Dự án nâng cấp cải tạo hệ thống kỹ thuật trường đại học Kinh tế Quốc dân

Dự án nâng cấp cải tạo hệ thống kỹ thuật trường đại học Kinh tế Quốc dân

Lời giới thiệu

Trong công cuộc hội nhập và hiện đại hoá hiện nay, để nâng cao tínhcạnh tranh với các công ty trong nớc và các công ty nớc ngoài, các công tyxây dựng phải xây dựng cho mình một thơng hiệu tốt Với việc áp dụng tiêuchuẩn ISO 9000 vào việc quản lý chất lợng công trình sẽ tạo uy tín chocông trình mà công ty ấy thực hiện Để áp dụng có hiệu quả hệ thống tiêuchuẩn này, các công ty phải xây dựng cho mình hệ thống quản lý chất lợngtrong hoạt động sản xuất cũng nh trong quản lý của công ty

Với quy mô dự án nâng cấp cải tạo hệ thống kĩ thuật trờng đại

học Kinh tế Quốc dân nhỏ, lẻ việc áp dụng hệ thống tiêu chuẩn ISO 9000

vào công tác quản lý chất lợng công trình gặp nhiều khó khăn Trong nộidung tài liệu này gồm các nội dung chính sau đây:

A Hệ thống quản lý chất lợng theo ISO 9000

B Công tác quản lý chất lợng công trình

C Giới thiệu về dự án và việc áp dụng hệ thống QLCL trong dự án

vA.HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THEO MÔ HÌNH

và nguồn lực phù hợp, trên cơ sở này xây dựng một hệ thống quản lý cóhiệu quả và hiệu lực Hệ thống này phải xuất phát từ quan điểm hệ thống,đồng bộ, giúp doanh nghiệp liên tục cải tiến chất lượng, thỏa mãn kháchhàng và những bên có liên quan

Hệ thống quản lý chất lượng là một tập hợp các yếu tố có liên quan

và tương tác để lập chính sách và mục tiêu chất lượng và đạt được các mục tiêu đó

Hệ thống QLCL giúp các doanh nghiệp phân tích yêu cầu của kháchhàng, xác định các quá trình sản sinh ra sản phẩm được khách hàng chấpnhận và duy trì được các quá trình đó trong điều kiện được kiểm soát Hệthống QLCL có thể dùng làm cơ sở cho các hoạt động cải tiến chất lượngliên tục, ngày càng thoả mãn hơn các yêu cầu của khách hàng và các bênliên quan Hệ thống QLCL hài hoà mọi nỗ lực của doanh nghiệp, hướngtoàn bộ nỗ lực của doanh nghiệp để thực hiện mục tiêu chung đã đặt ra Đóchính là phương pháp hệ thống của quản lý

Lưu ý rằng các yêu cầu của hệ thống QLCL khác với yêu cầu đối vớisản phẩm Các yêu cầu của hệ thống QLCL mang tính chung nhất, có thể

áp dụng cho mọi loại hình tổ chức Tiêu chuẩn ISO 9001 mà ta nghiên cứudưới đây chỉ đưa ra các yêu cầu của hệ thống QLCL, không qui định cácyêu cầu cho sản phẩm; nó chỉ bổ sung, nhưng không thay thế được cho cácyêu cầu về sản phẩm Các yêu cầu đối với sản phẩm có thể qui định bởi

khách hàng hay chính doanh nghiệp, dựa trên các yêu cầu của khách hànghay bởi các chế định Các yêu cầu đối với sản phẩm và, trong một sốtrường hợp, các quá trình gắn với chúng có thể qui định trong các tài liệunhư qui định kỹ thuật, tiêu chuẩn cho sản phẩm, tiêu chuẩn quá trình, cácthoả thuận ghi trong các hợp đồng hay các yêu cầu pháp chế

b.Vai trò của hệ thống văn bản

Để tạo thuận lợi cho quá trình thực hiện áp dụng, hệ thống QLCLcần được thể hiện dưới dạng văn bản Trước hết cần thống nhất quan điểmrằng việc xây dựng và áp dụng hệ thống văn bản là một hoạt động gia tănggiá trị Hệ thống văn bản thích hợp sẽ giúp xí nghiệp:

