Tiểu luận Kỹ đánh giá điều kiện khởi kiện vụ án hành chính về xử phạt vi phạm hành chính

Trong các khiếu kiện thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án quy định tạiĐiều 11 Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính sửa đổi, bổ sungnăm 1998 và năm 2006 thì khiếu kiện quyế

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 3

PHẦN NỘI DUNG 4

I Khái niệm 4

1.1 Khái niệm về khởi kiện thụ lý vụ án hành chính 4

1.2 Đặc điểm của khởi kiện vụ án hành chính 5

1.3 Điều kiện khởi kiện thụ lý vụ án hành chính 6

1.3.1 Điều kiện chủ thể 6

1.3.2 Điều kiện về thủ tục tiền tố tụng 10

1.3.3 Điều kiện về thời hiệu và thủ tục khởi kiện 12

II Những vấn đề luật sư cần chú ý trong việc đánh giá điều kiện khởi kiện vụ án hành chính về xử phạt vi phạm hành chính 15

2.1 Những vấn đề cần chú ý khi giải quyết các vụ án hành chính liên quan đến xử lý vi phạm hành chính 15

2.1.1 Khái niệm xử lý vi phạm hành chính và các hình thức xử phạt hành chính 15

2.1.2 Các biện pháp ngăn chặn vi phạm hành chính và bảo đảm việc xử lý vi phạm hành chính 16

2.1.3 Về nguyên tắc xử lý vi phạm hành chính 17

2.1.4 Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính 18

2.1.5 Về thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính 19

2.1.6 Về thời hạn ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính 21

2.1.7 Về việc khiếu nại, khởi kiện hành chính 22

2.2 Các khiếu kiện hành chính liên quan đến Quyết định xử lý vi phạm hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án 22

2.2.1 Khiếu kiện quyết định xử phạt vi phạm hành chính 22

2.2.2 Khiếu kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính trong việc

áp dụng biện pháp buộc tháo dỡ nhà ở, công trình, vật kiến trúckiên cố khác 232.2.3 Khiếu kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính trong việc

áp dụng hoặc thi hành biện pháp xử lý hành chính với một trongcác hình thức: giáo dục tại xã, phường, thị trấn; đưa vào trườnggiáo dưỡng; đưa vào cơ sở giáo dục; đưa vào cơ sở chữa bệnh .232.2.4 Khiếu kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính trong việc

thu hồi giấy phép về xây dựng cơ bản, sản xuất, kinh doanh 242.2.5 Khiếu kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính trong việc

tịch thu tài sản 242.3 Về tư cách người bị kiện 252.4 Về vấn đề xác minh, thu thập chứng cứ 252.5 Xem xét tính hợp pháp của quyết định xử lý vi phạm hành chính

bị khiếu kiện 262.5.1 Căn cứ xem xét tính hợp pháp của quyết định xử lý vi phạm hành

chính bị khiếu kiện 262.5.2 Xem xét tính hợp pháp của quyết định xử lý vi phạm hành chính

27

PHẦN KẾT LUẬN 28

LỜI MỞ ĐẦU

Khởi kiện vụ án hành chính là bước tiếp theo của hoạt động khiếu nại củacông dân theo đúng trình tự thủ tục quy định của pháp lệnh thủ tục giảiquyết các vụ án hành chính Khi nhắc đến việc khởi kiện vụ án hành chínhthì luật sư không thể không am hiểu về điều kiện khởi kiện vụ án hànhchính vì nếu không đủ điều kiện khởi kiện, luật sư sẽ không thể thực hiệnđược việc khởi kiện hành chính theo yêu cầu của thân chủ mình Vì vậy cóthể nói rằng đánh giá điều kiện khởi kiện vụ án hành chính là một bước rấtquan trọng đối với luật sư khi tham gia vào các vụ án hành chính

Trong các khiếu kiện thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án quy định tạiĐiều 11 Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính sửa đổi, bổ sungnăm 1998 và năm 2006 thì khiếu kiện quyết định xử phạt vi phạm hànhchính là một trong những khiếu kiện thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa

