Thư viện là trung tâm sinh hoạt văn hóa, khoa học của nhà trường giúp giáo viên và học sinh giải trí sau những giờ học căng thẳng mệt nhọc, nắm bắt được nhu cầu đọc từ đó giúp họ chọn sá
Trang 1SƠ YẾU LÝ LỊCH
- Họ và tên: Vũ Khánh Hà
- Sinh ngày: 25/11/1976
- Ngày vào ngành: 1/8/2005
- Đơn vị công tác: Trường tiểu học Kim Thư
- Nhiệm vụ được giao: Phụ trách thư viện
Trang 2NỘI DUNG ĐỀ TÀI PHẦN I MỞ ĐẦU
1 Tên đề tài: "Một số biện pháp nâng cao nghiệp vụ để thu hút học sinh
đến với thư viện trường tiểu học"
2 Lý do chọn đề tài
V i phớ ương châm:"Th vi n là trái tim c a nhà trư ệ ủ ường" là b ph n khôngộ ậ
th thi u trong trể ế ường h c ọ Th vi n là n i cung c p cho giáo viên và h c sinhư ệ ơ ấ ọcác lo i Sách giáo khoa, Sách tham kh o, Sách nghi p v …nh m góp ph n nângạ ả ệ ụ ằ ầcao ch t lấ ượng gi ng d y, h c t p và t b i dả ạ ọ ậ ự ồ ưỡng c a GV và HS, t ch c cácủ ổ ứ
ho t ạ động phù h p v i chợ ớ ương trình và k ho ch d y h c c ng nh phù h p v iế ạ ạ ọ ũ ư ợ ớ nhi m v c a t ng n m h c c th ệ ụ ủ ừ ă ọ ụ ể Th vi n trư ệ ường h c góp ph n nâng caoọ ầ
ch t lấ ượng gi ng d y và h c t p cho giáo viên và h c sinh ả ạ ọ ậ ọ Đố ớ ạ đọi v i b n c làgiáo viên, Th vi n là kho tàng l u gi nh ng ki n th c b ích ư ệ ư ữ ữ ế ứ ổ đượ ưc l u trữ qua t ng th i gian, ừ ờ đồng th i cung c p, b sung và c p nh t kh i lờ ấ ổ ậ ậ ố ượng thôngtin làm cho n i dung bài gi ng ngày càng phong phú, giáo viên có th ti pộ ả ể ế
c n nhi u ngu n thông tin khác nhau ậ ề ồ để làm giàu v n ki n th c c a mình,ố ế ứ ủtruy n t i ề ả đế ọn h c sinh lượng ki n th c t t nh t ế ứ ố ấ Đố ớ ạ đọi v i b n c là h c sinh,ọ
th vi n óng vai trò gián ti p, xây d ng thói quen t h c, t b i dư ệ đ ế ự ự ọ ự ồ ưỡng trau
d i ki n th c cho h c sinh trong h c t p M t khác, th vi n giúp b n ồ ế ứ ọ ọ ậ ặ ư ệ ạ đọ ạ c t o
d ng ự được tính ch ủ động và hình thành hướng ph n ấ đấ đạ ếu t k t qu cao trongả
h c t p c a mình.ọ ậ ủ
Trang 3Thư viện là trung tâm sinh hoạt văn hóa, khoa học của nhà trường giúp giáo viên và học sinh giải trí sau những giờ học căng thẳng mệt nhọc, nắm bắt được nhu cầu đọc từ đó giúp họ chọn sách, đọc sách có hệ thống, biết cách sử dụng bộ máy tra cứu nhằm sử dụng triệt để sách, báo, tài liệu của thư viện Trong lịch sử tồn tại của mình, thư viện trường học từ lâu đã khẳng định được chỗ đứng của mình trong việc giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh trong các trường phổ thông
Căn cứ vào nhiệm vụ năm học 2014-2015 của Bộ GD- ĐT, Sở GD- ĐT
Hà Nội đối với các bậc học Với tình hình thực tế nhu cầu của giáo viênvà học sinh trong trường, mong muốn của phụ huynh học sinh: Duy trì hoạt động thư viện để giúp học sinh, giáo viên có nơi đọc sách nhằm nắm bắt thông tin mới nhất hoặc giải trí trong giờ giải lao
Bản thân tôi nhận thấy: Nếu tổ chức tốt thư viện trường học thì giáo viên, học sinh sẽ tham gia đọc sách ngày càng có chất lượng và chất lượng đào tạo ở các môn đồng đều có đầu tư phát triển đặc biệt là môn Tiếng Việt ở tiểu học
Trước tình hình chung của xã hội hiện nay là sự phát triển của báo hình và Internet, việc đọc sách báo của các em học sinh bị sao nhãng cộng với việc đọc sách không đúng mục đích không phù hợp với lứa tuổi như: các em chỉ thích xem tranh xem hình chứ không đọc, không hiểu nội dung sách nói gì Tất cả những yếu tố trên không những ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe mà còn ảnh hưởng đến tâm hồn của các em học sinh
Trăn trở trước thực trạng đọc sách như trên, tôi cảm thấy băn khoăn một điều là làm thế nào để thu hút các em đến thư viện đọc sách
