giáo trình mô đun thực hiện các hoạt động trình diễn trong khuyến nông lâm

Mô đun thực hiện hoạt động trình diễn trong khuyến nông lâm là mô đun chuyên môn trong chương trình đào tạo nghề khuyến nông lâm trình độ sơ cấp nhằm giúp cho người học lập kế hoạch xây

GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN

THỰC HIỆN CÁC HOẠT ĐỘNG TRÌNH DIỄN

TRONG KHUYẾN NÔNG LÂM

MÃ SỐ: MĐ.04 NGHỀ KHUYẾN NÔNGLÂM

Trình độ : Sơ cấp nghề

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN:

Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo

Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm

MÃ TÀI LIỆU: MĐ 04

LỜI GIỚI THIỆU

Để đáp ứng nhu cầu đào tạo của nguồn lao động nông thôn và thực hiện thành công đề án dạy nghề cho lao động nông thôn đến năm 2020, dưới sự chỉ đạo và phân công của Bộ Nông nghiệp và Phát riển nông thôn , Trường Cao đẳng nghề Cộng nghệ và Nông lâm Đông Bắc tiến hành biên soạn giáo trình giảng dạy đào tạo nghề khuyến nông lâm nghề trình độ sơ cấp và da ̣y nghề dưới 3 tháng Giáo trình nghề khuyến nông lâm được biên soạn trên cơ sở chương trình khung dạy ngắn hạn nghề khuyến nông lâm do Trường Cao đẳng nghề Công nghệ và Nông lâm Nam Bộ biên soạn năm 2009 trong chương trình Voctech, được chỉnh sửa, bổ sung và cập nhật từ những kinh nghiệm đào tạo khuyến nông lâm của đội ngũ sư phạm Trường Cao đẳng nghề công nghệ và Nông lâm Đông Bắc trong những năm qua

Mô đun thực hiện hoạt động trình diễn trong khuyến nông lâm là mô đun chuyên môn trong chương trình đào tạo nghề khuyến nông lâm trình độ sơ cấp nhằm giúp cho người học lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn và tổ chức thực hiện, giám sát đánh giá hoạt động trình diễn

Giáo trình là tài liệu học tập của học viên học nghề Khuyến nông lâm và

là tài liệu tham khảo cho các cán bộ kỹ thuật khuyến nông lâm

Để hoàn thành giáo trình này chúng tôi nhận được sự chỉ đạo, hướng dẫn của Vụ tổ chức cán bộ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; Tổng cục dạy nghề Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội Trung tâm khuyến nông Quốc gia Đồng thời nhận được những ý kiến có hiệu qủa tham gia đóng góp của các nhà khoa học, các nhà lãnh đạo và đội ngũ giáo viên Trường Cao đẳng nghề công nghệ và Nông lâm Phú Thọ, lãnh đạo và các cán bộ kỹ thuật, các nhà quản lý khuyến nông của các tỉnh Hà Giang, Bắc Cạn, Lạng Sơn, Lào Cai, Quảng Ninh

Bộ giáo trình chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót Ban chủ nhiệm

và các tác giả mong nhận được ý kiến đóng góp của các nhà khoa học, các cán

bộ quản lý, cán bộ kỹ thuật và các đồng nghiệp để giáo trình hoàn thiện hơn./

Xin chân thành cảm ơn/

Tham gia biên soạn

1 Trần Quang Minh (Chủ biên)

2 Hà Thị Minh Thu

3 Đặng Minh Tuấn

MỤC LỤC

MỤC LỤC 4

Bài 1: Giới thiệu chung về mô hình trình diễn trong khuyến nông lâm 9

Mục tiêu: 9

A Nội dung: 9

1 Khái niệm mô hình trình diễn 9

2 Mục đích và ý nghĩa của mô hình 9

3 Nguyên tắc xây dựng mô hình trình diễn 9

4 Trình tự các bước xây dựng mô hình trình diễn 10

4.1 Chuẩn bị 10

4.2 Thực hiện xây dựng và nhân rộng mô hình 10

Một số mô hình có hiệu quả đang được nhân rộng: 10

5.1 Mô hình trồng lạc dại bảo vệ đất dốc 10

5.2 Mô hình chăn nuôi lợn ngoại 11

5.3 Mô hình trồng cây ăn quả trên đất dốc 11

B Câu hỏi và bài tập thực hành 11

C Ghi nhớ 11

Bài 2: Lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn 12

Mục tiêu: 12

A Nội dung: 12

1 Sự cần thiết lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn 12

2 Trình tự các bước lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn 12

2.1 Xác định mục tiêu 12

2.2 Xác định nội dung 13

2.3 Xác định thời gian, địa điểm 13

2.4 Lập kế hoạch tiến độ thực hiện 13

2.5 Dự toán kinh phí 14

B Câu hỏi và bài tập thực hành 15

C.Ghi nhớ 15

Bài 3: Tổ chức cuộc họp thông báo về kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn 16

Mục tiêu: 16

A Nội dung: 16

1 Tiêu chí lựa chọn hộ, địa điểm 16

1.1 Tiêu chí chọn hộ 16

1.2 Tiêu chí lựa chọn địa điểm 16

2 Yêu cầu của mô hình trình diễn 17

3 Trình tự các bước thực hiện lựa chọn hộ, địa điểm xây dựng mô hình 17

3.1 Thành lập nhóm công tác 17

3.2 Điều tra khảo sát và tổng hợp số liệu 18

3.3 Tổ chức họp thôn 20

3.3.1 Chuẩn bị 20

3.3.2 Xác định mục tiêu 20

3.3.3 Xác định nội dung cuộc họp 20

3.3.4 Xây dựng chương trình họp 20

3.3.5 Điều hành họp 21

B Câu hỏi và bài tập thực hành 23

C Ghi nhớ 23

Bài 4: Xác lập cơ chế đầu tư, hưởng lợi và ký kết hợp đồng xây dựng mô hình trình diễn 24

