BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ XÂY DỰNG VÀ THỰC HIỆN KẾ HOẠCH GIÁO DỤC CỘNG ĐỒNG NHẰM NÂNG CAO HIỂU BIẾT

Mục tiêu chiến lược của Chương trình là đánh giá được mức độ tác động của biến đổi khí hậu đối với các lĩnh vực, ngành vàđịa phương trong từng giai đoạn và xây dựng được kế hoạch hành độ

BỘ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG

VIỆN KHOA HỌC KHÍ TƯỢNG THỦY VĂN VÀ MÔI TRƯỜNG

-DỰ ÁN “XÂY -DỰNG KẾ HOẠCH HÀNH ĐỘNG ỨNG PHÓ VỚI

BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CỦA TỈNH HÀ TĨNH”

BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ

XÂY DỰNG VÀ THỰC HIỆN KẾ HOẠCH GIÁO DỤC CỘNG ĐỒNG NHẰM NÂNG CAO HIỂU BIẾT

(CHUYÊN ĐỀ SỐ 44)

T Ỉ N H H À T Ĩ N H

HÀ NỘI, 22 THÁNG 12, 2010

MỤC LỤC

MỤC LỤC i

DANH SÁCH CÁC BẢNG ii

DANH SÁCH CÁC HÌNH iii

MỞ ĐẦU iv

CHƯƠNG 1 HIỂM HỌA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 5

1.1 XU HƯỚNG BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TRONG NHỮNG NĂM GẦN ĐÂY 5

1.2 NHẬN ĐỊNH HẬU QUẢ CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 5

1.2.1 Các tác động tiềm tàng của biến đổi khí hậu 5

1.2.2 Biến đổi khí hậu tại Hà Tĩnh 7

CHƯƠNG 2 TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TỚI SỨC KHỎE CON NGƯỜI 9

2.1 TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU ĐỐI VỚI SỨC KHỎE CON NGƯỜI 9

2.2 TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU ĐỐI VỚI SỨC KHỎE CON NGƯỜI TẠI HÀ TĨNH 12

CHƯƠNG 3 XÂY DỰNG VÀ THỰC HIỆN KẾ HOẠCH GIÁO DỤC CỘNG ĐỒNG 17

3.1 XÂY DỰNG KẾ HOẠCH GIÁO DỤC NÂNG CAO NHẬN THỨC CỘNG ĐỒNG 17

3.1.1 Tính cấp thiết của kế hoạch 17

3.1.2 Mục tiêu của kế hoạch 18

3.1.3 Nhiệm vụ của kế hoạch 18

3.2 TỔ CHỨC KẾ HOẠCH HÀNH ĐỘNG, TUYÊN TRUYỀN PHỔ BIẾN KIẾN THỨC VỀ SỨC KHỎE MÔI TRƯỜNG 19

KẾT LUẬN 23

TÀI LIỆU THAM KHẢO 24

DANH SÁCH CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Thống kê dịch bệnh ở người trong 10 năm gần đây tại Hà Tĩnh 15

DANH SÁCH CÁC HÌNH

Hình 2.1 Sự tương quan giữa nhiệt độ và số mắc SD/SXHD (không bao gồm những năm códịch bùng phát đặc biệt) theo báo cáo tại Việt Nam (1996-2009) 10Hình 2.2 Tình hình bệnh SXH ở tỉnh Kon Tum tính đến 30/9/2010 và năm 2009 12Hình 2.3 Sau cơn bão số 3 hàng trăm ca sốt xuất huyết đã xuất huyết 15

MỞ ĐẦU

Ý thức về những tác hại do con người gây ra cho môi trường trái đất, gần đây

đã có sự đồng thuận của cộng đồng quốc tế trong nỗ lực ngăn chặn những ảnh hưởngnguy hại do biến đổi khí hậu toàn cầu Nhiều diễn đàn quốc tế đã ngày càng thu hútđược nhiều sự quan tâm của các nhà khoa học, doanh nghiệp, chính trị cũng như cácnhà hoạch định chính sách đối ngoại như Liên hợp quốc, WTO, EU, ASEM, APEC,ASEAN , một điều chắc chắn rằng những thoả thuận kinh tế, chính trị, thương mạisong phương hoặc đa phương gắn liền với vấn đề biến đổi khí hậu luôn nhận được sựtán thành và hợp tác

