MỤC LỤC A. PHẦN MỞ ĐẦ. Trang 1. Lí do chọn đề tài. 2. Đối tượng nghiên cứu . 3. Phạm vi nghiên cứu . 4. Phương pháp nghiên cứu . B. PHẦN NỘI DUNG . Chương I : CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Đạo đức –chức năng đạo đức . 2. Vị trí và đặc điểm của công tác giáo dục đạo đức học sinh . Chương II:CƠ SỞ THỰC TIỂN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU . 1. Thực trạng của công tác giáo dục đạo đức học sinh . 2. Tình hình giáo dục đạo đức cho học sinh lớp 8A1 trường THCS Thái Bình. Chương III. NỘI DUNG VẤN ĐỀ 1. Nâng cao vai trò vị trí và chất lượng giảng dạy môn giáo dục công dân ở trường THCS Thái Bình. 2. Những ảnh hưởng về phẩm chất và năng lực của thầy cô giáo đến các em học sinh . 3. Tạo ra niềm tin cho học sinh . 4. Giáo dục ý thức , trách nhiệm , ý chí vươn lên trong cuộc sống cho học sinh THCS. 5. Kết quả đạt được. C. PHẦN KẾT LUẬN . 1. Bài học kinh nghiệm . 2. Hướng phổ biến áp dụng và nghiên cứu tiếp của đề tài . TÀI LIỆU THAM KHẢO .
Trang 1MỤC LỤC
A PHẦN MỞ ĐẦ Trang
1 Lí do chọn đề tài
2 Đối tượng nghiên cứu
3 Phạm vi nghiên cứu
4 Phương pháp nghiên cứu
B PHẦN NỘI DUNG
Chương I : CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1 Đạo đức –chức năng đạo đức
2 Vị trí và đặc điểm của công tác giáo dục đạo đức học sinh
Chương II:CƠ SỞ THỰC TIỂN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1 Thực trạng của công tác giáo dục đạo đức học sinh
2 Tình hình giáo dục đạo đức cho học sinh lớp 8A1 trường
THCS Thái Bình
Chương III NỘI DUNG VẤN ĐỀ
1 Nâng cao vai trò vị trí và chất lượng giảng dạy môn giáo dục
công dân ở trường THCS Thái Bình
2 Những ảnh hưởng về phẩm chất và năng lực của thầy cô
giáo đến các em học sinh
3 Tạo ra niềm tin cho học sinh
4 Giáo dục ý thức , trách nhiệm , ý chí vươn lên trong
cuộc sống cho học sinh THCS
5 Kết quả đạt được
C PHẦN KẾT LUẬN
1 Bài học kinh nghiệm
2 Hướng phổ biến áp dụng và nghiên cứu tiếp của đề tài
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Trang 2MỞ ĐẦU
I LÍ DO CH Ọ N ĐỀ TÀI :
1 Li ́ do chọn đề tài:
Luật giáo dục 2006 đã xác định :”Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp họcsinh phát triển toàn diện về đạo đức , trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơbản ,phát triển năng lực cá nhân , tính năng động và sáng tạo ,hình thành nhân cáchcon người Việt Nam Xã hội chủ nghĩa ( XHCN ) ( điều 23 ).Và như chúng ta đãthấy trong thời gian qua vấn đề đạo đức , xã hội ở nước ta đang có nhiều diễn biếnphức tạp đạo đức xã hội có phần bị xuống cấp , làm xói mòn những giá trị đạo đứcthuần phong mỹ tục của dân tộc …
Trong nhà trường phổ thông nói chung và trường THCS nói riêng có một số họcsinh đang suy thoái nghiêm trọng về đạo đức có chiều hướng gia tăng mờ nhạt về lítưởng sống , sống theo lối sống thực dụng ,thiếu hoài bão không có tính tự chủ dễ bịlôi kéo vào việc xấu
