QUẦN XÃ SINH VẬT VÀ CÁC ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA QUẦN XÃ

Tiết 42:QUẦN XÃ SINH VẬT VÀ MỘT SỐ ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA QUẦN XÃ... I/ Thế nào là một quần xã?Quần xã là một tập hợp các quần thể sinh vật thuộc nhiều lồi khác nhau, cùng sống trong một

Tiết 42:

QUẦN XÃ SINH VẬT VÀ MỘT

SỐ ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA QUẦN XÃ

I/ Thế nào là một quần xã?

Quần xã là một tập hợp các quần thể sinh vật thuộc nhiều lồi khác nhau, cùng sống trong một khơng gian và thời gian nhất định Các sinh vật sống trong quần xã cĩ mối quan hệ gắn bĩ với nhau như một thể thống nhất do vậy quần xã cĩ cấu trúc tương đối ổn định.

Quần xã rừng mưa nhiệt đới

Quần thể a

Quần thể b Quần

thể c

II/ Một số đặc trưng cơ bản của quần

xã

1 Đặc trưng về thành phần loài trong quần xã:

- Số lượng loài và số cá thể của mỗi loài  mức

độ đa dạng của quần thể

Bò rừng Bison là loài chiếm ưu thế trong đồng cỏ Bắc Mỹ

- Lồi ưu thế và lồi đặc trưng.

+ Lồi ưu thế : Là lồi cĩ số lượng cá thể nhiều, sinh khối mạnh hoặc hoạt động của chúng mạnh

+ Lồi đặc trưng : Là lồi chỉ cĩ ở một quần xã nào đĩ

hoặc là lồi cĩ số lượng lớn nhiều hơn hẳn các lồi khác và

cĩ vai trị quan trọng trong quần xã so với lồi khác

Cá cóc Tam Đảo

2 Đặc trưng về phân bố cá thể trong khơng gian

- Phân bố theo chiều

thẳng đứng:thể hiện rõ

nhất ở quần xã ở rừng,

ở vườn

Rừng nhiệt đới

- Phân tầng theo chiều

ngang: gặp ở biển, sông hồ

III/ Quan hệ giữa các loài trong quần

xã sinh vật

1 Các mối quan hệ sinh thái:

-Loài có lợi Loài không được lợi

cũng không bị hại Loài bị hại

- Quan hệ hỗ trợ: gồm các mối quan hệ:

cộng sinh, hội sinh, hợp tác Các lồi đều cĩ lợi hoặc ít nhất khơng bị hại.

Quan h c ng sinh gi a cá khoang c và h i qu ệ ộ ữ ổ ả ỳ

A C ng sinh ộ B

A

+

B

Cò đậ u trên l ng voi v a an toàn v a quan sát ư ừ ừ đượ c xa

B

0

A H ỘI SINH

-A

-B

C nh tranh th c n gi a h và s t ạ ứ ă ữ ổ ư ử

+ Quan hệ đối kháng: gồm các mối quan hệ: cạnh tranh, kí sinh, ức chế cảm nhiễm và sinh vật này ăn sinh vật khác là quan hệ giữa một bên là lồi cĩ lợi và bên kia là lồi cĩ bị hại

-A

+

B

K Í SINH

Cây tầm gửi

ỨC CHẾ CẢM NHIỄM

-A

-B

X khu n sinh kháng sinh c ch vi khuẩn ạ ẩ ứ ế

-A

+

B

SINH VẬT NÀY ĂN SINH VẬT KHÁC

Nai là con mồi của sư tử

2 Hiện tượng khống chế sinh học

Khống chế sinh học là hiện tượng số lượng

cá thể của một loài bị khống chế ở một mức

nhất định, không tăng quá cao hay giảm quá

thấp do tác động của các mối quan hệ hoặc hỗ trợ hoặc đối kháng giữa các loài trong quần xã

Ví dụ: Dùng ong mắt đỏ để tiêu diệt sâu gây hại

Củng cố

 Đặc trưng về loài trong quần xã

 Nêu được thế nào là một quần xã?

 Quan hệ cơ bản giữa các loài trong quần xã

Dặn dò

Chuẩn bị bài tiếp theo để buổi học đạt hiệu quả tốt!