX phải là tổ chức hoạt động gần gũi và tích cực nhất vì

sự bền vững của cộng đồng dân cư này

Trong quá trình lâu dài phát triển, các nguyên tắc HTX dần thẩm thấusâu sắc vào từng cộng đồng HTX và lan tỏa ra trong xã hội, nhất là khi càng

có nhiều thành viên xã hội tham gia tổ chức HTX, từ đó góp phần tạo nên cácgiá trị văn hóa cao đẹp đã nêu ở trên, không chỉ đúng với HTX, mà còn là giátrị chung của toàn xã hội

2.1.2.3 Ý nghĩa của tổ chức hợp tác xã

a Ý nghĩa về kinh tế

Tổ chức HTX góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của các thành viên,trong đó có hoạt động kinh tế, nâng cao sức cạnh tranh của từng thành viên, dovậy tạo ra một nguồn tăng trưởng kinh tế đối với kinh tế thành viên hoặc nângcao chất lượng, hiệu quả của hoạt động kinh tế thành viên Mặt khác, từ hoạtđộng của mình, tổ chức HTX tự tạo ra tăng trưởng của riêng nó

Như vậy, tổ chức HTX tạo ra hai kênh tăng trưởng, góp phần vào tăngtrưởng chung của nền kinh tế, quan trọng hơn là nó góp phần nâng cao hiệuquả không chỉ hoạt động của từng thành viên mà còn của chung toàn xã hội,nâng cao sức cạnh tranh không chỉ của từng thành viên mà còn của toàn bộ nềnkinh tế

b Ý nghĩa kinh tế - chính trị

Do tính chất đồng sở hữu, đồng là người sử dụng dịch vụ của HTX hoặcđồng là người lao động trong HTX và mang tính chất mở nên ngày càng thuhút nhiều người, tổ chức tham gia HTX, biến ngày càng nhiều người lao độngtrở thành người làm chủ tổ chức, làm chủ xã hội, làm lan tỏa tính dân chủ từtrong HTX ra ngoài xã hội Tổ chức HTX làm dịu bớt đi mâu thuẫn căn bảnkhông lối thoát của xã hội tư bản dẫn đến nguy cơ xung đột xã hội là mâuthuẫn giữa tư bản và lao động, giữa giới chủ và người lao động làm thuê, đồngthời làm dịu bớt sự cạnh tranh thị trường không cần thiết, nhất là đối với ngườisản xuất nhỏ, đặc biệt là nông dân Do cùng chia sẻ lợi ích từ HTX nên xã viênngày càng đoàn kết, xã hội càng có nhiều người tham gia HTX thì càng cónhiều người cùng chia sẻ lợi ích và lan tỏa sự đoàn kết ra toàn xã hội

Mặt khác, vị thế xã hội của người lao động trong các HTX của người laođộng cũng được nâng lên, không chỉ là người lao động làm thuê, mà còn làngười làm chủ cơ sở sản xuất – kinh doanh của mình, đồng thời góp phần làmhài hòa hơn mối quan hệ giữa giới chủ và lao động làm thuê

c Ý nghĩa về văn hóa – xã hội

Tổ chức HTX phát triển sâu rộng sẽ góp phần hình thành nên giá trị hợptác, được xã hội thừa nhận, trở thành giá trị định hướng cho toàn xã hội: trungthực, đoàn kết, công bằng, dân chủ, chăm lo cho mình và cho cả người khác,…Các cộng đồng người trong các HTX ổn định, phát triển ngay tại địa bản cơ sở

sẽ góp phần ổn định và phát triển chung cho toàn xã hội Mặt khác, tạo việclàm ổn định và tăng thu nhập cho người lao động; cách biệt xã hội giữa các giaitầng xã hội sẽ được giảm thiểu; ổn định xã hội sẽ được tăng lên; hạnh phúc củacác gia đình, cá nhân trong xã hội sẽ được cải thiện

2.1.3 Vai trò của HTX

Ở những nước tư bản, kinh tế HTX chỉ là kinh tế phụ song có vai tròđặc biệt đối với nông dân HTX giúp đỡ các chủ trang trại nông dân tồn tạitrước những tác động của kinh tế thị trường và ảnh hưởng của các tổ chức độcquyền lớn Do vậy, ngoài mục tiêu kinh tế, HTX còn là loại hình kinh tế mangtính chất xã hội nhân đạo

HTX còn là nơi tiếp nhận những trợ giúp của Nhà nước tới hộ nôngdân, vì vậy hoạt động của HTX có vai trò làm cầu nối giữa Nhà nước với hộnông dân một cách có hiệu quả trong một số trường hợp, khi có nhiều tổ chứctham gia hoạt động dịch vụ cho hộ nông dân hoạt động của HTX là đối trọngbuộc các đối tượng phải phục vụ tốt cho nông dân

Nhận thức đúng vai trò của HTX có ý nghĩa quan trọng trong việc hoànchỉnh khung khổ pháp luật, làm rõ tiềm năng và lợi thế đích thực của HTX, từ