Qua quá trình thực tế giảng dạy ở trường THCS Thái Bình tôi nhận thấy việc tăng cường giáo dục đạo đức cho học sinh trong giai đoạn hiện nay là một vấn đề rất cần thiết và cấp bách, mặc dù công tác giáo dục đạo đức cho học sinh trong nhà trường THCS được diễn ra ở tất cả các hoạt động trong nhà trường , ở tất cả các môn học nhưng tôi thiết nghĩ với chức năng và vị trí của môn giáo dục công dân thì đó là môn học có tính chất giáo dục trực tiếp đến đạo đức học sinh.Vấn đề đặt ra ởđây phải tìm mọi phương pháp tối ưu để góp phần bồi dưỡng nguồn lực con người phát triển cao về trí tuệ , thể chất, hướng các em thấy được cơ sở hình thành con
người mới xã hội chủ nghĩa “vừa hồng vừa chuyên “ và để góp phần vào công tác
giáo dục đạo đức cho học sinh tôi đã mạnh dạn đề ra biện pháp giáo dục đạo đức học sinh thông qua môn giáo dục công dân Đó chính là lí do mà tôi chọn đề tài
sáng kiến kinh nghiệm : “Giáo dục đạo đức học sinh lớp 8a1 thông qua môn Giáo
dục công dân ở trường THCS Thái Bình ,huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh”
2 Mu ̣c tiêu của đề tài :
Giúp học sinh hướng tới việc rèn luyện đạo đức mợt cách chủ đợng, tránh nhữnghành vi vi phạm đạo đức ,vi phạm pháp luật
Rèn luyện cho học sinh có thói quen trước khi làm việc gì phải biết suy nghĩ việclàm đó đúng, sai,nên làm hay khơng nên làm
Rèn luện cho học sinh biết trân trọng những gì tớt đẹp,biết phân biệt giữa cái tớtvà cái xấu, chủ đợng tránh xa những việc làm xấu
II ĐỐ I T ƯỢ NG NGHIÊN C Ứ U :
Nghiên cứu và đánh giá công tác giáo dục đạo đức học sinh ở lớp 8a1 trườngTHCS Thái Bình, thông qua đó đề ra giải pháp giáo dục đạo đức cho học sinh thôngqua môn Giáo dục công dân một cách có hiệu quả nhằm đạt mục tiêu giáo dục đã
Trang 3đề ra ,đồng thời giúp cho các em trở thành người tốt trong xã hội Đó chính là vấnđề then chốt mà đề tài giải quyết
IV PH ƯƠ NG PH ÁP NGH IÊ N C Ứ U :
1 Đọc và nghiên cứu tài liệu:
Đọc, tìm hiểu và nghiên cứu các tài liệu có liên quan đến vấn đề giáo dục đạođức, để tìm ra cơ sở lí luận cho việc giải quyết mấu chớt của đề tài
2 Các phương pháp nghiên cứu:
a Phương pháp quan sát :
-Nhìn nhận lại thực trạng của công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 8a1trường THCS Thái Bình trong năm học : 2010-2011
-Đưa ra một số biện pháp về thực hiện công tác giáo dục đạo đức cho họcsinh của lớp 8a1 trong giai đoạn hiện nay
b.Phương pháp trao đổi, dự giờ ,đánh giá, rút kinh nghiệm :
Dự giờ đồng nghiệp cùng bộ môn GDCD trong trường và cả trường bạn đểhọc hỏi rút kinh nghiệm nâng cao tay nghề Trao đổi với đồng nghiệp học tập kinhnghiệm điều chỉnh góp phần nâng cao hiệu quả giảng dạy
c.Phương pháp điều tra :
Để biết được thực trạng đạo đức học sinh hiện nay tôi đã có sự phối hợpthường xuyên với giáo viên bộ môn ,Tổng phụ trách để kịp thời đưa ra biện phápthích hợp góp phần giáo dục đạo đức học sinh thông qua bộ môn GDCD
d.Phương pháp so sánh :