Vừa qua, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 158/2008/QĐ - TTg phêduyệt Chương trình mục tiêu quốc gia về ứng phó với biến đổi khí hậu và ngày12/01/2009, tại TP Hồ Chí Minh, Bộ TN&MT chính thức công bố Chương trình mụctiêu quốc gia về ứng phó với biến đổi khí hậu Mục tiêu chiến lược của Chương trình

là đánh giá được mức độ tác động của biến đổi khí hậu đối với các lĩnh vực, ngành vàđịa phương trong từng giai đoạn và xây dựng được kế hoạch hành động có tính khả thi

để ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu cho từng giai đoạn ngắn hạn và dài hạn nhằmđảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước, tận dụng cơ hội phát triển nền kinh tếtheo hướng các-bon thấp và tham gia cùng cộng đồng quốc tế trong nỗ lực giảm nhẹbiến đổi khí hậu, bảo vệ hệ thống khí hậu trái đất Ngành y tế là một trong nhữngngành chịu tổn thương nhiều nhất và cần phải được quan tâm nhiều nhất

Tuy nhiên hiện nay hiểu biết của người dân còn rất yếu và thiếu đối với mốiquan hệ giữa biến đổi khí hậu và sức khỏe môi trường Trước tình hính đó xây dựngmột kế hoạch hành động giáo dục cộng đồng nhằm nâng cao hiểu biết, nhận thức vềsức khỏe môi trường do tác động của biến đổi khí hậu là hết sức cần thiết và cần phảithực hiện nghiêm túc Đây là một chiến lược về lâu về dài với phương châm là phòngbện hơn chữa bệnh

CHƯƠNG 1 HIỂM HỌA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU

1.1 XU HƯỚNG BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TRONG NHỮNG NĂM GẦN ĐÂY

Theo số liệu quan trắc, biến đổi của các yếu tố khí hậu ở Việt Nam có nhữngđiểm đáng lưu ý sau:

+ Nhiệt độ: Trong khoảng 50 năm qua (1951 - 2000), nhiệt độ TBN ở Việt Nam

đã tăng lên 0,7oC Nhiệt độ TBN của 4 thập kỷ gần đây (1961 - 2000) cao hơn TBNcủa 3 thập kỷ trước đó (1931- 1960) Nhiệt độ TBN của thập kỷ 1991 - 2000 ở Hà Nội,

Đà NẵNg, TP HCM đều cao hơn trung bình (TB) của thập kỷ 1931 - 1940 lần lượt là0,8; 0,4 và 0,6o C Năm 2007, nhiệt độ TBN ở cả 3 nơi trên đều cao hơn TB của thập

kỷ 1931 - 1940 là 0,8 - 1,3oC và cao hơn thập kỷ 1991 - 2000: 0,4 - 0,5oC

+ Lượng mưa: Trên từng địa điểm, xu thế biến đổi của lượng mưa TBN trong 9thập kỷ vừa qua (1911- 2000) không rõ rệt theo các thời kỳ và trên các vùng khácnhau: Có giai đoạn tăng lên và có giai đoạn giảm xuống Trên lãnh thổ Việt Nam, xuthế biến đổi của lượng mưa cũng rất khác nhau giữa các khu vực

+ Mực nước biển: Theo số liệu quan trắc trong khoảng 50 năm qua ở các trạmCửa Ông và Hòn Dấu cho thấy, mực nước biển trung bình đã tăng lên khoảng 20 cm,phù hợp với xu thế chung của toàn cầu

+ Số đợt không khí lạnh (KKL) ảnh hưởng tới Việt Nam giảm đi rõ rệt tronghai thập kỷ gần đây (cuối XX đầu XXI) Năm 1994 và năm 2007 chỉ có 15-16 đợtKKL bằng 56% trung bình nhiều năm 6/7 trường hợp có số đợt KKL trong mỗi thángmùa đông (XI - III) thấp dị thường (0-1 đợt) cũng rơi vào 2 thập kỷ gần đây (3/1990,1/1993, 2/1994, 12/1994, 2/1997, 11/1997) Một biểu hiện dị thường gần đây nhất vềkhí hậu trong bối cảnh BĐKH toàn cầu là đợt KKL gây rét đậm, rét hại kéo dài 38ngày trong tháng 1 và tháng 2 năm 2008 gây thiệt hại lớn cho sản xuất nông nghiệp

