Kiến thức - HS có những hiểu biết về: Âm mưu mới của Pháp - Mỹ ở Đông Dương trong kế hoạch Na –va 5-1953 nhằm giành thắng lợi quân sự quyết định.. Chuẩn bị của gv - Tranh ảnh về cuộc ti
Trang 1Ngày soạn: 11/3/2010 Ngày giảng: 16/3/2010 Giảng lớp 9B
Tiết 35: BÀI 27: CUỘC KHÁNG CHIẾN TOÀN QUỐC CHỐNG THỰC DÂN
PHÁP XÂM LƯỢC KẾT THÚC (1953-1954).
1 Mục tiêu bài học
a Kiến thức
- HS có những hiểu biết về:
Âm mưu mới của Pháp - Mỹ ở Đông Dương trong kế hoạch Na –va (5-1953) nhằm giành thắng lợi quân sự quyết định Nội dung của kế hoạch Na-va
- Chủ trương, kế hoạch của ta trong Đông – Xuân 1953-1954 nhằm phá tan kế hoạch Na-va của Pháp-Mĩ bằng cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953-1954, đỉnh cao là chiến dịch Điện Biên Phủ nhằm giành thắng lợi quân sự quyết định
b Kĩ năng
- HS rèn kĩ năng phân tích, nhận định đánh giá âm mưu, thủ đoạn chiến tranh của Pháp – Mĩ; chủ trương kế hoạch chiến đấu của ta
- Kĩ năng sử dụng lược đồ: “Cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953-1954
và chiến dịch Điện Biên Phủ”
c Tư tưởng
Bồi dưỡng cho HS lòng yên nước, tinh thần cách mạng, tinh thần đoàn kết dân tộc, đoàn kết Đông Dương, đoàn kết quốc tế, niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng, niềm
tự hào dân tộc
2 Chuẩn bị của GV & HS
a Chuẩn bị của gv
- Tranh ảnh về cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953-1954 và chiến dịch Điện Biên Phủ
- Lược đồ về cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953-1954 và chiến dịch Điện Biên Phủ
- Máy chiếu
b Chuẩn bị của hs: sgk, vở ghi, chuẩn bị bài cũ và mới.
3 Tiến trình bài dạy:
a Kiểm tra bài cũ: (2’): GV kiểm tra sự chuẩn bị bài của HS
b Dạy và học bài mới
* Giới thiệu bài mới (2’) GV cho HS nghe băng bài hát “Chiến thắng Điện Biên” (Slide 1) (Tắt máy chiếu)
Các em vừa được nghe một đoạn bài hát nổi tiếng: “Chiến thắng Điện Biên” của nhạc sĩ Đỗ Nhuận Lời bài hát đã thể hiện không khí hào hùng, niềm vui tươi phấn khởi của quân đội ta sau khi giành thắng lợi trong chiến dịch lịch sử ĐBP Đây là
chiến dịch “Lừng lẫy năm châu, trấn động địa cầu” của quân dân ta Vậy chiến dịch
này đã diễn ra như thế nào? Cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953-1954 ra
Trang 2sao? Âm mưu của thực dân Pháp thế nào, thầy trò chúng ta cùng tìm hiểu trong tiết học ngày hôm nay
Tiết 35: BÀI 27: CUỘC KHÁNG CHIẾN TOÀN QUỐC CHỐNG THỰC DÂN PHÁP XÂM
LƯỢC KẾT THÚC (1953-1954).
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức cần đạt
GV: Sau chiến thắng biên giới Thu – đông
1950, quân ta liên tiếp mở những chiến dịch
tiến công vào phòng tuyến của địch ở chiến
trường vùng rừng núi, trung du & đồng bằng,
nhằm phá âm mưu đẩy mạnh chiến tranh của
Pháp – Mĩ, giữ vững quyền chủ động đánh
địch
? Em có nhận xét gì về thực dân Pháp sau 8
năm tiến hành cuộc chiến tranh xâm lược
Đông Dương (Từ 1945 ->1953)?
