bài 14. CÔNG DÂN VỚI SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC

Mục tiêu * Về kiến thức: Nêu được thế nào là lòng yêu nước, truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam và các biểu hiện cụ thể của lòng yêu nước Việt Nam..  Thái độ: Có tình cảm gắn bó

GIÁO ÁN GIẢNG DẠY Trường THPT Tầm Vu 2 Họ tên Gsh: Nguyễn Thị Cẩm Đà MSSV: 6075687

Tiết thứ: 1

Lớp dạy: 10A1

Ngày dạy: 01 tháng 04 năm 2011

BÀI 14

CÔNG DÂN VỚI SỰ NGHIỆP XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC

( tiết 1)

I Mục tiêu

* Về kiến thức:

Nêu được thế nào là lòng yêu nước, truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam và các biểu hiện cụ thể của lòng yêu nước Việt Nam

Trình bày được trách nhiệm của công dân, đặc biệt là công dân học sinh đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

* Về kỹ năng:

Biết cách tham gia các hoạt động xây dựng, bảo vệ quê hương, đất nước phù hợp với khả năng của bản thân

 Thái độ: Có tình cảm gắn bó, sẵn sàng góp sức xây dựng, bảo vệ quê hương, đất nước

phù hợp với lứa tuổi, tự hào về truyền thống yêu nước của dân tộc

Có được nhận thức đúng đắn, thể hiện bằng thái độ tích cực học tập, rèn luyện để góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ quê hương đất nước

II Phương pháp và phương tiện dạy học

1 Phương pháp: Thuyết trình, kể chuyện, đàm thoại, trực quan

2 Phương tiện: Sách GV 10, Sách giáo khoa 10, Tình huống, Tranh ảnh

III Nội dung và tiến trình lên lớp

1 Kiểm tra bài cũ.

2 Giới thiệu bài:

Nhân gian ta thường có câu: “con người có tổ có tông

Như cây có cội, như sông có nguồn”

Và cội nguồn của mọi người Việt Nam là dân tộc Việt Nam đã và đang phát triển hơn 4 ngàn năm lịch sử, mỗi chúng ta đều sống chung trong cùng một cộng đồng, đó là tổ quốc Việt Nam – đó là nơi che chở, nuôi dưỡng cho mình khôn lớn Mỗi con người Việt Nam đều có lòng yêu nước nồng nàn, đồng thời tình yêu quê hương đất nước cũng là một truyền thống quý báu của dân tộc ta Là HS THPT các em càng cần phải nhận thức được vai trò, trách nhiệm của bản thân mình đối với quê hương đất nước, vì các em chính là những chủ nhân tương lai của đất nước

Và để hiểu biết được vai trò của mỗi cá nhân chúng ta đối với quê hương đất nước như thế nào, hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu bài mới

3 Dạy bài mới

Nội dung lưu bảng Thời

gian

HS

1 Lòng yêu nước

a Thế nào là lòng yêu

nước?

Lòng yêu nước là tình

yêu quê hương, đất

nước và tinh thần sẵn

sàng đem hết khả

năng của mình phục

vụ lợi ích của Tổ

quốc

10'

Hoạt động 1: Tìm hiểu về lòng yêu nước

Gọi 1 HS đọc đoạn thơ trong SGK

"Ôi! Tổ quốc, ta yêu như máu thịt, Như mẹ cha ta, như vợ như chồng!

Ôi Tổ quốc, nếu cần ta chết Cho mỗi ngôi nhà, ngọn núi, con sông "

Sao chiến thắng – Chế Lan Viên

GV hỏi: Các em có nhận xét gì về tình cảm của tác giả trong đoạn thơ trên?

GV giảng: Tác giả muốn nói lên tình yêu của mình đối với quê hương, đất nước

Trong trái tim nhà thơ, đất nước như chính là máu thịt của mình, như mẹ, như cha, như chồng như vợ, như là những gì

HS trả lời

gần gũi và thân thương nhất Và chính vì

những điều gần gũi đó mà tác giả sẵn

sàng hy sinh, sẵn sàng chết "cho mỗi

ngôi nhà, ngọn núi, con sông", sẵn sàng

phục vụ Tổ quốc, hy sinh vì lợi ích của

Tổ quốc Đó chính là tình cảm thiêng

liêng, là tình yêu cao quý, đó chính là

lòng yêu nước hiện hữu trong lòng của

mỗi người dân Việt Nam từ ngàn đời

nay Vậy theo các em, lòng yêu nước là

gì?

GV mở rộng vấn đề: trong bài thơ "Đất

nước" – Nguyễn Khoa Điềm đã nói:

" Khi ta lớn lên đất nước đã có rồi.

Đất nước có trong những cái ngày xửa

ngày xưa mẹ thường hay kể.

Đất nước bắt đầu với miếng trầu bây

giờ bà ăn.

