Kiến thức: - Học sinh nhận biết được có ba lớp ngôn ngữ lập trình và các mức của ngôn ngữ lập trình : ngôn ngữ máy, hợp ngữ và ngôn ngữ bậc cao.. GV : Như vậy có hai cách để người phóng
Trang 1Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
Chương I: MỘT SỐ KHÁI NIỆM VỀ LẬP TRÌNH VÀ NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH Bài 1: KHÁI NIỆM LẬP TRÌNH VÀ NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức:
- Học sinh nhận biết được có ba lớp ngôn ngữ lập trình và các mức của ngôn ngữ lập trình : ngôn ngữ máy, hợp ngữ và ngôn ngữ bậc cao
- Biết dược vai trò của chương thình dịch
2 Kĩ năng: Phân biệt được hai khái niệm biên dịch và thông dịch, phân biệt được các loại
ngôn ngữ lập trình
3 Thái độ: Thấy được sự cần thiết và tiện lợi khi sử dụng các ngôn ngữ lập trình bậc cao
Liên hệ được với quá trình giao tiếp trong đời sống
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: Một số ví dụ về ngôn ngữ lập trình
2 Học sinh: Tìm hiểu một số loại ngôn ngữ giao tiếp thông dụng
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1) Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số lớp.
2) Kiểm tra bài cũ: Nếu chỉ có thuật toán thì máy đã thực hiện được các bài toán mà chúng
ta đã giải hay chưa ?
3) Giảng bài mới:
GV : Gọi một học sinh nhắc lại các khái
niệm : ngôn ngữ máy, hợp ngữ và ngôn ngư
bậc cao
HS: Trả lời câu hỏi
GV : Để chuyển đổi chương trình viết bằng
ngôn ngữ lập trình bậc cao sang ngôn ngữ
máy cần phải có gì?
HS : Đó là chương trình dịch
GV : - Cho ví dụ từ thực tế : “ Người
Ngôn ngữ máy: Là ngôn ngữ duy nhất mà máy tính
có thể trực tiếp hiểu và xử lý đựơc
Hợp ngữ: Là loại ngôn ngữ sử dụng một số từ để thực hiện lệnh trên thanh ghi
Ngôn ngữ bậc cao: Là loại ngôn ngữ gần với ngôn ngữ tự nhiên, ít phụ thuộc vào loại máy
Chương trình dịch là chương trình đặc biệt, có chức năng chuyển đổi chương trình đợc viết bằng ngôn ngữ lập trình bậc cao sang ngôn ngữ máy
Trang 2phóng viên chỉ biết một ngôn ngữ là tiếng
việt phóng vấn một chính khách nước ngoài
” thông qua người phiên dịch
GV : Như vậy có hai cách để người phóng
viên có thể thực hiện công việc của mình :
biên dịch và thông dịch
Dùng máy chiếu diễn giải hai tình huống này.Kết luận :
Biên dịch (Compiler): được thực hiện qua hai bước
- Duyệt, phát hiện lỗi, kiểm tra tính đúng đắn của các câu lệnh trong chương trình nguồn
- Dịch toàn bộ chương trình nguồn thành một ơng trình đích có thể thực hiện trên máy và có thể l-
ch-ưu trữ để sử dụng lại khi cần thiết
Thông dịch (Interpreter) đợc thực hiện bằng cách
lặp lại dãy các bước sau
- Kiểm tra tính đúng đắn của câu lệnh tiếp theo trong chương trình nguồn
- Chuyển đổi câu lệnh đó thành một hay nhiều câu lệnh tương ứng trong ngôn ngữ máy
- Thực hiện câu lệnh vừa chuyển đổi được
4) CỦNG CỐ : Khái niệm lập trình? Chương trình dịch là gì? Khái niệm ngôn ngữ lập
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 3Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
Bài 2 CÁC THÀNH PHẦN CỦA NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH.
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
+ Biết một số khái niệm: tên, tên chuẩn, tên dành riêng, hằng và biến
+ Học sinh ghi nhớ được các quy định về tên, hằng và biến trong một ngôn ngữ lập trình
2 Kĩ năng:
+ Phân biệt được tên, hằng và biến.
+ Biết cách đặt tên chúng và nhận biết được tên viết sai quy tắc
3 Thái độ: Rèn luyện cho HS tính nguyên tắc, chặt chẽ trong lập trình
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: Soạn giáo án, nghiên cứu sách giáo khoa, sách bài tập, tài liệu tham
khảo Máy tính cá nhân và máy chiếu ( nếu có)
2 Học sinh: Đọc trước ở nhà Sách giáo khoa.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1) Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số lớp.
2) Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi :
1 Chương trình dịch là gì?
2 Biên dịch và thông dịch khác nhau như thế nào?
3) Giảng bài mới:
GV: Gọi HS trả lời ý nghĩa của việc đặt
tên?
HS: Tại chỗ trả lời
GV: Nhận xét và đưa ra kết luận
HS: Chú ý và ghi bài
GV: Mọi đối tượng trong chương trình
đều phải được đặt tên theo quy tắc của
+ Để gợi nhớ nội dung của đối tượng
- Qui tắc đặt tên trong Pascal:
Tên là một dãy liên tiếp không quá 127 kí tự bao gồm các chữ cái, chữ số và dấu gạch dưới nhưng phải bắt đầu bằng chữ cái hoặc dấu gạch dưới
Trang 4GV: Ngôn ngữ Pascal không phân biệt
chữ hoa, chữ thường
HS: Chú ý lắng nghe
GV: Ngôn ngữ lập trình thường có ba
loại tên cơ bản: tên dành riêng, tên
chuẩn và tên do người lập trình đặt
HS: Đọc SGK và trình bày về tên dành
riêng
GV: Trong Pascal, khi soạn thảo, tên
dành riêng có màu trắng phân biệt với
GV: Lấy ví dụ khi giải phương trình
bậc hai thì cần dùng các biến nào?