Mục tiêu: 24

A Nội dung: 24

1 Cơ chế hưởng lợi 24

1.1 Điều kiện các hộ tham gia thực hiện 24

1.2 Sự đóng góp của các tổ chức bên ngoài 24

2 Quyền lợi và nghiã vụ của bên tham gia 25

2.1 Tham gia của người dân 25

2.2 Những cam kết thực hiện 25

3 Hợp đồng kinh tế 25

3.1 Khái niệm 25

3.2 Đặc điểm 25

3.3 Phân loại hợp đồng kinh tế 25

3.4 Những căn cứ để ký kết hợp đồng 25

3.5 Nguyên tắc ký kết hợp đồng kinh tế 26

3.6 Nguyên tắc thực hiện hợp đồng 26

3.7 Hình thức ký kết hợp đồng 26

4 Nội dung chính của văn bản hợp đồng 26

5 Thanh lý hợp đồng kinh tế 28

5.1 Khái niệm 28

5.2 Những căn cứ thanh lý 28

5.3 Nội dung thanh lý hợp đồng 29

B Câu hỏi và bài tập thực hành 30

C Ghi nhớ 30

Bài 5: Hướng dẫn thực hiện mô hình trình diễn trong khuyến nông 31

Mục tiêu: 31

A Nội dung: 31

1 Hướng dẫn kỹ thuật thực hiện mô hình trình diễn 31

1.1 Công tác chuẩn bị 31

1.1.1.Vật tư dụng cụ, tài chính 31

1.1.2 Lao động hiện trường, tài liệu sổ sách 31

1.2 Hướng dẫn kỹ thuật 32

2 Hướng dẫn sử dụng sổ ghi chép 32

B Câu hỏi và bài tập thực hành 33

C Ghi nhớ 34

Bài 6: Giám sát, đánh giá mô hình trình diễn 35

Mục tiêu: 35

A Nội dung: 35

1 Giám sát 35

1.1 Khái niệm về giám sát 35

1.2 Mục đích của giám sát 35

1.3 Căn cứ và phương pháp thực hiện 35

1.4 Trình tự các bước giám sát 35

1.4 1 Thành lập các nhóm giám sát 35

1.4.2 Họp dân thông báo mục đích giám sát 36

1.4.3 Lựa chọn công cụ và chỉ số giám sát 36

1.4.4 Thông báo kết quả theo dõi và giám sát 37

2 Đánh giá 37

2.1 Khái niệm 37

2.2 Tại sao phải đánh giá 37

2.3 Nguyên tắc cơ bản 37

2.4 Ai tham gia đánh giá 38

2.5 Phương pháp đánh giá 38

2.6 Các bước thực hiện đánh giá 38

2.6.1 Lập kế hoạch 38

2.6.2 Thực hiện việc đánh giá 38

2.6.3 Báo cáo kết quả đánh giá 39

B Câu hỏi và bài tập thực hành 40

C Ghi nhớ 40

Mục tiêu: 41

A Nội dung: 41

1 Phân biệt trình diễn phương pháp và trình diễn kết quả 41

2 Lập kế hoạch trình diễn phương pháp 42

2.1 Xác định mục tiêu, nội dung 42

2.2 Chuẩn bị các điều kiện trình diễn 43

2.3 Thực hiện trình diễn 43

2.4 Tổng kết, đánh giá 44

2.5 Ưu, nhược điểm 44

3 Các công việc sau khi trình diễn 44

B Câu hỏi và bài tập thực hành 45

C Ghi nhớ 45

Bài 8: Tổ chức hội thảo đầu bờ 46

Mục tiêu: 46

A Nội dung: 46

1 Khái niệm và mục đích hội thảo đầu bờ 46

1.1 Khái niệm 46

1.2 Mục đích 46

1.3 Nguyên tắc 47

2 Lập kế hoạch hội thảo 47

2.1 Xác dịnh mục tiêu 47

2.2 Xác định nội dung 47

2.3 Xác định thời gian, địa điểm và thành phần 47

2.4 Xây dựng chương trình 47

2.5 Chuẩn bị điều kiện hội thảo 48

3 Thực hiện hội thảo đầu bờ 48

4 Tổng kết và đánh giá 49

5 Một số điểm chú ý khi tổ chức hội thảo đầu bờ 49

B Câu hỏi và bài tập thực hành 49

C Ghi nhớ 50

Bài 9: Viết báo cáo tổng kết mô hình trình diễn 51

Mục tiêu: 51

A Nội dung: 51

1 Tại sao phải viết báo cáo kết quả trình diễn 51

2 Chuẩn bị tư liệu 51

3 Nội dung chính của bản báo cáo 51

3.1 Lời nói đầu 51

3.2 Bối cảnh thực hiện mô hình trình diễn 51

3.3 Tiến độ thực hiện 52

3.4 Kết quả đạt được của hoạt động trình diễn 52

3.5 Những kiến nghị và đề xuất 52

B Câu hỏi và bài tập thực hành 53

C Ghi nhớ 53

HƯỚNG DẪN GIẢNG DẠY MÔ ĐUN 55

I Vị trí, tính chất của mô đun: 55

II Mục tiêu: 55

III Nội dung chính của mô đun: 55

IV Hướng dẫn thực hiện bài tập, bài thực hành 56

V Yêu cầu về đánh giá kết quả học tập 56

VI Tài liệu tham khảo 60

MÔ ĐUN:

THỰC HIỆN HOẠT ĐỘNG TRÌNH DIỄN TRONG KHUYẾN NÔNG LÂM

Mã số mô đun: MĐ.04

Giới thiệu mô đun

Mô đun thực hiện hoạt động trình diễn trong khuyến nông lâm là mô đun chuyên môn trong chương trình đào tạo nghề khuyến nông lâm trình độ sơ cấp nhằm giúp cho người học lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn và tổ chức thực hiện, giám sát đánh giá hoạt động trình diễn