án thường gặp nhất trong thực tế, chính vì vậy, tôi đã chọn đề tài “Kỹ năngđánh giá điều kiện khởi kiện vụ án hành chính về xử phạt vi phạm hànhchính” nhằm trang bị cho mình một trong kiến thức quan trọng để có thểbước vào con đường hành nghề luật sư trong tương lai của mình

Sau đây chúng ta hãy cùng nhau đi vào phân tích “Kỹ đánh giá điều kiệnkhởi kiện vụ án hành chính về xử phạt vi phạm hành chính” của luật sưnhằm hiểu rõvề vấn đề này

PHẦN NỘI DUNG

I Khái niệm

I.1. Khái niệm về khởi kiện thụ lý vụ án hành chính

Khởi kiện vụ án hành chính là bước tiếp theo của việc khiếu nại củacông dân, tổ chức nhưng theo trình tự thủ tục tư pháp và do Tòa án có thẩmquyền giải quyết

Theo quy định của pháp luật hiện hành thì quá trình giải quyết vụ ánhành chính được tiến hành theo các giai đoạn sau:

- Giai đoạn khởi kiện và thụ lý vụ án;

- Giai đoạn chuẩn bị xét xử;

- Thi hành bản án hoặc quyết định có hiệu lực pháp luật;

- Giai đoạn đặc biệt: xem xét lại bản án hoặc quyết định đã cóhiệu lực pháp luật theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm

Như vậy, giai đoạn khởi kiện và thụ lý vụ án hành chính là sự kiệnpháp lý, là hành vi tham gia tố tụng đầu tiên và thuộc quyền của đương sự(người khởi kiện) làm phát sinh quan hệ pháp luật tố tụng hành chính giữaTòa án và các thành phần tham gia tố tụng khác Không có khởi kiện vụ ánhành chính thì không thể phát sinh vụ án hành chính (trừ trường hợp Việnkiểm sát nhân dân khởi tố vụ án hành chính quy định tại Điều 16 và Điều

30 của Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính sửa đổi, bổ sungnăm 2006)

Tóm lại, khởi kiện vụ án hành chính là hành vi tố tụng hành chínhđầu tiên và thuộc quyền của người khởi kiện nhằm yêu cầu Tòa án bảo vệ

quyền, lợi ích hợp pháp của mình theo quy định của pháp luật tố tụng hànhchính.

I.2. Đặc điểm của khởi kiện vụ án hành chính

Khác với khởi kiện vụ án dân sự, kinh tế, lao động, khởi kiện vụ ánhành chính có những đặc điểm riêng biệt như sau:

- Khởi kiện vụ án hành chính có mối quan hệ mật thiết vớikhiếu nại theo thủ tục hành chính Thực chất, đây là bước khiếu nại tiếptheo của người khiếu nại nhưng theo trình tự thủ tục tư pháp mà cơ quannhà nước có thẩm quyền giải quyết là Tòa án do pháp luật hành chính quyđịnh Hay nói cách khác, muốn khởi kiện vụ án hành chính mà trước đóngười khởi kiện phải qua giai đoạn khiếu nại theo các trình tự thủ tục hànhchính do Luật Khiếu nại, tố cáo quy định còn gọi là giai đoạn tiền tố tụng.Đây là điều kiện cơ bản đầu tiên và là một trong những căn cứ bắt buộc(cần và đủ) để Tòa án thụ ký vụ án hành chính

- Đối tượng và phạm vi khởi kiện vụ án hành chính do pháp luật

tố tụng hành chính quy định: Theo pháp luật tố tụng hành chính hiện hànhthì đối tượng khởi kiện vụ án hành chính gồm quyết định hành chính, hành

vi hành chính, quyết định kỷ luật buộc thôi việc cán bộ, công chức (Điều

11 Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính sửa đổi, bổ sung năm2006) Đây cũng là đối tượng xét xử hành chính của Tòa án nhân dân Cácquyết định hay hành vi bị khởi kiện là do các cơ quan nhà nước hoặc cán

bộ, công chức trong các cơ quan đó ban hành hay thực hiện mà người khởikiện cho rằng xâm hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của mình