HS: Khi giải PTBH ta cần dùng các
biến: a,b,c, x1, x2, Delta để biểu diễn
nội dung của hệ số của phương trình;
các nghiệm của phương trình và biệt số
về hằng cho học sinh nhận biết
HS: Nhận biết tên hằng đúng và tên
hằng sai
Ví dụ: 123, ‘123’, ‘TRUE, 2+3,…
GV: Các biến được dùng trong chương
trình phải được khai báo
GV: Khi viết chương trình người lập
trình có nhu cầu giải thích cho những
câu lệnh mình viết để khi đọc lại được
thuận tiện hoặc người khác đọc có thể
hiểu được chương trình mình viết, do
vậy các ngôn ngữ lập trình thường cung
cấp cho chúng ta cách đưa vào các đoạn
chú thích trong chương trình
* Tên dành riêng:
- Là tên được dùng với ý nghĩa riêng xác định
- Tên dành riêng còn được gọi là từ khoá
Ví dụ: Trong Pascal:
Program, uses, var, type, const, begin, end, array, type,
…Trong C++: main, include, if, while, void
* Tên chuẩn
- Được dùng với ý nghĩa nhất định nào đó, dùng riêng thì phải khai báo
Ví dụ:
Trong Pascal: abs, sqr, sqrt, cos, sin,…
Trong C++: cin, cout, getchar
Trang 5Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
HS: Chú ý lắng nghe và ghi bài
GV: Ví dụ một chương trình Pascal đơn
giản minh họa
Biến
- Là đại lượng được đặt tên, dùng để lưu trữ giá trị và giá trị có thể được thay đổi trong quá trình thực hiện chương trình
c Chú thích
- Các chú thích không làm ảnh hưởng đến chương trình
- Trong Pascal chú thích được đặt trong {} hoặc (*và*)
- Trong C++ chú thích đặt trong /* và */ hoặc //
4) CỦNG CỐ : Nhắc lại quy tắc đặt tên trong Pascal và khái niệm tên dành riêng, tên
chuẩn, tên do người lập trình đặt Khái niệm hằng, biến và sự khác nhau giữa hằng và biến
5) BÀI TẬP VỀ NHÀ:
Hướng dẫn làm bài tập 5 và bài tập 6
- Bài 6: Các hằng số: a,b,f,g; Các hằng xâu: d,i
Ngày 03 tháng 9 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 6Tuần dạy: 4 Ngày soạn : 09/9/2014
+ Xác định được tên đúng, tên sai, tên chuẩn, từ khoá
+ Biết viết hằng và tên đúng trong một ngôn ngữ lập trình cụ thể
3 Thái độ:
+ Nhận thức được quá trình phát triển của ngôn ngữ lập trình gắn liền với quá trình phát
triển của tin học
+ Ham muốn học một ngôn ngữ lập trình cụ thể để có khả năng giải các bài toán bằng máy tính điện tử
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: Soạn giáo án, nghiên cứu sách giáo khoa, sách bài tập, tài liệu tham
khảo Máy tính cá nhân và máy chiếu ( nếu có)
2 Học sinh: Làm bài tập trước ở nhà.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1) Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số lớp.
2) Kiểm tra bài cũ ( 7 ‘)
Câu hỏi :
1 Nêu các thành phần cơ bản của ngôn ngữ lập trình?
2 Nêu quy tắc đặt tên trong Turbo Pascal?
Đáp án:
1 Ngôn ngữ lập trình có ba thành phần cơ bản: bảng chữ cái, cú pháp và ngữ nghĩa
- Bảng chữ cái: Là tập các kí tự được dùng để viết chương trình
- Cú pháp: Là bộ quy tắc để viết chương trình
- Ngữ nghĩa: Xác định ý nghĩa của các tổ hợp kí tự
2 Quy tắc đặt tên trong Pascal:
- Đối tượng HS kiểm tra: HS trung bình
3) Giảng bài mới:
GV: Gọi HS đọc câu hỏi 1, cả lớp suy
Trang 7Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
GV: Gọi HS đứng tại chổ trả lời
GV: Gọi HS khác bổ sung Sau đó GV
nhận xét câu trả lời và ghi đáp án
HS: Chữa bài tập vào vở
GV: Gọi HS đọc câu hỏi 2 và trả lời câu
hỏi 2
HS: Tại chỗ trả lời và nêu khái niệm
chương trình dịch
GV: Nêu Input và Output của chương
trình dịch để gợi ý cho HS vai trò của
chương trình dịch
HS: Tại chỗ trả lời
GV: Gọi HS trả lời câu hỏi 3
HS: Tại chỗ đọc câu hỏi
GV: Gọi HS khác nhận xét câu trả lời,
GV: Gọi HS đọc câu hỏi 5
GV: Gợi ý cho HS bằng cách gọi 1 HS
nêu quy tắc đặt tên trong Pascal và tên
được đặt không quá ngắn, hay quá dài
mà nên đặt sao cho gợi nhớ ý nghĩa đối
tượng mang tên đó
HS: Tại chỗ đọc câu hỏi
- Ngôn ngữ bậc cao cho phép làm việc với nhiều kiểu
dữ liệu và cách tổ chức dữ liệu đa dạng, thuận tiện cho việc mô tả thuật toán
Câu2: Chương trình dịch là gì? Tại sao cần phải có chương trình dịch
- Chương trình dịch là chương trình đặc biệt, có chức năng chuyển đổi chương trình được viết trên ngôn ngữ bậc cao thành một chương trình đích có thể thực hiện trên máy
- Để một chương trình viết bằng ngôn ngữ bậc cao máy
có thể hiểu và thực hiện được thì phải có chương trình dịch dịch sang ngôn ngữ máy
Câu3: Biên dịch và thông dịch khác nhau như thế nào?
- Trình biên dịch duyệt, kiểm tra, phát hiện lỗi, xác định chương trình nguồn có dịch được không và dịch toàn bộ thành một chương trình đích có thể thực hiện trên máy
3 tên đúng trong Pascal:
abc; vidu3; _15a
Câu6: Hãy cho biết những biểu diễn nào dưới đây
không phải là biểu diễn hằng trong Pascal và chỉ rõ lỗi trong từng trường hợp
a) 150.0; b) -22; c) 6,23; d) ‘43’ ; e) A20;
Trang 8GV: Gọi HS đọc câu hỏi 6
GV: Từng câu a,b,…, i gọi lần lượt từng
HS: Trả lời:
- c) không phải là hằng vì dấu phẩy phải
thay bằng dấu chấm
- e) là tên chưa rõ giá trị
- h) thiếu dấu nháy đơn ơ cuối
f)1.06E-15 g) 4+6 ; h) ‘c ; i) ‘True’
- Các biểu diễn không phải là hằng: c), e), h)
4) CỦNG CỐ :
- Rèn luyện kĩ năng đặt tên, biến
- Hiểu và nắm vững khái niệm chương trình dịch, hằng và biến,…
5) BÀI TẬP VỀ NHÀ:
- Hướng dẫn HS làm các bài tập trong SBT: BT 1.9; BT 1.10; BT 1.11; BT 1.12
Ngày 10 tháng 9 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 9Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
CHƯƠNG II: CHƯƠNG TRÌNH ĐƠN GIẢN Bài 3 CẤU TRÚC CHƯƠNG TRÌNH
§4 MỘT SỐ KIỂU DỮ LIỆU CHUẨN
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
+ Hiểu chương trình là sự mô tả của thuật toán bằng một ngôn ngữ lập trình
+ Biết cấu trúc của một chương trình đơn giản: cấu trúc chung và các thành phần
+ Biết một số kiểu dữ liệu chuẩn: kiểu nguyên, thực, kí tự, logic và miền con
2 Kĩ năng:
+ Nhận biết được các thành phần của một chương trình đơn giản
+ Xác định kiểu cần khai báo của dữ liệu đơn giản
3 Thái độ:
+ Xác định thái độ nghiêm túc trong học tập khi làm quen với nhiều qui định nghiêm ngặt trong lập trình
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: Soạn giáo án, nghiên cứu sách giáo khoa, sách bài tập, tài liệu tham
khảo Máy tính cá nhân và máy chiếu ( nếu có)
2 Học sinh: tham khảo trước tài liệu ở nhà.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Đối tượng kiểm tra: HS trung bình
3) Giảng bài mới:
GV: Một ngôn ngữ lập trình bậc cao thường
có hai phần
GV: Với quy ước: Các diễn giải bằng ngôn
ngữ tự nhiên được đặt trong cặp < và >
I Cấu trúc chương trình
1 Cấu trúc chung
- Cấu trúc chung:
[<phần khai báo>]
Trang 10[ ] : Biểu diễn có thể có hoặc không.