Đất nước lớn lên khi dân mình biết

trồng tre mà đánh giặc "

Mỗi con người nhận ra dáng hình đất

nước theo cách riêng mà họ yêu đất

nước Vì vậy mà Đỗ Trung Quân đã hỏi

là: " Quê hương là gì hở mẹ

Mà cô giáo dạy phải yêu

Quê hương là gì hở mẹ

Ai đi xa cũng nhớ nhiều"

Và ông nhận ra rằng:

HS trả lời được khái niệm

Lòng yêu nước bắt

nguồn từ tình yêu gia

đình, yêu thành quả

lao động của mình tạo

ra, yêu nơi mình sinh

ra và lớn lên, gắn bó

với làng xóm, quê

hương

"Quê hương là chùm khế ngọt

Cho con trèo hái mỗi ngày

Quê hương là đường đi học

Con về rợp bóng vàng bay

Quê hương là con diều biếc Tuổi thơ con thả trên đồng

Quê hương là con đò nhỏ

Êm đềm khua nước ven sông "

Vậy theo em, tình yêu nước bắt đầu từ đâu?

GV nhận xét, kết luận: lòng yêu nước bắt nguồn từ những tình cảm bình dị nhất, gần gũi nhất đối với con người

Những tình cảm giản dị ban đầu đó dần phát triển thành tình cảm gắn bó với làng xóm, quê hương và được nâng lên thành lòng yêu nước

Đầu tiên, đó là tình yêu gia đình, người thân đến tình yêu đối với nơi mà mình

đã sinh ra và lớn lên: "Tôi yêu quê tôi, xanh xanh lũy tre

Quê hương tuổi thơ đi qua đời tôi

Đường làng quanh co, sông Thu êm đềm

Thả diều đá bóng nắng cháy giữa đồng

Biển trời mênh mông tôi bơi ngày ấy"

GV giảng: Lòng yêu nước là cơ sở, động

cơ đạo đức của việc nhận thức và thực hiện tốt trách nhiệm xây dựng và bảo vệ

HS trả lời

b Truyền thống yêu

nước của dân tộc Việt

tổ quốc, là một trong những tiêu chí đánh giá nhân cách một người công dân

Bởi vì, một người quay lưng lại Tổ quốc, không biết đóng góp sức mình cho quê hương thì đó không phải là công dân tốt

Hơn nữa, đối với dân tộc ta, lòng yêu nước còn là một trong những truyền thống quý báu của dân tộc, là cội nguồn sức mạnh của dân tộc, là điều mà người dân Việt Nam rất đỗi tự hào

b Truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam.

GV hỏi: Theo các em, lòng yêu nước ở mỗi người thể hiện rõ nhất khi nào?

GV: L.Y.N ở mỗi người chỉ có thể nảy

nở và phát triển trải qua những biến cố thử thách Trong khó khăn gian khổ, người người xích lại gần nhau hơn Biến

cố ấy là chiến tranh loạn lạc, là thiên tai dịch họa Trong hoàn cảnh ấy, con người phải biết đoàn kết bên nhau, nhường cơm sẻ áo, cưu mang động viên nhau cùng vượt qua khó khăn thử thách

GV hỏi: Vậy theo các em, bằng cách nào dân tộc ta đã đánh thắng tất cả quân giặc ngoại xâm, kể cả những tên đế quốc hùng mạnh nhất thời đại? Thời nhà Trần với 30 vạn quân chống lại 60 vạn quân Nguyên Mông thiện chiến, Quang Trung

HS trả lời

* Ý nghĩa: là truyền

thống cao quý và

thiêng liêng nhất của

dân tộc

Là cội nguồn của các

giá trị đạo đức

Là sức mạnh nội sinh

giúp đất nước vượt

qua bao khó khăn, thử

thách, chiến thắng

thiên tai và giặc ngoại

xâm

với 10 vạn quân đã đánh thắng 29 vạn quân Thanh lừng lẫy Cuộc chiến tranh chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ làm nên những chiến công vang dội địa cầu

GV giảng: đó là nhờ vào lòng yêu nước của dân tộc ta, sự đoàn kết của toàn dân tộc và sự lãnh đạo tài tình của các anh hùng dân tộc

Vì vậy, có thể nói: L.Y.N là truyền thống cao quý và thiêng liêng nhất của dân tộc

Là cội nguồn của các giá trị đạo đức

Là sức mạnh nội sinh giúp đất nước vượt qua bao khó khăn, thử thách, chiến thắng thiên tai và giặc ngoại xâm Nhân dân ta

tự hào về truyền thống yêu nước của dân tộc Một dân tộc yêu chuộng hòa bình, không mong muốn chiến tranh nhưng sẵn sàng chiến đấu hy sinh cho Tổ quốc

tự do khi kẻ thù xâm lược

GV hỏi: Lòng yêu nước của dân tộc VN được biểu hiện ở những khía cạnh nào?