Học xong mô đun này người học có khả năng: 1) Lập kế hoạch xây dựng

mô hình trình diễn; 2) Xác định tiêu chí lựa chọn địa điểm, hộ gia đình tham gia các hoạt động trình diễn mô hình trình diễn; 3) Xác lập được cơ chế hưởng lợi

và xây dựng hợp đồng xây dựng mô hình trình diễn; 4) Hướng dẫn thực hiện được các nội dung của mô hình trình diễn theo đúng kế hoạch đã được phê duyệt; 5) Xây dựng tiêu chí giám sát, đánh giá việc thực hiện mô hình trình diễn

và viết được báo cáo thực hiện mô hình trình diễn;

Mô đun này sử dụng các phương pháp tập huấn lấy người học làm trung tâm, học thông qua hành, qua kinh nghiệm thực tế và phương pháp tích hợp giữa

lý thuyết và thực hành

Bài 1: Giới thiệu chung về mô hình trình diễn trong khuyến nông lâm

Mục tiêu:

- Trình bày khái niệm, mục đích, ý nghĩa, nguyên tắc và quy định xây dựng mô hình trình diễn khuyến nông lâm;

- Mô tả được trình tự các bước xây dựng mô hình trình diễn khuyến nông lâm;

- Liệt kê một số mô hình trình diễn khuyến nông lâm;

- Có tinh thần trách nhiệm, ý thức xây dựng và bảo vệ mô hình, chia sẻ học hỏi lẫn nhau

A Nội dung:

1 Khái niệm mô hình trình diễn

Là một mô hình kỹ thuật cụ thể được xây dựng trên hiện trường để trình diễn kết quả cho số đông nông dân; giúp họ thấy được sự khác nhau giữa biện pháp và cách làm cũ với cách làm mới Kết quả thực tế nơi trình diễn sẽ tạo ra sức thuyết phục lớn cho nông dân, đặc biệt đối với những người không biết đọc, biết viết

2 Mục đích và ý nghĩa của mô hình

- Đây là hình thức đưa tiến bộ kỹ thuật mới đến với người dân có hiệu quả nhất;

- Chứng minh tính hơn hẳn của kỹ thuật mới so với cái cũ, qua đó thuyết phục nông dân làm theo;

- Là hình thức để tổ chức nhân rộng, phổ biến kinh nghiệm sản xuất trong phát triển nông nghiệp và nông thôn

3 Nguyên tắc xây dựng mô hình trình diễn

- Kỹ thuật trình diễn

phải đơn giản phù hợp với

khả năng áp dụng của đại đa

số người dân trong vùng

- Mô hình được đặt tại

ruộng vườn của nông dân do

nông dân thực hiện, khuyến

nông viên chỉ là người

hướng dẫn và sẽ càng tăng

sức thuyết phục và lòng tin

của nông dân trong vùng, có

sự tham gia của người dân

- Mô hình được xây

dựng như là một lớp học Hình 01: Mô hình trình diễn trồng ngô xen cây đâ ̣u

ngoài hiện trường nên phải được chuẩn bị chu đáo từ trước Tránh đầu tư nhiều thiết

bị, vật tư tiền vốn và lao động…

4 Trình tự các bước xây dựng mô hình trình diễn

4.1 Chuẩn bị

- Căn cứ vào kế hoạch

khuyến nông, lâm của xã và

từng thôn do người dân xây

dựng, bàn bạc và thảo luận cụ

thể với người dân cùng nhau

xây dựng kế hoạch chi tiết

- Lập kế hoạch, tiến độ

chi tiết cho việc xây dựng mô

hình

- Chuẩn bị các nội dung,

thiết kế mô hình và xây dựng

quy trình kỹ thuật thực hiện

mô hình

- Lựa chọn hộ nông dân

tham gia, thống nhất nội

dung, cách làm, thời gian và

thoả thuận hợp đồng với hộ dân

- Tập huấn quy trình kỹ thuật và phát tài liệu hướng dẫn kỹ thuật cho hộ tham gia xây dựng mô hình

4.2 Thực hiện xây dựng và nhân rộng mô hình

- Những ngày đầu triển khai mô hình Khuyến nông viên phải có mặt tại hiện trường để hỗ trợ, giám sát việc thực hiện quy trình đã thống nhất với hộ

- Thường xuyên tới thăm và cùng với họ theo dõi, đo đếm và ghi chép các số liệu cần thiết trong mô hình

- Giải thích những thắc mắc của nông dân Đánh giá sơ bộ thu thập thêm thông tin, số liệu để chuẩn bị tổng kết

- Đánh giá tổng kết để nhân ra diện rộng;

- Thống nhất thời gian, thành phần tham gia, chuẩn bị các báo cáo tiến trình thực hiện và kết quả đạt được

Một số mô hình có hiệu quả đang được nhân rộng:

5.1 Mô hình trồng lạc dại bảo vệ đất dốc

Mô hình Trồng lạc dại bảo vệ đất dốc cho người dân thôn Hồng Thái, xã Tân Lạc, huyện Vị xuyên, Hà giang đang được áp dụng, nhân rộng trong toàn huyện

từ năm 2002 đến nay và đang có tác dụng bảo vệ đất, chống xói mòn, cải thiện cho đất và hiệu quả kinh tế cao trong phát triển nông đã chuyển giao lâm nghiệp

Hình 02 : Thảo luận xác định xây dựng mô hình,

lập tiến độ thực hiện

5.2 Mô hình chăn nuôi lợn ngoại

- Mô hình chăn nuôi lợn ngoại đạt tỷ lệ nạc cao đã được tổ chức triển khai nhân rộng ở Thành phố Biên Hòa (Đồng Nai)

5.3 Mô hình trồng cây ăn quả trên đất dốc

- Mô hình trồng cây ăn quả trên đất dốc ở Hợp tác xã Hợp Thịnh (Tam đảo- Vĩnh phúc) mô hình đã thử nghiệm và thành công trong nhiều năm

Các bước và cách thức thực hiện công việc

- Xem các băng hình hoặc hình ảnh mô hình đã được xây dựng tại các địa phương đã được nhân rộng và có ý nghĩa thực tiễn;

- Đi thực tế tham quan, thực hành tại các mô hình đã được xây dựng tại thôn, bản;