Sau khi đã áp dụng nhiều biện pháp nâng cao chất lượng giảng dạy để giáodục đạo đức học sinh thông qua môn GDCD tôi nhận thấy được rằng biểu hiện đạođức của các em có chiều hướng rõ rệt có chuẩn mực và cả chất lượng học tập bộmôn cũng được nâng cao đáng kể so với trước khi áp dụng sáng kiến kinhnghiệm Trong quá trình giảng dạy tôi đã trực tiếp theo dõi các cử chỉ thái độ củacác em có biểu hiện tốt hơn so với trước đây
e.Phương pháp tổng kết kinh nghiệm :
Qua phương pháp này giúp tôi có thể hiểu biết một cách cơ bản về các biệnpháp giáo dục đạo đức học sinh thông qua giảng dạy GDCD Trong quá trình tổngkết sẽ rút ra được những ưu điểm , nhược điểm để có những kinh nghiệm trong việcgiáo dục đạo đức học sinh thông qua giảng dạy
3.Gia ̉ thuyết khoa học :
Giả sử trong thực tiễn giảng dạy hiện nay ở trường THCS giáo viên khơng mấy chútrọng đến việc giáo dục đạo đức cho học sinh hoặc là giáo viên chưa thực sự quan tâm
Trang 4đến đạo đức học sinh và học sinh chưa thực sự coi trọng đến việc giáo dục đạo đức củabản thân…Mặc khác học sinh cho rằng mơn học giáo dục cơng dân chỉ là mơn phụ nênkhơng chú tâm vào việc học, dẫn đến kết quả giáo dục đạo đức chưa đạt hiệu quả cao Để giáo dục đạo đức học sinh đạt kết quả cao, giáo viên cần phải có kế hoạch sửdụng đờ dùng dạy học,kết hợp với các phương pháp dạy học tích cực như: sử lý tìnhhuớng, sưu tầm tranh ảnh, kể chuyện, nêu gương, Còn học sinh ngoài việc chuẩn bịbài trước ở nhà, làm bài tập còn phải có tinh thần say mê học tập,nghiên cứu tài liệu,coi trọng mơn học thì việc truyền đạt và tiếp nhận kiến thức cũng như giáo dục đạo đứchọc sinh qua mơn GDCD mới đạt kết quả cao.
NỘI DUNG
Trang 5I CƠ SỞ LÍ LUẬN
Nghị quyết TW2 khóa 8 của Ban chấp hành TW Đảng Cợng Sản Việt Nam vềcơng tác giáo dục và cơng nghệ đã khẳng định giáo dục là quớc sách hàng đầu, đầu tưcho giáo dục là đầu tư phát triển
Mợt trong những tư tưởng đổi mới giáo dục và đào tạo hiện nay là tăng cườnggiáo dục đạo đức cho học sinh, được thể hiện trong nghị quyết của Đảng, Luật giáo dục
và các văn bản của Bợ Giáo dục và Đào tạo Luật giáo dục 2005 đã xác định: “Mục
tiêu của giáo dục phổ thơng là giúp cho học sinh phát triển tồn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con người Việt Nam Xã hội Chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm cơng dân… (Điều 23-
Luật giáo dục);
Tiếp tục thực hiện cuợc vận đợng “Hai khơng” của Bợ trưởng BGD&ĐT gờm 4 nợi dụng “Nĩi khơng với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục; Nĩi
khơng với vi phạm đạo đức nhà giáo và việc ngồi nhầm lớp”;
Tích cực hưởng ứng phong trào xây dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích
cực”; “Mỗi thầy cơ giáo là tấm gương đạo đức tự học và sáng tạo” do Bợ GD&ĐT
phát đợng ;
II CƠ SỞ THỰC TIỄN :