- Khởi kiện vụ án hành chính là hành vi tố tụng thuộc quyềnngười khởi kiện làm xuất hiện nghĩa vụ của Tòa án là phải xem xét và giảiquyết yêu cầu của người khởi kiện

Đặc điểm này xác định trách nhiệm và phạm vi xem xét, giải quyết

vụ án hành chính là phải xuất phát từ yêu cầu của người khởi kiện chứkhông xem xét yêu cầu của đương sự khác Do đó, trong quá trình giảiquyết vụ án hành chính không thể có hiện tượng phản tố như các vụ án phihình sự khác Việc xem xét yêu cầu của người khởi kiện không chỉ xácđịnh trách nhiệm, nghĩa vụ của Tòa án mà còn giúp định hướng hàng loạthành vi tiến hành tố tụng quan trọng của Tòa án nhằm xem quyết định hànhchính, hành vi hành chính hoặc quyết định kỷ luật buộc thôi việc cán bộcông chức bị khởi kiện là hợp pháp hay bất hợp pháp

- Khởi kiện vụ án hành chính là hành vi tham gia tố tụng thuộcquyền của người khởi kiện nhưng là loại quyền có điều kiện Để thực hiệnviệc khởi kiện, người khởi kiện phải hội đủ các điều kiện cần và đủ theoquy định của pháp luật tố tụng hành chính Nếu thiếu một trong nhữngquyền này sẽ dẫn đến hậu quả pháp lý là làm mất quyền khởi kiện củangười khởi kiện Đây cũng chính là điều kiện cần thiết để Tòa án thụ lý vụ

I.3. Điều kiện khởi kiện thụ lý vụ án hành chính

Công dân, tổ chức muốn khởi kiện vụ án hành chính phải bảo đảmđầy đủ các điều kiện mà pháp luật tố tụng hành chính quy định:

I.3.1 Điều kiện chủ thể

Chủ thể của quyền khởi kiện gọi là người khởi kiện Người khởi kiện

là các nhân, cơ quan nhà nước, tổ chức cho rằng quyền, lợi ích hợp phápcủa mình bị xâm phạm bởi quyết định hành chính, hành vi hành chính hoặccán bộ, công chức cho rằng quyền, lợi ích hợp pháp của mình bị xâm hạibởi quyết định kỷ luật buộc thôi việc, nên đã khởi kiện vụ án hành chính tại

Tòa án có thẩm quyền (khoản 5 Điều 4 Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ

án hành chính sửa đổi, bổ sung năm 2006).

I.3.1.1 Đối với cá nhân

Cá nhân khởi kiện gồm công dân Việt Nam, người nước ngoài vàngười không quốc tịch sinh sống tại Việt Nam Họ phải là người có nănglực chủ thể, đạt độ tuổi nhất định, sức khỏe bình thường (không bị bệnhtâm thần, không rối loạn thần kinh chức năng làm mất khả năng nhận thức)

Cá nhân khởi kiện phải là người có quyền, lợi ích hợp pháp trực tiếp

bị xâm hại do có quyết định hành chính, hành vi hành chính trái pháp luậtgây nên Người khởi kiện phải trực tiếp ký vào đơn khởi kiện và gửi đếnđúng Tòa án có thẩm quyền Người khởi kiện có thể ủy quyền cho bất cứngười nào mà pháp luật không cấm tham gia tố tụng để bảo vệ quyền và lợiích hợp pháp của mình Do đó, người đại diện của người khởi kiện có thểthay mặt người khởi kiện để thực hiện các thủ tục khởi kiện vụ án hànhchính tại Tòa án có thẩm quyền

Nếu người khởi kiện là người chưa thành niên hoặc là người cónhược điểm về thể chất hoặc tinh thần thì phải có người đại diện hợp pháp

để tham gia thực hiện quyền khởi kiện hoặc Viện Kiểm sát nhân dân thay

mặt họ để thực hiện quyền khởi tố vụ án hành chính nếu họ không có ngườiđại diện.

