IV, Ưu, nhược điểm khi áp dụng Thuyết Đức trị với vai trò nhà Quản lí 1, Ưu điểm - Có thể thống nhất mục tiêu, rõ ràng - Giá trị nhận được lâu dài, đa số tiếp nhận, dễ đi vào lòng ngườ
Trang 1Bài tập Quản Trị Học
Thuyết Đức Trị Đại diện: Khổng Tử-Mạnh Tử- Tôn Tử
I, Quá trình phát triển
II, Tư tưởng cốt lõi
Quan ni m v “Đ c” và đ ệm về “Đức” và đường lối “Đức Trị” ề “Đức” và đường lối “Đức Trị” ức” và đường lối “Đức Trị” ường lối “Đức Trị” ng l i “Đ c Tr ” ối “Đức Trị” ức” và đường lối “Đức Trị” ị”
Nhân, L , Chí, Danh ễ, Chí, Danh
Kh ng ổng
T ử
- Đ cao s c m nh Nhân Nghĩa ề “Đức” và đường lối “Đức Trị” ức” và đường lối “Đức Trị” ạnh Nhân Nghĩa
- Coi tr ng dân ọng dân
- Nh hình ph t, c ẹ hình phạt, cường giáo hoá ạnh Nhân Nghĩa ường lối “Đức Trị” ng giáo hoá
Nhân Chính
M nh T ạnh Nhân Nghĩa ử
“Nhân chi s , tính b n ác” ơ, tính bản ác” ản ác”
Giáo d c-> Thi n , Đ c tr và Pháp tr ục-> Thiện , Đức trị và Pháp trị ệm về “Đức” và đường lối “Đức Trị” ức” và đường lối “Đức Trị” ị” ị”
Tôn
T ử Chính sách tr dân và m u ng ị” ẫu người cầm quyền quân tử ường lối “Đức Trị” ầm quyền quân tử i c m quy n quân t ề “Đức” và đường lối “Đức Trị” ử
Trang 2- Coi trọng quan hệ “ Chính trị - Đạo đức “, nền tảng Tam cương ( Vua-tôi, chồng-vợ , cha-con ) , Thi hành chế độ phụ quyền
- Xây dựng “ Xã hội Đại đồng” Rèn luyện đạo đức con người , có trật
tự dựa trên vị trí của mỗi thành viên
- Giáo dục “ Nhân “ : Nhân Lễ, Nhân Nghĩa, Nhân Trí, Nhân Tín, Nhân Trung, Nhân Hiếu,…
III, Phương thức thực hiện
1, Dưỡng dân : Trước tiên để có một xã hội đại đồng, một xã hội có tôn ti trật tự , thì người dân phải no đủ, phải ăn no, mặc ấm Để người dân , tập trung vào xây dựng vào vấn đề cao xa hơn như văn hoá hay nép sống, sự hiểu biết trước hết là đảm bảo về kinh tế,
2, Giáo dân: Sau đó, mới tập trung xây dựng, nếp sống, suy nghĩ, bằng cách giáo dục người dân, khai thông nhận thức của người dân
IV, Ưu, nhược điểm khi áp dụng Thuyết Đức trị với vai trò nhà Quản lí
1, Ưu điểm
- Có thể thống nhất mục tiêu, rõ ràng
- Giá trị nhận được lâu dài, đa số tiếp nhận, dễ đi vào lòng người, sâu
xa
- “ Khuyên thiện” , giảm truyền, ngăn chặn cái ác, giải quyết vấn đề ngày từ ban đầu
2, Nhược điểm
- Không đạt hiệu quả ngay, thời gian thực hiện lâu dài
- Khó đáp ứng tới tình huống quyết định hay xử lí quyết định
- Nếu có kẻ đã quyết tâm phá rối, hay môi trường sẵn sang hỗn độn thì khó lòng thành công
V, Kết luận
Trang 3Từ những tư tưởng cốt lõi, giá trị , ưu và nhược điểm, ta thấy “ Đức trị “ là thuyết vô cùng phù hợp với quản lí ngày nay Tuy nhiên, cần phải kết hợp “ Đức trị “ với “ Pháp trị để đạt hiệu quả cao nhất
HÀN PHI TỬ VÀ THUYẾT PHÁP TRỊ
I Hàn Phi Tử
quốc vốn là quý tộc nhà Chu, sau trở thành hiền sĩ của Tần Thủy Hoàng Ông là một trong những người có công lớn trong việc thống nhất Trung Quốc của vua Tần
Hàn Phi Tử được biết đến như một nhà tư tưởng lớn, là người hoàn thiện thuyết pháp trị và đưa đạo pháp lên đến đỉnh cao cũng như đưa phái pháp gia đạt đến thời kì hưng thịnh nhất của nó
Hàn Phi vốn là học trò của Tuân Tử, nhưng đã bỏ đạo Nho theo đạo Pháp Hàn Phi phủ định đức tính Nhân nghĩa của nhà Nho, tự sáng lập ra triết lý chính trị riêng, có giá trị rất đáng kể Ông từng nói: “ Thời khác thì việc phải khác, việc khác thì người phải khác.”