- Phân biệt được hai loại mô hình đã xây dựng trong thực tiễn và đang dự kiến xây dựng tại thôn bản

- Kiến thức: Có khả năng phân tích, nhận xét, đánh giá mô hình, quan sát trên băng hình hay tham quan thực tế

- Thực hành lập kế hoạch xây dựng kế hoạch mô hình trình diễn, tổ chức họp thôn lựa chọn địa điểm và hộ; xác định tiêu chí giám sát và đánh giá, thực hành xây dựng chương trình trình diễn và thực hiện trình diễn

B Câu hỏi và bài tập thực hành

Xem trên băng, đĩa hình hoặc tham quan tại địa phương và liệt kê các bước xây dựng mô hình trình diễn Liệt kê các mô hình đã được quan sát thấy,

sơ bộ đánh giá hiệu quả của mô hình trình diễn

- Phân chia nhóm mỗi nhóm 2 - 3 người

- Viết trên giấy A0 và trình bày trước lớp

C Ghi nhớ

- Nguyên tắc và quy định xây dựng mô hình

- Trình tự các bước xây dựng mô hình trình diễn

Bài 2: Lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn Mục tiêu:

- Giải thích tiêu chí xác định mục tiêu trong kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn;

- Lập được kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn theo chủ đề cụ thể một cách rõ ràng chính xác và chi tiết;

- Có tinh thần trách nhiệm trong công việc được giao, kỹ năng giao tiếp và làm việc độc lập tự giác, có hiệu quả

A Nội dung:

1 Sự cần thiết lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn

Kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn cho biết tiến trình thực hiện các hoạt động, kết quả mong đợi, các chỉ tiêu giám sát, đánh giá Vì vậy là căn cứ

để tổ chức thực hiện, điều chỉnh bổ xung kịp thời khi có những biến đổi và là căn cứ để đánh giá

Giảm tối thiểu những rủi ro xảy ra

2 Trình tự các bước lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn

2.1 Xác định mục tiêu

Cần xác định rõ

mục tiêu của kế hoạch

Sau khi thực hiện mô

hình xong, cộng đồng sẽ

đạt được những gì về kỹ

thuật ( kiến thức, kỹ năng,

kinh nghiệm), hiệu quả

kinh tế và ảnh hưởng của

mô hình đối với xã hội,

môi trường, đặc biệt là

- Bài học kinh nghiệm về kỹ thuật gây trồng Khoai Lang chịu rét

- 80 % số hộ trong thôn sử dụng giống Khoai Lang chịu rét để gây trồng thay thế cho giống khoai lang cũ

- Sản lượng khoai lang năm 2008 của xã tăng 10% so với năm 2007

2.2 Xác định nội dung

Được xác định dựa trên mục tiêu của mô hình Ví dụ nội dung của mô hình trình diễn Khoai Lang chịu rét tại Cao Bằng gồm:

- Xây dựng mô hình trình diễn

- Tổ chức hội thảo đầu bờ

- Lập kế hoạch nhân rộng và thực hiện

2.3 Xác định thời gian, địa điểm

Bao gồm việc xác định thời gian bắt đầu thực hiện, giai đoạn và thời gian hoàn thành; địa điểm thực hiện mô hình trình diễn: tại hộ nào, thôn, xã, huyện tỉnh và chuẩn bị các điều kiện cần thiết: Trang thiết bị, dụng cụ, đồ dùng, vật tư

2.4 Lập kế hoạch tiến độ thực hiện

Trả lời các câu hỏi sau: Các hoạt động gì? khối lượng công việc là bao

nhiêu? khi nào thực hiện ? Ai thực hiện và thực hiện bằng cách nào?

Xác định khối lượng cho từng hoạt động: Khối lượng là chỉ tiêu hết sức cụ thể cho từng hoạt động, nhóm công tác lập kế hoạch dự thảo sau đó đưa ra cuộc họp dân để thảo luận và được thống nhất cao

Xác định thời gian cho các hoạt động: Thời gian cần cho một hoạt động cần xác định rõ và phù hợp với yêu cầu của người dân, phù hợp với địa phương Xác định thời gian cho từng hoạt động cụ thể giúp cho việc xây dựng được kế hoạch tiến độ, theo dõi và hỗ trợ cho cộng đồng/ thôn bản Thời gian cần xác định

- Khi nào bắt đầu ?

- Khi nào kết thúc ?

- Khi nào tổng kết đánh giá ?

Phân công người thực hiện: Ghi rõ trách nhiệm của nông dân và trách nhiệm của cán bộ khuyến nông

- Trách nhiệm của người dân Đóng góp nguồn lực và thực hiện kế họach, theo dõi, ghi chép sổ theo dõi, báo cáo kết quả thực hiện để nâng cao hiệu quả của các hoạt động, đảm bảo tính bền vững của các hoạt động

- Trỏch nhiệm của trưởng thụn, của khuyến nụng - Khuyến lõm viờn cơ sở và trỏch nhiệm của khuyến nụng - Khuyến lõm

Khi xỏc định nguồn lực và trỏch nhiờm cần phải làm rừ cho người dõn thấy vai trũ làm chủ và trỏch nhiệm cỏ nhõn trong cỏc hoạt động Thực hiện phương

chõm ” Dõn làm, Nhà nước hỗ trợ hoặc Nhà nước và nhõn dõn cựng làm”

Biểu 01 Cỏc hoạt động và tiến độ thực hiện

TT Cỏc hoạt động Thời gian Trỏch nhiệm

Phương phỏp/

đồ dựng, phương tiện

1

2

n

Khối l-ợng là chỉ tiêu hết sức cụ thể cho từng hoạt

động, nhóm công tác lập kế hoạch dự thảo sau đó đ-a ra cuộc họp dân để thảo luận và đ-ợc thống nhất cao Ví dụ trong năm 2007 thôn A sẽ trồng 20 ha rừng, trồng 15 ha ngô giống mới