Qua quá trình cơng tác giảng dạy trong những năm gần đây tơi nhận thấy rằng việcgiáo dục đạo đức học sinh qua mơn GDCD hầu như là đã có áp dụng qua từng tiết dạy,nhưng giáo dục như thế nào cho học sinh dễ thực hành, dễ áp dụng vào cuợc sớng thựctiễn mợt cách nhanh chóng và tự giác Mơn GDCD là mơn xã hợi, các kiến thức, nợidung bài học( định nghĩa, quyền và nghĩa vụ của cơng dân…) được đúc kết từ thực tếcuợc sơng hoặc văn bản Luật Vì vậy giáo viên muớn việc dạy và học mơn GDCD đạthiệu quả cao thì phải gắn liền với việc giáo dục đạo đức học sinh qua mỡi tiết dạy
III NỢI DUNG ĐỀ TÀI :
1 Khái niệm
Trước tiên để việc nghiên cứu và áp dụng đề tài đạt hiệu quả cao thì chúng ta cầnphải hiểu : Đạo đức, giáo dục, giáo dục đạo đức
a Đạo đức :
Là một hình thái ý thức xã hội bao gồm những nguyên tắc và chuẩn mực xã hội
Nhờ đó mà con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình cho phù hợp với lợiích ,hạnh phúc của mình và sự tiến bộ của xã hội trong mối quan hệ giữa con ngườivới con người, giữa con người với thiên nhiên
b Gia ́o dục :
Là một hiện tượng xã hội, là quá trình tác động có mục đích, có kế hoạch ảnhhưởng một cách tự giác ,chủ động đến con người ,dẫn đến sự hình thành và pháttriển tâm lí , ý thức nhân cách Giáo dục giữ vai trò chủ đạo trong sự phát triểnnhân cách Như vậy hoạt động giáo dục không đơn thuần chỉ là truyền thụ kiếnthức mà là quá trình gồm nhiều bộ phận :giáo dục đạo đức trí tuệ giáo dục thểchất ,thẩm mĩ ,giáo dục lao động kỉ thuật , tổng hợp hướng nghiệp Trong đó giáo
Trang 6dục đạo đức được xem là nền tảng , gốc rễ tạo ra nội lực tìm tàng vững chắc cho tấtcả các mặt giáo dục khác
c Gia ́o dục đạo đức :
Thông qua việc tiếp cận với cuộc đấu tranh cách mạng của dân tộc và hoạtđộng của các nhân để củng cố niềm tin và lẽ sống , lí tưởng sống lối sống theo conđường chủ nghĩa xã hội Học sinh phải thấm nhuần chủ trương ,chính sách củaĐảng biết sống và làm việc theo pháp luật , có kỉ cường nề nếp có văn hóa trongcác mối quan hệ giữa con người với tự nhiên, với xã hội và giữa con người với nhau Nhận thức ngày càng sâu sắc nguyên tắc , yêu cầu chuẩn mực và các giá trị đạođức xã hội chủ nghĩa Biến các giá trị đó thành ý thức ,tình cảm ,hành vi ,thói quenvà cách ứng xử trong đời sống hằng ngày Để thực hiện được những yêu cầu đóquá trình giáo dục đạo đức có nhiệm vụ :Phát triển nhu cầu đạo đức cá nhân , hìnhthành và phát triển ý thức đạo đức , rèn luyện ý chí hành vi , thói quen và cách ứngxử đạo đức phát triển các giá trị đạo đức cá nhân theo những định hướng giá trịmang tính đặc thù dân tộc và thời đại
2 Ti ̀nh hình chung cùa cơng tác giáo dục đạo đức cho học sinh :
Lâu nay chúng ta chỉ nói đến “coi” chứ chưa “trọng” việc giáo dục đạo đức
lối sống đang thiên về trí dục so với đức dục , nhiều trường địa phương chỉ chútrọng đến tỉ lệ học sinh Tốt nghiệp THCS mà chưa quan tâm đến tỉ lệ học sinhchăm ngoan
Tình hình học sinh hiện nay đang diễn biến khá phức tạp có xu hướng tănglên rõ rệt trong những năm gần dây
Học sinh lớp 8 có độ tuổi từ 13-14 tuổi đây là lứa tuổi chưa thành người lớnnhưng rất muốn được xem là người lớn cho nên đây là lứa tuổi rất khó giáo dụctrong tất cả các khối lớp ở THCS và do vậy muốn hành xử như người lớn ,bắt chướcngười lớn nhưng ngoài xã hội người lớn ứng xử ra sao điều này gây ảnh hưởngkhông nhỏ đến các em