+ Bão, vào những năm gần đây, số cơn bão có cường độ mạnh nhiều hơn, quỹđạo bão dịch chuyển dần về các vĩ độ phía Nam và mùa bão kết thúc muộn hơn, nhiềucơn bão có quỹ đạo di chuyển dị thường hơn

+ Số ngày mưa phùn TBN ở Hà Nội giảm dần trong thập kỷ 1981 - 1990 và chỉcòn gần một nửa (15 ngày/năm) trong 10 năm gần đây

1.2 NHẬN ĐỊNH HẬU QUẢ CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU

1.2.1 Các tác động tiềm tàng của biến đổi khí hậu

a) Tác động của nước biển dâng

Việt Nam có bờ biển dài 3.260km, hơn một triệu km2 lãnh hải và trên 3000hòn đảo gần bờ và hai quần đảo xa bờ, nhiều vùng đất thấp ven biển, trong đó trên80% diện tích đồng bằng sông Cửu Long và trên 30% diện tích đồng bằng sông Hồng

- Thái Bình có độ cao dưới 2,5m so với mặt biển Những vùng này hàng năm phải chịungập lụt nặng nề trong mùa mưa và hạn hán, xâm nhập mặn trong mùa khô BĐKH vànước biển dâng sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng nói trên, làm tăng diện tích ngập lụt,gây khó khăn cho thoát nước, tăng xói lở bờ biển và nhiễm mặn nguồn nước ảnhhưởng đến sản xuất nông nghiệp và nước sinh hoạt, gây rủi ro lớn đối với các côngtrình xây dựng ven biển như đê biển, đường giao thông, bến cảng, các nhà máy, các đôthị và khu dân cư ven biển Mực nước biển dâng và nhiệt độ nước biển tăng ảnh hưởngđến các hệ sinh thái biển và ven biển, gây nguy cơ đối với các rạn san hô và rừng ngậpmặn, ảnh hưởng xấu đến nền tảng sinh học cho các hoạt động khai thác và nuôi trồngthủy sản ven biển Tất cả những điều trên đây đòi hỏi phải có đầu tư rất lớn để xâydựng và củng cố hệ thống đê biển, nhằm ứng phó với mực nước biển dâng, phát triển

hạ tầng kỹ thuật, di dời và xây dựng các khu dân cư và đô thị có khả năng thích ứngcao với nước biển dâng

b) Tác động của sự nóng lên toàn cầu

Nhiệt độ tăng lên ảnh hưởng đến các hệ sinh thái tự nhiên, làm dịch chuyển cácranh giới nhiệt của các hệ sinh thái lục địa và hệ sinh thái nước ngọt, làm thay đổi cơcấu các loài thực vật và động vật ở một số vùng, một số loài có nguồn gốc ôn đới và ánhiệt đới có thể bị mất đi dẫn đến suy giảm tính đa dạng sinh học

Đối với sản xuất nông nghiệp, cơ cấu cây trồng, vật nuôi và mùa vụ có thể bịthay đổi ở một số vùng, trong đó vụ đông ở miền Bắc có thể bị rút ngắn lại hoặc thậmchí không còn vụ đông, vụ mùa kéo dài hơn Điều đó đòi hỏi phải thay đổi kỹ thuậtcanh tác Nhiệt độ tăng và tính biến động của nhiệt độ lớn hơn, kể cả các nhiệt độ cựcđại và cực tiểu, cùng với biến động của các yếu tố thời tiết khác và thiên tai làm tăngkhả năng phát triển sâu bệnh, dịch bệnh dẫn đến giảm năng xuất và sản lượng, tăngnguy cơ và rủi ro đối với nông nghiệp và an ninh lương thực