đó làm nó có đóng góp quan trọng, là nòng cốt của kinh tế tập thể và cùng vớikinh tế Nhà nước ngày càng trở thành nền tảng vững chắc của nền kinh tếquốc dân Phát triển HTX với mục tiêu cuối cùng và cao cả là đem lại lợi íchcho người dân, trước hết là nông dân, người nghèo, doanh nghiệp nhỏ

 Vai trò của HTX trong thời kỳ đổi mới

Trong suốt quá trình hình thành và phát triển, phong trào HTX trải quanhững thăng trầm, nhưng luôn giữ vai trò quan trọng trong phát triển nôngnghiệp, nông thôn và nông dân, đóng góp quan trọng trong sự nghiệp pháttriển kinh tế - xã hội của đất nước Kể từ khi thực hiện công cuộc đổi mới,HTX dần chuyển từ sản xuất tập trung sang mô hình cung cấp dịch vụ đầuvào, đầu ra cho bà con xã viên và có những vai trò sau đây đối với nôngnghiệp, nông thôn và nông dân:

Thứ nhất, HTX góp phần thúc đẩy kinh tế hộ phát triển, giúp nhau tăngsức cạnh tranh, khai thác các nguồn tiềm năng về vốn, lao động, kỹ thuật đểphát triển, góp phần thúc đẩy quá trình xã hội hóa sản xuất, thực hiện tốt vaitrò là cầu nối giữa các hộ sản xuất, xã viên với nhà nước và các tổ chức kinh

tế nhà nước;

Thứ hai, HTX còn góp phần đưa tiến bộ KH - CN, thiết bị kỹ thuật hiện

đại tới người nông dân trong các khâu sản xuất nông nghiệp và nông thôn;phát triển và mở rộng các hoạt động dịch vụ và hệ thống khuyến nông,khuyến lâm, khuyến công, khuyến ngư và khuyến thương; đào tạo, bồi dưỡngkiến thức và thực hành nông nghiệp cho lao động nông nghiệp, nông thôn; tổchức thực hiện việc phổ cập thông tin khoa học – kỹ thuật và thông tin thịtrường đến các xã, thôn;

Thứ ba, HTX phát triển sẽ tạo ra nhiều công việc, góp phần giải quyếtcông ăn, việc làm, tăng thu nhập và bảo đảm đời sống ổn định cho xã viên vàngười lao động, giải quyết nhiều vấn đề kinh tế - xã hội ở địa phương, là tiền

đè quan trọng để thực hiện dân chủ hóa và nâng cao văn minh ở nông thôn;các HTX phát huy tinh thần tương thân, tương ái, đoàn kết, hỗ trợ, giúp đỡ lẫnnhau để vượt nghèo, góp phần làm giảm bớt những mặt tiêu cực của nền kinh

tế thị trường và ổn định xã hội ở nông thôn;

Thứ tư, HTX góp phần quan trọng vào việc nâng cấp và phát triển kếtcấu hạ tầng nông thôn: hệ thống điện, thủy lợi, giao thông nông thôn, cáccông trình phúc lợi xã hội như nhà mẫu giáo, nhà trẻ, nhà văn hóa, trường học

để phục vụ cho xã viên và cộng đồng dân cư

2.1.4 Nội dung tổ chức, quản lý và hoạt động của hợp tác xã

2.1.4.1 Cơ cấu tổ chức của hợp tác xã

Theo Luật HTX năm 2012, cơ cấu tổ chức HTX bao gồm:

Một là, Đại hội thành viên

Đại hội thành viên có quyền quyết định cao nhất của HTX, gồm đại hộithành viên thường niên và đại hội thành viên bất thường, được tổ chức dưới

hình thức đại hội toàn thể hoặc đại hội đại biểu (Đại hội thành viên có quyền

và nhiệm vụ theo quy định tại Điều 32 của Luật này.)

Hai là, Hội đồng quản trị - cơ quan quản lý

Hội đồng quản trị HTX là cơ quan quản lý HTX do hội nghị thành lậphoặc đại hội thành viên bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm theo thể thức bỏ phiếukín; gồm chủ tịch và thành viên, số lượng thành viên hội đồng quản trị dođiều lệ quy định nhưng tối thiểu là 03 người, tối đa là 15 người

Nhiệm kỳ của hội đồng quản trị HTX do điều lệ HTX, liên hiệp HTX

quy định nhưng tối thiểu là 02 năm, tối đa là 05 năm (Quyền hạn và nhiệm vụ

theo quy định tại Điều 36 của Luật này)

Ba là, Giám đốc (tổng giám đốc) – cơ quan điều hành

Giám đốc (tổng giám đốc) là người điều hành hoạt động của HTX, cóquyền hạn và nhiệm vụ: tổ chức thực hiện phương án SXKD của HTX; thựchiện nghị quyết của đại hội thành viên, quyết định của hội đồng quản trị; kýkết hợp đồng nhân danh HTX theo ủy quyền của chủ tịch hội đồng quản trị;trình hội đồng quản trị báo cáo tài chính hằng năm; xây dựng phương án tổchức bộ phận giúp việc, đơn vị trực thuộc của HTX trình hội đồng quản trịquyết định; thực hiện quyền hạn và nhiệm vụ khác được quy định tại điều lệ,quy chế của HTX