Có thể nói môn GDCD là môn học đặc thù nó đòi hỏi người giáo viên phảicó năng lực và trình độâ nhất định về tâm lí học , không chỉ là những kiến thức vềtâm lí sư phạm một cách chung chung Chính vì vậy người dạy đóng vai trò nhưmột bác sĩ tâm lí cơ bản giúp học sinh giải đáp những thắc mắc thông thường củalứa tuổi
2 Th ực trạng giáo dục đạo đức học sinh lớp 8a1 trường THCS Thái Bình :
a.Thuận lợi :
* Về giáo viên:
Vì bản thân vừa là giáo viên bộ môn GDCD, vừa là giáo viên chủ nhiệm
lớp nên thuận tiện trong việc lồng ghép giáo dục đạo đức cho học sinh thông quatiết học, bài học, tiết sinh hoạt chủ nhiệm, tiết hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp, tôi thường xuyên uốn nắn những sai phạm của học sinh trong giờ học Luôntrao dồi học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh , thể hiện lối sống
Trang 7văn hóa đạo đức nhà giáo , tự học hỏi nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụluôn là tấm gương sáng cho học sinh noi theo
Trong những năm gần đây bản thân giáo viên đã được học bồi dưỡng nghiệp vụ,bồi dưỡng chuyên đề, về đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao chất lượnggiáo dục
Giáo viên bộ môn luôn được sự ủng hộ của các đoàn thể nhà trường, Đoàn, Độitổ chức nhiều hoạt động trong nhà trường gắn với việc giáo dục đạo đức học sinh
Giáo viên trực tiếp giảng dạy GDCD ở trường thực hiện đúng đầy đủ chươngtrình theo qui định của của ngành , có lồng ghép giáo dục môi trường ,giáo dụcpháp luật , an toàn giao thông , kế hoạch hóa gia đình ,phòng chống tệ nạn xã hội ,
ma túy cũng như trong tiết dạy ngoại khóa bằng nhiều hình thức lôi cuốn học sinh ,hình thành những phẩm chất đạo đức tốt cho học sinh , xây dựng lối sống tậpthể ,tinh thần hợp tác đồng bộ và ý thức chấp hành nội qui nhà trường và pháp luậtcủa xã hội
* Về học sinh :
Có khoảng 80% học sinh có ý thức học tập vì vậy các em luôn nâng cao tráchnhiệm của mình trong việc trau dồi kiến thức, tập trung vào việc học như luônchuẩn bị bài trước khi đến lớp, xem và tìm hiểu bài mới, nghiên cứu sưu tầm các tàiliệu có liên quan Vì vậy các em luôn giúp đỡ, vận động các bạn chưa ngoan phảicố gắng học tập tiến bộ thông qua phong trào đôi bạn cùng tiến.Từ đó cũng giảmhành vi vi phạm đạo đức của học sinh
b Khó khăn :
* Nhà trường : Là địa bàn rất rộng, hoàn cảnh gia đình học sinh đa số là bầnnông cha mẹ ít có thời gia n quan tâm đến con em mình,nên cũng ảnh hưởng rấtnhiều đến quá trình giáo dục đạo đức học sinh
* Về giáo viên :
Một số giáo viên chỉ biết việc truyền đạt kiến thức chứ chưa thật sự quantâm nhiều đến giáo dục đạo đức học sinh thông qua bài dạy trên lớp , còn thờ ơ khithấy học sinh có dấu hiệu vi phạm nề nếp đạo đức
Công tác thiết kế giảng dạy của giáo viên chưa thật sự đầu tư cao , chưa thểhiện sâu nội dung cho từng hoạt động, tổ chức lớp học còn khô khan chưa tạo đượchứng thú học tập cho học sinh