Nhiệt độ tăng và độ ẩm cao làm gia tăng sức ép về nhiệt đối với cơ thể conngười, nhất là người già và trẻ em, làm tăng bệnh tật, đặc biệt là các bệnh nhiệt đới,bệnh truyền nhiễm thông qua sự phát triển của các loài vi khuẩn, các côn trùng và vậtchủ mang bệnh, chế độ dinh dưỡng và vệ sinh môi trường suy giảm

Sự gia tăng của nhiệt độ còn ảnh hưởng đến các lĩnh vực khác như năng lượng,giao thông vận tải, công nghiệp, xây dựng, du lịch, thương mại,… liên quan đến chiphí gia tăng cho việc làm mát, thông gió, bảo quản và vận hành thiết bị, phương tiện,sức bền vật liệu

c) Tác động của các hiện tượng khí hậu cực đoan

Sự gia tăng của các hiện tượng khí hậu cực đoan và thiên tai, cả về tần số vàcường độ do BĐKH là mối đe doạ thường xuyên, trước mắt và lâu dài đối với tất cảcác lĩnh vực, các vùng và các cộng đồng Bão, lũ lụt, hạn hán, mưa lớn, nắng nóng, tốlốc là thiên tai xảy ra hàng năm ở nhiều vùng trong cả nước, gây thiệt hại cho sản xuất

và đời sống

BĐKH sẽ làm cho các thiên tai nói trên trở nên ác liệt hơn và có thể trở thànhthảm hoạ, gây rủi ro lớn cho phát triển kinh tế, xã hội hoặc xoá đi những thành quảnhiều năm của sự phát triển, trong đó những thành quả thực hiện các mục tiêu thiênniên kỷ Những vùng/khu vực được dự tính chịu tác động lớn nhất của các hiện tượngkhí hậu cực đoan nói trên là dải ven biển Trung Bộ, vùng núi phía Bắc và Bắc Trung

Bộ, vùng đồng bằng Bắc Bộ và đồng bằng sông Cửu Long

1.2.2 Biến đổi khí hậu tại Hà Tĩnh

Tình hình biến đổi khí hậu ở Hà Tĩnh đã ảnh hưởng lớn đến cuộc sống và sinh

kế của các cộng đồng dân cư nghèo Đây là một trong những địa phương chịu nhiềuthiên tai trên cả nước Nhiều dấu hiệu môi trường thay đổi ngày càng khắc nghiệt đãxảy ra, gây thiệt hại cả về người và của như những đợt rét kéo dài làm chết hàng ngàngia súc, những trận lụt ngày càng dữ dội, liên tiếp xảy ra

Thêm vào đó, thời gian ngập lụt ở các con sông cũng kéo dài hơn so với nhữngthập niên trước, như sông Ngàn Sâu trong các năm 2008, 2009, 2010 đều kéo dài trêndưới 20 ngày….Theo nghiên cứu gần đây nhất của Sở Tài nguyên và Môi trường HàTĩnh, nhiệt độ trung bình giai đoạn 2000 – 2010 so với 10 – 30 năm trước tăng từ 0,3 –0,6oC, riêng vùng Hương Khê tăng từ 0,7 – 1,4oC Các kết quả nghiên cứu cho thấytrong khoảng 45-50 năm qua, nhiệt độ trung bình ở Hà Tĩnh tăng lên 0,7-1oC, vào loạicao nhất ở Việt Nam Trong khi đó, lượng mưa lại có xu hướng giảm hẳn với sự biếnđộng lớn cả về không gian, thời gian cũng như cường độ Tuy lượng mưa ít nhưngcường độ mưa lớn gây lũ, lũ quét ngày một gia tăng Theo đó, tần suất và quy luật củacác cơn bão cũng thay đổi Bão có cường độ mạnh xuất hiện nhiều hơn Quỹ đạo bão

có dấu hiệu dịch chuyển dần về phía nam và mùa bão kết thúc muộn hơn, nhiều cơnbão có đường đi dị thường hơn Thông thường mùa mưa bão ở Hà Tĩnh là từ tháng 9đến tháng 11 và chỉ các cơn bão số 7, 8, 9 mới đổ bộ vào Thế nhưng, gần đây, xuhướng bão có sự thay đổi rõ rệt Khoảng thời gian có khả năng xẩy ra bão mở rộng từtháng 8 đến tháng 12 và ngay từ cơn bão số 1 đã có thể đổ vào Hà Tĩnh