Bốn là, Ban kiểm soát, kiểm soát viên

Ban kiểm soát, kiểm soát viên hoạt động độc lập, kiểm tra và giám sáthoạt động của HTX theo quy định của pháp luật và điều lệ

Ban kiểm soát (kiểm soát viên) do đại hội thành viên bầu trực tiếptrong số thành viên, theo thể thức bỏ phiếu kín, số lượng do đại hội thành viênquyết định nhưng không quá 07 người

đình và pháp nhân ( người lao động, cán bộ, công chức, các hộ sản xuất, kinhdoanh, trang trại, doanh nghiệp nhỏ và vừa thuộc các thành phần kinh tế), cảngười có ít vốn và người có nhiều vốn có nhu cầu tự nguyện cùng nhau gópvốn hoặc có thể góp sức lập ra và tự chịu trách nhiệm về các hoạt động củamình theo quy định của pháp luật về HTX HTX không thủ tiêu tính tự chủsản xuất, kinh doanh của các thành viên, mà chỉ làm những gì mỗi thành viênriêng lẻ không làm được hoặc làm không có hiệu quả để hỗ trợ các thành viênphát triển, thành viên tham gia HTX vẫn là “ đơn vị kinh tế tự chủ”.

Thứ hai, về sở hữu:

Trong mô hình HTX kiểu cũ, sở hữu cá nhân không được thừa nhận, sởhữu của các hộ gia đình bị xóa bỏ, chỉ thừa nhận chế độ sở hữu tập thể về tưliệu sản xuất, người lao động vào HTX phải góp ruộng đất, trâu, bò, công cụsản xuất chủ yếu Còn hiện nay, sở hữu tập thể và sở hữu cá nhân được phânđịnh rõ, sở hữu tập thể ( sở hữu của HTX) bao gồm các nguồn vốn tích lũy táiđầu tư, các tài sản do tập thể mua sắm để dùng cho hoạt động của HTX Tài sảntrước đây được giao lại cho tập thể sử dụng cho hoạt động của HTX, tài sản donhà nước hoặc các tổ chức trong và ngoài nước tài trợ làm tài sản chung củaHTX Sở hữu thuộc cá nhân thành viên được tôn trọng, thành viên có toànquyền sử dụng vốn, các phương tiện sản xuất thuộc sở hữu riêng để sản xuất,kinh doanh Những thành viên của HTX vẫn là những chủ thể độc lập, có kinh

tế riêng Vị trí và vai trò cũng như quyền tự chủ của kinh tế thành viên không

bị mất đi mà ngược lại được hỗ trợ thêm từ phía HTX để phát triển

Thứ ba, về quan hệ giữa thành viên và hợp tác xã:

Trong HTX cũ, quan hệ giữa xã viên với HTX là quan hệ phụ thuộc, xãviên tách khỏi tư liệu sản xuất trở thành người lao động làm công theo sự điềuhành tập trung của HTX, tính chất đích thực trong HTX không còn

Hiện nay, quan hệ giữa HTX và thành viên là quan hệ bình đẳng, thỏathuận, tự nguyện, cùng có lợi và cùng chịu rủi ro trong sản xuất kinh doanh,

phát huy quyền làm chủ của thành viên Thành viên tham gia quyết địnhnhững công việc quan trọng như sửa đổi điều lệ, tổ chức lại HTX, quyết định

cơ cấu tổ chức HTX, xác định phương án sản xuất kinh doanh, phương ánphân phối thu nhập trong HTX, nguyên tắc bầu cử và biểu quyết được thựchiện bình đẳng Bộ máy quản lý HTX được thực hiện gọn nhẹ, hiệu quả, chứcnăng, nhiệm vụ, quyền hạn rõ ràng

Thứ tư, về quan hệ giữa HTX với Nhà nước:

HTX hiện nay là một tổ chức kinh tế độc lập, tự chủ, có đầy đủ tư cáchpháp nhân trong cơ chế thị trường, bình đẳng trước pháp luật với các doanhnghiệp thuộc thành phần kinh tế khác, tự quyết định và tự chịu trách nhiệm vềkết quả hoạt động sản xuất kinh doanh, dịch vụ, liên doanh, liên kết với các tổchức kinh tế thuộc mọi thành phần kinh tế khác, cũng như phân chia lỗ - lãi,bảo đảm hoàn thành nghĩa vụ đối với nhà nước và trách nhiệm đối với thànhviên Nhà nước tôn trọng quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong hoạt độngsản xuất kinh doanh, dịch vụ của HTX, không còn can thiệp trực tiếp vào cáchoạt động của HTX

Thứ năm, về phân phối thu nhập:

Trong HTX cũ, chế độ phân phối thu nhập mang nặng tính bình quân,bao cấp, việc phân phối theo vốn góp không được thực hiện ( vì việc góp vốnchỉ mang tính hình thức), vì vậy không khuyến khích người lao động, xã viêntích cực làm việc, xã viên thiếu gắn bó với HTX, giành công sức làm kinh tếgia đình