Xuất phát từ nhận thức trên, cũng như tìm hiểu thực tiễn thực trạng công tác
phục vụ bạn đọc ở trường, tôi chọn nghiên cứu và thực hiện đề tài : "Một số biện pháp nâng cao nghiệp vụ để thu hút học sinh đến với thư viện trường tiểu học"
3 Mục đích nghiên cứu:
Trang 4Đề tài được nghiên cứu nhằm mục đích hướng giáo viên và học sinh có hứng thú vào thư viện đọc sách Đồng thời dấy lên phong trào thi đua đọc sách
và làm theo sách ở trường học,cơ quan đơn vị trường tiểu học Kim Thư
Qua đó xin nêu ra một cách nghiên cứu và thực hiện phương pháp thu hút bạn đọc đến thư viện
4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu: - Đề tài hướng vào vấn đề vào
cách nghiên cứu, tổng hợp, phân tích, lựa chọn cách nâng cao nghiệp vụ để thu hút học sinh vào thư viện đọc sách ở trường tiểu học
- Đối tượng nghiên cứu:
+ Vị trí,vi trò của thư viện ở trường tiểu học
+ Thực trạng và cách thu hút học sinh vào đọc sách ở thư viện
5 Nhiệm vụ nghiên cứu:
Tìm hiểu về các cơ sở lý luận, nội dung chương trình, đối tượng và cách thu hút học sinh vào thư viện đọc sách
6 Phạm vi nghiên cứu:
- Phạm vi: Trường tiểu học Kim Thư
- Thời gian: Năm học 2013-2014, 2014-2015 và áp dụng cho những năm học tiếp theo
7 Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu lý luận: Đọc sách, tài liệu sử dụng các phương
pháp tổng hợp, phân tích để có hiểu biết vấn về cơ sở lý luận và thực trạng vấn đề đọc sách ở thư viện ở đơn vị mình Từ đó lựa chọn đề ra biện pháp chỉ đạo sát thực có tính khả thi và đạt hiệu quả cao nhất có thể
- Phương pháp thực tiễn:
+ Trò truyện với giáo viên , các em học sinh để tìm hiểu thực trạng vấn đề đang nghiên cứu
+Phương pháp quan sát: Quan sát những biểu hiện phản ứng của giáo
viên và học sinh khi thực hiện những nội dung thực hiện
Trang 5PHẦN II: NỘI DUNG CHÍNH
Chương I: Cơ sở lý luận cho việc nghiên cứu đề tài
Nhà trường là trung tâm giáo dục của Đảng, Nhà nước có nhiệm vụ làm tốt công tác chăm sóc và giáo dục thế hệ trẻ từ tuổi ấu thơ đến lúc trưởng thành, nhằm tạo
ra cơ sở ban đầu rất quan trọng của con người Việt Nam mới
Nhận thức được vai trò, vị trí của thư viện giúp giáo viên, học sinh xây dựng được phương pháp học tập và cách đọc sách, làm việc khoa học, biết sử dụng sách báo, tạp chí có trong thư viện một cách có hiệu quả, có hệ thống phục
vụ đắc lực cho công tác học tập và giảng dạy trong nhà trường
Trong hoạt động thư viện nếu chỉ có sách mà không có người đọc thì sách không những vô nghĩa mà còn lãng phí tiền bạc của Nhà nước và của nhân dân Chính vì vậy, việc tổ chức các hoạt động để nhằm thu hút bạn đọc đến thư viện mỗi ngày đông hơn là việc làm cần thiết của người cán bộ thư viện Khi được nhà trường phân công phụ trách thư viện tôi đã hiểu rằng nhiệm vụ của thư viện không chỉ cung ứng cho giáo viên và học sinh đầy đủ các loại sách giáo khoa, sách nghiệp vụ, sách tham khảo, sách báo cần thiết có tác dụng nâng cao chất lượng giảng dạy và học tập; sưu tầm và giới thiệu rộng rãi trong cán bộ giáo viên và học sinh những tài liệu cần thiết về thế giới khoa học, vể Đảng, pháp luật nhà nước mà cần phải tổ chức thu hút giáo viên và học sinh tích cực tham gia sinh hoạt thư viện, huy động các nguồn kinh phí ngoài ngân sách để làm
Trang 6phong phú nội dung kho sách, dưới sự chỉ đạo của Ban giám hiệu và phối kết hợp với tổ cộng tác viên thư viện tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị, vốn tài liệu để xây dựng thư viện nhà trường.