- Đạt chất lượng sản phẩm yêu cầu và cải tiến chất lượng;

- Huấn luyện đào tạo

- Đảm bảo lặp lại được công việc và xác định nguồn gốc

- Đánh giá hiệu lực của hệ thống;

- Cung cấp bằng chứng khách quan;

Trong quá trình đánh giá, xem xét, hệ thống văn bản là bằng chứngkhách quan rằng các quá trình đã được xác định và các thủ tục đã đượckiểm soát

Hệ thống văn bản hỗ trợ cho cải tiến chất lượng theo nghĩa giúpngười quản lý hiểu được mọi việc được tiến hành như thế nào và xác địnhđược chất lượng của việc thực hiện Chỉ khi đó ta mới xác định được hiệuquả của những thay đổi, cải tiến Ngoài ra, nếu xét thấy việc cải tiến là cóhiệu quả thực sự, thì bước tiếp theo phải là tiêu chuẩn hoá chúng thành cácqui định Điều này sẽ giúp doanh nghiệp duy trì được những cải tiến đã đề ra

Các loại tài liệu được sử dụng trong hệ thống quản lý chất lượng bao gồm:

- Tài liệu cung cấp thông tin nhất quán, cả trong nội bộ và với bênngoài về hệ thống quản lý chất lượng của tổ chức; những tài liệu này đượcgọi là sổ tay chất lượng

- Tài liệu mô tả cách thức áp dụng hệ thống quản lý chất lượng chomột sản phẩm, dự án hay hợp đồng cụ thể; những tài liệu này được gọi là

kế hoạch chất lượng

- Tài liệu cung cấp thông tin nhất quán về cách thức tiến hành cáchoạt động; những tài liệu này được gọi là các thủ tục/qui định/quitrình/hướng dẫn

- Tài liệu cung cấp bằng chứng khách quan về việc thực hiện cáchoạt động hay kết quả đạt được; tài liệu này là các hồ sơ

Một vấn đề đặt ra là mức độ "văn bản hoá" như thế nào cho thíchhợp với tình hình cụ thể của tổ chức, như qui mô và loại hình của tổ chức,

sự phức tạp và mối quan hệ tương tác giữa các quá trình, tính phức tạp củasản phẩm, yêu cầu của khách hàng và yêu cầu pháp chế được áp dụng, trình

độ, kỹ năng của nhân viên, và mức độ cần thiết để thể hiện việc thực hiệncác yêu cầu của hệ thống QLCL Nếu không lưu ý đến điểm này, có thể rơivào một trong hai trạng thái: hoặc quá nhiều văn bản dẫn tới quan liêu giấy

tờ, hoặc không đủ văn bản hướng dẫn, áp dụng dẫn đến tình trạng lộn xộnthiếu thống nhất

c.Hệ thống QLCL và mạng lưới quá trình

Quá trình có thể được định nghĩa là một hệ thống các hoạt động sửdụng các nguồn lực để biến các đầu vào thành đầu ra Do sự biến đổi trongquá trình, giá trị của sản phẩm nói chung được gia tăng Mỗi quá trình đềuphải huy động con người và/hay các nguồn lực khác theo một cách nào đó

Ví dụ, đầu ra có thể là một giấy báo giá, phần mềm máy tính, dịch vụ dulịch, bán thành phẩm hay thành phẩm thuộc loại bất kỳ Đối với đầu vào,sản phẩm trung gian và đầu ra, có thể tiến hành các phép đo

Quản lý chất lượng được thực hiện bằng việc quản lý các quá trìnhtrong doanh nghiệp Cần phải quản lý quá trình theo hai khía cạnh:

- Cơ cấu và vận hành của quá trình, là nơi lưu thông dòng SP haythông tin;