GV: Sau 8 năm tiến hành chiến tranh xâm
lược, lực lượng thực dân Pháp bị suy yếu rõ
rệt: bị thiệt hại 39.000 tên, vùng chiếm đóng bị
thu hẹp, mâu thuẫn giữa tập trung và phân tán
ngày càng sâu sắc Kinh tế xã hội nước Pháp
cũng gặp nhiều khó khăn Mĩ ngày càng can
thiệp sâu vào Đông Dương
? Trước tình hình khó khăn như vậy, Pháp –
Mĩ đã có âm mưu gì?
GV: Trước tình thế bị sa lầy và thất bại của
Pháp, Mỹ can thiệp sâu vào cuộc chiến tranh
Đông Dương, ép Pháp phải kéo dài và mở rộng
chiến tranh, tích cực chuẩn bị thay thế Pháp
- Ngày 7-5-1953, với sự thoả thuận của Mĩ,
chính phủ Pháp cử tướng Na-va sang làm tổng
chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp ở Đông
Dương (thay tướng Xalăng) Na-va đề ra kế
hoạch quân sự với hi vọng trong 18 tháng sẽ
giành lấy một thắng lợi quyết định để “Kết
thúc chiến tranh trong danh dự”
I Kế hoạch Na-va của Pháp – Mĩ (10’)
1 Âm mưu:
- Pháp-Mỹ vạch ra kế hoạch Na-va nhằm xoay chuyển cục diện chiến tranh Đông Dương
(Slide 2)
Trang 3? Hãy cho biết nội dung của kế hoạch quân sự
Na-va?
GV: Sử dụng máy chiếu (Slide 3)
(Slide 3)
? Theo em, kế hoạch Na-va của Pháp –Mĩ có
dễ dàng thực hiện được không?
- Đây là một kế hoạch rất khó thực hiện, mang
tính chất phiêu lưu của Na-va cũng như của
Pháp – Mĩ Bởi lẽ, quân Pháp liên tiếp vấp phải
những thất bại cay đắng trên khắp chiến trường
Đông Dương nên không thể chỉ một thời gian
ngắn có thể giành lấy quyền chủ động được
? Để thực hiện kế hoạch quân sự Na-va, thực
dân Pháp đã có hành động gì?
HS: Để thực hiện kế hoạch Na-va, Pháp xin Mĩ
tăng thêm viện trợ quân sự gấp 2 lần so với
trước, chiếm tới 73% chi phí chiến tranh ở
Đông Dương do Mĩ cung cấp Tăng thêm 12
tiểu đoàn bộ binh, tập trung chủ yếu ở đồng
bằng Bắc Bộ một lực lượng cơ động mạnh với
44 tiểu đoàn, ra sức tăng cường nguỵ quân
GV: Mặt khác, từ thu - đông năm 1953, Na-va
tiến hành những cuộc càn quét bình định vùng
chiếm đóng, mở rộng hoạt động thổ phỉ, biệt
kích ở vùng rừng núi biên giới phía Bắc, mở
cuộc tiến công lớn ở Ninh Bình, Thanh Hoá…
để phá kế hoạch tiến công của ta
GV: Thủ tướng Pháp lúc bấy giờ là Lanien nói:
“ Kế hoạch Na-va chẳng những được Chính
phủ Pháp mà cả những người bạn Mĩ cùng tán
2 Nội dung: (gồm hai bước):
+ Bước một: Thu - Đông 1953 và Xuân
1954, giữ thế phòng ngự chiến lược ở miền Bắc, thực hiện tiến công chiến lược ở miền Trung và Nam Đông Dương
+ Bước hai: Từ Thu - Đông 1954,
thực hiện tiến công chiến lược ở miền Bắc, giành thắng lợi quân sự quyết định, kết thúc chiến tranh
(Slide 3)
Trang 4thành Nó cho phép hi vọng đủ mọi điều”.
GV: Trước âm mưu và hành động của Pháp
trong kế hoạch quân sự Na-va như vậy ta có
chủ trương, kế hoạch gì?