2.5 Dự toỏn kinh phớ

Tớnh chi phớ cho từng mục trong hoạt động và tổng chi phớ cho mụ hỡnh

Biểu 02 Dự toỏn kinh phớ

TT Danh mục Số lượng Đơn vị tớnh Đơn giỏ (đ) Thành tiền (đ)

B Câu hỏi và bài tập thực hành

Tình huống:

Thực hiện chủ chương xoá đói giảm nghèo, đưa sản xuất cây chất bột vào đồng ruộng Thôn Đông, xã Cóc pò, huyện Xín Mần phối hợp với Trạm Khuyến nông huyện sẽ xây dựng mô hình trồng khoai tây sạch bệnh trên chân ruộng một

vụ sau 6 tháng thu hoạch sản phẩm

Yêu cầu: Hãy lập kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn khoai tây sạch

C.Ghi nhớ

Mục tiêu phải cụ thể , rõ ràng, đạt được và đo đếm được Mục tiêu là căn

cứ để xác định nội dung

Bài 3: Tổ chức cuộc họp thông báo về kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn Mục tiêu:

- Trình bày cách xác định tiêu chí lựa chọn địa điểm và lựa chọn hộ, yêu cầu của

mô hình trình diễn thông qua cuộc họp;

- Thực hiện dược các bước lựa chọn hộ, địa điểm và kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn thông báo trong cuộc họp;

- Có tinh thần trách nhiệm, có phwong pháp thúc đẩy, khuyến khích người dân tham gia tích cực thảo luận trong cuộc họp, hướng dẫn mọi người cùng thực hiện

- Có hiểu biết về kỹ thuật, kinh nghiệm sản xuất, kinh nghiệm quản lý

- Có đủ nguồn lực thực hiện: Diện tích đất canh tác, điều kiện tự nhiên, môi trường thuận lợi đảm bảo việc thực hiện xây dựng mô hình

- Có mối quan hệ rộng, chia sẻ kinh nghiệm với cộng đồng (chịu khó tìm tòi, khiêm tốn học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm nơi khác…)

1.2 Tiêu chí lựa chọn địa điểm

- Chọn địa điểm xây dựng mô hình phải đáp ứng với yêu cầu xây dựng mô hình, tuỳ theo thời vụ và mục đích của từng mô hình

- Mang tính đại diện (điều kiện ngoại cảnh, điều kiện kinh tế, điều kiện xã hội)

- Tránh trường hợp chọn địa điểm xây dựng mô hình có nhiều đặc thù, nên khi tổng kết mở rộng thì không nơi nào có thể học tập và áp dụng được

- Mô hình trình diễn nên chọn ở nên chọn ở nơi trung tâm thôn, hoặc gần trung tâm xã, thuận lợi giao thông đi lại để tiện cho việc tham quan học tập và theo dõi chăm sóc mô hình

- Phù hợp với năng lực, điều kiện địa phương, mong đợi của người dân trong cộng đồng

- Phù hợp với chính sách của nhà nước và định hướng phát triển kinh tế của địa phương

- Phải có tính khả thi cao trong điều kiện của chương trình khuyến nông lâm

- Nằm trong năng lực của người dân cũng như của cán bộ khuyến nông lâm, người dân học tập tốt nhất từ chính kinh nghiệm thực tế của mình

- Địa điểm thuận tiện cho việc triển khai thực hiện và tham quan học tập của người dân

2 Yêu cầu của mô hình trình diễn

- Xây dựng mô hình

trình diễn phải phù hợp với

yêu cầu của người dân

- Có sự tham gia của

nông dân: Nếu tổ chức tại

vườn ruộng, vườn nương

của nông dân, chính họ

tham gia, thực hiện sẽ càng

tăng sức thuyết phục và

lòng tin của nông dân trong

vùng đối với mô hình

- Đơn giản: Nên chọn

những nội dung kỹ thuật

xây dựng phù hợp với yêu

cầu và khả năng tiếp thu của

nông dân Phương pháp thực hiện đơn giản, nông dân dễ làm theo và mang tính đại diện, đặc trưng, có khả năng ứng dụng rộng

- Mô hình được xây dựng như là một lớp học ngoài hiện trường nên phải chú ý thời gian, địa điểm và phương pháp hướng dẫn và có khả năng nhân rộng

- Tránh đầu tư xây dựng mô hình có nhiều đặc thù (đầu tư quá nhiều thiết

bị, vật tư tiền, cán bộ) nên khi tổng kết mở rộng thì không nơi nào học tập được dẫn đến thất bại

Ví dụ: Xây dựng mô hình nuôi cá ao hộ gia đình

Xây dựng tiêu chuẩn lựa chọn địa điểm xây dựng mô hình:

+ Phải nằm trong thôn, bản được đầu tư của chương trình

+ Diện tích ao phải đủ lớn ít nhất 200 m2, ao phải có nguồn nước, chất lượng nước phải đảm bảo tương đối sạch, không ngập nước, không rò rỉ

3 Trình tự các bước thực hiện lựa chọn hộ, địa điểm xây dựng mô hình 3.1 Thành lập nhóm công tác

Thành phần gồm lãnh đạo xã, thôn, 3-5 nông dân điểm hình, cán bộ khuyến nông Nhiệm vụ của nhóm gồm:

- Khảo sát thực địa

- Rà soát nhu cầu xây dựng mô hình của người dân dựa vào kết quả PRA

- Thông báo cụ thể các mô hình được đầu tư tại thôn bản

- Thảo luận xây dựng tiêu chuẩn chọn địa điểm để xây dựng mô hình trình diễn cho từng loại mô hình cụ thể

- Quyết định chọn địa điểm xây dựng cho từng loại mô hình

Hình 04: Mô hình trình diễn trồng ngô xen cây đâ ̣u

3.2 Điều tra khảo sát và tổng hợp số liệu

Bước 1 Chuẩn bị

- Tham khảo các tài liệu, các quy định của nhà nước, địa phương, các dự án hay kế hoạch trong việc xây dựng mô hình trình diễn, hiểu được các bản vẽ kỹ thuật theo quy định