- Chất lượng của sản phẩm hay thông tin lưu thông trong cơ cấu đó Mọi doanh nghiệp đều phải thực hiện hoạt động gia tăng giá trị vớikhá nhiều các chức năng, như thiết kế, cung ứng, kinh doanh, sản xuất, kếtoán, quản trị hành chính, đảm bảo chất lượng, kiểm soát chi phí, giao hàng Các hoạt động này được thực hiện nhờ một mạng lưới các quá trình Cấutrúc của mạng lưới này nói chung không phải chỉ đơn giản là một dòng liêntiếp mà là một hệ thống kết nối theo kiểu mạng nhện Giữa các quá trình lại

có các mối quan hệ, các điểm tương giao

Mỗi doanh nghiệp cần xác định, tổ chức và duy trì mạng lưới cácquá trình và những chỗ tương giao của chúng Chính qua mạng lưới quátrình này mà doanh nghiệp tạo ra, cải tiến và cung cấp chất lượng ổn địnhcho khách hàng Đó chính là nền tảng của bộ tiêu chuẩn ISO 9000 Giữa hệthống QLCL và mạng lưới quá trình trong xí nghiệp có mối liên quan chặtchẽ thể hiện qua các nội dung sau:

Hệ thống QLCL được tiến hành nhờ các quá trình, các quá trình nàytồn tại cả bên trong và xuyên ngang các bộ phận chức năng Để hệ thốngQLCL có hiệu lực, cần xác định và triển khai áp dụng một cách nhất quáncác quá trình và trách nhiệm, quyền hạn, thủ tục và nguồn lực kèm theo.Một hệ thống không phải là một phép cộng của các quá trình, hệ thốngQLCL phải phối hợp và làm tương thích các quá trình, và xác định các nơitương giao

Để xem xét tính hiệu lực và hiệu quả của một hệ thống QLCL, người

ta thường đặt ra các câu hỏi sau đối với mỗi quá trình thuộc hệ thống đó:

- Các quá trình đã được xác định và có các thủ tục dạng văn bản đểđiều hành, quản lý các quá trình đó ?

- Các quá trình có được triển khai đầy đủ và được thực hiện như đãnêu trong văn bản?

- Các quá trình này có đem lại các kết quả như mong đợi ?

2 Bộ Tiêu Chuẩn ISO 9000

Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 do Tổ chức Quốc tế về Tiêu chuẩn hóa(ISO) ban hành lần đầu năm 1987 nhằm mục đích đưa ra một mô hình đượcchấp nhận ở mức độ quốc tế về hệ thống đảm bảo chất lượng và có thể ápdụng rộng rãi trong các lĩnh vực sản xuất kinh doanh và dịch vụ

ISO 9000 là sự kế thừa của các tiêu chuẩn đã tồn tại và được sử dụngrộng rãi, trước tiên là trong lĩnh vực quốc phòng như tiêu chuẩn quốcphòng của Mỹ (MIL-Q-9058A), của khối NATO (AQQP1) Năm 1979,Viện Tiêu chuẩn Anh (BSI) đã ban hành tiêu chuẩn BS 5750 về đảm bảochất lượng, sử dụng trong dân sự Để phục vụ cho nhu cầu giao lưu thươngmại quốc tế, Tổ chức Tiêu chuẩn hoá Quốc tế ISO đã thành lập ban Kỹthuật TC 176 để soạn thảo bộ tiêu chuẩn về quản lý chất lượng Những tiêuchuẩn đầu tiên của bộ tiêu chuẩn này được ban hành năm 1987 và đượcsoát xét lần đầu tiên năm 1994

ISO 9000 đề cập đến các lĩnh vực chủ yếu trong quản lý chất lượngnhư chính sách chất lượng, thiết kế triển khai sản phẩm và quá trình cungứng, kiểm soát quá trình, bao gói, phân phối, dịch vụ sau khi bán, xem xétđánh giá nội bộ, kiểm soát tài liệu, đào tạo ISO 9000 là tập hợp các kinhnghiệm QLCL tốt nhất đã được thực thi trong nhiều quốc gia và khu vực vàđược chấp nhận thành tiêu chuẩn quốc gia của nhiều nước

Tại sao chọn ISO 9000?