Ngoài những đợt thiên tai như bão, lũ có tính thường niên, thời gian qua HàTĩnh còn phải đối mặt với những biến đổi bất thường như nắng nóng gay gắt, rét đậm,rét hại kéo dài như đợt rét hại kéo dài mùa đông xuân 2008 – 2009 với nhiệt độ xuống

thấp nhất trong vòng 40 năm qua hay là đợt nắng nóng trên dưới 40oC trong suốt 10ngày liền hồi tháng 7 vừa qua gây nên sự cạn kiệt ở các con sông Tháng 6/2010, sông

La tại Linh Cảm mực nước tụt xuống -143cm, thấp nhất trong chuỗi quan trắc từ trướctới nay

Từ đầu tháng 5/2009 đến nay, tại vùng ven biển huyện Lộc Hà (Hà Tĩnh) đãxảy ra hiện tượng biển xâm thực bất thường, cuốn trôi nhiều tài sản của nhân dân venbiển Bình thường triều cường chỉ xảy ra vào tháng 10 âm lịch hàng năm, nhưng trongtháng 5 và những ngày đầu tháng 6/2009 nước biển lấn sâu vào đất liền khoảng 20m

Ba năm nay biển xâm thực rất mạnh, mỗi năm từ 20 đến 30m, cuốn trôi nhiều ha rừngphi lao phòng hộ.Theo tính toán của các chuyên gia, trong thời gian tới mực nước biểndâng cao, mưa bão lớn với triều cường mạnh có thể sẽ gây ngập tới 143,9 km2 diệntích đất toàn tỉnh Kết quả nghiên cứu và kịch bản biến đổi khí hậu toàn cầu đã đượccông bố, chuyên gia về biến đổi khí hậu đến từ Australia cảnh báo khi mực nước biểndâng cao 1m vào năm 2010, diện tích các vùng ven biển tỉnh Hà Tĩnh sẽ bị mất Vớidiện tích này, Hà Tĩnh là tỉnh có diện tích bị ngập do nước biển dâng xếp thứ tư trong

cả nước sau đồng bằng Sông Cửu Long, đồng bằng Sông Hồng và tỉnh Thừa ThiênHuế Điều này sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến các tuyến đường giao thông nôngthôn và các công trình giao thông, đê ngăn mặn được xây dựng trước đây sẽ không cònphù hợp nữa, vì vậy nguy cơ tổn thất là rất lớn

Đối với sức khỏe cộng đồng, BĐKH cũng đe dọa nhiều hơn đến tính mạngngười dân và nguy cơ bùng phát bệnh dịch cũng như nhiễm nhiều bệnh tật do ô nhiễmmôi trường sống là điều không thể tránh khỏi Ngoài ra sự BĐKH còn gây ảnh hưởngnghiêm trọng đến sự da dạng sinh học, làm biến mất hoàn toàn một số loài thực vật vàđộng vật bởi hiện tượng nước biển dâng

CHƯƠNG 2 TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TỚI SỨC KHỎE

CON NGƯỜI

1.3 TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU ĐỐI VỚI SỨC KHỎE CON NGƯỜI

Khí hậu biến đổi có liên quan trực tiếp và gián tiếp đến đời sống và sức khoẻcộng đồng ở mọi quốc gia, đặc biệt là những người nghèo sinh sống ở những vùng dễ

bị tác động của biến đổi khí hậu gây ra (sóng thần vùng ven biển, các bệnh truyềnnhiễm ở vùng nhiệt đới ) Theo nghiên cứu của các nhà khoa học, con người sống tốtnhất trong khí hậu có nhiệt độ từ 15-31oC và độ ẩm từ 60-80%, mọi thay đổi về nhiệt