Người thừa kế của người khởi kiện được tham gia tố tụng nếu nhưquyền và lợi ích hợp pháp của họ được hưởng thừa kế có liên quan đến vụ

án hành chính

I.3.1.2 Đối với cơ quan nhà nước

Cơ quan nhà nước là những cơ quan trong bộ máy nhà nước đượcthành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật, có chức năng, nhiệm

vụ, quyền hạn và có tư cách pháp nhân

Cơ quan nhà nước thực hiện quyền và nghĩa vụ của người khởi kiệnthông qua người đại diện hợp pháp (theo pháp luật hoặc theo ủy quyền)

Người đại diện theo pháp luật là người đứng đầu cơ quan nhà nước.Người đứng đầu cơ quan nhà nước có thể ủy quyền cho cấp phó của mìnhhoặc bất kỳ người nào (trừ những trường hợp bị pháp luật ngăn cấm) thamgia tố tụng hành chính Thủ tục ủy quyền do pháp luật tố tụng hành chínhquy định Ủy quyền phải được lập thành văn bản và được chứng thực hợppháp

Nếu người khởi kiện là cơ quan nhà nước bị sáp nhập, phân chia,giải thể thì cá nhân, pháp nhân thừa kế quyền, nghĩa vụ của pháp nhân cũthực hiện quyền, nghĩa vụ của người khởi kiện

I.3.1.3 Đối với tổ chức

Tổ chức gồm nhiều loại khác nhau như đơn vị cơ sở, đơn vị hànhchính sự nghiệp, các doanh nghiệp của nhà nước; các tổ chức chính trị, tổchức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội nghề nghiệp Các tổ chức này đượcthành lập và hoạt động trên nhiều lĩnh vực khác nhau, có tư cách pháp nhânhoặc đủ dấu hiệu của một tổ chức (có cơ cấu tổ chức, có trụ sở, có condấu…) phù hợp với pháp luật

Cũng như cơ quan nhà nước, người khởi kiện là tổ chức thực hiệnquyền khởi kiện thông qua người đại diện theo pháp luật hoặc theo ủyquyền.

I.3.1.4 Người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại bao gồm:

- Chủ tịch UBND xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã), thủtrưởng cơ quan thuộc UBND huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh (gọichung là cấp huyện) có thẩm quyền giải quyết khiếu nại đối với quyết địnhhành chính, hành vi hành chính của mình, của người do mình có tráchnhiệm quản lý trực tiếp

- Chủ tịch UBND cấp huyện có thẩm quyền:

o Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vihành chính của mình;

o Giải quyết khiếu nại mà Chủ tịch UBND cấp xã, thủ trưởng cơquan thuộc UBND cấp huyện đã giải quyết nhưng còn khiếu nại;

- Thủ trưởng cơ quan thuộc Sở và cấp tương đương có thẩmquyền giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hànhchính của mình, của cán bộ, công chức do mình quản lý trực tiếp

phố trực thuộc Trung ương (gọi chung là cấp tỉnh) có thẩm quyền:

o Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vihành chính của mình, của cán bộ, công chức do mình quản lý trực tiếp;

o Giải quyết khiếu nại mà Thủ trưởng cơ quan thuộc Sở và cấptương đương đã giải quyết nhưng còn khiếu nại

- Chủ tịch UBND cấp tỉnh có thẩm quyền:

o Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vihành chính của mình;

o Giải quyết khiếu nại mà Chủ tịch UBND cấp huyện giải quyếtnhưng còn có khiếu nại;

- Giải quyết khiếu nại mà Giám đốc Sở hoặc cấp tương đươngthuộc UBND cấp tỉnh đã giải quyết lần đầu nhưng còn có khiếu nại mà nộidung thuộc phạm vi quản lý của UBND cấp tỉnh