 Áp lực từ thị trường:

o Khách hàng của Doanh nghiệp yêu cầu,

o Cơ quan quản lý nhà nước yêu cầu,

o Cải tiến hiệu quả hoạt động để tạo và duy trì lợi thế cạnh tranh,

 Các nhân viên được đào tạo tốt hơn,

 Nâng cao tinh thân nhân viên nhờ sự hiểu rõ đóng góp vớimục tiêu chất lượng, đào tạo thích hợp, trao đổi thông tin hiệu quả và sựlãnh đạo,

 Khuyến khích sự cởi mở trong tiếp cận các vấn đề chất lượng,nhờ đó khả năng lặp lại ít hơn,

 Tạo cơ sở cho hoạt động chứng nhận, công nhận và thừa nhận:

 Được sự đảm bảo của bên thứ ba,

 Vượt qua rào cản kỹ thuật trong thương mại,

 Cơ hội cho quảng cáo, quảng bá

Các bước thực hiện ISO 9000?

1 Các bước tiến hành công tác quản lý chất lượng

- Tăng cường công tác giám sát của Ban với các công trường xâydựng, đôn đốc tiến độ thi công, thúc đẩy công tác tư vấn giám sát Cáccông trình phải có cán bộ kỹ thuật của ban theo dõi

- Tham gia đánh giá chất lượng vật liệu xây dựng trước khi đưa vàocông trường

- Tăng cường công tác kiểm tra và hậu kiểm chất lượng vật liệu, cấukiện các bộ phận công trình trước khi tiến hành nghiệm thu từng giai đoạn

- Tăng cường công tác tiếp cận thông tin về các nhà thầu đơn vị tưvấn giám sát từ đó tìm đối tác thích hợp

- Kết hợp với các đơn vị sử dụng tham gia quản lý chất lượng cáccông trình nhất là công trình sửa chửa và nâng cấp

- Nâng cao trình độ giám sát cho các thành viên trong Ban thôngqua các lớp tập huấn của tỉnh hoặc cơ quan chuyên ngành tổ chức Thườngxuyên cập nhật các tiêu chuẩn quy phạm chuyên ngành trong công tác giámsát và nghiệm thu công trình

2 Giám sát tiến độ và phương tiện thi công

Cần có hợp đồng với các nội dung chi tiết đối với các nhà thầu, đòihỏi các nhà thầu cung cấp tiến độ thi công cụ thể và chi tiết Tăng cườngkiểm tra chức năng các phương tiện thi công theo hợp đồng trước khi đưavào công trường Tổ chức nghiệm thu công trình theo từng đợt, từng giaiđoạn, và hoàn thành công trình

3 Việc thực hiện quản lý chất lượng xây dựng công trình trong thành phố

Nghị định số 2/2006/NÐ-CP ngày 5/1/2006 của Chính phủ ban hànhQuy chế khu đô thị mới quy định việc quản lý chất lượng xây dựng côngtrình trong khu đô thị mới được thực hiện như sau:

- Chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm về chất lượng các công trình xâydựng thuộc dự án của mình theo quy định của pháp luật về xây dựng

- Việc quản lý chất lượng công trình xây dựng trong khu đô thị mớithực hiện theo quy định của pháp luật về quản lý chất lượng công trình xây dựng

- Ðối với các công trình có chuyển giao như: Công trình hạ tầng kỹthuật, hạ tầng xã hội và công trình khác phải được nghiệm thu trước khichuyển giao Khi chuyển giao, chủ đầu tư phải giao đầy đủ hồ sơ quản lýchất lượng công trình cho bên nhận chuyển giao Trường hợp khi thực hiện

dự án đã xác định được bên nhận chuyển giao thì bên nhận chuyển giaođược tham gia quản lý chất lượng và nghiệm thu công trình trong giai đoạn

xây dựng đến hoàn thành bàn giao đưa vào sử dụng Chủ đầu tư có tráchnhiệm bảo hành công trình và bên nhận chuyển giao có trách nhiệm thựchiện bảo trì công trình theo quy định