II Thuyết pháp trị:
Triết lý chính trị của Hàn Phi, bắt nguồn từ tư tưởng "Phú quốc cường binh" của Ngô Khởi cùng Thương Quân, hình thành một hệ thống gồm ba chủ điểm là: Pháp, Thuật và Thế
- Pháp: Hàn Phi định nghĩa cho "Pháp" có ba điểm chính:
(1) Pháp ví như tấm gương sáng có thể soi thấu tà gian; pháp ví như cán cân, tiêu biểu cho lẽ công bằng
(2) Nội dung chính yếu của pháp lệnh là Thưởng và Phạt
(3) Là pháp lệnh do cửa quan ban ra, mọi người đều phải tuân theo
Trang 4Hàn Phi Tử cho rằng bản tính con người vốn ác, nên không thể mong có thể dùng lý lẽ mà hồi tâm chuyển ý Ông từng nói : “ trên đời không có gì thân thiết hơn tình cha con Vậy mà có người sinh con trai thì nuôi, sinh con gái thì giết đi như vậy bản tính con người vốn độc ác không thể cải đổi.” Chính vì suy nghĩ đó, phủ nhận chất thiện của con người mà Hàn Phi Tử luận rằng cần phải có một hệ thống luật lệ để giữ con người không thể làm ác, để xét xử phân minh Do đó : “Pháp ví như tấm gương sáng có thể soi thấu tà gian; pháp ví như cán cân, tiêu biểu cho lẽ công bằng”
Theo Hàn Phi, nội dung chính yếu của Pháp là thưởng và phạt Sở dĩ phải nhấn mạnh vấn đề thưởng phạt, là vì có ba nguyên nhân sau đây:
Thứ nhất, người ta có tâm lý ham thưởng sợ phạt, nên áp dụng
luật thưởng phạt, là phương pháp cai trị hữu hiệu nhất
Thứ hai, nếu vua chúa để mắt nhìn, để tai nghe và dùng đầu óc suy tư thì
rất dễ bị thần thuộc a dua lừa bịp Một khi đã áp dụng luật lệ thưởng phạt, thì sẽ tránh được tệ hại đó bởi điều thưởng phạt là phán xét theo sự kiện khách quan, việc gì đáng thưởng, điều nào đáng phạt, đều được định sẵn bằng luật lệ minh bạch, khỏi bị ảnh hưởng bởi tình cảm chủ quan
Cuối cùng trong pháp của Hàn Phi Tử, điều cần thiết là phải có một
cơ quan công quyền thi hành luật pháp một cách nghiêm túc và công minh, nghiêm khắc và thống nhất Chính vì thế: “Là pháp lệnh do cửa quan ban ra, mọi người đều phải tuân theo.”
- Thuật:
Là cái dấu ở trong lòng, để nắm giữ quyền thần, pháp luật là công khai mà “thuật” thì không muốn cho người khác thấy Đã là đế vương thì phải có các thủ thuật để hiểu rõ bản chất của quần thần, dân chúng để có
Trang 5thể thấu hiểu rõ phải trái, thị phi từ đó đưa ra hình phạt đúng đắn Cùng với đó, “thuật” là phương tiện để củng cố, bổ nhiệm, miễn nhiệm trong tổ chức, tuyển chọn chức vụ quan trọng…
- Thế:
Là địa vị, là thế lực, là quyền uy của người cầm đầu chính thể Hàn Phi Tử đề cao Tôn – Quân – Quyền tức là độc tôn quyền của vua, mọi người phải tuân phục quyền của ông vua Vua phải giữ cho mình một cái quyền thế và ranh giới rõ ràng tránh các quan tiếm quyền Hàn Phi Tử cũng đề cập đến “khi làm kẻ thuộc hạ mà giáo dục dân chúng không nghe, nhưng đến khi quay mặt về hướng nam làm vương thiên hạ thì lệnh ban ra được thi hành điều ngăn cấm bắt người ta thôi, do đó tài giỏi khôn ngoan không đủ để làm dân chúng phục theo mà cái “thế” và địa vị đủ làm cho người hiền giả cũng phải khuất phục vậy” Như vậy, cái quyền
uy thế mạnh này thay được cả hiền nhân
III Những ưu, nhược điểm khi bản thân tôi là một nhà quản lý và
chỉ cố chấp áp dụng duy nhất thuyết pháp trị:
1 Ưu điểm:
quản lý của mình do mọi quyết định thưởng – phạt đều có luật định rõ ràng, cứ chiếu theo để thực thi
phạt, không muốn bị tổn hại đến bản thân vì thế chấp hành cũng như hoàn thiện công việc để trách bị phạt và mong đợi được thưởng công
Trang 6- Đối với việc sử dụng pháp trị nhà quản lý có được quyền uy, địa thế nhất định đối với nhân viên bên dưới vì thế dễ dàng có được tiếng nói
uy lực ngay
2 Nhược điểm:
bản thân trở nên cứng nhắc không thúc đẩy được sự sáng tạo của nhân viên của mình
mình, hành xử không cảm xúc, không được lòng người dưới, khó có được tâm phúc mà thường bị chống đối ngấm ngầm Kẻ dưới tuân thủ
vì pháp chế nên không làm việc hết mình mà chỉ làm việc vừa đủ
pháp trị dễ khuyến nhà lãnh đạo trở lên tự phụ và không tiếp nhận ý kiến từ người xung quanh