- Thủ trưởng cơ quan thuộc Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quanthuộc Chính phủ có thẩm quyền giải quyết khiếu nại đối với quyết địnhhành chính, hành vi hành chính của mình, của cán bộ, công chức do mìnhquản lý trực tiếp

- Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quanthuộc Chính phủ có thẩm quyền:

o Giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vihành chính của mình, của cán bộ công chức do mình quản lý trực tiếp;

o Giải quyết khiếu nại mà Thủ trưởng cơ quan thuộc Bộ, Thủtrưởng cơ quan ngang Bộ… đã giải quyết lần đầu nhưng còn có khiếu nại;

o Giải quyết khiếu nại có nội dung thuộc quyền quản lý nhànước của Bộ, ngành mình mà Chủ tịch UBND cấp tỉnh, Giám đốc Sở hoặccấp tương thuộc UBND cấp tỉnh đã giải quyết lần đầu nhưng còn khiếu nại

- Tổng Thanh tra có thẩm quyền:

o Giải quyết khiếu nại mà Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ

đã giải quyết lần đầu nhưng còn khiếu nại;

o Giúp thủ trưởng Chính phủ theo dõi, kiểm tra, đôn đốc các bộ,

cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các cấp trong việc tiếpcông dân, giải quyết khiếu nại, thi hành quyết định giải quyết khiếu nại đã

có hiệu lực pháp luật

Trường hợp phát hiện có vi phạm pháp luật gây thiệt hại đến lợi íchNhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức thì kiếnnghị Thủ tướng Chính phủ hoặc kiến nghị người có thẩm quyền áp dụngbiện pháp cần thiết để chấm dứt vi phạm, xem xét trách nhiệm, xử lý đốivới người vi phạm.

- Chánh Thanh tra các cấp, các ngành có trách nhiệm xác minh,kết luận, kiến nghị việc giải quyết khiếu nại thuộc thẩm quyền giải quyếtcủa Thủ trưởng cơ quan quản lý cùng cấp

- Thủ tướng Chính phủ giải quyết những tranh chấp về thẩmquyền giải quyết khiếu nại giữa các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộcChính phủ, UBND cấp tỉnh

- Bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, thủ trưởng cơ quanthuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND cấp tỉnh giải quyết những tranh chấp vềthẩm quyền giải quyết khiếu nại giữa các cơ quan, đơn vị thuộc phạm viquản lý của mình

I.3.2 Điều kiện về thủ tục tiền tố tụng

I.3.2.1 Cá nhân, cơ quan tổ chức có quyền khởi kiện để Tòa án thụ lý giải quyết các vụ án hành chính về các khiếu kiện quy định tại các khoản

từ khoản 1 đến khoản 16 Điều 11 của Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ

án hành chính trong các trường hợp sau:

d Đã khiếu nại với người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần đầu,

nhưng hết thời hạn giải quyết theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tốcáo mà khiếu nại không được giải quyết và không tiếp tục khiếu nại đếnngười có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần hai;

e Đã khiếu nại với người có thẩm quyền giải quyết khiếu lần đầu theo

quy định về khiếu nại, tố cáo nhưng không đồng ý với quyết định giảiquyết khiếu nại lần đầu và không tiếp tục khiếu nại đến người có thẩmquyền giải quyết khiếu nại lần hai;

f Đã khiếu nại với người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần đầu,

nhưng hết thời hạn giải quyết theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tốcáo mà khiếu nại không được giải quyết hoặc đã được giải quyết, nhưngkhông đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu trong trường hợppháp luật quy định không được quyền khiếu nại đến người có thẩm quyềngiải quyết khiếu nại lần hai;

g Đã khiếu nại với người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần hai,

nhưng hết thời hạn giải quyết theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tốcáo mà khiếu nại không được giải quyết hoặc đã được giải quyết, nhưngkhông đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại lần hai

I.3.2.2 Cá nhân, cơ quan, tổ chức có quyền khởi kiện để Tòa án giải quyết vụ án hành chính về khiếu kiện quy định tại khoản 17 Điều 11 Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính trong các trường hợp sau:

a Đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính về quản lý đất đai

do Chủ tịch cấp huyện giải quyết khiếu nại lần đầu, nhưng người khiếu nạikhông đồng ý với quyết định giải quyết đó và không tiếp tục khiếu nại đếnChủ tịch UBND cấp tỉnh;

b Đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính về quản lý đất đai

do Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương giải

quyết khiếu nại lần đầu, nhưng người khiếu nại không đồng ý với quyếtđịnh giải quyết đó.