Trong HTX hiện nay, hình thức phân phối được thực hiện theo nguyêntắc công bằng, cùng có lợi Thu nhập được trích lập các quỹ theo Luật HTX,phần còn lại chia cho xã viên theo vốn góp, mức độ sử dụng dịch vụ của HTX

2.1.4.3 Hoạt động của hợp tác xã

Đối với mô hình HTX kiểu cũ, HTX hoạt động giới hạn trong địa giớithôn, xã hoặc liên xã; tiến hành sản xuất canh tác nông nghiệp tập trung trongnông nghiệp

Hiện nay, HTX kiểu mới hoạt động không giới hạn về địa giới hànhchính; các hoạt động tập trung vào làm dịch vụ cho hộ xã viên với quy mô,lĩnh vực hoạt động linh hoạt tùy theo trình độ phát triển, đặc điểm của từngvùng, ngành.

2.1.3.3 Các loại hình hợp tác xã hiện nay

a Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp

Về mặt hình thức, đây là tổ chức kinh tế trong nông nghiệp được táchhẳn để làm chức năng dịch vụ nông nghiệp, bao gồm: dịch vụ các yếu tố đầuvào ( các HTX cung ứng vật tư), dịch vụ các khâu cho sản xuất nông nghiệp( các HTX làm đất, tưới nước, bảo vệ thực vật,…), dịch vụ quá trình tiếp theocủa sản xuất nông nghiệp ( các HTX chế biến và tiêu thụ sản phẩm) Về thựcchất các HTX loại này được tổ chức với mục đích phục vụ cho khâu sản xuấtnông nghiệp của các hộ nông dân Vì vậy, sự ra đời của các HTX dịch vụhoàn toàn xuất phát từ các yêu cầu khách quan của sản xuất nông nghiệp.Trong đó đặc điểm sản xuất của ngành, trình độ sản xuất của các hộ nông dânchi phối một cách trực tiếp nhất

Mô hình kinh tế hợp tác dưới dạng các HTX dịch vụ là hình thức thíchhợp và phổ biến với đặc điểm ngành nông nghiệp Tuy nhiên, phải tùy theotính chất của từng ngành, từng mức độ, yêu cầu của hợp tác và phân công laođộng để lựa chọn các hình thức HTX cho thích hợp Mô hình HTX dịch vụnông nghiệp cũng được phân thành nhiều hình thức: HTX dịch vụ chuyênkhâu và HTX dịch vụ tổng hợp

- HTX dịch vụ chuyên khâu là các HTX chỉ thực hiện chức năng dịch vụmột khâu cho sản xuất nông nghiệp Bao gồm:

+ HTX dịch vụ thủy nông

+ HTX dịch vụ điện nông thôn

+ HTX cung ứng vật tư

+ HTX tín dụng nông nghiệp.

+ HTX tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp…

- HTX dịch vụ tổng hợp là các HTX thực hiện chức năng dịch vụ nhiềukhâu cho sản xuất nông nghiệp, đôi khi cả cho đời sống nông dân

b Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp kết hợp sản xuất kinh doanh

Các HTX loại này thường dưới dạng các HTX chuyên môn hóa theo sảnphẩm Đó là các HTX dịch vụ chuyên ngành gắn sản xuất với chế biến và tiêuthụ Trong đó, trực tiếp sản xuất là hộ nông dân, HTX hợp đồng bao tiêu chếbiến và tiêu thụ sản phẩm Ví dụ: các HTX sản xuất rau, HTX sản xuất sữa,…

Ở Việt Nam, các HTX nông nghiệp trong quá trình chuyển đổi tồn tại dướihình thức này là chủ yếu, bởi vì tính chủ động, độc lập của người dân chưađược xác lập một cách đầy đủ

c Hợp tác xã sản xuất nông nghiệp thuần túy

HTX loại này giống như các HTX nông nghiệp ở nước ta trước khi đổimới Tức là, những người sản xuất liên kết với nhau ở khâu sinh học của sảnxuất nông nghiệp với mục đích tạo ra quy mô sản xuất thích hợp nhằm chốnglại sự chèn ép của tư thương, tạo những ưu thế mới ở những ngành khó táchriêng như chăn nuôi cá ở các hồ đầm lớn,

2.1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến thực trạng tổ chức, quản lý và hoạt động của hợp tác xã

a Chính sách của Nhà nước và địa phương về hỗ trợ phát triển hợp tác xã

Hệ thống các cơ quan nhà nước tham gia vào vấn đề quản lý, hỗ trợ

nhằm khuyến khích, phát triển HTX Thực tiễn đã chứng minh, những chủ

trương của Đảng và chính sách của Nhà nước ở tầm vĩ mô là đúng và phù hợpvới sự phát triển HTX ở mỗi thời kỳ Tuy nhiên, việc cụ thể hóa và tổ chứcthực hiện của các cấp chính quyền địa phương tính hiệu quả và tính quyết liệtchưa cao nên các chính sách phát triển HTX chưa được phát huy hết giá trịcủa nó Do đó, vấn đề mấu chốt về vai trò của nhà nước đối với yêu cầu phát

triển HTX hiện nay chủ yếu tập trung vào vai trò của các cấp chính quyền địaphương, đặc biệt là chính quyền cơ sở Trong vai trò của nhà nước, thì sựnăng động, sáng tạo, quyết liệt, triệt để của các cấp chính quyền địa phươnggiữ vai trò quyết định đối với sự phát triển HTX