- Ðối với công trình nhà chung cư và nhà ở được xây dựng để bán,phải được kiểm tra và chứng nhận sự phù hợp về chất lượng công trình xâydựng trước khi đưa vào kinh doanh, khai thác, sử dụng theo quy định củapháp luật về quản lý chất lượng công trình xây dựng Bên bán trích sao vàgiao cho bên mua giấy chứng nhận sự phù hợp về chất lượng công trìnhxây dựng, các bản vẽ hoàn công có liên quan và thực hiện bảo hành vớithời gian không ít hơn 12 tháng đối với phần công trình được bán

3 Xây dựng đội ngũ cán bộ công chức trong cơ quan QLNN về CLCTXD

Để thực hiện được những yêu cầu mới trong công tác QLNN vềCLCTXD cần có con người đó là đội ngũ công chức Vì vậy cần có nhữnggiải pháp đổi mới và đưa vào nề nếp việc thực hiện quy chế tuyển chọncông chức, quy chế định kỳ kiểm tra đánh giá chất lượng cán bộ, côngchức, kịp thời thay thế những cán bộ, công chức yếu kém, thoái hoá Trong

bộ máy hành chính của cơ quan QLNN về CLCTXD trong cả nước hiệnnay, phần lớn cán bộ, công chức chưa được đào tạo kỹ và sâu theo côngviệc thực tế đảm nhận, mà mới được học tập, bồi dưỡng về đường lối,chính sách, kiến thức chung về QLNN, quản lý kinh tế Nhiều công chứckhông chịu học tập, cập nhật kiến thức nên trì trệ, bảo thủ, làm việc vớinăng suất thấp, hiệu quả thấp và rất ít có công chức giỏi

Để có đội ngũ cán bộ, công chức Nhà nước đáp ứng yêu cầu nângcao hiệu lực và hiệu quả hoạt động của bộ máy Nhà nước, văn kiện Đại hội

IX đề ra các nhiệm vụ: "Xây dựng đội ngũ cán bộ công chức trong sạch cónăng lực Hoàn thiện chế độ công vụ, quy chế cán bộ, công chức, coi trọng

cả năng lực và đạo đức" Trong lĩnh vực QLNN về CLCTXD, nội dung nàycần đạt được các yêu cầu sau:

- Tách các công việc mà hiện nay các cơ quan QLNN về CLCTXDđang làm như: công việc thẩm tra thiết kế, thẩm tra dự toán, kiểm tra chấtlượng chi tiết của vật liệu, kiểm tra chất lượng kết cấu hay công trình rakhỏi chức năng QLNN của cơ quan Tổ chức lại lực lượng này dưới dạngcác đơn vị thực hiện dịch vụ công tự hạch toán như Trung tâm kiểm định,Trung tâm tư vấn Các pháp nhân này sẽ là công cụ để hỗ trợ các Sở thựchiện chức năng QLNN về CLCTXD trên địa bàn.

- Lực lượng cán bộ, công chức hành chính của bộ máy phải được bồidưỡng những kiến thức mới về QLNN và tổ chức sát hạch Ai không thoảmãn các tiêu chuẩn thì chuyển sang lĩnh vực khác Việc bổ nhiệm ngườiphụ trách các cơ quan QLNN về CLCTXD ở dịa phương cần hình thành cơchế thi tuyển

- Xây dựng nội dung và chương trình đào tạo, bồi dưỡng bắt buộcđối với đội ngũ công chức làm nhiệm vụ QLNN về chất lượng công trìnhxây dựng, chương trình cập nhật kiến thức và các chuẩn mực định lượng vềnăng lực để mỗi người tự đánh giá mình và nhận xét về người khác

- Thực hiện biện pháp quản lý công chức trong hệ thống bằng việcứng dụng công nghệ thông tin Thiết lập và triển khai kết nối kênh riêng vềQLCLCTXD trong mạng diện rộng của Chính phủ để phấn đấu đến năm

2006 các hoạt động QLNN về CLCTXD có thể thực hiện thông qua mạng

và sẵn sàng tham gia ASEAN điện tử trong lĩnh vực này Trong xu thế hoá toàn cầu nền kinh tế, Đảng ta nhấn mạnh quan điểm độclập, tự chủ và chủ động hội nhập kinh tế quốc tế Muốn đạt được mục tiêu