độ, độ ẩm đều gây các rối loạn sinh lý của con người, từ đó gây một số bệnh Hơn nữakhi khí hậu thay đổi một số tác nhân gây bệnh bùng phát, thậm chí làm biến đổi cấutrúc (biến đổi gene) trở nên gây bệnh cho người Các đợt nắng nóng kéo dài, nhiệt độkhông khí tăng, gây nên những tác động tiêu cực đối với sức khoẻ con người, dẫn đếngia tăng một số nguy cơ đối với tuổi già, những người mắc bệnh tim mạch, bệnh thầnkinh, dị ứng Tác động gián tiếp của biến đổi khí hậu đến sức khoẻ con người thôngqua những nguồn gây bệnh, làm tăng khả năng bùng phát và lan truyền các bệnh dịchnhư bệnh cúm A/H1N1, cúm A/H5N1, tiêu chảy, dịch tả Biến đổi khí hậu làm tăngkhả năng xảy ra một số bệnh nhiệt đới như sốt rét, sốt xuất huyết, viêm não Nhật Bản,làm tăng tốc độ sinh trưởng và phát triển nhiều loại vi khuẩn và côn trùng, vật chủmang bệnh (ruồi, muỗi, chuột, bọ chét, ve) Biến đổi khí hậu là một trong nhữngnguyên nhân dẫn đến sự xuất hiện trở lại của một số bệnh truyền nhiễm ở vùng nhiệtđới (sốt rét, sốt Dengue, dịch hạch, dịch tả), xuất hiện một số bệnh truyền nhiễm mới(SARS, cúm A/H5N1, cúm A/H1N1), thúc đẩy quá trình đột biến của virut gây bệnhcúm A/H1N1, H5N1 nhanh hơn Các hoạt động của con người đã gây biến đổi hệ sinhthái cả ở trên cạn và dưới nước, săn bắn trái phép làm giảm đáng kể, thậm chí gây diệtvong một số loài thú hiếm, phát thải khí nhà kính ngày càng tăng là nguyên nhân chủyếu của xu thế ấm lên toàn cầu, tầng ozon bị phá huỷ dẫn đến sự tăng cường độ bức xạ

tử ngoại trên mặt đất, là nguyên nhân gây bệnh ung thư da và các bệnh về mắt

Trong vài chục năm qua, đặc biệt là những năm gần đây khí hậu trên trái đất nóichung, ở Việt nam nói riêng có sự thay đổi rõ rệt đã và đang gây nhiều ảnh hưởng đếncuộc sống của con người Theo dự báo của các nhà khoa học Việt nam là một trong số

ít quốc gia trên thế giới bị ảnh hưởng nặng nề nhất của sự biến đổi khí hậu Thực tếcho thấy vài năm gần đây khí hậu của nước ta có sự biến đổi hết sức phức tạp gâynhiều thiệt hại về người và của, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế xã hội của đất

nước Bão, lụt, hạn hán, lở đất…xảy ra với tần suất nhiều hơn, mức độ trầm trọng hơn.Nhiều bệnh trước đây đã khống chế được nay có xu hướng bùng phát trở lại, một sốbệnh mới xuất hiện gây thành dịch thậm chí thành đại dịch đã và đang đe dọa đời sốngcủa con người Những đối tượng dễ bị tổn thương nhất là những nông dân nghèo, cácdân tộc thiểu số ở miền núi, người già, trẻ em và phụ nữ Một số các tác động chínhlên sức khỏe con người tại Việt Nam:

- Tình trạng nóng lên làm thay đổi cấu trúc mùa nhiệt hàng năm Ở miền Bắc,mùa đông sẽ ấm lên, dẫn tới thay đổi đặc tính trong nhịp sinh học của con người

- Nhiệt độ tăng làm tăng tác động tiêu cực đối với sức khoẻ con người, dẫn đếngia tăng một số nguy cơ đối với tuổi già, người mắc bệnh tim mạch, bệnh thần kinh

- Thiên tai như bão, tố, nước dâng, ngập lụt, hạn hán, mưa lớn và sạt lở đấtv.v… gia tăng về cường độ và tần số làm tăng số người bị thiệt mạng và ảnh hưởnggián tiếp đến sức khoẻ thông qua ô nhiễm môi trường, suy dinh dưỡng, bệnh tật

- BĐKH làm tăng khả năng xảy ra một số bệnh nhiệt đới: sốt rét, sốt xuấthuyết, làm tăng tốc độ sinh trưởng và phát triển nhiều loại vi khuẩn và côn trùng, vậtchủ mang bệnh, làm tăng số lượng người bị bệnh nhiễm khuẩn dễ lây lan

Hình 2.1 Sự tương quan giữa nhiệt độ và số mắc SD/SXHD (không bao gồm những năm có dịch bùng phát đặc biệt) theo báo cáo tại Việt Nam (1996-2009).