ĐDDH :Trang thiết bị dạy học , các cơ sở vật chất khác phục vụ cho việcdạy học còn ít gây khó khăn không nhỏ cho việc đổi mới phương pháp dạy học
Chương trình sách giáo khoa : Qúa ôn tồn chương trình quá nhiều nặng về líthuyết chỉ chú trọng đến những bài học tư tưởng mang tính chính trị mà quên nhữngvấn đề đời thường , kĩ năng sống ,biết tôn trọng người khác , học sinh học với tinhthần uể oải đối phó , mà không lắng nghe bài , ghi bài , phát biểu …
* Về học sinh :Hành vi lệch chuẩn của học sinh ngày càng tăng : Thiếu ýthức rèn luyện, thiếu sáng tạo ,lười học tập và lao động …
Trang 8* Về phụ huynh:
Tâm lí chung của mọi người trong đó có cha mẹ phụ huynh học sinh cho rằngđây là môn học phụ kết quả học tập không quan tâm lắm , chưa chú ý động viêncon em tích cực học tập
Vẫn còn không ít phụ huynh học sinh phải lo vấn đề mưu sinh nên chưa thậtsự quan tâm sâu sắc đến việc giáo dục đạo đức và quản lí giờ giấc học hành, sinhhoạt của con em
Có phụ huynh quá nuông chiều con khi con sai phạm lại bỏ qua tỏ ra khôngmuốn để nhà trường thầy cô giáo dục
Thậm chí còn có phụ huynh còn mang tư tưởng giao phó việc dạy dỗ con emcho thầy cô , cho nhà trường , chưa nhiệt tình hợp tác cùng nhà trường
Một số phụ huynh chưa nêu gương tốt cho con em noi theo trong giao tiếp ,hành vi ứng xử trong nếp sống
Tổ ấm gia đình bị tan nát , nuôi dạy con phản khoa học và sự thiếu sự gươngmẫu của các bậc cha mẹ
Một dẫn chứng về thực trạng đạo đức học sinh ở lớp 8a1 như sau :
Tổng số học sinh :28/16 nữ.Trong đó :
* Có 2/28 học sinh mê Game, patin , chiếm tỷ lệ 7.5%
* Có 2/28 học sinh thích đọc truyện trong lớp , chiếm tỷ lệ 7.1%
* Có 1/28 học sinh thỉnh thoảng nói tục chửi thề , chiếm tỷ lệ 3.5%
* Có 1/28 học sinh có thái độ vô lễ với thầy cô giáo, chiếm tỷ lệ 3.5% Như vậy tổng số học sinh chưa ngoan là 6/28, chiếm tỷ lệ 21.2%
* Về giáo viên :
Chú ý giáo dục giáo dục đạo đức cho học sinh thường xuyên thông qua cácbài dạy, xử lí kịp thời khi thấy có dấu hiệu học sinh vi phạm Điều quan trọng giáoviên phải là tấm gương sáng cho học sinh moi theo
Nghiên cứu thật kĩ khi soạn giảng ,tự tìm cho mình những phương pháp dạyhọc tốt nhất nhằm giúp học sinh có kĩ năng ứng xử phù hợp với chuẩn mực đạođức , phát huy thế mạnh của các phương pháp qua đó giúp các em lôi cuốn học tậptốt hơn về bộ môn này
Trang 9+ ĐDDH :Giáo viên lên kế hoạch sử dụng ĐDDH cả năm , và có thể sưu
tầm tranh ảnh phù hợp với nội dung bài dạy ,sách báo ,tạp chí để phục vụ cho giảngdạy được sinh động
+ Chương trình sách giáo khoa :
GDCD cần xác định rõ theo hướng tập trung về những phẩm chất đạo đứcphù hợp với tâ, lí lứa tuổi học sinh tránh ôn tồn quá nhiều nội dung
Cách trình bày cần làm rõ các khái niệm đạo đức –pháp luật và kĩ năng sốngcho người công dân mới Điều quan trọng chương trình phải gọn nhẹ là điều kiệnđể giáo viên hướng dẫn học sinh thực hành