đó, trước hết chúng ta phải nhìn lại chính mình để chọn lộ trình phù hợptiếp cận thông lệ, tập quán quốc té trong nhiều lĩnh vực, trong đó có lĩnhvực QLCLCTXD Sự minh chứng quan trọng nhất trong hội nhập là cáccông trình xây dựng được hoàn thành phải có chất lượng cao Muốn vậycông tác QLNN về CLCTXD phải ngày càng được kiện toàn, nâng caohiệu quả hoạt động

Vai trò tổ chức tư vấn giám sát trong quản lý chất lượng công trìnhxây dựng

Phần lớn công trình xây dựng là sản phẩm có đầu tư lớn, thời gianxây dựng và sử dụng lâu dài, liên quan đến nhiều ngành khoa học kỹ thuật,mặt khác lại có ảnh hưởng lớn đến nền kinh tế xã hội, an ninh của đất nước.Công tác xây dựng công trình phải đạt được 3 yếu tố: Tiến độ, giá thành,chất lượng Cả 3 yếu tố đó đều có liên quan mật thiết với nhau và hiểu theonghĩa rộng thì cũng chính là chất lượng của xây dựng

Muốn có chất lượng, điều kiện quyết định là người trực tiếp làm rasản phẩm; đó là công nhân, cán bộ kỹ thuật, kỹ sư phải có nhiệt tình laođộng, hiểu biết kỹ thuật nghề nghiệp, luôn luôn chú ý làm tốt ngay từ đầu ởtất cả mọi khâu, thấy sai phải sửa chữa nhanh chóng và triệt để Mặt kháccông tác giám sát tức là công tác kiểm tra đôn đốc, chỉ đạo và đánh giácông việc của những người tham gia công trình có tác dụng phòng ngừacũng rất cần thiết Nó lấy hoạt động của hạng mục công trình làm đốitượng, lấy pháp luật, quy định chính sách và tiêu chuẩn kỹ thuật có liênquan, văn bản hợp đồng công trình làm chỗ dựa, lấy nâng cao hiệu quả xâydựng làm mục đích

Công tác giám sát phải quán triệt ngay từ khâu chuẩn bị (như điều trakhảo sát lập dự án), thực hiện dự án (lập thiết kế, tổng dự toán, đấu thầu,quản lý công trình, quản lý hợp đồng), đưa công trình vào sử dụng (bảo trì).Trước kia, việc giám sát xây dựng thường do các cơ quan Nhà nước làm(Cục, Vụ, Sở, Phòng, Ban kiến thiết cơ bản, Ban quản lý công trình) Từkhi nước ta phát triển theo nền kinh tế hàng hoá theo cơ chế thị trường,công tác giám sát trực tiếp dần dần chuyển cho các tổ chức (Công ty, Xínghiệp, trung tâm) tư vấn đảm nhiệm Bên cạnh đó các cơ quan Chính phủ(Trung ương, địa phương) dần dần đảm nhiệm công tác quản lý nhà nướctức giám sát nhà nước Việc giám sát do các xí nghiệp, công ty làm cònđược gọi là giám sát xã hội - được thực hiện theo các hợp đồng với Chủ

đầu tư, cơ quan nhà nước theo cơ chế thị trường Vai trò của các tổ chức tưvấn (trong đó có nhiệm vụ tư vấn giám sát) được Luật Xây dựng, các Nghịđịnh, Thông tư, Quyết định của Chính phủ, các Bộ, UBND tỉnh xác nhận,quy định cụ thể vừa tạo điều kiện cho các tổ chức đó hoạt động vừa quytrách nhiệm đòi hỏi phải làm tốt nhiệm vụ được giao Việc sử dụng các tổchức tư vấn làm công tác giám sát thay thế cho các tổ chức của Nhà nước -tuy rằng có nơi, có thời kỳ, có vụ việc còn do có cơ quan nhà nước làm - đãđược Trung ương cũng như địa phương quan tâm Gần 20 năm qua côngtác tư vấn giám sát đã được làm quen dần với các thông lệ quốc tế và trởthành một lĩnh vực có tác dụng quan trọng trong việc quản lý chất lượng.Tuy vậy còn tồn tại nhiều vấn đề trong quan điểm, trong cách tiến hành,cách đánh giá cần bàn bạc để rút kinh nghiệm ngày càng tốt hơn