Chiến lược, chính sách phát triển kinh tế, xã hội là mục tiêu mang tính

dài hạn của Đảng, Nhà nước, cũng như những biện pháp nhằm thực hiện mụctiêu chiến lược đó; khuyến khích phát triển những chủ thể với đặc trưng gópphần tính cực cùng Nhà nước thực hiện những mục tiêu trong chính sách,chiến lược phát triển

Hiện nay, chủ trương, chính sách về chiến lược phát triển kinh tế, xã

hội có ảnh hưởng mạnh đến yêu cầu phát triển HTX gồm: chiến lược pháttriển bền vững và chương trình xây dựng nông thôn mới Đặc biệt, chủ trươngxây dựng nông thôn mới đã đặt ra yêu cầu bức thiết cho chính quyền cơ sởtrong việc phải phát triển bằng được HTX

b Sự quan tâm của địa phương và sự phối kết hợp giữa các cấp trong phát triển HTX

HTX chịu sự quản lý trực tiếp của chính quyền địa phương và có liênkết mật thiết với các cơ quan xã như cán bộ khuyến nông, cán bộ thú y vàBVTV xã

Sự quan tâm của địa phương đối với HTX có tác động rất lớn đến tổchức và hoạt động của HTX Nếu địa phương tạo nhiều điều kiện, cơ hội hơn

về các hỗ trợ ngoài các chính sách của Nhà nước sẽ giúp cho HTX hoạt động

có chất lượng và giảm thiểu những khó khăn trong quản lý và hoạt động.Trường hợp nếu cán bộ quản lý địa phương can thiệp quá sâu vào điều hành

và công việc của HTX sẽ làm ảnh hưởng đến quyền làm chủ, tự do của chínhHTX, gây mâu thuẫn trong việc ra quyết định và gặp phải nhiều vấn đề khilàm việc

Sự phối kết hợp giữa các cấp sẽ góp phần tạo hành lang pháp lý thựchiện thông thoáng hơn, có nhiều hỗ trợ đến với HTX hơn và góp phần thúcđẩy sự phát triển của HTX và địa phương.

c Quy mô sản xuất của hộ nông dân: Nhân tố này phản ánh tình trạng

sản xuất của HTX Nếu các hộ sản xuất với quy mô nhỏ, phân tán và khác

biệt về sản phẩm sẽ ảnh hưởng đến mức độ hợp tác giữa các hộ, họ sẽ tự tìmcách để sản xuất riêng lẻ, hiệu quả của hợp tác hóa giảm xuống , ít có sự đồngthuận và tập trung

d Trình độ nhận thức, hiểu biết của người dân về HTX: đại bộ phận

người dân chưa có sự nhận thức đầy đủ về HTX, có cái nhìn thiếu thiện cảmvới mô hình kinh tế này, các cá nhân, hộ gia đình, pháp nhân chưa hiểu rõmột cách đầy đủ, chính xác về bản chất, vai trò và nguyên tắc tổ chức hoạtđộng của HTX cho nên chưa sẵn sàng tham gia HTX hoặc chưa thực hiện đầy

đủ nghĩa vụ, trách nhiệm đối với HTX Việc phát triển HTX đòi hỏi phải trảiqua giai đoạn lịch sử lâu dài, không nóng vội, phải nâng cao trình độ dân trí,quán triệt tư tưởng nhận thức, trang bị đầy đủ về lý luận HTX cho xã viên vànhân dân, thực hiện đúng các nguyên tắc tổ chức hoạt động của HTX, đóchính là một trong những yếu tố quan trọng để HTX phát triển bền vững

e Trình độ, năng lực Ban quản trị HTX: là một nhân tố quan trọng ảnh

hưởng tích cực đến các quyết định phát triển HTX, việc ra các quyết định phụthuộc vào trình độ, giới tính, độ tuổi và nhận thức Ban quản trị HTX có trình

độ cao sẽ nhìn nhận sự vật, hiện tượng đầy đủ hơn, phân tích sự vật hiệntượng sâu sắc hơn và xử lý công việc đúng đắn hơn nên khả năng ra quyếtđịnh có tính khả thi cao

f Năng lực của HTX ( đất, lao động, vốn): là nhân tố ảnh hưởng lớn

đến sự phát triển của HTX Khi HTX có điều kiện tốt về vốn, đất đai, laođộng thì sẽ quan tâm nhiều đến việc mở rộng quy mô hoạt động SXKD, thiết

lập quan hệ hợp tác với các đối tác và có khả năng liên kết tiến tới thành lậpcác HTX, liên hiệp các HTX có quy mô lớn hơn Nếu nguồn lực về vốn, laođộng, đất đai, công nghệ thông tin, quản lý yếu kém thì cũng khó để HTX mởrộng SXKD, phát triển ổn định, lâu dài.

