thành ngữ _GVG huyen

Thế nào là thành ngữ:Ví dụ: Đọc hai câu ca dao sau và chú ý cụm từ màu đỏ Nước non lận đận một mình Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay Cụm từ trên, có thể thay đổi, thêm, bớt được

Giáo viên: Bùi Thị Ngọc Duyên Trường THCS Hải Xuân

TIEÁT: 48

I Thế nào là thành ngữ:

Ví dụ: Đọc hai câu ca dao sau và chú ý cụm từ màu đỏ

Nước non lận đận một mình

Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay

Cụm từ trên, có thể

thay đổi, thêm, bớt

được không ?

Em có nhận xét gì

về cấu tạo của cụm

từ trên ?

Vậy “lên thác xuống

ghềnh” có nghĩa là gì ?

*Ghi nhớ: Thành ngữ là một cụm từ cố định,

biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh

Vậy thành ngữ là gì ?

BT:Tìm những từ có thể thay thế để nghĩa của cụm từ sau không thay đổi:

* Lưu ý:

Thành ngữ có cấu tạo cố định nhưng vẫn có những

biến đổi nhất định

* Lưu ý:

Thành ngữ có cấu tạo cố định nhưng vẫn có những

biến đổi nhất định

Nước đổ lá khoai

 Nước đổ lá môn

 Nước đổ đầu vịt

Từ bài tập trên, chúng ta cần lưu ý điều gì về thành ngữ ?

Sắp xếp các câu sau vào hai bảng sao cho thích hợp: Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng;Ăn cháo đá bát; Được voi đòi tiên; Uống nước nhớ

nguồn; Có công mài sắt, có ngày nên kim;nhanh như chớp

Thành ngữ Tục ngữ

Căn cứ vào đâu mà em phân biệt được thành ngữ

với tục ngữ ?

Ăn cháo đá bát

Được voi đòi tiên

Nhanh như chớp

Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng Uống nước nhớ nguồn

Có công mài sắt, có ngày nên kim

Phản ánh một hiện

tượng nào đó trong

đời sống

Có ý khuyên răn và đúc rút những kinh nghiệm trong cuộc sống

Tìm hiểu ý nghĩa của thành ngữ trong 2 nhóm sau:

=> Hiểu theo nghĩa đen =>Hiểu theo nghĩa bóng

->hoán dụ -> nói quá -> ẩn dụ

Vậy nghĩa của thành ngữ đựơc hiểu theo những cách nào ?

Nghĩa của thành ngữ

 Bắt nguồn từ nghĩa đen

của các từ tạo nên nó

 Được hiểu thông qua phép chuyển nghĩa (ẩn du, hoán

dụ, so sánh, nói quá )

II.Sử dụng thành ngữ:

 Xác định vai trò ngữ pháp của các thành ngữ

sau:

a.Tương thân tương ái là truyền thống quý báu của người Việt Nam ta

sang

=> Chủ ngữ

=> Vị ngữ

=> phụ ngữ

Thành ngữ có thể làm chủ ngữ, vị ngữ trong câu hoặc làm phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ, cụm tính từ…

So sánh hai cách nói sau, cách nào hay hơn ?

Câu có sử dụng thành ngữ Câu không sử dụng thành ngữ

Thân em vừa trắng lại vừa tròn

với nước non Bảy nổi ba chìm

Thân em vừa trắng lại vừa tròn

Lênh đênh, trôi nổi với nước non.

Cô ấy đẹp như tiên giáng trần Cô ấy rất đẹp

=>Thành ngữ ngắn gọn, hàm súc, có tính hình tượng, tính biểu cảm cao.

III.Luyện tập:

Bài tập 1: Nhìn hình đoán thành ngữ

1

Mẹ tròn con vuông Bảy nổi ba chìm

Đội trời đạp đất

cá chậu chim lồng

Dựa vào những tranh sau kể lại câu chuyện có liên quan

Ếch ngồi đáy giếng

Bài tập 3: Điền thêm các yếu tố để hoàn chỉnh thành ngữ sau

b Mèo mèo dài đuôi

c Gà nuôi con

d Cởi xem hoa

e Bách bách thắng

f Sơn hào vị

sương

khen

trống

ngựa chiến hải

Ai nhanh hơn?

Hãy chép lại những câu thành ngữ có yếu tố

thực vật hoặc động vât

- Học thuộc ghi nhớ

- Làm các bài tập còn lại

- Viết một đoạn văn miêu tả người mà em yêu mến có sử dung thành ngữ

-Soạn :Cách làm bài văn biểu cảm về một tác phẩm văn học

Xin chân thành cảm ơn quý thầy cô và các em !