- Xây dựng các phiếu điều tra, đánh giá nhu cầu của người dân trong việc xây dựng mô hình (Phải xuất phát từ nhu cầu thực tế của người dân và có phương pháp điều tra đánh giá nhu cầu -Mô-đun 2);

- Xác định tiêu chuẩn chọn địa điểm

- Điều tra, khảo sát thực trạng sản xuất nông lâm nghiệp của thôn để thu thập thông tin có liên quan đến mô hình dự kiến sẽ xây dựng bằng cách sử dụng phương pháp phỏng vấn, quan sát tại thực địa, sử dụng sơ đồ 2 mảng phân tích hiện trạng kinh tế hộ gia đình

Biểu 03 Tổng hợp khó khăn thuận lợi trong sản xuất nông lâm nghiệp của thôn

Bước 2 Phân tích số liệu điều tra

- Phân loại số liệu đã điều tra, khảo sát, xử lý số liệu

- Tổng hợp số liệu trên bảng, biểu mẫu

- Phân tích số liệu

- Sơ bộ lựa chọn địa điểm hộ tham gia xây dựng mô hình

Bước 3 Thảo luận đưa ra những ý kiến và thống nhất

- Chuẩn bị nội dung cho cuộc họp thông báo (lựa chọn hộ, thông tin về hộ gia đình lựa chọn, danh sách các hộ tham gia )

nhiệm của các bên trong

việc tham gia xây dựng

- Điều tra khảo sát,

đánh giá hiện trạng tại

thôn bản

- Đánh giá nhu cầu

của người dân , những

mong đợi của người dân

trong việc cho ̣n đi ̣a điểm

xây dựng mô hình phù

hợp

- Liệt kê các nhu cầu

mong đợi và phân loại,

sắp xếp theo thứ tự ưu

tiên

- Đối chiếu với điều

kiện kinh tế, xã hội và

điều kiện tự nhiên của địa

phương Xem xét khả

năng thực hiện của các hộ trong việc lựa chọn địa điểm xây dựng mô hình

- Liệt kê các hộ có khả năng tham gia xây dựng mô hình đảm bảo mục đích

và nguyên tắc xây dựng mô hình

- Lựa chọn hộ tham gia và tổ chức họp dân trong cộng đồng giới thiệu chọn địa điểm hộ tham gia

Hình 05 : Thảo luận với người dân lựa chọn địa điểm

xây dựng mô hình

Hình 06 : Thảo luận nhóm xác đi ̣nh nhu cầu xây dựng

mô hình

Việc phân tích lựa chọn địa điểm để xây dựng mô hình là rất quan trọng

Nó liên quan đến các biện pháp kỹ thuật, hệ thống các biện pháp, những điều kiện làm mô hình, làm như thế nào ? Do vâ ̣y cần được thảo luận kỹ để lựa chọn địa điểm xây dựng mô hình phù hợp

tiêu phải dựa trên tiêu

phải đảm bảo SMART

như đã trình bày ở bài 2

3.3.3 Xác định

nội dung cuộc họp

Nội dung cuộc

kế hoạch xây dựng mô hình trình diễn cần phải có các hoạt động giới thiệu và thống nhất Kế hoạch, xác định tiêu chí lựa chọn hộ, xác định số hộ tham gia bằng các phương pháp khác nhau : thảo luận, đóng góp ý kiến và biểu quyết

Biểu 04 Khung chương trình họp thôn

Hình 07 : Tổ chức cuộc họp thông báo

STT Thời

gian Hoạt động Trách nhiệm

Phương pháp

và đồ dùng, phương tiện

Tham gia

Áp dụng các kỹ năng điều hành họp đã giới thiệu trong bài 2 của mô đun

để tổ chức cuộc họp đạt mục tiêu đề ra

Bước 1 Chào đại biểu, giới thiệu các thành phần tham gia cuộc họp;

- Bắt đầu cuộc họp đúng giờ;

- Chào mừng những người đến dự họp;

- Giới thiệu thành phần họp và khách mời;

- Chủ toạ và thư ký cuộc họp;

- Chủ toạ giới thiệu rõ ràng mục tiêu, nội dung, chương trình họp để người tham gia nắm rõ, hiểu rõ và thảo luận đúng hướng;

- Những vấn đề cần được lưu tâm, thảo luận trong cuộc họp

Bước 2 Giới thiệu các nội dung của từng hoạt động

- Các nội dung của từng hoạt động được những người được phân công giới thiệu

- Thu thập ý kiến của người dân tham dự đóng góp cho từng mục

Bước 3 Thảo lụân của các thành viên tham gia cuộc họp.

- Chủ toạ điều khiển cuộc họp nêu các vấn đề cần được thảo luận;

- Cần hướng vào các nội dung chính về các vấn đề kỹ thuật của mô hình để người dân thảo luận (đây là hình thức tự tham gia);

- Tóm tắt những ý chính, những vấn đề quan trọng mà các người tham gia thảo luận đóng góp ý kiến

- Chia sẻ những nội dung người dân có kinh nghiệm thực tế tham gia

được đưa ra thảo luận

Ghi chép những nội dung

chính được thảo luận,

trọng của mọi người

- Thông qua nội

dung biên bản cuộc họp do thư ký trình bày

- Cuộc họp kết thúc: Cảm ơn mọi người tham dự cuộc họp

Chú ý:

- Báo cáo lãnh đạo địa phương để hỗ trợ;

- Đây là cuộc họp thông báo xây dựng mô hình trình diễn nên cần trình bày ngắn gọn, dễ hiểu, tập trung vào chủ đề chính;

- Nhắc lại những vấn đề mấu chốt để người nghe dễ hiểu và nhớ lâu;

- Khuyến khích người dân tham gia thảo luận bằng cách nêu câu hỏi để họ cùng trao đổi, thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm

Quy trình và cách thức thực hiện công việc

- Các tài liệu được chuẩn bị đầy đủ, kỹ về mục đích, nội dung và tiến trình thực hiện

- Nắm được các bước thực hiện tổ chức một cuộc họp, chuẩn bị tốt địa điểm của cuộc họp, thiết lập các biểu câu hỏi phù hợp nội dung cuộc họp