* Biểu hiện

- Tình cảm gắn bó với quê hương đất nước

" Ta nhớ màu quê, khát gió quê Mây ơi ngừng cánh đợi ta về Cho ta trông lại tầng xanh thẳm Ngâm lại bài thơ "phương thảo thê"

HS trả lời

* Biểu hiện:

- Tình cảm gắn bó với

quê hương, đất nước

- Tình thương yêu đối

với giống nòi, dan tộc

- Lòng tự hào dnâ tộc

chính đáng

- Đoàn kết, kiên

cường bất khuất chống

giặc ngoại xâm

- Cần cù và sáng tạo

trong lao động

Mây ơi có tạt về phương Bắc Chầm chậm cho ta gởi mấy lời

Từ thuở ly hương ta vẫn nhớ Nhưng tình xa lắm gió mây ơi"

( Tư hương – Hồ Dzếch)

Người VN yêu nước luôn hướng về nguồn cội, về ông bà, cha mẹ, tổ tiên và quê hương mình Sau hơn 30 năm bôn

ba tìm đường cứu nước, năm 1940 khi đặt chân lên mảnh đất quê hương, Bác cầm trên tay hòn đất và hôn nó như cảm nhận hương vị của quê hương "Kìa bòng Bác đang hôn lên hòn đất/ Lắng nghe trong màu hồng hình đất nước phôi thai"

- Tình yêu thương đối với đồng bào, giống nòi, dân tộc

Đồng bào, giống nòi, dân tộc là những gì thiêng liêng nhất gắn bó con người Việt Nam với nhau "Bầu ơi thương lấy bí cùng/ Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn" HCM " tôi chỉ có một ham muốn, ham muốn tột bậc là làm sao đất nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bao ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành" Hôm nay chiến tranh không còn nhưng thiên tai dịch họa thì luôn ập đến bất ngờ gây bao mất mát đau thương Mỗi người dân yêu nước là phải

biết thông cảm sâu sắc với nỗi đau của đồng bào dân tộc

- Lòng tự hào dân tộc chính đáng

" Đẹp vô cùng Tổ quốc ta ơi

Rừng cọ đồi chè đồng xanh ngào ngạt Nắng cháy sông Lô, hò ô tiếng hát

Chiếc phà dào dạt, bến nước Bình Ca" Chúng ta tự hào về quê hương tươi đẹp, phong cảnh hiền hòa Không những thế, chúng ta còn tự hào về nền văn hiến lâu đời "như nước Đại Việt ta từ trước/ Vốn xưng nền văn hiến đã lâu", tự hào về những con người của quê hương, những anh hùng hào kiệt, danh nhân văn hóa như Nguyễn Du, Nguyễn Trãi, HCM tự hào vì GS Ngô Bảo Châu đã vinh danh

VN trên toán trường thế giới

- Tình đoàn kết, kiên cường bất khuất chống giặc ngoại xâm bảo vệ chủ quyền độc lập tự do cho Tổ quốc

Xiềng xích chúng bay không khóa được Trời đầy chim và đất đầy hoa Súng đạn chúng bay không bắn được Lòng dân ta yêu nước thương nhà

Ngày nắng đốt theo đêm mưa dội Mỗi bước đường mỗi bước hy sinh

Súng nỗ rung trời giận dữ

Người lên như nước vỡ bờ

Nước Việt Nam từ máu lữa

Giũ bùn đứng dậy sáng lòa" Đoàn kết là sức mạnh, điều này thể hiện

rõ nhất trong chiến tranh giành độc lập

tự do của nhân dân ta trong những năm qua Trong công cuộc xây dựng và bảo

vệ Tổ quốc hôm nay chúng ta phải đoàn kết một lòng chống thiên tai, đói nghèo lạc hậu, chống quan liêu tham nhũng lãng phí, xây dựng nhà nước pháp quyền

xã hội chủ nghĩa trong sạch, vững mạnh

- Cần cù, sáng tạo trong lao động để xây dựng, phát triển nền văn hóa dân tộc và xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp

"Ai ơi bưng bát cơm đầy

Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần"

"Có làm thì mới có ăn

Không dưng ai dễ đem phần đến cho"

"5 canh thì ngủ lấy 3

2 canh lo lắng việc nhà làm ăn"

Thông qua biểu hiện của lòng yêu nước mỗi chúng ta đều thấy yêu nước là sức mạnh, là truyền thống quý báu của dân tộc, đúng như Bác Hồ đã nói: " Dân ta

có một lòng nồng nàn yêu nước Đó là một truyền thống quý báu của ta Từ xưa đến nay, mỗi khi tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sống vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn,

nó nhấn chìm tất cả bè lũ bán nước và lũ cướp nước " Do đó, mỗi chúng ta phải biết tôn trọng truyền thống, tôn trọng những giá trị đạo đức cao quý của dân tộc, phải không ngừng học tập, nâng cao hiểu biết của mình để phát huy truyền thống dân tộc, kính trọng người trên, yêu thương bạn bè, hàng xóm

4 Củng cố kiến thức: Quan điểm nào sau đây mà em cho là yêu nước:

a Góp phần xây dựng và bảo về tổ quốc

b Những người xa quê hương đóng góp tiền để phát triển kinh tế

c HS tuổi nhỏ làm việc nhỏ tùy theo sức của mình

d Tất cả các quan điểm trên

5 Bài tập về nhà: Sưu tầm những câu ca dao, tục ngữ thơ ca nói về lòng yêu nước.

Ngày soạn: 28 - 03 - 2011

GV hướng dẫn Người soạn