GV: Trước âm mưu mới của Pháp – Mĩ trong
cuộc chiến tranh Đông Dương, tháng 9/1953,
Bộ Chính Trị Ban chấp hành Trung ương Đảng
đã họp ở khu núi Hồng, huyện Định Hoá, tỉnh
Thái Nguyên (thuộc căn cứ địa Việt Bắc) để
bàn về chủ trương tác chiến Đông – Xuân
1953-1954
HS: Quan sát hình 52 trong SGK trang 120
+ GV giới thiệu: Trong ảnh là cảnh chủ tịch
Hồ Chí Minh, Tổng bí thư Trường Chinh và
các uỷ viên Bộ Chính trị đang bàn về kế hoạch
tác chiến Đứng từ trái qua phải là Đ/c Nguyễn
Chí Thanh, Phạm Văn Đồng, Chủ tịch Hồ Chí
Minh, Trường Chinh & Đ/c Võ Nguyên Giáp
Ở trên bàn là bản đồ quân sự Chủ tịch Hồ Chí
Minh đang cầm thước chỉ trên bản đồ Tất cả
các Đ/c khác đang chăm chú theo dõi & suy
nghĩ để đi đến quyết định phương án tác chiến
cuối cùng
? Qua theo dõi bức ảnh, em có nhận xét gì về
vai trò của chiến cuộc Đông – Xuân
1953/1954?
- Rất quan trọng
GV: Bức ảnh đã thể hiện rõ không khí khẩn
trương của cuộc kháng chiến trước tình hình
mới & tầm quan trọng của chiến cuộc Đông –
Xuân 1953/1954 đối với thắng lợi của cuộc
kháng chiến chống Pháp
HS: Theo dõi SGK trang 119-120
? Chủ trương chiến lược của ta trong Đông –
II Cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953 – 1954 và chiến dịch lịch
sử Điện Biên Phủ (27’).
1 Cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953 – 1954.
a) Chủ trương, phương hướng chiến lược của ta
Trang 5Xuân 1953-1954 là gì?
? Em hãy cho biết phương hướng chiến lược
của ta trong Đông – Xuân 1953-1954?
? Phương châm chiến lược của ta ra sao?
- Phương châm: “Tích cực, chủ động, cơ động,
linh hoạt”; “Đánh ăn chắc, đánh chắc thắng”
GV: Với chủ trương, phương hướng phương
châm chiến lược đề ra như vậy thì cuộc tiến
công chiến lược Đông – Xuân 1953-1954 diễn
ra ntn? Thầy trò chúng ta cùng chuyển sang
phần b
GV: Giới thiệu lược đồ: hình 53 “Hình thái
chiến trường trên các mặt trận Đông – Xuân
1953-1954” Thầy giáo mô phỏng lại bằng
lược đồ trên màn hình Các em chú ý vào lược
đồ trên màn hình
GV: Vậy là, để đập tan kế hoạch Na-va, ngay
từ đầu ta đã chủ trương đánh địch vào những
hướng quan trọng về chiến lược mà địch tương
đối yếu, buộc chúng phải phân tán lực lượng
đối phó, tạo điều kiện cho ta tranh thủ tiêu diệt
thật nhiều sinh lực của chúng…
GV: Sử dụng máy chiếu tường thuật “Cuộc
tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953-1954”
GV: Cuối năm 1953, bộ đội chủ lực ta di
chuyển lên Tây Bắc, giải phóng toàn tỉnh Lai
Châu (trừ ĐBP); (Các em lưu ý:ĐBP lúc bấy
giờ thuộc tỉnh Lai Châu, Bây giờ thuộc tỉnh
- Chủ trương: Giữ vững quyền chủ động đánh địch trên cả hai mặt trận chính diện và sau lưng địch
- Phương hướng: Mở các cuộc tiến công vào hướng quan trọng về chiến lược mà lực lượng địch yếu, buộc địch phải bị động phân tán lực lượng đối phó với ta
b) Cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953-1954