- Cần có phương pháp trình bày, điều hành và thúc đẩy trong cuộc họp, có khả năng tiếp cận

- Xây dựng chương trình và thực hành điều hành một cuộc họp giả định theo một chủ đề nông lâm nghiệp tự chọn

Hình 08 : Thảo luận trong cuộc họp

B Câu hỏi và bài tập thực hành

- Dựa vào kết quả thảo luận nhóm của bài 2, hãy xây dựng chương trình họp và thực hiện họp thôn giả định

- Phân chia nhóm mỗi nhóm 5-7 người thảo luận và chuẩn bị nội dung

- Viết trên giấy Ao và trình bày trước lớp

C Ghi nhớ

- Xác định được rõ mục tiêu, nội dung của cuộc họp thông báo

- Phân công rõ trách nhiệm cho từng thành viên trong ban tổ chức

- Kỹ năng điều hành cuộc họp

- Linh hoạt, xử lý khéo léo trong quá trình họp

Bài 4: Xác lập cơ chế đầu tư, hưởng lợi và ký kết hợp đồng

xây dựng mô hình trình diễn

Mục tiêu:

- Trình bày được cơ chế hưởng lợi, đầu tư, quyền và nghĩa vụ của các bên cũng như các điều khoản xây dựng mô hình trình diễn một cách tỉ mỉ, chính xác,

rõ ràng, theo đúng quy định của pháp luật;

- Trình bày được những qui định của bản hợp đồng kinh tế, thanh lý hợp đồng trong việc ký kết thực hiện theo qui định của nhà nước

- Xây dựng được cơ chế hưởng lợi và lập được hợp đồng trách nhiệm trong xây dựng mô hình trình diễn khuyến nông lâm;

- Có tinh thần trách nhiệm, chia sẻ, học hỏi, giúp đỡ lẫn nhau trong xây dựng mô hình

A Nội dung:

1 Cơ chế hưởng lợi

1.1 Điều kiện các hộ tham gia thực hiện

- Chủ hộ phải thực sự tự nguyện tham gia xây dựng (xuất phát từ nhu cầu thực tế, không có áp đặt, không chạy theo thành tích ) Có trách nhiệm quản lý, bảo vệ mô hình được xây dựng

- Lao động chính của hộ gia đình Có thể hợp đồng, thuê khoán lao động

- Gần trung tâm thôn, bản, cộng đồng

- Thuận tiện cho việc đi lại của người dân đến tham quan học tập

- Phù hợp với mục tiêu xây dựng mô hình của địa phương, phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế xã hội trong nông nghiệp và nông thôn

- Có khả năng phổ biến, nhân rộng mô hình đạt hiệu quả sản xuất Có trách nhiệm cao đối với cộng đồng, khiêm tốn học hỏi

1.2 Sự đóng góp của các tổ chức bên ngoài

- Huy động đóng góp của những người quan tâm, các tổ chức xã hội, những người hảo tâm về tài chính, tiến bộ khoa học kỹ thuật, kinh nghiệm sản xuất

- Huy động được vốn của hộ gia đình, vốn vay ngân hàng, vốn vay của các

2 Quyền lợi và nghiã vụ của bên tham gia

2.1 Tham gia của người dân

- Xác định rõ quyền được hưởng của người tham gia trong việc xây dựng

mô hình (Sản phẩm được hưởng từ kết quả thực hiện)

- Xác định rõ nghĩa vụ của hộ gia đình: Sự đóng góp từ sản phẩm được hưởng cho các tổ chức đã đầu tư để phổ biến, nhân rộng kết quả mô hình; hướng dẫn, các tổ chức tham quan học tâ ̣p, tập huấn trong cộng đồng; chia sẻ kinh nghiệm cho cộng đồng

và nghĩa vụ của mỗi bên để xây dựng và thực hiện kế hoạch của mình ( Trích

pháp lệnh HĐKT ngày 25/9/1989)

HĐKT có chứa đựng các qui phạm pháp luật qui định ché độ pháp lý về HĐKT, nên chế định về HĐKT được hiểu như một ngành luật

3.2 Đặc điểm

- Hợp đồng kinh tế được ký nhằm mục đích kinh doanh

- Chủ thể hợp đồng kinh tế là pháp nhân với pháp nhân hoặc pháp nhân với

cá nhân đăng ký kinh doanh

- Hình thức hợp đồng phải bằng văn bản hoặc các tài liệu giao dịch để đảm bảo tính hợp pháp của hợp đồng

3.3 Phân loại hợp đồng kinh tế

- Hợp đồng mua bán

- Hợp đồng dịch vụ

- Hợp đồng gia công

3.4 Những căn cứ để ký kết hợp đồng

- Căn cứ định hướng, kế hoạch phát triển kinh tế của nhà nước

- Căn cứ nhu cầu của thị trường

- Căn cứ khả năng phát triển sản xuất kinh doanh của các chủ thể

- Căn cứ tính hợp pháp của hoạt động sản xuất

3.5 Nguyên tắc ký kết hợp đồng kinh tế

Các bên ký kết hợp đồng phải tuân thủ nguyên tắc ký kết và thực hiện hợp đồng

- Nguyên tắc tự n guyện, tự thoả thuận: Thể hiện quyền tự do trong kinh doanh của các chủ thể

- Nguyên tắc bình đẳng và cùng có lợi: Là nguyên tắc quan trọng thể hiện

sự tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của các bên

- Nguyên tắc trực tiếp chịu trách nhiệm tài sản và không trái pháp luật : phù hợp với quy định của pháp luật cả về chủ thể, nội dung, hình thức

4 Nội dung chính của văn bản hợp đồng

- Các điều khoản văn bản chủ yếu buộc các bên phải thực hiện

- Quyền phạt vi phạm hợp đồng

- Quyền được bồi thường những thiệt hại do vi phạm hợp đồng gây ra

- Quyền tự hoà giải thương lượng, quyền khởi kiện đến các cơ quan pháp luật để giải quyết