Nguồn:[Theo báo Tiền Phong]

Theo các số liệu thống kê quan trắc về biến đổi khí hậu qua các năm và các thời

kỳ, các yếu tố khí hậu ở Việt Nam đã có những diễn biến rất phức tạp Nhiệt độ và độ

ẩm tăng cao cũng làm gia tăng sức ép về nhiệt độ với cơ thể con người, nhất là ngườigià và trẻ em, người có sức đề kháng yếu; dẫn tới việc làm tăng bệnh tật, đặc biệt lànhững bệnh nhiệt đới, bệnh truyền nhiễm Theo Tiến sĩ Trần Hậu Khang - Viện trưởngViện Da liễu Quốc gia, số người đến khám chữa bệnh vảy nến tại Viện hiện chiếm 20 -30% bệnh nhân da liễu Trong số người mắc bệnh vảy nến, có rất nhiều bệnh nhân bịtái phát nhiều lần Bên cạnh đó là bệnh viêm da cơ địa (chủ yếu ở trẻ em) Việc điềutrị khỏi hẳn bệnh này rất khó và bệnh thường tái phát nhiều lần Nguyên nhân của tìnhtrạng này chính là do biến đổi khí hậu cộng với tốc độ công nghiệp hóa và cuộc sống

đô thị ngày một phát triển Nhiệt độ tăng cao quá mức làm người bị bệnh tim, ngườigià và trẻ nhỏ tử vong; những hiện tượng cực đoan của khí hậu gây chết người và mùamàng thất bát, dịch bệnh, suy dinh dưỡng gia tăng làm giảm khả năng kháng bệnh ởngười Bệnh sốt xuất huyết đang tăng mạnh hiện nay cũng được xem là do tác độngcủa BĐKH

Theo báo cáo của các địa phương, từ đầu năm 2009 đến nay, cả nước đã ghinhận 72.155 người bị sốt xuất huyết, tăng 7,1% so với cùng kỳ năm 2008, trong đó, 58trường hợp tử vong Các tỉnh miền Trung, Tây Nguyên, sau khi cơn bão số 9 cùng với

lũ lụt đi qua, nhiều tỉnh cũng đang phải đối mặt với việc bùng phát một số dịch bệnhnhư sốt xuất huyết, viêm phổi, đau mắt đỏ Trong đó, bệnh đau mắt đỏ đang lây lanrất nhanh Nếu như trước đây, mỗi ngày Khoa mắt của Bệnh viện đa khoa Quảng Ngãichỉ có từ 50-60 bệnh nhân đến khám, đến thời điểm này tăng lên từ 150-160 bệnhnhân

Những năm gần đây, lượng mưa hàng tháng ở nhiều nơi của Việt Nam giảm điđáng kể trong những tháng 7-8, nhưng lại tăng vọt vào những tháng cuối năm 9-10-11.Tính trung bình trong cả nước, lượng mưa hàng năm trong 50 năm qua (1958-2007) đãgiảm khoảng 2% Mưa lớn thường xuyên gây lũ lớn hơn và cũng nhiều hơn ở miềnTrung và miền Nam, trong khi nhiều khu vực khác ở miền Bắc lại ở trong tình trạngkhô hạn và thiếu nước do thiếu mưa Đặc biệt đáng lưu ý là hạn hán và mùa khô tănglên cả về cường độ lẫn diện tích Lượng mưa như vậy đã có tác động rõ rệt tới sự hìnhthành và phát triển của một số vec tơ truyền bệnh như sốt rét, sốt xuất huyết