Phương pháp nghiên cứu phả hệ là phương pháp nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất định, trên những người thuộc cùng một dòng họ, qua nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truy
Trang 2Chương v. DI TRUYỀN HỌC NGƯỜI
Trang 3Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
Phả hệ là gì?
Giải thích các kí hiệu:
I.Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
Dựa vào thông tin SGK và trả lời câu hỏi:
Phả là sự ghi chép, hệ là các thế hệ, phả hệ là bản ghi chép các thế hệ.
3 ; 4 ; 5 ; 6
;
NỮ TÓC THẲNG
NAM TÓC THẲNG
NỮ TÓC QUĂN NAM TÓC QUĂN
KẾT HÔN
Tại sao người ta dùng 4 kí hiệu biểu thị sự kết hôn giữa hai người khác nhau về một tính trạng ?
+ Cùng trạng thái
;
+ 2 trạng thái đối lập
;
Trang 4F 1
F2
I.Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
Ví dụ 1:
Mắt nâu là tính trang trội
Sự di truyền tính trạng màu mắt không liên quan tới giới tính.
Vì ở F2 tính trạng mắt nâu và mắt đen biểu hiện cả ở nam và nữ
Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
Dựa vào sơ đồ và trả lời câu hỏi:
Mắt nâu và mắt đen tính trạng nào trội?
Sự di truyền tính trạng màu mắt có liên quan tới giới tính hay không? Tại sao?
Trang 5Ví dụ 2: Bệnh máu khó đông do một gen quy định Người vợ không mắc bệnh ( ) lấy chồng không mắc bệnh ( ), sinh ra con mắc bệnh chỉ là con trai ( )
Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I.Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
1 Hãy vẽ sơ đồ phả hệ của trường hợp trên?
2 Bệnh máu khó đông do gen trội hay gen lặn qui định?
3 Sự di truyền bệnh máu khó đông có liên quan đến giới tính hay không? Tại sao?
C1:
C2: Bệnh máu khó đông do gen lặn quy định.
C3 : Có liên quan đến giới tính Vì do gen lặn quy định và
thường thấy ở nam giới.
P : X A X a x X A Y
G P : X A ; X a X A ; Y
F 1 : X A X A ; X A X a ; X A Y ; X a Y
X a Y (trai mắc bệnh)
P
F 1
Trang 6Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I.Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
Vậy qua 2 ví dụ trên trong nghiên cứu người ta đã làm như thế nào?
Nhằm mục đích gì?
Phương pháp nghiên cứu phả hệ là phương pháp nghiên cứu sự di truyền của một tính trạng nhất định, trên những người thuộc cùng một dòng họ, qua nhiều thế hệ, để xác định đặc điểm di truyền(trội, lặn, do một gen hay nhiều gen quy định) của tính trạng đó
Trang 7Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
II.Phương pháp nghiên cứu trẻ đồng sinh.
Sinh đôi cùng trứng Sinh đôi khác trứng
Trang 8Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
II.Phương pháp nghiên cứu trẻ đồng sinh.
Sinh đôi cùng trứng Sinh đôi khác trứng
Thế nào là trẻ đồng sinh?
Là những đứa trẻ cùng được sinh ra ở một lần sinh
Trang 9Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
II Phương pháp nghiên cứu trẻ đồng sinh.
1 Trẻ đồng sinh cùng trứng và trẻ đồng sinh khác trứng.
?
Là những đứa trẻ cùng được sinh ra ở một lần sinh.
Có mấy trường hợp?
Có 2 trường hợp: Đồng sinh cùng trứng và đồng sinh
khác trứng
Trang 10Em hãy quan sát sơ đồ hình 28.2a, b; thảo luận các câu hỏi sau:
a) Sinh đôi
cùng trứng b) Sinh đôi khác trứng
phôi
Hợp tử phân bào Thụ tinh
Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
II Phương pháp nghiên cứu trẻ đồng sinh.
1 Trẻ đồng sinh cùng trứng và trẻ đồng sinh khác trứng.
1 Sơ đồ 28.2a giống và khác sơ đồ 28.2b ở điểm nào?
2 Tại sao sinh đơi cùng trứng đều là nam hoặc đều là nữ?
3 Đồng sinh khác trứng là gì? Những đứa trẻ đồng sinh khác trứng
cĩ thể khác về giới tính hay khơng? Tại sao?