HS: Phần thân chương trình nhất thiết phải có,
phần khai báo có thể có hoặc không tuỳ theo
từng chương trình dịch cụ thể
GV: Nêu cấu trúc chung của một chương trình
Pascal đơn giản:
HS: Lắng nghe và ghi bài
GV: Chúng ta tìm hiểu từng thành phần của
chương trình
GV: Phần này có thể có hoặc không Với
Pascal, nếu có phải khai báo theo đúng quy
GV: Mỗi ngôn ngữ lập trình thường có sẵn
một số thư viện cung cấp một số chương trình
thông dụng đã được lập sẵn Để sử dụng các
chương trình đó cần khai báo thư viện chứa
nó
GV: Trong Pascal, khai báo thư viện phải luôn
đặt đầu tiên, ngay sau dòng khai báo
program.
GV: Những gía trị xuất hiện nhiều lần trong
chương trình thì thường được khai báo hằng
HS: Lắng nghe
GV: Khai báo hằng sẽ tạo điều kiện thuận lợi
cho việc chỉnh sửa lại giá trị của hằng trong
toàn bộ chương trình
GV: Lấy ví dụ
GV: - Biến chỉ nhận một giá trị tại mỗi thời
điểm thực hiện chương trình được gọi là biến
đơn
<phần thân>
- Trong Pascal:
Phần khai báo:
Program < tên chương trình>;
Uses < tên các thư viện>;
Const <tên hằng>=<giá trị của hằng>;
Var < tên biến>: <kiểu dữ liệu>;
Procedure …; <khai báo thủ tục>
Function …; <khai báo hàm>…
* Khai báo thư viện.
- Khai báo thư viện trong Pascal:
Uses crt; {Thư viện crt chứa các hàm vào/ra
chuẩn làm việc với màn hình và bàn phím}
Uses graph; {Thư viện graph chứa các hàm đồ
Trang 11Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
GV: Khi cần viết chương trình quản lí học
sinh ta cần xử lí thông tin ở những dạng nào?
HS: Suy nghỉ và trả lời câu hỏi của GV.
GV: Phân tích câu trả lời của học sinh và đưa
ra một vài thông tin ở dạng như sau:
- Họ tên học sinh là những thông tin ở dạng
GV: Thuyết trình đưa ra một số bổ sung sau:
- Ngông ngữ lập trình nào cũng đưa ra một số
kiểu dữ liệu chuẩn đơn giản, từ những kiểu
đơn giản này ta có thể xây dựng thành những
kiểu dữ liệu phức tạp hơn
- Kiểu dữ liệu nào cũng có miền giới hạn của
nó Máy tính không thể lưu tất cả các số trên
trục số nhưng nó có thể lưu trữ với độ chính
xác cao
- Tuỳ thuộc vào ngôn ngữ lập trình mà tên
của các kiểu dữ liệu khác nhau và miền giá trị
của các kiểu dữ liệu cũng khác nhau
- Với mỗi kiễu dữ liệu người lập trình cần ghi
nhớ tên kiểu, miền giá trị và số ô nhớ để lưu
một giá trị thuộc kiểu đó
- Trong lập trình nói trung thì kiểu kí tự
thường là tập kí tự trong bảng mã kí tự, mỗi kí
tự có một mã thập phân tương ứng Để lưu các
giá trị thì phải lưu các mã thập phân tương
Var <danh sách biến>:<kiểu dữ liệu>;
Ví dụ: Giải phương trình bậc hai:
3 Kiểu kí tự
- Tn kiểu: Char
- Miền gi trị l cc gi trị trong bảng m ASCII gịm
256 kí tự Mỗi kí tự cĩ 1 m tương ứng trong phạm
Trang 12ứng của chúng - Miền giá trị: Chỉ có 2 giá trị là True (đúng) hoặc
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 13Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
§5 KHAI BÁO BIẾN
Bài 6 PHÉP TOÁN, BIỂU THỨC, CÂU LỆNH GÁN
I MỤC TIÊU
1 Về kiến thức:
- Hiểu được các khai báo biến
- Biết được khái niệm: phép toán, biểu thức số học, hàm số học chuẩn, biểu thức quan hệ
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: Soạn giáo án, nghiên cứu sách giáo khoa, sách bài tập, tài liệu tham
khảo Máy tính cá nhân và máy chiếu ( nếu có)
2 Học sinh: tham khảo trước tài liệu ở nhà.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
Đối tượng kiểm tra: HS trung bình
H1: Cấu trúc khai báo biến như thế nào? Lấy ví dụ?
H2: Những lưu ý khi đặt tên cho biến?
Đáp án: H1: VAR <Danh sách biến>:<Kiểu dữ liệu>;
VD: VAR a,b,c: Real; m,n:integer;
3) Giảng bài mới:
Trang 14Hoạt động của GV và HS Nội dung
GV: Khai báo biến là chương trình báo cho
máy biết phải dùng những chương trình nào
- Ví dụ 2: Để tính chu vi và diện tích của
tam giác cần khai báo các biến sau:
Var a, b, c, p, s, cv: Real;
Trong đó: a, b, c: Dùng để lưu độ dài của 3
cạnh tam giác;
P: là nữa chu vi;
CV, S: là chu vi và diện tích tam giác
GV: Khi khai báo biến cần chú ý những
điểm gì?