I.3.2.3 Cá nhân, cơ quan, tổ chức có quyền khởi kiện để Toà án giải quyết vụ án hành chính về khiếu kiện quy định tại khoản 18 Điều 11 của Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính nếu đã khiếu nại với cơ quan lập danh sách cử tri, nhưng không đồng ý về cách giải quyết của cơ quan đó.

I.3.2.4 Cán bộ, công chức giữ chức vụ từ Vụ trưởng và tương đương trở xuống theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức có quyền khởi kiện để Toà án giải quyết vụ án hành chính về khiếu kiện quy định tại khoản 19 Điều 11 của Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính nếu đã khiếu nại với người đã ra quyết định kỷ luật, nhưng không đồng ý với quyết định giải quyết đó và không tiếp tục khiếu nại đến người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại tiếp theo.

I.3.2.5 Cá nhân, tổ chức có quyền khởi kiện để Toà án giải quyết vụ án hành chính về khiếu kiện quy định tại khoản 20 Điều 11 của Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính nếu đã khiếu nại với Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, nhưng không đồng ý với quyết định giải quyết đó.

I.3.2.6 Cá nhân, tổ chức có quyền khởi kiện để Toà án giải quyết vụ án hành chính về khiếu kiện quy định tại khoản 21 Điều 11 của Pháp lệnh này nếu đã khiếu nại với Hội đồng cạnh tranh hoặc Bộ trưởng Bộ Thương mại, nhưng không đồng ý với quyết định giải quyết đó.

I.3.2.7 Cá nhân, cơ quan, tổ chức có quyền khởi kiện để Toà án giải quyết vụ án hành chính về khiếu kiện quy định tại khoản 22 Điều 11 của Pháp lệnh này theo quy định của pháp luật Việt Nam và điều ước quốc tế

mà Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên về các khiếu kiện đó.

I.3.3 Điều kiện về thời hiệu và thủ tục khởi kiện

- Theo quy định tại Điều 30 Pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ

án hành chính, người khởi kiện phải nộp đơn khởi kiện trong thời hiệu khởikiện Thời hiệu khởi kiện là thời hạn mà chủ thể được quyền khởi kiện đểyêu cầu Tòa án giải quyết vụ án hành chính bảo vệ quyền, lợi ích bị xâmphạm; nếu thời hạn đó kết thúc thì mất quyền khởi kiện, trừ trường hợppháp luật có quy định khác

- Trong trường hợp pháp luật không có quy định khác thì thờihiệu khởi kiện được quy định như sau:

o Đối với trường hợp quy định tại các điểm a, b, c khoản 1 Điều

2 của pháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính (điểm a, b, c mục1.3.2.1) là 30 ngày, kể từ ngày hết thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu màkhiếu nại không được giải quyết hoặc kể từ ngày nhận được quyết định giảiquyết khiếu nại lần đầu, nhưng không đồng ý với quyết định giải quyết đó.Đối với vùng sâu, vùng xa, đi lại khó khăn thì thời hạn khởi kiện là 45ngày;

o Đối với trường hợp quy định tại điểm d khoản 1 Điều 2 củaPháp lệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính (điểm d mục 1.3.2.1) là

30 ngày, kể từ ngày hết thời hạn giải quyết khiếu nại lần 2 mà khiếu nạikhông được giải quyết hoặc kể từ ngày nhận được quyết định giải quyếtkhiếu nại lần hai, nhưng không đồng ý với quyết định giải quyết đó Đốivới vùng sâu, vùng xa, đi lại khó khăn thì thời hạn khởi kiện là 45 ngày;

o Đối với trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 2 của Pháp lệnhthủ tục giải quyết các vụ án hành chính (Mục 1.3.2.2) là 45 ngày, kể từngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu nhưng không đồng