(Slide 4 9)
Trang 6Điện Biên) Na-va buộc phải đưa 12 tiểu đoàn
cơ động từ đồng bằng Bắc Bộ lên tăng cường
Như vậy, sau đồng bằng Bắc Bộ, ĐBP trở
thành nơi tập trung quân thứ hai của địch
GV: Cũng vào đầu tháng 12/1953, liên quân
Việt - Lào mở cuộc tiến công địch ở Trung
Lào, giải phóng toàn tỉnh Thà Khẹt, đồng thời
bao vây, uy hiếp Xê-nô Na-va tăng cường lực
lượng cho Xê-nô & Xê-nô trở thành nơi tập
trung quân thứ ba của địch
GV: Cuối tháng 1/1954, để đánh lạc hướng
phán đoán của địch, tạo điều kiện đẩy mạnh
công tác chuẩn bị cho chiến dịch ĐBP, quân ta
phối hợp với quân Pa-Thét Lào mở cuộc tiến
công địch ở Thượng Lào, giải phóng toàn tỉnh
Phong Xa-lì, mở rộng vùng giải phóng Lào Lo
sợ liên quân Việt - Lào thừa thắng đánh Luông
Pha-bang, Na-va cho tăng cường lực lượng để
Luông Pha-bang trở thành nơi tập trung quân
thứ tư của địch
GV: Để phá thế bế tắc, ngày 20 - 1 – 1954,
Na-va tập trung 20 tiểu đoàn bộ binh mở chiến
dịch Át – lăng đánh Tuy Hoà (Phú Yên), mở
rộng đánh chiếm vùng tự do Liên khu V của ta
GV: Về phía ta, vẫn giữ vững quyền chủ động
đánh địch, đầu tháng 2-1954, quân ta mở cuộc
tiến công đánh địch ở Bắc Tây Nguyên, giải
phóng toàn tỉnh Kon Tum, đồng thời bao vây
uy hiếp Plâycu Na-va buộc phải bỏ dở cuộc
tấn công Tuy Hoà để tăng cường lực lượng cho
Plâycu và Plâycu trở thành nơi tập trung quân
thứ năm của địch
GV: Như vậy: ->
? Quan sát lược đồ chiến trường Đông Dương
đầu năm 1954, em hãy rút ra nhận xét về cuộc
tiến công chiến lược Đông – Xuân 1953 –
1954 của ta?
- Ta mở các cuộc tấn công ở : Tây Bắc, Trung Lào, Thượng Lào, Tây Nguyên buộc địch phải phân tán lực lượng ra 5 nơi
Trang 7HS: Cuộc tiến công chiến lược Đông – Xuân
1953-1954 đã bước đầu làm phá sản kế hoạch
Na-va của Pháp – Mĩ
? Kế hoạch Na-va bị phá sản như thế nào?
(Quân Pháp có giữ được thế chủ động trên
chiến trường không? Chúng còn tập trung
quân tại một chỗ không?)
GV: Điểm mấu chốt của kế hoạch Na va là
giành lại thế chủ động về chiến lược trên chiến
trường Trong cuộc tiến công chiến lược Đông
– Xuân 1953 – 1954 ta chủ động đánh buộc
chúng phảI bị động để đối phó với ta; chúng
tập trung binh lực thì ta lại đánh cho chúng
phải phân tán lực lượng Điều đó chứng tỏ kế
hoạch Na – va bước đầu bị phá sản ->
GV: Phối hợp chặt chẽ với mặt trận chính diện,
phong trào chiến tranh du kích phát triển mạnh
ở vùng sau lưng địch Bộ đội ta ở Nam Bộ,
Nam Trung Bộ, Bình-Trị-Thiên, đồng bằng
Bắc Bộ cũng đẩy mạnh hoạt động đánh địch
GV: Cuộc tiến công chiến lược Đông-Xuân
1953-1954 của ta đã làm phá sản bước đầu kế
hoạch Na-va của Pháp – Mĩ, buộc quân chủ lực
của chúng phải phân tán & giam chân ở miền
rừng núi Đó cũng là thời điểm ta mở trận
quyết chiến chiến lược với chúng bằng chiến
dịch lịch sử Điện Biên Phủ Chiến dịch ĐBP
diễn ra như thế nào, chúng ta sẽ cùng nhau tìm
hiểu trong phần 2.
