Nhà thờ nằm trong khuôn viên rộng 5.000m², sơn màu trắng, nhưng vết thời gian đã ngả thành đen như một bức tranh thủy mặc. Mặt tiền nhà thờ có kiểu kiến trúc gothique, gây ấn tượng như một nhà thờ ở Pháp hoặc ở La Mã đầy chất mỹ thuật. Hai bên là hai lầu chuông, chính giữa là thập tự giá mà khi bước vào bên trong.
Trang 1QUẢN LÝ DI SẢN KIẾN TRÚC
ĐỀ TÀI: NHÀ THỜ MẰNG LĂNG
GVHD :TH.S KTS TRẦN ĐỨC PHI
GVTH:PHẠM NGUYỄN TRƯƠNG DƯƠNG MSSV:071652C
Trang 21/ Vị trí địa lý :
Tại phía nam cầu Ngân Sơn, cách thành phố Tuy Hòa hơn 30km, nơi cây số 1.300 trên QL 1A có một lối rẽ về phía Đông Qua khỏi cầu
Lò Gốm, bên phải là núi A Man, cây cối thưa thớt, vài tảng đá sẫm màu trên đỉnh, rồi bên trái là đập Tam Giang đưa nước từ sông Cái vào cánh đồng Hà Yến Ta đến nhà thờ
Mằng Lăng - nhà thờ đầu tiên tại Phú Yên 2/ Lịch sử hình thành:
Theo sử sách, đời Lê Thánh Tông, niên
hiệu Hồng Đức thứ 6 (1475), mở đến đất Phú Yênlấy núi Thạch Bi làm giới hạn Triều
Nguyễn đời Chúa Tiên năm Mậu Dần (1578), vua ủy nhiệm ông Lương Văn Chánh làm Trấn Biên Quan nhưng mãi đến năm Kỷ
Ty 1629, Chúa Sãi Nguyễn Phúc Nguyên mới cho lập Dinh Trấn Biên và giao cho người con rể là Nguyễn Phúc Vinh làm Quan Trấn Thủ Bản đồ của Cha Đắc
Lộ năm 1651 ghi Dinh Trấn Biên là Dinh
Trang 3Phoan, phía trước Dinh có một dòng sông Ngày nay Dinh Trấn Biên được dân địa
phương gọi là Thành Cũ thuộc thôn Hội
Phú, xã An Ninh Tây, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên Dinh Trấn Biên nay đã chìm sâu dưới dòng Sông Cái.
Vợ Quan Trấn Thủ là công chúa Ngọc Liên – trưởng nữ của Chúa Sãi đã lãnh nhận bí tích rửa tội năm 1636 với tên thánh là Maria
Mađalêna Sau đó, bà lập nhà nguyện trong Dinh Trấn Biên, và truyền giáo đến mọi
người Tại Trại Thủy gần cửa biển Tiên
Châu, có vợ chồng quan coi cửa biển mang tên thánh là Biển Đức giữ đạo sốt sắng Từ
đó, nhóm giáo hữu đầu tiên đã hình thành.
Nhà thờ Mằng Lăng xây dựng năm 1892 với một quần thể gồm: Nhà Xứ, Nhà các nữ tu giúp xứ, Hang đá Đức Mẹ, Tượng đài Thánh Giuse Để đánh dấu sự kiện trọng đại là
Anrê Phú Yên được tôn phong chân phước ngày 5/3/2000 tại Roma, Tượng đài Chân
Phước Anrê Phú Yên và Phòng Truyền
Thống Anrê Phú Yên được thành lập Đồng thời, một phòng đọc sách mang tên Anrê
Trang 4Phú Yên cũng được đưa vào hoạt động để phục vụ các em thiếu nhi trong vùng bất kể lương giáo Bên ngoài phạm vi thánh
đường, còn có Phước Viện Mằng Lăng và
Cô Nhi Viện Mằng Lăng, là những cơ sở
hoạt động cùng thời với ngôi thánh đường bằng kinh phí của Tu hội Thừa sai Paris, do công của Linh mục Joseph La Cassagne
người Pháp, tục gọi là Cố Xuân Ngài là vị linh mục đầu tiên tại đây
Cách đây hơn 100 năm, khu vực An Thạch rất ít dân cư, cây rừng che kín, trong đó có một loại cây rừng mọc rất nhiều, to lớn, tán phủ rộng, lá cây hình bầu dục, hoa mọc
chùm nở ra màu tím hồng, được người dân địa phương gọi là mằng lăng, vì có họ với cây bằng lăng Hiện dấu vết khu rừng mằng lăng ấy không còn, nhưng ngôi nhà thờ vào thời điểm ấy đã được đặt tên theo loại cây quý này.
3/ Kiến trúc
Trang 5Nhà thờ nằm trong khuôn viên rộng
5.000m², sơn màu trắng, nhưng vết thời gian
đã ngả thành đen như một bức tranh thủy mặc Mặt tiền nhà thờ có kiểu kiến trúc
gothique, gây ấn tượng như một nhà thờ ở Pháp hoặc ở La Mã đầy chất mỹ thuật Hai bên là hai lầu chuông, chính giữa là thập tự giá mà khi bước vào bên trong.