HS: Suy ghĩ trả lời câu hỏi
GV: Phân tích câu trả lời của học sinh
I) Khai báo biến
- Trong NLT Pascal biến đơn được khai báo như sau
Var <danh sách biến>: <kiểu dữ liệu>;
Trong đó:
- Var: Là từ khoá dùng để khai báo biến
- Danh sách biến: Tên các biến cách nhau bởi dấu phẩy
- Kiểu dữ liệu: Là một kiểu dữ liệu nào đó của ngôn ngữ Pascal
- Sau var là có thể khai báo nhiều danh sách biến
có những kiểu dữ liệu khác nhau
- Cần đặt tên biến sao cho gợi nhớ đến ý nghĩa của nó
- Không nên đặt tên quá ngắn hay quá dài, rễ dẫn đến mắc lỗi hay hiểu nhầm
- Khai báo biến cần quan tâm chú ý đến phạm vi giá trị của nó
GV: Trong khi viết chương trình ta thường
phải thực hiện tính toán, thực hiện các so
sánh để đưa ra quyết định xem làm việc gì?
Trong khi viết chương trình có giống với
ngôn ngữ tự nhiên không?
GV: Toán học có những phép toán nào?
HS: Đưa ra một số phép toán thường dùng
- Ví dụ phép luỹ thừa không phải ngôn ngữ
nào cũng viết được
- Mỗi ngôn ngữ khác nhau lại có cách kí
hiệu phép toán khác nhau
II Phép toán, biểu thức, câu lệnh gán
1 Phép Toán
* NLT Pascal sử dụng một số phép toán sau:
- Với số nguyên: +, - , *, Div, Mod
- Trong ngoặc trước, ngoài ngoặc sau
- Nhân chia trước, cộng trừ sau
- Giá trị của biểu thức có kiểu là kiểu của biến
Trang 15Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
GV: Trong toán học, biểu thức là gì?
HS: Đưa ra khái niệm
GV: Đưa ra khái niệm của biểu thức lập
trình
GV: Cách viết các biểu thức này trong lập
trình có giống với cách viết trong toán học
hay không?
HS: Đưa ra ý kiến của mình
GV: Phân tích ý kiến của học sinh.
GV: Đưa ra cách viết biểu thức và thứ tự
thực hiện phép toán trong lập trình
GV: Cách viết biểu thức phụ thuộc vào từng
ngôn ngữ lập trình
- Đưa ra một số biểu thức toán học và yêu
cầu các em viết chúng trong ngôn ngữ lập
GV: Để tính giá trị đó được đơn giản, người
ta xây dựng sẵn một bộ chương trình trong
thư viện chương trình giúp người lập trình
tính toán nhanh các giá trị thông dụng
GV: Với các hàm chuẩn cần quan tâm đến
giá trị của đối số và kiểu của giá trị trả về
Ví dụ: Sinx thì đo bằng độ hay radian?
GV: Trong lập trình thường ta phải so sánh
hai giá trị nào đó trước khi thực hiện lệnh
nào đó Biểu thức quan hệ còn được coi là
biểu thức so sánh 2 giá trị cho kết quả là
True hoặc False
Ví dụ: 3>5 cho kết quả False
GV: Muốn so sánh nhiều giá trị cùng một
lúc thì làm thế nào?
HS: đưa ra ý kiến của mình (dùng biểu thức
quan hệ and, or )
- Đưa ra ví dụ cách viết đúng trong NLT
- Cách viết: Tên_hàm (đối số)
- Kết quả của hàm phụ thuộc vào kiểu của đối số
- Đối số của hàm là một hay nhiều biểu thức số học đặt trong dấu ngoặc () sau tên hàm
- Bản thân hàm cũng có thể coi là biểu thức số học và có thể tham gia vào biểu thức như một toán hạng bất kỳ
Trang 16- Mỗi NLT có cách viết lệnh gán khác nhau.
GV: Cần chú ý đến điều gì khi viết lệnh
gán?
HS: Đưa ra ý kiến.
GV: phân tích câu trả lời của học sinh sau
đó tổng hợp lại: Cần chú ý đến kiểu của biến
và kiểu của biểu thức
GV: Minh hoạ một vài lệnh gán bằng một ví
dụ trực quan trên bảng hoặc trên màn hình
- Biểu thức Logic đơn giản nhất là hằng hoặc biến Logic
- Ví dụ: a, b, c là 3 cạnh của tam giác nếu thoã mãn điều kiện:
(a+b>c) and (b+c>a) and (c+a>b)
6 Câu lệnh gán
- Lệnh gán là cấu trúc cơ bản nhất của mọi ngôn ngữ lập trình, thường dùng để gán giá trị cho biến
- Cấu trúc: Tên biến:=biểu thức;
- Trong đó biểu thức phải phù hợp với tên biến, nghĩa là kiểu của tên biến phải cùng với kiểu của biểu thức hoặc phải bao hàm kiểu của biểu thức.
- Hoạt động của lệnh gán: Tính giá trị của biểu thức sau đó ghi giá trị đó vào tên biến
- Xem trước bài:
Các thủ tục chuẩn vào/ra đơn giản Soạn thảo, dịch, thực hiện và hiệu chỉnh chương trình
Ngày 16 tháng 9 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 17Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
§7 CÁC THỦ TỤC CHUẨN VÀO/RA ĐƠN GIẢN
§8 SOẠN THẢO, DỊCH, THỰC HIỆN, HIỆU CHỈNH CHƯƠNG TRÌNH
I MỤC TIÊU
1 Về Kiến thức:
- Biết các lệnh vào ra đơn giản để nhập thông tin từ bàn phím và đưa thông tin ra màn hình
- Biết các bước: soạn thảo, dịch, thực hiện và hiệu chỉnh chương trình
- Biết một số công cụ của môi trường Turbo Pascal
2 Về Kỹ năng:
- Viết một số lệnh vào ra đơn giản
- Bước đầu sử dụng được chương trình dịch để phát hiện lỗi
- Bước đầu chỉnh sửa được chương trình dựa vào thông báo lỗi của chương trình dịch và tính hợp lý của kết quả thu được
3 Về Thái độ: Thấy được sự cần thiết của các thủ tục vào ra, sáng tạo trong vận dụng vào các
bài toán đơn giản
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
1 Giáo viên: Soạn giáo án, sách giáo khoa, sách bài tập, tài liệu tham khảo Máy tính
2 Học sinh: Các kiến thức đã học trong các bài trước.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1) Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số lớp.
2HS làm độc lập: Cho M, N là 2 biến nguyên Điều kiện xác định M, N đồng thời là số chẵn
hoặc đồng thời là số lẻ được thể hiện trong Pascal như thế nào?