Chương II:Tình hình thực tế công tác thư viện và hoạt động thu hút bạn đọc đến thư viện ở trường tiểu học Kim Thư:
Thư viện trường tiểu học Kim Thư đã đạt danh hiệu thư viện đạt chuẩn năm 2009, thư viện được đặt trên tầng 2 của khu nhà chính, với diện tích 96m2 Được chia ra: Phòng kho sách 18m2, diện tích phòng đọc dành cho giáo viên 30m2, diện tích phòng đọc của học sinh 48m2. Cơ sở vật chất được trang bị đầy đủ, phòng được bố trí ngăn nắp, sạch sẽ, thoáng mát và đầy đủ ánh sáng
Với ; 7 giá sách, thiết kế phù hợp với đối tượng bạn đọc là học sinh tiểu học
4 bộ bàn, ghế tròn cùng thảm chải đủ phục vụ cho 38 bạn đọc tại chỗ
1tivi, 3 bộ máy tính kết nối Internet
1 bộ bàn ghế thủ thư cùng với quạt, đèn điện Tất cả được sắp xếp một cách khoa học
Nguồn sách được phòng GD&ĐT cấp, nhà trường tự mua sắm rất phong phú, đa dạng, với một lượng sách lớn Bộ GD tặng vào năm 2008, với tổng giá trị; 25triệu đồng ở các thể loại; STK, SGK, ST Hiện nay thư viện trường tiểu học Kim Thư có tổng số sách là: 4330 bản, được phân loại;
Trang 7bằng nhiều nguồn quỹ khác nhau nên ngày càng phát triển phong phú về chủng loại và chất lượng Hàng ngày, thư viện phục vụ gần 40 cán bộ giáo viên và 434 học sinh đến đây để tìm tòi và khám phá những tri thức nâng cao hiểu biết, chất lượng dạy và học.
Công tác người đọc hay việc tổ chức phục vụ tài liệu cho người đọc là một hoạt động của thư viện nhằm thúc đẩy, phát triển và thoả mãn nhu cầu, hứng thú đọc tài liệu thông qua việc tuyên truyền, hướng dẫn và cung cấp tài liệu dưới nhiều hình thức Công tác người đọc bao gồm các hình thức tổ chức và phương pháp phục vụ người đọc ở trong và ngoài thư viện Đồng thời công tác người đọc còn là thước đo hiệu quả luân chuyển tài liệu và tác dụng của nó trong đời sống
Với ý nghĩa đó: Công tác người đọc luôn được coi là công tác quan trọng nhất của thư viện Bởi vì, thông qua công tác này vốn tài liệu quý giá của thư viện mới được sử dụng có hiệu quả, mới phát huy được tác dụng trong phát triển mọi mặt của đất nước, từ đó vị trí, vai trò xã hội của thư viện mới được khẳng định Trong thực tiễn hoạt động của các thư viện và cơ quan thông tin cho thấy công tác người đọc có rất nhiều vai trò khác nhau song nổi bật là công tác người đọc được ví như “chiếc cầu” nối liền người đọc với vốn tài liệu thông qua vai trò của người cán bộ thư viện Thông qua công tác người đọc vốn tài liệu của thư viện được khai thác, sử dụng và thư viện có thể tìm hiểu và nắm được nhu cầu đọc, nhu cầu tin của người đọc và chính điều đó là cơ sở của các hoạt động khác trong thư viện Nhận thức được đầy đủ vai trò và ý nghĩa to lớn của công tác phục vụ người đọc trong thư viện nói riêng và trong xã hội nói chung, trong những năm gần đây công tác phục vụ người đọc của các thư viện ở nước ta đã
và đang đạt được nhiều tiến bộ trên các mặt hoạt động:
Trang 8Chương III: Các biện pháp thực hiện
1 Các biện pháp được lựa chọn để nghiên cứu và thực hiện:
Qua nghiên cứu lý luận và tình hình thực tế của thư viện trường tiểu học Kim Thư Tôi đã đề ra các biện pháp thực hiện như sau:
+ Vệ sinh kho sách
+ Chuẩn bị về cơ sở vật chất
+ Chuẩn bị về vốn tài liệu
+ Nghiên cứu nhu cầu hứng thú đọc của học sinh
+ Sắp xếp, trang trí thư viện
+ Tuyên truyền giới thiệu sách
2 Cụ thể các biện pháp thực hiện:
2.1 Biện pháp 1: Vệ sinh kho sách
Vệ sinh kho sách là khâu quan trọng trong việc bảo quản vốn tài liệu của thư viện, nó làm tăng giá trị vốn tài liệu, tăng tuổi thọ của tài liệu qua thời gian
Vì vậy, kho sách phải luôn được giữ sạch sẽ, vệ sinh sàn, giá tài liệu Hơn thế, qua vệ sinh kho sách sẽ tạo nên một không gian thoáng mát, sạch sẽ từ đó sẽ là điểm thu hút bạn đọc tới thư viện
- Tất cả các sách ,báo được vận chuyển từ trên giá xuống để lau sạch sẽ,
- Quét mạng nhện bụi bẩn trên trần, lau cửa sổ, nền nhà,
- Vệ sinh tài liệu, sách, báo, tạp chí,
- Xếp sách cũ riêng, sách mới riêng,
Trang 9- Báo, tạp chí được đóng hộp tránh sự thất lạc, hạn chế sự giòn gãy.
Sách được bảo quản tốt vì xếp trên giá sắt không rỉ
2.2 Biện pháp 2: Tăng cường cơ sở vật chất
Các trang thiết bị trong thư viện phải phù hợp với lứa tuổi, chiều cao của bạn đọc Đối với lứa tuổi tiểu học - các em còn nhỏ, chiều cao còn hạn chế nên các trang thiết bị trong thư viện phải phù hợp với các em: vừa tầm, dễ tìm, dễ lấy (sau khi khảo sát các trang thiết bị có trong thư viện) tôi đã đề xuất với ban giám hiệu nhà trường cho mua sắm, tu bổ cải tạo các trang thiết bị phù hợp với lứa tuổi các em học sinh tiểu học: Cụ thể
+ Về vốn tài liệu:
Để nắm bắt được trong kho sách của mình có số lượng mỗi loại là bao nhiêu và mỗi loại có bao nhiêu đầu sách, bao nhiêu thể loại: tôi đã tiến hành kiểm kê toàn bộ kho sách - sau khi kiểm kê tôi thấy số lượng cụ thể như sau:
Thư viện có: 4330 bản, được phân loại;
Trang 10với thư viện Cụ thể là các loại sách phải được bổ sung mới thường xuyên, thì kho sách mới đảm bảo chất lượng và cập nhật những thông tin mới - tôi tham mưu và đề xuất với ban giám hiệu, phối kết hợp với các đoàn thể trong nhà
trường để tăng vốn sách như sau: Phát động phong trào "Góp một cuốn sách
nhỏ để được đọc nhiều cuốn sách hay" phong trào phát động trong toàn trường
giáo viên và học sinh cùng tham gia Để phong trào được tập trung và chất
lượng sách quyên góp đảm bảo chất lượng, số lượng: Tôi kết hợp với hai đồng chí tổng phụ trách, Bí thư Đoàn trường soạn thảo bảng thông báo và có quy định
cụ thể Để động viên phong trào và khen thưởng những lớp, cá nhân làm tốt chúng tôi đề nghị với ban giám hiệu có khen thưởng kịp thời và phần thưởng cụ thể
- Tham mưu với ban giám hiệu xã hội hóa công tác thư viện với hội phụ huynh toàn trường nhằm thu hút thêm nguồn vốn (tiền và sách) để tăng vốn sách tài liệu cho thư viện
- Thực hiện chi tiêu kinh phí bổ sung sách vào thư viện theo quy định Khi
bổ sung sách tôi lựa chọn các danh mục sách được phép đưa vào thư viện và những sách phát hành mới nhất phù hợp với cấp học, môn học phù hợp với chương trình cải cách mới, phù hợp với lứa tuổi, sức khỏe của học sinh