1 Vai trò đích thực của tư vấn giám sát Các loại giám sát xây dựng

Trong thực tế sản xuất các cơ quan có trách nhiệm, các cơ quan thông tinbáo chí mỗi khi có sai sót, sự cố trong xây dựng thường tìm ngay đến ngườigiám sát và hầu như quy trách nhiệm chính cho họ Ở nhiều trường hợpđiều đó đúng nhưng cũng có nhiều trường hợp không thật chính xác Việcquy trách nhiệm không đúng dễ dẫn đến không tìm đúng nguyên nhân đểtìm cách khắc phục Ví dụ trong công tác thẩm định thiết kế (một loại giámsát) không yêu cầu người giám sát phân tích lại toàn bộ như nhà thiết kế màchỉ cần đi vào 4 điểm theo quy định Nhà thiết kế phải chịu trách nhiệm vềchất lượng của thiết kế Trong giai đoạn thì người giám sát của chủ đầu tưchỉ di sâu vào các khâu chính đã thống nhất với chủ đầu tư chứ không thểtheo sát từng khâu thi công Đó phải là công việc của giám sát của nhà thicông có điều kiện đi sát hiện trường theo dõi trực tiếp người công nhân, laođộng Chính những người đó phải nghiệm thu trước theo quy định rồi mớichuyển cho giám sát của chủ đầu tư Ta thường quên vai trò của loại giámsát viên của bên thi công khiến họ thường ỷ lại vào giám sát của chủ đầu tưthậm chí có khi làm chưa xong đã mời giám sát của chủ đầu tư nghiệm thu

Vấn đề giám sát tác giả chủ yếu là để xử lý khi có yêu cầu thay đổi thiết kếchứ không chịu trách nhiệm về việc thi công phải làm đúng theo thiết kế.Cần tránh tình trạng xem giám sát tác giả như là một giám sát của chủ đầu

tư, hoặc yêu cầu thiết kế thay đổi thiết kế một cách tuỳ tiện Có phân địnhtrách nhiệm rõ ràng như vậy mới tránh tình trạng ỷ lại, dựa dẫm vào nhau,khi xẩy ra vấn đề không biết quy kết cho ai

2 Việc sử dụng tổ chức tư vấn giám sát

Luật Xây dựng (Điều 4) cho phép: Chủ đầu tư thuê tổ chức tư vấnquản lý dự án (trong đó có công tác giám sát) hoặc tự mình trực tiếp quản

lý dự án (bao gồm công tác giám sát) Trong thực tế chủ đầu tư thườngmuốn tự mình trực tiếp quản lý lấy dự án, việc này dễ dẫn đến việc giámsát thường không khách quan Tốt nhất là nên thuê tổ chức tư vấn giám sátnhư ở các nước trên thế giới Các tổ chức tư vấn do được chuyên môn hoá

có điều kiện nâng cao trình độ, tiếp thu công nghệ mới sẽ làm tốt hơnnhiệm vụ giám sát khác với các cán bộ kiêm nhiệm ở các Ban quản lý củaChủ đầu tư

nhiệm của giám sát viên, tránh các trường hợp bỏ sót việc như không cómặt để kiểm tra trước khi thi công các phần ẩn dấu chẳng hạn hoặc giảiquyết quá phạm vi quyền hạn cho phép như tự ý giải quyết về mặt kỹ thuậthoặc giảm bớt khối lượng công việc cho phía thi công.