Đ/a: ((M mod 2 = 0) and (N mod 2 = 0)) Or ((M mod 2 =1) and (N mod 2 = 1))
1 Nêu vđ: Khi giải quyết một bài toán, ta
phải đưa dữ liệu vào máy tính xữ lí Để
chtrình giải quyết được nhiều bài toán hơn, ta
phải sử dụng thủ tục nhập dữ liệu
- Y/cầu Hs n/cứu Sgk cho biết cấu trúc chung
của thủ tục nhập dữ liệu trong NNLT Pascal:
- HS : N/cứu Sgk và trả lời:
Ví dụ: khi viết chtrình giải ptrình: Ax2 + Bx +
C = 0, ta phải nhập vào các đại lượng nào?
Trang 18Treo bảng chứa chtrình Pascal đơn giản có
lệnh nhập giá trị cho 3 biến
Hỏi: Khi nhập giá trị cho nhiều biến, ta phải
thực hiện như thế nào?
HS : Các giá trị phải được cách nhau ít nhất
một dấu cách (Space) hoặc kí tự xuống dòng
(Enter)
Hỏi: Lệnh Read và Readln khác nhau như thế
nào?
- Suy nghĩ, trả lời : Read: …… Readln: ……
GV : Sau khi xữ lí xong, để nhìn thấy được
kết quả ta phải dùng thủ tục xuất dữ liệu
Y/cầu hs n/cứu Sgk cho biết cấu trúc chung
của thủ tục xuất dữ liệu trong NNLT Pascal
Để nhập giá trị cho 1 biến từ bàn phím, ta
thường đưa thêm câu dẫn dắt sau đó mới đến
câu lệnh nhập Bằng cách dùng cặp thủ tục
write và read
Ví dụ: Write(‘Moi ban nhap 3 so:’);
Hỏi: chức năng câu lệnh writeln();
Viết ra màn hình dòng chữ và đưa con trỏ
xuống dòng
Giới thiệu một số tập tin cần thiết để Turbo
pascal có thể chạy được, hướng dẫn học sinh
khởi động Pascal trên máy tính Học sinh chú
ý lắng nghe và theo dõi hình minh họa
Giới thiệu các thành phần cơ bản của màn
hình soạn thảo (màn hình làm việc)
Giới thiệu một số thao tác thường dùng khi
soạn thảo, dịch, hiểu chỉnh, chương trình
read(n);
readln(A,B,C);
* Chú ý: khi nhập giá trị cho nhiều biến thì
những giá trị này gõ cách nhau một dấu cách hoặc kí tự xuống dòng (phím Enter).
Write(‘Moi ban nhap 3 so:’);readln(a,b,c) Write(‘Ban vua nhap 3 so:’,a,b,c);
Write(‘Ban go ENTER de ket thuc’); Readln;
Trang 19Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
+ Chạy chương trình: Ctrl+F9
+ Đóng cửa sổ chương trình: Alt+F3
+ Thoát khỏi TP: Alt+X
4) CỦNG CỐ : Trình bài một số thao tác thường dùng khi soạn thảo chương trình?
Khi viết read(x,y,z); write(‘x’,y,z); nó có ý nghĩa như thế nào?
5) BÀI TẬP VỀ NHÀ: So sánh sự giống nhau và khác nhau của các cặp lệnh
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 20Tuần dạy: 7 Ngày soạn : 29/9/2014
BÀI TẬP
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức: Biết phânbiệt các loại biểu thức trong NNLT
2 Kĩ năng: Viết được các biểu thức số học và logic với các phép toán thông dụng.
a Mục tiêu: Xây dựng được biểu thức logic làm điều kiện để giải một số bài toán đơn giản
b Nội dung: Viết biểu thức lôgic cho kết quả True khi tọa độ (x, y) là điểm nằm trong vùng
gạch chéo kể cả biên của hình 2.a và 2.b (trang 36/sgk)
c Các bước tiến hành:
Tóm tắt lí thuyết
Nhắc lại một số Nội dung trong phần chương II
Tại sao phải khai báo biến?
Trong Pascal, nếu một biến chỉ nhận giá trị trong phạm
vi từ 5 đến 25252 thì biến đó có thể nhận khai báo
bằng các kiểu dữ liệu nào?
1 Hình 2.a:
Y/cầu hs quan sát hình và trả lời các câu hỏi:
- Giá trị của y trong vùng gạch chéo?
- Giá trị của x trong vùng gạch chéo? HS: Quan sát
hình và trả lời
0<=y<=1 -1<=x<=1
- Điểm A(x,y) thì x, y có quan hệ thế nào?
HS: |x|<=y
- Y/cầu hs từ các biểu thức quan hệ viết ra bthức lôgic
theo yêu cầu của đề?
HS: (|x|<=y) and ((x>=-1)and (x<=1)) and ((y>=0)
and (y<=1)
- Phân tích các giá trị x, y để đơn giản biểu thức
(y<=1) and (abs(x)<=y)
- Các phép toán: Số học, quan hệ và logic
- Các loại biểu thức: Số học, quan hệ
và logic
- Các ngôn ngữ lập trình có:
+ Lệnh gán dùng để gán giá trị của biểu thức cho biến
+ Các thủ tục chuẩn dùng để đưa dữ liệu vào và ra
Câu hỏi và bài tậpBài tập 8/sgk/36
ĐS: (y<=1) and (abs(x)<=y)
Trang 21Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
2 Hình 2.b Y/cầu hs tự làm, tương tự hình 2.a
Bài tập làm thêm :Hãy chuyển các biểu thức toán
học dưới đây sang Pascal
a 2x2 - 5x + 1 = 0; b (1+x3)( x−1);
c (4 3x2+1)(| x- 3|); c
2 3 2
2
21
)252(
x x
x x
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 22Tuần dạy: 9 Ngày soạn : 14/10/2014
BÀI TẬP THỰC HÀNH SỐ 1
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Biết được một chtrình Pascal hoàn chỉnh
- Làm quen các dịch vụ chủ yếu của Turbo Pascal trong việc soạn thảo, lưu, dịch, thực hiện chtrình
2 Kĩ năng
- Soạn thảo được chtrình, lưu lên đĩa, dịch lỗi cú pháp, thực hiện và tìm lỗi thuật toán và hiệu chỉnh
- Bước dầu biết phântích và hoàn thành chtrình đơn giản trên Pascal
3 Thái độ: Tự giác, tích cực và chủ động trong thực hành
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1 Giáo viên: Phong máy vi tính được cài đầy đủ Turbo Pascal, projector để hướng dẫn
2 Học sinh: Sgk, sách bài tập và bài tập đã viết ở nhà
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ
Viết chtrình nhập vào một số và tính bình phương
của số đó.