* Về học sinh :Học phải đi đôi với hành , lí thuyết phải gắn với thực tiễn
* Về phụ huynh:
Dạy cho con biết đối nhân xử thế , biết tôn trọng mình và tôn trọng ngườikhác , sự khoan dung độ lượng và những giá trị đạo đức mà con người phải sốngtheo Nhưng để làm được điều đó trước hết cha mẹ phải là tấm gương cho con cáinoi theo
NỘI DUNG ĐỀ TÀI
Trang 10I NÂNG CAO VAI TRÒ, V Ị TRÍ VỀ CH Ấ T L ƯỢ NG GI Ả NG D Ạ Y MÔN GIÁO D Ụ C CÔNG DÂN Ở TR ƯỜ NG THCS THÁI BÌNH
1 Y ́ NGHĨA :
Môn giáo dục công dân có vai trò vị trí rất quan trọng trong việc giáo dụcđạo đức nhân cách cho học sinh, đặc biệt xây dựng tư cách và trách nhiệm côngdân cho học sinh THCS , vì thông qua bài học người giáo viên sẽ trang bị và hìnhthành cho học sinh những phẩm chất , những chuẩn mực đạo đức cần thiết trongcuộc sống một cách có hệ thống , đúng phương pháp , đúng quy trình Môn GDCDgiúp các em nắm vững kỉ luật ,pháp luật bồi dưỡng các em có hiểu biết cơ bản vềquyền và nghĩa vụ công dân , của người học sinh, hình thành thói quen sống làmviệc và học tập theo pháp luật ở mọi lúc mọi nơi
2 GIA ̉I PHÁP :
Trong thực tế hiện nay riêng bộ môn GDCD chưa thật sự được coi trọng ,chưa có vị trí vai trò xứng đáng như những môn học khác trong nhà trường Nêntheo tôi nghĩ để giáo dục đạo đức cho học sinh thì trước hết phải nâng cao chấtlượng giảng dạy môn GDCD
Công tác giáo dục đạo đức học sinh đó là một quá trình lâu dài , phức tạp đòihỏi công phu , kiên trì liên tục thực hiện có sự thống nhất , phải có sự phối hợp chặtchẽ giữa ba môi trường giáo dục : gia đình –nhà trường và xã hội
Riêng đối với bộ môn việc giáo dục đạo đức học sinh phải được thống nhấtvề nội dung , được tiến hành thường xuyên , liên tục trong từng tiết dạy ,bài dạy luơn đi sát với thực tế cuợc sớng
* Vi ́ dụ 1 :
Khi dạy bài : “Tơn trọng người khác” thì giáo viên ngoài việc truyền đạt cho họcsinh về nợi dung bài học thì giáo viên cần phải giúp học sinh liên hệ thực tế mợt sớhành vi như sau :
+ Khi lưu thơng trên đường thì cần phái tơn trọng luật giao thơng
+ Khi làm việc gì có lỡi với người khác phải biết xin lỡi
+ Phải biết tơn trọng tài sản của mọi người…
* Ví dụ 2:
Khi dạy bài : “ Xây dựng tình bạn trong sáng lành mạnh”, giáo viên có thể liênhệ đến hoạt đợng phong trào đợi như “ Đợi bạn cùng tiến “ là phải biết giúp đỡ nhautrong học tập như : cùng tìm ra phương pháp giải bài toán khó, cùng tìm câu trả lời chocác bài tập Bên cạnh đó giáo viên hướng dẫn cho học sinh nêu lên được những hành vitiêu cực trong tình bạn như : Đọc bài cho bạn chép trong giờ kiểm tra, giúp bạn cúp tiết
đi chơi, cho bạn mượn tiền chơi game…
* Ví dụ 3 :
Khi dạy bài : “Liêm khiết” Để giáo dục học sinh thực hiện tiêu chí của ngành là
”Chớng gian lận trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục.” Giáo viên có thể nêumợt sớ câu hỏi cho học sinh thảo luận:
+ Để rèn luyện tính liêm khiết thì chúng ta cần rèn luyện những đức tính nào ? + Trong giờ kiểm tra em phải thực hiện những nguyên tắt nào ?