Cạnh nhà thờ có phòng truyền thống, mang tên Anrê Phú Yên (lấy từ tên thánh Andrew, nhưng nhằm giúp con chiên địa phương dễ nhớ nên viết thành Anrê), lưu trữ và triển lãm trang trọng tất cả những tư liệu liên
quan đến chân phước (chức danh dành cho những nhà truyền giáo tử vì đạo) Anrê Phú Yên Đây là người tử vì đạo đầu tiên trong
số 117 vị tử vì đạo đã được phong thánh Tại nhà thờ này còn lưu giữ được một ít tóc của chân phước Anrê Phú Yên Sự độc đáo tiếp theo chính là những chiếc đèn treo rất
cổ vẫn còn nguyên vẹn Không gian nhà thờ hoàn toàn tĩnh lặng, cửa nhà thờ luôn rộng
Trang 6mở, ngoại trừ khu tu hành của các cha, du khách có thể ngắm nhìn và vào tận bên
trong thánh đường để khấn nguyện.
Hiện nay, trước nhà thờ, bên phải có bức tượng thánh Anrê Phú Yên trên một ngọn đồi cỏ nhỏ, trước nhà thờ có một nhà truyền thống lưu giữ di tích của vị thánh tử nạn khi chỉ vừa 19 tuổi này Ở đó có những bức họa miêu tả cảnh hành hình Anrê Phú Yên, được
vẽ theo lời tường thuật của cha Alexandre
de Rhodes, những mảnh gốm, gạch ngói của nền nhà nguyện nơi Anrê Phú Yên chịu phép rửa tội do chính Alexandre de Rhodes thực hiện cùng một số sách báo viết về
Anrê Phú Yên Đặc biệt được trưng bày
trang trọng trong một hộp kính là cuốn sách bằng chữ quốc ngữ đầu tiên của nước ta, in năm 1651 tại Roma, Ý Đó là quyển giáo lý
"Phép giảng tám ngày" của Alexandre de Rhodes (người dân địa phương gọi là cha Đắc Lộ) - người khai sinh ra chữ quốc ngữ.
Trang 7Với lịch sử gần 120 năm tồn tại, mỗi bức
tường, cánh cửa, bàn cầu nguyện nơi đây đều nhuốm màu thời gian.
4/ Trùng Tu:
Có bão lớn vào lúc 5 giờ sáng ngày 23
tháng Mười 1924 Nhà thờ bị tốc mái làm hư hỏng hàng ghế ngồi Nhà cửa bị bay hết
ngói, nhà lẫm hư hại một nửa Ngựa bị chôn vùi trong đống đổ nát của chuồng ngựa
phía Nam Cô nhi viện bị tàn phá: hai người chết Ở phước viện thì chỉ có nhà nguyện còn đứng vững; nhà lẫm sập tường và bay mất ngói.Tại các xứ đạo, trừ nhà thờ Đồng Thổ còn đứng vững thì không còn ngôi nhà nào Nhà nguyện phước viện – nhà ngủ của các nữ tu – dùng làm nhà thờ ở Mằng Lăng
Năm 1928, Linh mục Lê Kim Dung quản xứ
lo việc trùng tu theo kiểu phục hồi lại
nguyên trạng ban đầu và làm lại phần mái
hạ thấp xuống gần 2m như hiện nay.
Trang 8Trong khuôn viên nhà thờ trước đây còn có trường trung học tư thục Trương Vĩnh Ký và
cô nhi viện.
Năm 1994, nhà thờ đã hơn 100 năm, xuống cấp nhiều Mỗi lần chuông đổ hai lầu
chuông như rung rinh theo Linh mục Bùi Huy Bích quản xứ năm đó lo đại trùng tu
như hiện nay Hai lầu chuông được gia cố thêm phần cốt sắt chống đỡ, những hoa văn tróc lở cứ theo y nét cũ trang điểm lại,
những cánh cửa hư mục thì theo kiểu cũ mà thay thế, nhưng không đổi khác một bộ
phận, một chi tiết nào.
5/ Nhâân xét đánh giá:
Nhà thờ Mằng Lăng tuy đã trải qua nhiều
đợt trùng tu nhưng vẫn giữ được hình dáng, đường nét của công trình kiến trúc thế kỷ XIX.
Trang 9Môôt số hình ảnh về nhà thờ Mằng Lăng
Trang 10măôt trước nhà thờ
Trang 11Măôt nghiêng nhà thờ
Trang 12Măôt sau nhà thờ
Tượng thánh AnĐrê
Trang 13Trong khuôn viên của nhà thờ
Lư hương thờ thánh Anđrê
Tháp chuông nhà thờ
Trang 14Hành lang nhà thờ
Trang 15Bên trong nhà thờ
Trang 16Căn hầm ở nhà thờ
Trang 17Bên trong căn hầm
Quyển giáo lý Phép giảng tám ngày của Alexandre de Rhodes (người dân địa phương gọi là cha Đắc Lộ) - người khai sinh ra chữ quốc ngữ