Cho 2 hs xung phong lên bảng
Nhận xét, đánh giá, cho điểm
2 Hoạt động 2: (30phút)Tìm hiểu một chtrình hoàn chỉnh
a Nội dung: Cho chương trình sau:
Trang 23Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
Writeln(’x1=’,x1:6:2,’ x2=’,x2:6:2);
Readln
End.
b Các bước tiến hành:
1 Chiếu chtrình lên bảng Y/cầu hs thực hiện các nhiệm
- Nhập dữ liệu 1 0 2 Thông báo kết quả
- Vì sao có lỗi xuất hiện?
Thông báo lỗi
Do căn bậc hai của một số âm
2 Câu hỏi, bài tập về nhà: - Viết chương trình nhập vào độ dài 3 cạnh của một tam giác, tính
chu vi, diện tích của tam giác đó
Trang 24Tuần dạy: 10 Ngày soạn : 21/10/2014
BÀI TẬP THỰC HÀNH SỐ 1
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Biết được một chtrình Pascal hoàn chỉnh
- Làm quen các dịch vụ chủ yếu của Turbo Pascal trong việc soạn thảo, lưu, dịch, thực hiện chtrình
2 Kĩ năng
- Soạn thảo được chtrình, lưu lên đĩa, dịch lỗi cú pháp, thực hiện và tìm lỗi thuật toán và hiệu chỉnh
- Bước dầu biết phântích và hoàn thành chtrình đơn giản trên Pascal
3 Thái độ: Tự giác, tích cực và chủ động trong thực hành
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1 Giáo viên: Phong máy vi tính được cài đầy đủ Turbo Pascal, projector để hướng dẫn
2 Học sinh: Sgk, sách bài tập và bài tập đã viết ở nhà
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Hoạt động 1: Rèn luyện kĩ năng lập chương trình.
a Mục tiêu: Hs soạn, lưu, dịch và thực hiện được chương trình
b Nội dung: Viết chương trình nhập từ bàn phím 2 số thực a và b, tính và đưa ra màn hình
trung bình cộng các bình phương của hai số đó
c Các bước tiến hành:
1 Định hướng để hs phân tích bài toán
GV: 2 Y/cầu hs tự sọan chtrình và lưu lên máy.
HS: 2 Thực hiện các y/cầu của gv
- Soạn chtrình
- F2, gõ tên file để lưu
- Alt+F9 : biên dịch lỗi
Bài toán: Viết chương trình nhập từ
bàn phím 2 số thực a và b, tính và đưa ra màn hình trung bình cộng các bình phương của hai số đó
- nhập dữ liệu và thông báo kết quả
- Với a=5, b=7
- Với a=7, b=-5-Nhập dữ liệu theo y/cầu
- Với a=5, b=7 thì tb=37
- Với a=7, b=-5thì tb=37
Trang 25Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
- Ctrl+F9: t/hiện chtrình
Quan sát hướng dẫn từng nhóm hs trong lúc thực hành
IV ĐÁNH GIÁ CUỐI BÀI
1 Nội dung đã học
Các bước để hoàn thành một chương trình: - Phân tích bài toán để xác định dữ liệu vào/ra; xác định thuật toán; soạn thảo chtrình vào máy; lưu trữ chtrình; biên dịch ch.trình; thực hiện và hiệu chỉnh chtrình
2 Câu hỏi, bài tập về nhà: - Viết chương trình nhập vào độ dài 3 cạnh của một tam giác, tính
chu vi, diện tích của tam giác đó
Ngày 22 tháng 10 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 26Tuần dạy: 11 Ngày soạn : 28/10/2014
KIỂM TRA 1 TIẾT
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức: Củng cố các kiến thức về ngôn ngữ lập trình, cấu trúc chương trình, khai báo
biến, các biểu thức trong Pascal, các câu lệnh vào ra đơn giản
2 Kĩ năng: Viết được các biểu thức số học trong Toán học sang dạng tương ứng trong Pascal
và ngược lại, viết được chương trình đơn giản
3 Thái độ: Nghiêm túc trong khi làm bài
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1 Giáo viên: Đề kiểm tra, đáp án, biểu điểm cho các lớp
2 Học sinh: ôn lại các kiến thức đã học.
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA
Cấp độ
Tên chủ đề
Khai báo biến khai báo biến Biết cấu trúc Lấy được ví dụ
Trang 27Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
ĐÁP ÁN, BIỂU ĐIỂM, HƯỚNG DẪN CHẤM
Câu 1 :
Hằng là đại lượng được đặt tên dùng để lưu trữ giá trị và giá trị của nó
không thay đổi trong quá trình thực hiện chương trình
Cấu trúc khai báo biến :
Var <danh sách biến> : <kiể dữ liệu>;
Ví dụ : Var a: integer;
1,5 điểm
1,0 điểm 0,5 điểm Câu 2:
a) x + y*z+1;
b) -1 <= cos(x) and cos(x) <= 1
c) Abs(x*x + sqrt(x+sqrt(x)))
1,0 điểm 1,0 điểm 1,0 điểm Câu 3:
Câu 1 :
Biến là đại lượng được đặt tên dùng để lưu trữ giá trị và giá trị của nó có
thể thay đổi trong quá trình thực hiện chương trình
Trang 28Var <danh sách biến> : <kiể dữ liệu>;
0,5 điểm Câu 2:
d) x + y*z;
e) -1 <= cos(x) and cos(x) <= 1
f) Abs(x*x*x + sqrt(x+sqrt(x)))
1,0 điểm 1,0 điểm 1,0 điểm Câu 3:
IV ĐÁNH GIÁ CUỐI BÀI
1 Dặn dò về nhà
Ngày 29 tháng 10 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 29Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
§9: CẤU TRÚC RẼ NHÁNH I.MỤC ĐÍCH YÊU CẦU:
1 Kiến thức:Giới thiệu tổ chức rẽ nhánh, cú pháp và chức năng các câu lệnh rẽ nhánh (dạnh
thiếu và dạng đầy đủ)
2 Kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng sử dụng câu lệnh rẽ nhánh để viết các chương trình có sử
dụng các câu lệnh này
3 Thái độ: Học tập tích cực, nghiêm túc
II.PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
1 Đồ dùng dạy học: Máy tính điện tử
2 Phương pháp dạy học: Giải quyết vấn đề
3 Sự chuẩn bị ở nhà: Các kiến thức học sinh đã học trong các bài học trước
III.TIẾN HÀNH BÀI DẠY:
1 Ổn định lớp:
2 Dạy bài mới:
Câu hỏi: Những câu nói sau đây có dạng của mệnh
đề gì?
Trả lời:
-Chiều mai nếu trời không mưa thì Châu đến nhà
Ngọc chơi
Câu nói trên có dạng: Nếu Thì
-Chiều mai nếu trời không mưa thì Châu đến nhà
Ngọc soạn bài, nếu trời mưa thì Châu gọi điện cho
Ngọc để trao đổi
Câu nói trên có dạng: Nếu Thì , Ngược lại thì
Câu hỏi: Em hãy vẽ sơ đồ khối của bài toán trên.