2.3 Biện pháp 3: Nghiên cứu nhu cầu hứng thú đọc của học sinh
Nhu cầu hứng thú đọc của học sinh trong nhà trường là vấn đề hết sức quan trọng của người cán bộ thư viện, để nâng cao hiệu quả nhằm thu hút đông đảo bạn đọc đến với thư viện Do vậy ngay từ đầu năm học thư viện trường đã phát phiếu nhu cầu đọc cho học sinh nắm bắt được nhu cầu đọc từ đó cán bộ thư viện
đã phân loại hiệu quả và đáp ứng được kịp thời cho học sinh các khối 2,3,4,5 Thư viện nhà trường đã tiến hành phát phiếu thăm dò tới bạn đọc ( phụ lục đính kèm)
Thông qua, phân tích tổng hợp phiếu điều tra cán bộ thư viện nắm bắt hứng thú và nhu cầu của bạn đọc ngoài ra còn nhiều dạng điều tra để hiểu thêm về bạn đọc từ đó có kế hoạch để bổ sung sách, giới thiệu tuyên truyền sách để học sinh
Trang 11có hứng thú đọc Qua đó thư viện đã có hướng khắc phục bổ sung thêm tài liệu
để đáp ứng nhu cầu của bạn đọc, xây dựng kế hoạch một cách hợp lý, khoa học phù hợp với bạn đọc đến với thư viện
2.4 Biện pháp 4: Tuyên truyền giới thiệu sách
Tuyên truyền, giới thiệu sách là hoạt động nghiệp vụ quan trọng trong các thư viện, đặc biệt là thư viện trường học Đây là yếu tố cơ bản đánh giá hiệu quả của hoạt động thư viện phổ thông Hoạt động này nhằm mục tiêu khai thác toàn diện vốn tài liệu đồng thời là phương thức lôi cuốn bạn đọc đến thư viện một cách hữu hiệu nhất Đây cũng là nghiệp vụ đặc thù của các thư viện trường học Tuyên truyền, giới thiệu sách đòi hỏi sự kết hợp chặt chẽ, hài hoà giữa nghiệp
vụ thư viện, kĩ năng sư phạm, khả năng viết, khả năng tổ chức, trưng bày của cán bộ thư viện về sách Mục đích tuyên truyền, giới thiệu sách báo trong thư viện nhà trường nhằm khai thác hiệu quả vốn tài liệu thư viện phục vụ nhu cầu giảng dạy, học tập của giáo viên và học sinh; giúp thầy và trò nắm được nội dung cuốn sách báo, để có kế hoạch và phương hướng cụ thể sử dụng tốt thư viện, phục vụ nhu cầu dạy và học đạt hiệu quả cao nhất Chúng tôi áp dụng hai phương pháp sau: tuyên truyền miệng và tuyên truyền trực quan
2.4.1.Tuyên truyền miệng Đây là hình thức phổ biến nhất trong hoạt động
tuyên truyền được tiến hành thông qua ngôn ngữ sống động để thuyết phục người nghe Chính vì vậy mà tôi thường xuyên theo dõi tiến độ giảng dạy của giáo viên để nắm bắt nhu cầu của giáo viên và học sinh về từng loại sách, báo;
từ đó giới thiệu những sách, báo có trong thư viện phục vụ trực tiếp cho việc dạy
và học như: sách tham khảo về văn học, toán học, sách giáo dục đạo đức, các sách về tìm hiểu và khám phá khoa học ; thường xuyên tuyên truyền trong các buổi sinh hoạt chuyên môn vào các ngày cuối tuần hoặc các buổi chào cờ đầu tuần Tôi nghĩ rằng làm tốt khâu nghiệp vụ này là người cán bộ thư viện đó góp phần rất lớn vào việc hoàn thành nhiệm vụ giảng dạy và học tập của giáo viên và học sinh, tạo ra môi trường giáo dục hết sức thuận lợi, giúp cho các em đến với một sân chơi bổ ích và lý thú Và từ sân chơi này, các em có thể tự mình khám