2.2 Cơ sở thực tiễn

2.2.1 Tình hình tổ chức và hoạt động của hợp tác xã ở một số nước trên thế giới và bài học kinh nghiệm

2.2.1.1 Kinh nghiệm của Nhật Bản về phát triển hợp tác xã:

Là một cường quốc kinh tế, Nhật Bản không chỉ thành công với nhiềutập đoàn kinh tế hàng đầu trong lĩnh vực công nghiệp mà còn có một khu vựcnông nghiệp, nông thôn phát triển mạnh với mô hình HTX khá thành công.HTX đầu tiên ở Nhật Bản được hình thành vào năm 1843 nhằm đáp ứng nhucầu về tín dụng của người nông dân Sau chiến tranh thế giới thứ hai, HTX lànhân tố tích cực, góp phần quan trọng trong việc phát triển kinh tế và ổn định

xã hội ở Nhật Bản Đến nay, Nhật Bản có nhiều mô hình HTX, trong đó HTXnông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế Đây là mô hình đemlại những thành công nhất định ở Nhật Bản Các HTX nông nghiệp thu hútđược sự tham gia của hầu hết những người nông dân ở đất nước này và được

tổ chức thành hệ thống 3 cấp: Các HTX nông nghiệp cơ sở, các liên hiệp vàcác liên đoàn quốc gia Từ những năm 1961 trở về trước, các HTX đơn chứcnăng khá phổ biến Nhưng từ 1961 trở về đây, do Nhật Bản khuyến khích hợpnhất các HTX nông nghiệp nhỏ thành HTX nông nghiệp lớn nên mô hình hoạtđộng chủ yếu của HTX nông nghiệp ở Nhật Bản hiện nay là đa chức năng.Các HTX nông nghiệp đa chức năng chịu trách nhiệm đối với nông dân trêntất cả các lĩnh vực như cung cấp dịch vụ KHKT trong trồng trọt, chăn nuôi,giúp họ hoàn thiện kỹ năng quản lý hoạt động sản xuất, cung cấp nông cụ, tíndụng, mặt hàng nhu yếu phẩm cũng như giúp họ chế biến, tiêu thụ sản phẩm

và bảo hiểm cho hoạt động của họ Các HTX nông nghiệp đơn chức năng

hoạt động trong các lĩnh vực sản xuất cụ thể như chế biến sữa, nuôi gia cầm

và các nghề truyền thống khác Ngoài ra, các HTX nông nghiệp còn sở hữucác phương tiện sản xuất nông nghiệp và chế biến nông sản để tạo điều kiệngiúp nông dân sử dụng các phương tiện này hiệu quả nhất (hết công suất, chiphí rẻ), hạn chế sự chi phối của tư nhân; thực hiện nhiệm vụ giáo dục xã viên

về tinh thần HTX thông qua các tờ báo, phát thanh, hội nghị, đào tạo, thamquan ở cả ba cấp (HTX nông nghiệp cơ sở, liên hiệp và liên đoàn quốc gia).Các HTX nông nghiệp còn là diễn đàn để nông dân kiến nghị về chính sáchvới Chính phủ cũng như tương trợ lẫn nhau giữa các HTX và địa phương

Với chiều dài hơn 100 năm phát triển, các HTX nông nghiệp Nhật Bản

đã có bước phát triển mạnh, từ những đơn vị đơn lẻ, quy mô nhỏ, hoạt độngđơn điệu, mang nặng tính tự phát đã trở thành một mô hình năng động, hiệuquả và phát triển bền vững qua các thăng trầm của kinh tế quốc gia cũng nhưkinh tế thế giới Chính phủ Nhật Bản đã có nhiều hình thức hỗ trợ HTX pháttriển, trong đó đặc biệt chú trọng xây dựng và hoàn thiện khung khổ pháp lý

về HTX

2.2.1.2 Kinh nghiệm của Trung Quốc về phát triển hợp tác xã

Với nhiều điều kiện tương đồng, mô hình HTX ở Trung Quốc có thể rút

ra được những bài học giá trị đối với Việt Nam Lịch sử phát triển HTX ởTrung Quốc cũng trải qua nhiều thăng trầm qua nhiều giai đoạn phát triển Mặc

dù HTX ra đời khá sớm ở Trung Quốc với mô hình ban đầu là HTX cung tiêu(năm 1920) với các xã viên chủ chốt là nông dân nhưng các HTX chỉ phát triểnmạnh sau khi nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Trung Hoa ra đời

HTX cung tiêu (với lực lượng tham gia chính là nông dân) đã ra đờikhá sớm ở Trung Quốc (1920) Tuy nhiên, chỉ sau khi nước Cộng hòa nhândân Trung Hoa ra đời các HTX này mới phát triển ở quy mô rộng lớn Năm