Trả lời: HS lên bảng vã sơ đồ khối của bài toán
Bước 3: Nếu b<>0 thì thông báo phương trình vô nghiệm
Ngược lại thông báo phương trình vô số nghiệm
Bước 4: Đưa x ra màn hình
II.CÂU LỆNH IF THEN 1.Cú pháp:
a)Dạng thiếu:
IF <Điều kiện> THEN<Câu lênh>;
Trang 30Trả lời:
IF, THEN, ELSE: Từ khoá
Điều kiện là biểu thức logic hoặc biểu thức quan hệ
khi tính giá trị của điều kiện thì trả lại một trong 2 giá
Trả lời: Chỉ một câu lệnh duy nhất.
GV: Trong trường hợp sau THEN và ELSE ta có từ 2
câu lệnh trở lên thì ta phải ghép chúng lại thành một
Câu lệnh, câu lệnh 1, câu lệnh 2 (Câu lệnh sau từ khoá THEN và ELSE là một câu lệnh duy nhất
-Nêu biểu thức đk có giá trị F thì thoát ra khỏi câu lệnh IF
-Nêu biểu thức đk có giá trị F thì thực hiện câu lệnh 2, rồi thoát ra khỏi câu lệnh IF
III.CÂU LỆNH GHÉP:
Khi sau THEN và sau ELSE có từ 2 câu lệnh trở lên ta phải ghép chúng lại thành một nhóm nằm giữa 2 từ khoá BEGIN và END
1.Cú pháp:
BEGINCL1;
CL2;
Điều kiệnĐúng Câu lệnh 1
Câu lệnh 2
Điều kiện Đúng
Câu lệnh
Trang 31Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
nhóm nằm giữa 2 từ khoá Begin và end được gọi là
Có thể viết ngay trên máy tính để thực hiện thử
GV: Gọi một HS lên chạy chương trình và sữa lỗi.
Cho HS chép bài vào vở
GV: Gọi hoc sinh lên bảng viết chương trình của bài
toán trên
Có thể viết ngay trên máy tính để thực hiện thử
GV: Gọi một HS lên chạy chương trình và sữa lỗi.
Cho HS chép bài vào vở
CLnEND;
VAR a,b,c,x,x1,x2,delta:real;
BEGIN Write(‘nhap a,b,a’); readln(a,b,c);
ELSE Begin X1:=(-b-sqrt(delta))/2*a; X2:=(-b+sqrt(delta))/2*a; End;
ReadlnEND
2.Ví dụ 2: Chương trình tìm nghiệm của
phương trình bậc nhất ax + b = 0PROGRAM vidu2;
VAR a,b,x:real;
BEGIN Write(‘nhap a,b’); readln(a,b);
IF a<>0 THEN Begin
Trang 32X:=-b/a;
writeln(‘phuongtrinh co nghiem la:’,x:8:2);
End ELSE IF b=0 THEN writeln(‘phuong trinh vo so nghiem’)
Else writeln(‘phuong trinh
vo nghiem’) Readln
- Chuẩn bị bài mới: Sau Then và ELSE có thể sử dụng từ hai câu lệnh trở lên được
không, nếu được thì làm thế nào?
Ngày 05 tháng 11 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 33Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
§10: CẤU TRÚC LẶP
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
Hiểu nhu cầu của cấu trúc lặp trong biễu diễn thuật toán
Biết cấu trúc chung của lệnh lặp với số lần biết trước For trong NNLT Pascal
2 Kiểm tra bài cũ
1 Trình bày cấu trúc rẽ nhánh? Sự khác nhau giữa các dạng rẽ nhánh đó? (HS1)
2 Viết CT nhập vào 2 số a, b và thực hiện đưa ra màn hình giá trị của số lớn hơn.
(HS2)
3 Bài mới :
Hoạt động 1: Tìm hiểu ý nghĩa cấu trúc lặp
1 Nêu bài toán 1 đặt vấn đề
HS: Chú ý quan sát bài toán đặt vấn đề.
GV: Hãy xác định công thức toán học để tính tổng
- Có bao nhiêu lần lặp như vậy?
GY: - Rất khó xác định
- Mỗi lần lặp 1 lượng là bao nhiêu?
- Phải viết bao nhiêu lệnh để thể hiện việc này?
HS: Theo dõi gợi ý
- Thực hiện 100 lần
- Mỗi lần đổ a1+i
- Viết 100 lệnh
Dẫn dắt: Chương trình được viết như vậy sẽ rất dài, khó
đọc, dễ sai sót cần có một cấu trúc điều khiển việc lặp lại
thực hiện các công việc ở trên
Bài toán 1:
Viết CT tính tổng
100
1
2
1 1 1 1
+ + + + + + +
=
a a
a a S
Trang 34- Trong tất cả mọi NNLT đều có một cấu trúc điều khiển
việc thực hiện lặp lại với số lần đã định trước
3 Hoạt động 3: (15 phút)Tìm hiểu lệnh lặp For trong NNLT Pascal
1 Y/cầu hs n/cứu sgk vàcho biết cấu trúc chung của lệnh
- để làm giới hạn cho biến đếm, cùng kiểu với biến đếm
Trong btoán 1:<giá trị đầu>, <giá trị cuối> có giá trị bằng
bao nhiêu?
-<giá trị đầu> là 1
<giá trị cuối> là 100
Dẫn dắt: những lệnh nào cần lặp lại ta đặt sau DO Khi
nhiều lệnh cần đặt sau Do ta phải viết thế nào?
- Hỏi: + Trong bài toán tiết kiệm lệnh nào cần lặp lại?
<giá trị đầu> ≤ <giá trị cuối>
Dẫn dắt: Khi đó câu lệnh For đgl For tiến, NNLT Pascal
còn có dạng ngược lại là For lùi
2 Y/cầu hs trình bày cấu trúc For lùi.
2 N/cứu sgk, suy nghĩ, so sánh với dạng For tiến rồi trả lời
FOR <biến đếm>:= <giá trị cuối> DOWNTO <giá trị
Câu lệnh lặp bđếm :=bđếm + 1
Đ
S
Trang 35Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
HS: <giá trị đầu> ≤ <giá trị cuối>
- Hai bài toán trên dùng lệnh For nào là phù hợp?
Sử dụng For tiến
IV ĐÁNH GIÁ CUỐI BÀI
1 Nội dung đã học
Cấu trúc chung của câu lệnh lặp For Sơ đồ thực hiện của lệnh lặp For
2 Câu hỏi, bài tập về nhà
- Sử dụng câu lệnh For hoàn thành chương trình bài toán 1 và 2 đã nêu ở đầu tiết.