Trong khâu thực hiện cũng cần phân biệt giữa nhiệm vụ giám sát nóichung của tổ chức tư vấn với nhiệm vụ cử cán bộ (kỹ sư, cán bộ kỹ thuật)bám sát công trường hàng ngày - kiểu kỹ sư thường trú Nếu chủ đầu tư cần

kỹ sư thường trú ở thời điểm nào, ở công đoạn nào cần bàn bạc kỹ và cóvăn bản ký với tổ chức tư vấn Kỹ sư thường trú sẽ ở lại hiện trường theodõi sát sao nhiệm vụ công trình Tuy vậy không phải ở đâu, bao giờ kỹ sưthường trú đều phải có mặt Đo đó cần có văn bản thoả thuận với bên chủđầu tư Chủ đầu tư phải tạo điều kiện cho họ làm việc (nhà ở, nơi làm việc,các phương tiện đi lại), thông tin (điện thoại, fax, email), có tài liệu cầnthiết liên quan đến công trình (như đặc trưng kỹ thuật, tiêu chuẩn) Họ cầnđược xem xét để trả thêm một số phụ cấp như xa gia đình, làm thêm

4 Áp dụng ISO 9000 trong công tác quản lý chất lượng

Bản thân tổ chức tư vấn cần xây dựng hệ thống quản lý chất lượngtheo ISO 9000 - 2000 cho đơn vị mình, quán triệt đến tường người, từng bộphận Đối với mỗi dự án cần phải làm kế hoạch chất lượng của dự án đótheo ISO 9000-2000 Tiến tới các tổ chức tư vấn cần phải nghiên cứu xâydựng hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14000 Đây là một yêu cầu cấpbách của thế giới, đối với ta lại càng cần thiết khi hội nhập quốc tế

5 Nghiên cứu việc giao cho các công ty tư vấn đã trúng thầu thiết kế được tiếp tục làm công tác giám sát

Kinh nghiệm thế giới cho thấy khi người giám sát vừa là người thiết

kế sẽ nắm vấn đề rất nhanh, phát hiện sớm các sai sót, giúp đỡ được nhiềucho chủ đầu tư và bên nhà thầu xây dựng

6 Tổ chức tư vấn giám sát phấn đấu bảo đảm tính độc lập, khách quan

và trong sạch không tham gia móc ngoặc, thông đồng với chủ đầu tư hoặc bên thi công.

Cần giáo dục, xem đó là một hành động vi phạm đạo đức hành nghề,đưa đến tổn thất cho cộng đồng, cho tổ chức tư vấn và cả người giám sát.Sau này các tổ chức có thẩm quyền của Nhà nước, của các tổ chức phichính phủ sẽ tiến hành ghi sổ đen cho những tổ chức, người vi phạm tiếntới loại trừ ra, không giao việc

7 Muốn giúp đỡ các tổ chức tư vấn giám sát quản lý chất lượng cần nghiên

cứu nâng thêm chi phí giám sát, thanh toán đầy đủ kịp thời các chi phí chocác tổ chức, tránh tình trạng dây dưa chiếm dụng như hiện nay thường gặp

Quản lý chất lượng công trình xây dựng: Phải bắt đầu từ con người Mặc dù thời gian qua các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến vấn đề quản lý chất lượng công trình xây dựng đã được ban hành khá đầy đủ, nhưng thực tế vẫn còn những trường hợp công trình kém chất lượng, để xảy ra sự cố

Một trong những nguyên nhân mà hội thảo “Quản lý chất lượng côngtrình xây dựng - Thực trạng và giải pháp” vừa được Tổng hội Xây dựngViệt Nam tổ chức cuối tuần trước tại Hà Nội, chỉ ra là trình độ, năng lựcquản lý của các chủ thể trực tiếp tham gia xây dựng công trình còn yếu,công tác quản lý vấn đề này ở nhiều địa phương còn buông lỏng, chồng chéo

Cần nâng cao năng lực của các chủ thể tham gia xây dựng công trình

“Chất lượng công trình sẽ xây dựng phụ thuộc rất nhiều vào phương án lựachọn ban đầu trong quá trình lập dự án đầu tư” - ông Phạm Quốc Tuấn, VụKết cấu hạ tầng (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) đã đưa ra ý kiến như vậy khi đềcập đến CLCTXD trong giai đoạn lập dự án đầu tư và lựa chọn nhà thầu.Theo ông Tuấn, chất lượng công tác tư vấn ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quảđầu tư, một sai sót nhỏ của tư vấn chuẩn bị đầu tư cũng có thể dẫn đến