GV: Sử dụng máy chiếu giới thiệu: Vị trí của
Điện Biên Phủ theo Slide 10
? Pháp – Mỹ đã xây dựng cứ điểm Điện Biên
Phủ như thế nào?
(Slide 9)
-> Kế hoạch Na – va bước đầu bị phá sản
2 Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ (1954).
a) Âm mưu của Pháp - Mĩ
(Slide 10)
Trang 8GV: Đưa máy chiếu giới thiệu: “Tập đoàn cứ
điểm ĐBP”
GV: Được Mĩ giúp đỡ, Pháp xây dựng Điện
Biên Phủ thành tập đoàn cứ điểm mạnh nhất
Đông Dương, lực lượng địch ở đây lúc cao
nhất là 16.200 quân, được bố trí làm 49 cứ
điểm, chia thành 3 phân khu: phân khu Trung
tâm có sở chỉ huy và sân bay Mường Thanh,
phân khu Bắc và phân khu Nam Ngoài vũ khí
thông thường, ở Điện Biên Phủ còn trang bị
hàng rào dây thép gai dày đặc bao bọc xung
quanh các cứ điểm, súng phóng lửa, súng đại
liên, mìn, napan, máy hồng ngoại để quan sát
và bắn ban đêm Chính vì vậy, cả Pháp và Mĩ
cho rằng Điện Biên Phủ là “pháo đài bất khả
xâm phạm”, là “Máy nghiền thịt ở Đông
Dương” và là ‘ Con nhím khổng lồ ở núi rừng
Tây Bắc”
? Trước âm mưu của địch như vậy, ta đã
chuẩn bị đối phó như thế nào?
HS: Thảo luận theo bàn câu hỏi:
? Tại sao ta lại quyết tâm mở chiến dịch
ĐBP mặc dù biết đây là một tập đoàn cứ
điểm mạnh nhất Đông Dương của địch?
Vì: + Thứ nhất: ĐBP có vị trí chiến lược quan
trọng
+ Thứ hai: đánh thắng địch ở ĐBP thì có
nghĩa trên chiến trường nào ta cũng có thể
giành thắng lợi
+ Thứ ba: thắng địch ở ĐBP sẽ làm cho âm
mưu mở rộng chiến tranh xâm lược của Pháp –
Mĩ bị sụp đổ hoàn toàn, chấm dứt chiến tranh
xâm lược Đông Dương
- Xây dựng Điện Biên Phủ thành một tập đoàn cứ điểm mạnh nhất Đông Dương và quyết định giao chiến với ta tại đây
(Slide 12)
b) Kế hoạch của ta
- Quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ, tiêu diệt lực lượng địch, giải phóng vùng Tây Bắc, tạo điều kiện giải phóng Bắc Lào
Trang 9GV: Với quyết tâm như vậy, đầu tháng
12-1953, Bộ Chính trị Trung ương Đảng quyết
định mở chiến dịch ĐBP Để chuẩn bị cho
chiến dịch, ta đã huy động một lực lượng lớn
về nhân lực, vật lực
GV: Đưa Slide 13, giới thiệu về sự chuẩn bị
của ta
GV: Diễn biến chiến dịch ĐBP ra sao, thầy trò
chúng ta chuyển sang phần c
? Cho biết thời gian diễn ra & kết thúc chiến
dịch ĐBP? Chiến dịch chia làm mấy đợt?
HS:Theo dõi màn hình, GV trình bày diễn biến
chiến dịch ĐBP
? Đợt 1 quân ta tiến công vào đâu? Kết quả
ra sao?
GV: Tường thuật diễn biến chiến dịch lịch sử
ĐBP trên máy chiếu.