1952, Trung Quốc có 33.000 HTX cung tiêu; năm 1958, 100% các cộng đồngnông dân đã tổ chức thành HTX nông nghiệp Sau đó 750.000 HTX nông

nghiệp đã sát nhập thành 26.000 công xã (ăn chung, làm chung) Từ năm

1979 các HTX nông nghiệp kiểu công xã bắt đầu tan rã, chủ yếu còn lại HTXcung tiêu Đến năm 2001, Trung Quốc có khoảng có 29.500 HTX cung tiêu

cơ sở, 10.000 HTX chuyên ngành, tập hợp thành 31 liên đoàn cấp tỉnh và2.100 liên đoàn cấp thành phố, với sự tham gia của khoảng 180 triệu hộ nôngdân (chiếm80% hộ nông dân toàn quốc), tổng số vốn góp là 24,5 tỷ nhân dân

tệ, thu hút 4,55 triệu nhân viên, tổng doanh thu năm 1998 là 983,94 tỷ nhândân tệ Chức năng chính của HTX cung tiêu bao gồm: cung ứng dịch vụ kinhdoanh, dịch vụ tiêu thụ nông sản; khuyến nông; kinh doanh bán lẻ; chế biếnnông sản và sản xuất

Trong một thời gian dài phát triển, mô hình HTX cung tiêu ở TrungQuốc đã có những đóng góp quan trọng vào những thành tựu tăng trưởng củađất nước cũng như trợ giúp cho nông dân Tuy nhiên, quá trình hoạt động cũngcho thấy, mô hình này đã bộc lộ những nhược điểm nhất định như: vi phạmnguyên tắc dân chủ; trong một số trường hợp, chính quyền còn can thiệp sâuvào các hoạt động của HTX Một số địa phương, chính quyền còn sử dụngHTX như một công cụ trong bộ máy quản lý; hiện tượng trá hình HTX đểhưởng lợi, hưởng những chính sách ưu đãi còn tồn tại ở nhiều địa phương

2.2.1.3 Kinh nghiệm của Thái Lan về phát triển hợp tác xã

Mô hình HTX ở Thái Lan được chú trọng bởi vai trò và tính lan tỏa của

nó đối với khu vực nông nghiệp, nông dân và nông thôn Các HTX ở TháiLan hoạt động trong nhiều lĩnh vực như sản xuất nông nghiệp, công nghiệp,dịch vụ, tín dụng, tiếp thị, cung tiêu nông - công nghiệp, tiêu dùng song chủyếu vẫn là các HTX nông nghiệp và tín dụng

HTX nông nghiệp được thành lập nhằm đáp ứng nhu cầu của xã viêntrong các lĩnh vực: Vay vốn, gửi tiền tiết kiệm và tiền ký quỹ, tiêu thụ sảnphẩm, tiếp thị, hỗ trợ phát triển nông nghiệp và các dịch vụ khác Thông qua

sự trợ giúp của Chính phủ, Ngân hàng Nông nghiệp và HTX nông nghiệp, xãviên được vay vốn với lãi suất thấp với thời hạn ưu đãi thích hợp cho việc

kinh doanh hoặc sản xuất của họ HTX ra đời và hoạt động nhằm đáp ứng nhucầu của xã viên về các lĩnh vực: Khuyến khích gửi tiền tiết kiệm của các xãviên; Góp cổ phần; Cung cấp các dịch vụ vốn vay cho xã viên

Các HTX ở Thái Lan được tổ chức thành hệ thống từ cơ sở đến cấpquốc gia theo ngành hoặc vùng, bao gồm Liên hiệp HTX cấp tỉnh và Liênđoàn HTX quốc gia Liên đoàn HTX quốc gia là tổ chức đại diện, hỗ trợ, giáodục và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các HTX và xã viên với các nhiệm vụ:

(1) Làm cầu nối giữa phong trào HTX trong nước với chính phủ và quốc tế.

(2) Thực hiện các chương trình đào tạo về HTX (3) Thông tin, tuyên truyền

và Vụ Kiểm toán HTX Vụ Phát triển HTX đóng vai trò quan trọng trong việcgiúp đỡ các HTX thực hiện các hoạt động kinh doanh nhằm đạt được các mụctiêu mà các HTX đề ra; Vụ Kiểm toán HTX thực hiện chức năng kiểm toánHTX và hướng dẫn nghiệp vụ kế toán trong công tác quản lý tài chính, kếtoán HTX Hàng năm, Liên đoàn HTX Thái Lan tổ chức hội nghị toàn thể với

sự tham gia của các đại diện từ các loại hình HTX trong cả nước và đại diệncác cơ quan của Chính phủ liên quan đến HTX nhằm đưa ra các giải phápchính sách để kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc cũng như tạo điềukiện thuận lợi cho sự phát triển của khu vực kinh tế HTX

2.2.1.4 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam

Bốn bài học kinh nghiệm rút ra là:

 Bài học về vai trò của Nhà nước trong phát triển HTX thông qua xây dựng khung khổ Pháp luật, ban hành chính sách:

Kinh nghiệm phát triển HTX ở một số quốc gia cho thấy, Nhà nướcluôn đóng vai trò quyết định đến sự phát triển của các HTX trong các giaiđoạn phát triển khác nhau thông qua nhiều biện pháp trực tiếp và gián tiếp Sự

hỗ trợ của nhà nước thể hiện trên các phương diện: tạo khuôn khổ luật pháp;

hỗ trợ xây dựng kết cấu hạ tầng ở nông thôn; tuyên truyền, giáo dục về HTX;trợ giúp đào tạo cán bộ HTX

 Bài học về tổ chức HTX, tinh thần tự nguyện của xã viên và năng lực của

đội ngũ cán bộ

Sự tự nguyện trong quản lý và vận hành HTX là yếu tố then chốt đảmbảo sự thành công của mô hình này Có thể HTX được thành lập ban đầu do ýchí của Chính phủ nhưng trong quá trình hoạt động, HTX phải được trả vềđúng vị trí của nó, do những xã viên, người lao động điều hành và quản lý Sự

tự nguyện trên nền tảng những tất yếu kinh tế, tôn trọng quy luật thị trường lànền tảng đảm bảo cho các HTX hoạt động hiệu quả Mục đích của HTX làgắn bó cùng nhau để tạo ra các sản phẩm, dịch vụ đáp ứng nhu cầu của xãviên và hoạt động xã hội vì cộng đồng

 Bài học về mục tiêu thành lập và vị trí của nó trong nền kinh tế

Vị trí, vai trò của các HTX luôn được nhấn mạnh trong chiến lược pháttriển kinh tế xã hội của nhiều quốc gia

Với việc kết hợp được yếu tố kinh tế với giá trị nhân văn, HTX có ởmọi quốc gia không phụ thuộc vào định hướng chính trị - xã hội của quốc gia

đó Tuy nhiên, tùy theo mục tiêu sản xuất - kinh doanh, phục vụ cho cộngđồng, trình độ phát triển kinh tế - xã hội, quan hệ sản xuất, điều kiện cụ thểcủa từng quốc gia, từng vùng lãnh thổ, từng thời kỳ mà hình thành các môhình HTX thích hợp và HTX phải được tổ chức ở những khâu mà nó có thể

làm tốt hơn hộ gia đình, tốt hơn tư nhân và các loại hình kinh tế khác Cáiriêng của mỗi loại hình HTX là ở đó, nó là cái sống động nhưng không phải làcái vĩnh cửu.

▪ Bài học về lĩnh vực hoạt động của các HTX

Dường như nông nghiệp là lĩnh vực phù hợp hơn cả đối với sự ra đời

và hoạt động của các HTX Tuy nhiên, HTX ở nhiều quốc gia lại thành côngtrong những lĩnh vực ngoài nông nghiệp như tín dụng, nhà ở hay quản lý khaithác các công trình công cộng Như vậy, HTX không phụ thuộc vào một vàilĩnh vực nhất định mà tùy vào cách thức tổ chức quản lý của HTX cũng nhưnhu cầu của các hộ gia đình, xã viên - những thành viên trong cộng đồng

2.2.2 Bài học kinh nghiệm về đổi mới và phát triển hợp tác xã ở Việt Nam

2.2.2.1 Hợp tác xã chăn nuôi Nam Sách, Hải Dương

HTX chăn nuôi Nam Sách, Hải Dương là HTX kiểu mới được thành lậpnăm 2002, lúc đầu chỉ 20 xã viên từ 3 xã, nay có 35 xã viên từ 8 xã lân cậnthuộc huyện Nam sách Trước khi tham gia HTX, mỗi hộ nói chung chỉ nuôikhoảng 1- 5 con lợn mỗi năm, tức quy mô sản xuất rất nhỏ Sau khi tham giaHTX 3 - 4 năm, mỗi hộ thành viên đã nuôi heo theo phương pháp công nghiệp,

từ 30 đến 200 con, thậm chí nhiều hơn, kết hợp nuôi gà và cá, thực chất là pháttriển thành các trang trại chăn nuôi Đời sống của các gia đình hộ xã viên từ vàinăm gần đây đã được cải thiện rất nhiều, nhiều hộ xã viên đã giàu có Thực sự,HTX là tổ chức hợp tác của nhiều trang trại chăn nuôi heo gia đình, hoạt độngthực sự vì lợi ích xã viên chứ không phải “nghe ngóng”, chờ trợ cấp

Vậy HTX làm gì? HTX chủ yếu cung cấp vật tư, nguyên liệu phục vụchăn nuôi, kỹ thuật chuồng trại và nuôi heo, dịch vụ thú y, hỗ trợ vay tín dụngngân hàng, tiêu thụ sản phẩm cho xã viên - tức các nhu cầu chung cho chănnuôi heo của các hộ xã viên mà từng xã viên riêng lẻ làm kém hiệu quả, hoặckhó tự thực hiện Chủ nhiệm HTX đồng thời là một chủ hộ xã viên của HTX,

là người năng động, sáng tạo, có tinh thần hợp tác, giúp đỡ cộng đồng và cónăng lực cuốn hút người khác trong hoạt động của HTX