Trang 11+ Để bài kiểm tra đạt kết quả cao thì trước khi kiểm tra em phải làm gì ?
Từ những câu trả lời của học sinh giáo viên nhấn mạnh để rèn luyện tính liêm khiếtchúng ta phải rèn luyện tính trung thực, tính giản dị, tính kiềm chế…Khi kiểm trakhơng được xem bài của bạn, khơng xem tài liệu Trước khi kiểm tra cần phải học kỹnợi dung yêu cầu kiểm tra
Giáo viên giảng dạy phải luôn thường xuyên được bồi dưỡng chuyên mơnnghiệp vụ , phải có nhận thức đúng đắn về vị trí vai trò của bộ môn , phải xác địnhđược trách nhiệm của bản thân , chú trọng đầu tư cho giảng dạy
Ví dụ :Khi dạy bài “ Xây dựng nếp sớng văn hóa ở khu cợng đờng dân cư” ,giáoviên cần phải tìm hiểu tình hình ở địa bàn dân cư học sinh học sinh đang sớng tìm ranhững ưu điểm để giáo dục học sinh cần phát huy như : phong trào “Xanh - sạch –đẹp” đường phớ, phong trào đền ơn đáp nghĩa, …Bên cạnh đó giáo viên cũng nêu lênnhững mặt tiêu cực cần khắc phục như : Nạn đánh bài vào ngày tết, đua xe, học sinh đihọc về còn tụ tập ngòai cổng trường ,…có như vậy ,giáo viên mới giáo dục đạo đứchọc mợt cách cụ thể hơn, đem lại kết quả cao hơn
Bên cạnh đó việc đổi mới phương pháp dạy học môn GDCD theo hướng pháthuy tính tích cực là một trong những biện pháp quan trọng để nâng cao vai trò vị trívà chất lượng dạy và học môn GDCD ở trường THCS Từ sự đổi mới của chươngtrình SGK thì việc giảng dạy môn GDCD ở nhà trường đòi hỏi phải thực sự đổi mớivề phương pháp , quá trình dạy học phải là quá trình tổ chức cho học sinh hoạtđộng với sự hướng dẫn của giáo viên , học sinh tự khám phá và chiếm lĩnh hội nộidung bài học mà tránh lối dạy thiên về lí thuyết trườu tượng khô –khan và khó nhưnhiều học sinh đã nhận xét về bộ môn
Ví dụ : Khi dạy bài “ Quyền tự do ngơn luận “ Đậy là bài dạy mang nợi dung vềpháp luật, để giảm bớt lý thuyết trườu tượng, giáo viên có thể tổ chức cho học sinhtham gia trò chơi “Nhìn hình - đoán chữ”, hoặc cho các em tham gia tình huớng sắmvai như: người phỏng vấn, người được phỏng vấn, người dẫn chương trình, nợi dung
đã được giáo viên chuẩn bị trước Qua phương pháp này giáo viên vừa tạo cho họcsinh sự say mê học, vừa giáo dục học sinh thể hiện quyền tự do ngơn luận của mình
Nội dung giáo dụcđạo đức phải được chuyển tải đến học sinh một cách nhẹnhàng , sinh động qua các hoạt động : Xây dựng tình huống pháp luật , phân tích xử
lí các tình huống , các thông tin ,sự kiện, liên hệ đánh giá bản thân và những ngườikhác với các chuẩn mực đã học , điều tra tìm hiểu phân tích đánh giá các hiệntượng trong đời sống thực tiễn của lớp ,trường ,xã hội