- Thực hiện theo đúng các nội dung cam kết trong hợp đồng đã ký

- Bên vi phạm hợp đồng phải chịu trách nhiệm về tài sản theo quy định của pháp luật

Biểu 05 Mẫu hợp đồng tham khảo

HỢP ĐỒNG KINH TẾ VỀ VIỆC THỰC HIỆN MÔ HÌNH TRÌNH DIỄN

Số:

Mô hình:

Hôm nay ngày tháng năm 200 Chúng tôi gồm:

Bên A: Ban quản lý mô hình: Xã Huyện:

Gồm có:

Là cán bộ kỹ thuật chịu trách nhiệm chỉ đạo mô hình

Bên B: Hộ thực hiện mô hình

Ông /bà:

CMTNDsố: cấp ngày tháng năm do công an cấp

Địa chỉ số nhà (thôn) , xã , huyện tỉnh

Cùng nhau tiến hành trao đổi và thống nhất ký hợp đồng thực hiện mô hình với quy mô m2

, theo các điều khoản sau:

Điều 1: Nội dung hợp đồng

* Trách nhiệm bên A

- Cử cán bộ kỹ thuật khảo sát và theo dõi tiến độ thực hiện mô hình;

- Tổ chức tập huấn chuyển giao tiến bộ kỹ thuật và hướng dẫn cho nông dân thực hiện mô hình;

- Cung cấp (vật tư cụ thể) theo định mức quy trình kỹ thuật để bên B tiến hành thực hiện mô hình;

- Tổ chức hội thảo chuyên đề, tổng kết đánh giá mô hình

Điều 2: Thời gian thực hiện và kết thúc hợp đồng

Thời gian thực hiện: Từ ngày tháng năm đến ngày / / Thời gian thanh lý hợp đồng: Sau ngày kể từ khi kết thúc hợp đồng

Điều 3: Điều khoản thanh toán và thanh lý hợp đồng

- Sau khi hoàn tất chương trình hai bên lập biên bản nghiệm thu để thanh

lý hợp đồng

- Cơ sở để thanh lý hợp đồng là báo cáo kết quả thực hiện mô hình, các bản kiểm tra định kỳ, biên bản nghiệm thu tại chỗ tình trạng mô hình và được chính quyền địa phương xác nhận

Điều 4: Điều khoản chung

Hợp đồng được lập thành bản, mỗi bên giữ bản và có giá trị pháp lý như nhau

Trong quá trình thực hiện nếu có khó khăn, trở ngại hai bên cùng nhau bàn bạc để đi đến thống nhất thực hiện Bên nào vi phạm hợp đồng phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo giá trị hợp đồng

Xác nhận của chính quyền địa

phương nơi thực hiện mô hình

Cán bộ kỹ thuật (ký, ghi rõ họ tên)

- Hợp đồng không được thực hiện khi thay đổi chủ thể mà không có sử chuyển giao thực hiện hợp đồng cho chủ thể mới

5.3 Nội dung thanh lý hợp đồng

- Xác định mức độ thực hiện hợp đồng, xác đinh nghĩa vụ của các bên

- Xác định trách nhiệm tài sản của các bên

- Xác định hậu quả pháp lý của các bên trong quan hệ hợp đồng ( nếu có )

- Tất cả các nội dung thanh lý phải được thống nhất ghi vào văn bản

Biểu 06 Mẫu biên bản thanh lý hợp đồng tham khảo CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - hạnh phúc

BIÊN BẢN NGHIỆM THU THANH LÝ HỢP ĐỒNG KINH TẾ

Căn cứ HĐ số / ngày tháng năm mà hai bên A và B

đã ký kết

Căn cứ:

Hôm nay, ngày tháng năm tại Chúng tôi gồm:

1 Đại diện bên A:

- Bên A: Hỗ trợ tiền vật tư như sau (thống kê các loại vật tư hỗ trợ)

- Bên B: Thực hiện mô hình diễn như sau

II Nội dung thanh toán

Giá trị hợp đồng thanh toán: đồng Trong đó:

- Dự án hỗ trợ (không thu hồi) Viết bằng chữ

- Thu hồi: Viết bằng chữ:

Hợp đồng đến đây đã kết thúc, hai bên không còn ràng buộc gì với nhau bản thanh lý hợp đồng này được lập thành bản, mỗi bên giữ 1 bản và các bản có giá trị như nhau./

Đại diện bên B

(Ký, ghi rõ họ tên) Xác nhận của địa phương (Ký tên, đóng dấu)

Đại diện bên A

(Ký tên, đóng dấu)

Các bước và cách thức thực hiện công việc

- Nắm vững các Quy định và các chế độ, chính sách của nhà nước có liên quan Nghị định 57/CP của Chính phủ, pháp lệnh hợp đồng kinh tế

- Có kiến thức hạch toán kinh tế xây dựng trang trại, có hiểu biết về phát triển kinh tế của địa phương

- Tìm hiểu phong tục tập quán, khả năng giao tiếp với người dân địa phương (tùy thuộc phong tục tập quán của địa phương)

- Thiết lập và thống nhất các cam kết đảm bảo các nguyên tắc cùng hưởng lợi cho các bên cùng tham gia

B Câu hỏi và bài tập thực hành

Tình huống:

Thực hiện chủ chương của UBND Huyện Xín Mần về việc xây dựng mô hình chăn nuôi lợn siêu nạc để phát triển và nhân rộng trong toàn huyện trong năm 2009 Kết quả điều tra, đánh giá hiện trạng hộ gia đình Trạm Khuyến nông lâm huyện lựa chọn hộ gia đình ông Lý A Chóng tham gia xây dựng mô hình

- Phân chia nhóm mỗi nhóm 5-7 người

- Viết trên giấy A4, Ao và trình bày trước lớp

C Ghi nhớ

- Chủ hộ phải thực sự tự nguyện tham gia, có tinh thần chia sẻ trách nhiệm

- Hợp đồng phải chính xác, tỉ mỉ, rõ ràng