- Giải bài tập 5a, 6 sgk/51
- Xem trước phần ví dụ của nội dung cấu trúc lặp có số lần biết trước
bđếm:= <gtrị cuối>
bđếm>=gtrị đầu
Câu lệnh lặp bđếm :=bđếm - 1
Đ
S
Ngày 12 tháng 11 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 36Tuần dạy: 14 Ngày soạn : 18/11/2014
§10: CẤU TRÚC LẶP
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Biết được ý nghĩa của cấu trúc lặp có số lần lặp chưa biết trước
- Biết được cấu trúc chung của lệnh lặp While trong NNLT Pascal
2 Học sinh : Lặp với số lần biết trước
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Hoạt động 1: Tìm hiểu ý nghĩa của cấu trúc lặp có số lần chưa biết trước
GV: -Sự khác nhau của bài toán này với bài toán đã giải
ở tiết trước?
- Lặp bao nhiêu lần?
- Lặp đến khi nào?
HS: -Bài trước: cho giới hạn N
Bài này: cho giới hạn S
- Chưa xác định được ngay
- Cho đến khi điều kiện 1 <0.001
+N
Tóm lại, qua 2 ví dụ trên ta thấy có 1 dạng toán có sự lặp
lại của câu lệnh nhưng không biết được số lần lặp Cần
có 1 cấu trúc điều khiển lặp lại 1 công việc nhất định khi
thõa mãn 1 điều kiện nào đó
2 Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu trúc lệnh lặp While trong NNLT Pascal
1. Y/cầu hs n/cứu sgk và cho biết cấu trúc chung của
lệnh lặp While
HS: Tham khảo sgk và trả lời
3 Câu lệnh While …Do
Cấu trúc:
While <điều kiện> Do <lệnh cần lặp>;
Trang 37Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
- Điều kiện để lặp lại trong bài toán 2 là gì?
- Trong bài toán 2 lệnh cần lặp là gì?
Dựa vào cấu trúc, cho biết máy thực hiện tính <điều
kiện> trước hay <lệnh cần lặp> trước?
- Sự khác nhau trong lệnh cần lặp của For và While là gì?
HS Suy nghĩ và trả lời:
Tính điều kiện trước, thực hiện lệnh lặp sau
- Trong While phải có lệnh thay đổi biến chỉ số
2 Y/cầu hs vẽ sơ đồ thực hiện lên bảng
HS Lên bảng vẽ sơ đồ thực hiện của lệnh While.
- Nhắc lại cấu trúc câu lệnh lặp While
2 Câu hỏi, bài tập về nhà
- Giải bài tập 5b, 7, 8 sgk trang 51
- Đọc lại bài lệnh rẽ nhánh IF và làm các bài tập liên quan chuẩn bị cho tiết sau thực hành
điều kiện
lệnh cần lặp
S Đ
Ngày 19 tháng 11 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 38Tuần dạy: 15 Ngày soạn : 26/11/2014
§10: CẤU TRÚC LẶP
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Biết được ý nghĩa của cấu trúc lặp có số lần lặp chưa biết trước
- Biết được cấu trúc chung của lệnh lặp While trong NNLT Pascal
2 Học sinh : Lặp với số lần biết trước
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Ổn định lớp :
2 Kiểm tra bài cũ
Trình bày cấu trúc lặp While Do? Lấy ví dụ?
3 Bài mới :
Hoạt động 1: Rèn luyện kĩ năng vận dụng lệnh lặp While
1 Trở lại bài toán 2
- Đã xác định <điều kiện>, <lệnh cần lặp> hãy viết câu
1hs lên bảng trình bày, hs khác N/xét Đúng–Sai, bổ sung
* Ghi nhớ những phần sửa chữa của gviên
- Chia lớp theo từng bàn Y/cầu hs từng bàn thảo luận và
viết chương trình hoàn thiện
- Cho 1 hs lên bảng trình bày
A := A + 0.015*A;
Trang 39Giáo án Tin học 11 Trường THPT Lê Trực
- Gọi 1- 2hs khác n/xét, đánh giá
* Chính xác hóa chương trình cho cả lớp (chỉnh sửa lại
chtrình của hs)
2 Nêu nội dung ví dụ 2
Phân tích để xác định <điều kiện> và <lệnh cần lặp>
Hỏi:
- Điều kiện để tiếp tục lặp là gì?
Gợi ý: Điều kiện: M<>N
- Y/cầu hs viết chương trình hoàn thiện bài toán ở nhà
Củng cố: Hãy nêu 2 câu hỏi cần đặt ra khi gặp bài toán
IV ĐÁNH GIÁ CUỐI BÀI
1 Nội dung đã học : - Nhắc lại cấu trúc câu lệnh lặp While
2 Câu hỏi, bài tập về nhà
- Giải bài tập 5b, 7, 8 sgk trang 51
- Đọc lại bài lệnh rẽ nhánh IF và làm các bài tập liên quan chuẩn bị cho tiết sau thực hành
Ngày 27 tháng 11 năm 2013
Ký duyệt của Tổ trưởng
Lê Anh Chung
Trang 40Tuần dạy: 16 Ngày soạn : 03/12/2014
3 Tư duy, Thái độ:
Rèn luyện ý thức tự giác học tập tích cực, ham thích tìm hiểu, chủ động trong giải quyết các bài tập.Rèn luyện tư duy khoa học, tư duy logic
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
GV: - Soạn giáo án.
HS: - Học bài cũ và chuẩn bị bài tập.
III Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định lớp :
2 Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi 1(H1): Viết cấu trúc câu lệnh rẽ nhánh và cấu trúc lặp trong Pascal và giải thích các thành phần?
Trả lời : -Rẽ nhánh
If <btđk > then <lệnh 1> else <lệnh 2>;
If <btđk > then <lệnh 1>;
- Lặp For
For <biến đếm>:= <giá trị đầu> To <giá trị cuối> Do <lệnh>;
For <biến đếm>:= <giá trị đầu> Downto <giá trị cuối> Do <lệnh>;
- Lặp While : While<điềukiện>Do<lệnh>;
3 Bài mới :
Hoạt động 1: Giải bài tập 4
Câu hỏi 1(H1): Sử dụng lệnh If này gồm mấy nhánh ?
Câu hỏi 2(H2): Hàm lấy giá trị tuyệt đối của biểu thức hay biến ?
HĐTP1:
- GV gọi 1 HS lên bảng giải câu 4a)
- 1 HS lên bảng giải câu 4a)
- GV đặt H1
- 1 HS trả lời H1
Câu 4a)
If (sqrt(x) + sqrt(y)) <=1 then z:= sqrt(x) + sqrt(y)
Else