ý với quyết định giải quyết đó;

o Đối với trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 2 của Pháp lệnhthủ tục giải quyết các vụ án hành chính (Mục 1.3.2.3) chậm nhất là nămngày, trước ngày bầu cử nhưng không đồng ý về cách giải quyết của cơquan lập danh sách cử tri;

o Đối với trường hợp quy định tại khoản 4 Điều 2 của Pháp lệnhthủ tục giải quyết các vụ án hành chính (Mục 1.3.2.4) là 30 ngày, kể từngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu, nhưng không đồng

ý với quyết định giải quyết đó Đối với vùng sâu, vùng xa, đi lại khó khănthì thời hạn khởi kiện là 45 ngày;

o Đối với trường hợp quy định tại khoản 5 Điều 2 của Pháplệnh thủ tục giải quyết các vụ án hành chính (Mục 1.3.2.5) là 30 ngày, kể từngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nại của Chủ tịch UBND cấptỉnh, nhưng không đồng ý với quyết định giải quyết đó;

o Đối với trường hợp quy định tại khoản 6 Điều 2 của Pháp lệnhthủ tục giải quyết các vụ án hành chính (Mục 1.3.2.6) là 30 ngày, kể từngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nại của Hội đồng cạnh tranhhoặc của Bộ trưởng Bộ Thương mại, nhưng không đồng ý với quyết địnhgiải quyết đó;

o Đối với trường hợp quy định tại khoản 7 Điều 2 của Pháp lệnhthủ tục giải quyết các vụ án hành chính (Mục 1.3.2.7) thì thời hiệu khởikiện theo quy định của pháp luật Việt Nam và điều ước quốc tế màCHXHCN Việt Nam là thành viên về trường hợp đó; nếu pháp luật ViệtNam và điều ước quốc tế không có quy định thời hiệu khởi kiện thì thờihiệu khởi kiện là 30 ngày, kể từ ngày hết thời hạn giải quyết khiếu nại lầnđầu hoặc lần hai hay kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nạilần đầu hoặc lần hai

- Trong trường hợp vì ốm đau, thiên tai, địch hoạ, đi công tác,học tập ở nơi xa hoặc vì trở ngại khách quan khác mà người khởi kiệnkhông khởi kiện được trong thời hạn quy định nêu trên thì thời gian có trởngại đó không tính vào thời hiệu khởi kiện.

- Đơn khởi kiện phải có các nội dung chính sau đây:

o Ngày, tháng, năm làm đơn;

o Toà án được yêu cầu giải quyết vụ án hành chính;

o Tên, địa chỉ của người khởi kiện, người bị kiện;

o Nội dung quyết định hành chính hoặc quyết định kỷ luật buộcthôi việc cán bộ, công chức hay tóm tắt diễn biến của hành vi hành chính;

o Nội dung quyết định giải quyết khiếu nại (nếu có);

o Các yêu cầu Toà án giải quyết

- Người khởi kiện là cá nhân phải ký tên hoặc điểm chỉ; nếu cơquan, tổ chức khởi kiện thì người đại diện hợp pháp của cơ quan, tổ chức

đó phải ký tên và đóng dấu vào phần cuối đơn; nếu việc khởi kiện để bảo

vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người chưa thành niên, người mất năng lựchành vi dân sự thì đơn khởi kiện do cha, mẹ, người giám hộ của nhữngngười này ký tên hoặc điểm chỉ; trường hợp Viện kiểm sát khởi tố thì Việntrưởng hoặc Phó Viện trưởng được Viện trưởng uỷ nhiệm ký tên và đóngdấu Kèm theo đơn khởi kiện, văn bản khởi tố phải có các tài liệu, chứng cứchứng minh cho yêu cầu của người khởi kiện, việc khởi tố là có căn cứ vàhợp pháp