+ Đợt 1: (Từ ngày 13 đến ngày 17/3/1954)
Ngày 13/3/1954, quân ta nổ súng tấn công cụm
cứ điểm Him Lam Các chiến sĩ bộc phá được
lệnh tiến lên trước Địch bắn ráo riết, tuy bị
thương vong nhiều nhưng các chiến sĩ bộc phá
vẫn tiến lên phá được 4 hàng rào & một mảng
lô cốt số 1 Anh Giót đã bị thương song lô cốt
thứ ba vẫn tiếp tục nhả đạn, phụt lửa ra như
mưa Sau vài giây suy nghĩ, anh quyết định bò
lên dưới làn mưa đạn, đến tận chân tường lô
cốt số 3, rồi nhổm lên áp chặt lưng vào lỗ châu
mai Hoả lực của địch tắt hẳn, quân ta ào ạt
xông lên Nửa giờ sau, lá cờ chiến thắng của ta
phất cao trên cứ điểm Him Lam Sau khi giải
phóng Him Lam, ta tiến đánh căn cứ Độc Lập
& Bản Kéo Sau 5 ngày chiến đấu, ta đã diệt
2000 tên địch, hạ 12 máy bay, uy hiếp trực tiếp
sân bay Mường Thanh Tên tướng giặc Pi-rốt
(Slide 13)
c) Diễn biến
( Chia 3 đợt)
(Slide 14)
+ Đợt 1 (13 đến 17/3/1954), quân ta đánh phân khu phía Bắc Him Lam,Độc Lập, Bản Kéo
Trang 10chỉ huy pháo binh địch ở ĐBP phải dùng lựu
đạn tự tử
? Đợt 2 ta tấn công tiêu diệt các căn cứ nào?
GV: Đợt 2: ( Từ ngày 26/3 đến ngày 26/4), ta
tấn công vào khu đông Mường Thanh, bao
gồm các quả đồi A1, B1, C1, D2… Cuộc chiến
đấu diễn ra ác liệt Quân ta giành giật với giặc
từng tấc đất Cuối cùng, ta chiếm hầu hết các
quả đồi Riêng đồi A1, C1 mỗi bên chiếm một
nửa Đồng thời ta cũng thắt chặt vòng vây khu
trung tâm của địch
? Đợt 3 đã diễn ra như thế nào?
GV: ( Từ ngày 1//5 đến ngày 7/5), ta chiếm các
cao điểm còn lại ở phía Đông & tấn công trung
tâm Mường Thanh - Hồng Cúm Tối ngày 1/5,
quân ta xung phong bất ngờ tiêu diệt địch,
chiếm hoàn toàn đồi C1 & một số cao điểm
khác, thu hẹp phạm vi chiếm đóng của chúng ở
phía Tây Chiều 6/5 ta đào đường ngầm vào
tận đỉnh đồi A1, tiếng nổ của khối bộc phá gần
1000 kg đã phá tan điểm cao cuối cùng nguy
hiểm này Đồng thời mở đầu hiệu lệnh tổng
công kích của quân ta 17h ngày 7/5, quân ta
đánh thẳng vào trung tâm Mường Thanh Như
một cơn lốc, các chiến sĩ của đại đội Tạ Quốc
Luật vượt qua cầu Mường Thanh, theo vết xe
tăng địch mà tiến sâu vào khu trung tâm
+ Đại đội trưởng Tạ Quốc Luật cùng hai chiến
sĩ Vinh & Nhỏ xông vào hầm Đờ Ca-xtơ-ri
Đờ Ca-xtơ-ri & toàn bộ bộ chỉ huy bị bắt sống
Lá cờ Quyết chiến quyết thắng tung bay trên
nóc hầm chỉ huy của Pháp Đêm hôm đó, ta
tiêu diệt Hồng Cúm Chiến dịch ĐBP kết thúc
+ Đợt 2: Quân ta tấn công các căn cứ phía đông phân khu Trung Tâm
(Slide 15)
+ Đợt 3: Quân ta đồng loạt tấn công các cứ điểm còn lại ở phân khu trung tâm & phân khu Nam Chiều ngày 7/5, tướng Đờ Ca – xtơ - ri cùng toàn bộ Ban tham mưu của địch đầu hàng
(Slide 16)
(Slide 17)