4 Đồng sinh cùng trứng và khác trứng khác nhau cơ bản ở điểm nào?
Phơi bào
tách nhau
Trang 11Em hãy quan sát sơ đồ hình 28.2a, b; thảo luận các câu hỏi sau:
a) Sinh đôi
cùng trứng b) Sinh đôi khác trứng
phôi
Hợp tử phân bào Thụ tinh
1 Sơ đồ 28.2a giống và khác sơ đồ 28.2b
ở điểm nào?
Giống: đều cĩ trứng + tinh trùng Hợp tử
Khác:
Hình 28.2a
- Một trứng được thụ tinh với một tinh trùng
1 hợp tử.
- Lần phân bào một, hợp tử tách nhau thành
2 phơi
Hình 28.2a
- 2 trứng được thụ tinh với 2 tinh trùng
2 hợp tử.
- Hợp tử khơng tách nhau
2 Tại sao sinh đơi cùng trứng đều là nam hoặc đều là nữ?
Vì được sinh ra từ 1 hợp tử mà hợp tử chỉ chứa một cặp NST giới tính nên 2 trẻ này đều là nam hoặc đều là nữ.
ĐÁP ÁN:
Phơi bào
tách nhau
Trang 12Em hãy quan sát sơ đồ hình 28.2a, b; thảo luận các câu hỏi sau:
a) Sinh đôi
cùng trứng b) Sinh đôi khác trứng
phôi
Hợp tử phân bào Thụ tinh
3 Đồng sinh khác trứng là gì? Những đứa trẻ đồng sinh khác trứng cĩ thể khác
về giới tính hay khơng? Tại sao?
Đồng sinh khác trứng là 2 trứng + 2 tình trùng 2 hợp tử
Cĩ thể khác về giới tính.
Vì: Được tạo ra từ 2 hợp tử khác nhau
khác kiểu gen cĩ thể khác giới tính.
4 Đồng sinh cùng trứng và khác trứng khác nhau cơ bản ở điểm nào?
Đồng sinh cùng trứng cĩ cùng kiểu gen cùng giới.
Đồng sinh khác trứng khác kiểu gen
cùng giới hoặc khác giới.
ĐÁP ÁN:
Phơi bào
tách nhau
Trang 13Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
II Phương pháp nghiên cứu trẻ đồng sinh.
1 Trẻ đồng sinh cùng trứng và trẻ đồng sinh khác trứng.
và đồng sinh khác trứng? Đồng sinh khác trứng khác kiểu gen cùng giới hoặc Đồng sinh cùng trứng có cùng kiểu gen cùng giới.
khác giới
Trang 14Bài 28 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU DI TRUYỀN NGƯỜI
I Phương pháp nghiên cứu phả hệ.
II Phương pháp nghiên cứu trẻ đồng sinh.
1 Trẻ đồng sinh cùng trứng và trẻ đồng sinh khác trứng.
2 Ý nghĩa của nghiên cứu trẻ đồng sinh.
trong nghiên cứu di truyền người?
Nghiên cứu trẻ đồng sinh cùng trứng có thể xác định được tính trạng chất lượng do gen quy định là chủ yếu, tính trạng số lượng chịu ảnh hưởng nhiều của môi trường tự nhiên và xã hội.
Trang 15CỦNG CỐ
1/ Trẻ đồng sinh cùng trứng và khác trứng khác nhau ở điểm cơ bản nào? Nêu ý nghĩa của việc nghiên cứu trẻ đồng sinh?
2/ Chọn câu đúng trong các câu sau:
ký hiệu trên là gì?
a : nam giới; : nữ giới
b : nữ giới; : nam giới
c và : chỉ hai dòng họ khác nhau.
d và : chỉ hai thế hệ khác nhau
Trang 16HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
• Học bài
• Trả lời câu hỏi 1,2,3 SGK
• Sưu tầm tranh ảnh và hoàn thiện bảng 26 sgk:
- Tranh ảnh về các đột biến hình thái thân, lá, hạt lúa Hiện tượng bạch tạng ở lúa và ở người…
- Tranh ảnh về các đột biến cấu trúc, số lượng NST ở thực vật(dâu tằm, dưa hấu, hành tây, hành ta)