HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH, NỘÂI DUNG SÁCH GIÁO VIÊN HĐGDHN LỚP 10

Về cấu trúc chương trình*Chương trình được rải ra trong suốt 9 tháng / năm học * Mỗi chủ đề có một mục tiêu gồm 3 thành phần: KT, KN, TĐ * Cấu trúc chương trình cả 3 lớp đều có 3 phần ch

MÔN HỌC

HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

S ở GD – ĐT Ninh Thuận GD – T Ninh Thu n ĐT Ninh Thuận ận

MỤC ĐÍCH YÊU CẦU KHÓA HỌC

1 Học viên nắm vững những nội dung cơ bản trong “Tài liệu bồi dưỡng giáo viên thực hiện chương trình, SGK lớp 10 THPT môn “Hoạt động giáo dục hướng nghiệp”

2 Học viên có thể triển khai công tác bồi dưỡng giáo viên về môn “Hoạt động giáo dục hướng nghiệp” lớp 10 ở địa phương.

3 Nâng cao trách nhiệm của người làm công tác giáo dục nhằm góp phần thúc đẩy có hiệu quả hoạt động giáo dục hướng nghiệp.

Phần II

HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH, NỘÂI DUNG SÁCH GIÁO VIÊN HĐGDHN LỚP 10

NỘI DUNG PHẦN II

1 Giới thiệu khái quát chương trình GDHN ở THPT

 Quan điểm xây dựng chương trình GDHN THPT

 Mục tiêu chương trình GDHN THPT

 Những điểm mới trong chương trình GDHN THPT

2 Giới thiệu sách giáo viên HĐGDHN lớp 10

 Nguyên tắc biên soạn sách giáo viên

 Những điểm mới trong cấu trúc nội dung sách giáo

viên HĐGDHN lớp 10

 Những điểm khó và giải thích một số khái niệm cơ

bản trong sách giáo viên HĐGDHN lớp 10

 Bảo đảm tính kế thừa hợp lý với chương trình

GDHN cũ và liên thông với chương trình THCS, đưa vào những vấn đề mới phù hợp với

sự thay đổi của nền KT – XH hiện nay

 Bảo đảm tính đa dạng, phong phú theo nhiều

chủ đề khác nhau

 Học sinh là chủ thể của các hoạt động, GV là

người tổ chức các hoạt động

1 Quan điểm xây dựng chương trình

GDHN THPT

* Mục tiêu chung

 Phát hiện và bồi dưỡng phẩm chất nhân cách nghề

nghiệp cho HS

 Giúp HS hiểu mình, hiểu yêu cầu của nghề, định

hướng cho học sinh đi vào những lĩnh vực mà XH đang có yêu cầu.

2 Mục tiêu chương trình GDHN THPT

DN, CĐ, ĐH) ở địa phương và cả nước.

* Mục tiêu cụ thể

* Mục tiêu cụ thể

Về kỹ năng

Tự đánh giá được năng lực bản thân và điều kiện gia đình trong việc lựa chọn nghề nghiệp

Tìm kiếm được những thông tin về nghề và cơ sở đào tạo cần thiết

Định hướng và lựa chọn được nghề nghiệp tương lai

* Muïc tieâu cuï theå

3 Những điểm mới trong chương trình

GDHN THPT

Chương trình cũ

 Đơn điệu, không liên thông từ thấp đến cao,

phản ánh một trình độ kinh tế thời bao cấp

 Không phản ánh được cái mới khi tình hình

xã hội thay đổi( nghề mới, nghề mũi nhọn…)

 Chỉ đưa ra một tiêu đề qúa đa dạng, không

tập trung, không chỉ ra mục tiêu cần đạt

 Qui định thời gian cho một nhóm nghề là

không hợp lý, không lượng hóa được…

1 Về cấu trúc chương trình

*Chương trình được rải ra trong suốt 9 tháng / năm học

* Mỗi chủ đề có một mục tiêu gồm 3 thành phần: KT, KN, TĐ

* Cấu trúc chương trình cả 3 lớp đều có 3 phần chính:

- Phần kiến thức chung làm cơ sở để làm nền cho việc chọn

nghề của học sinh

- Phần kiến thức cơ bản về nhóm nghề và nghề cụ thể

- Phần giao lưu, thảo luận, tham quan

Những điểm mới trong chương trình

GDHN THPT

Mới về cấu trúc chương trình

KT chung ( cơ

sở)

KT về nghề nhóm nghề quan, thảo luận Giao lưu , tham

Lớp 11: CĐ 1,2,3,4

Lớp 12: Không có

Lớp 9: CĐ 6 Lớp 10: CĐ 7,9 Lớp 11: CĐ

5,7,8 Lớp 12: CĐ 2,7,8

MỚI VỀ NỘI DUNG

Liên thông

 Đa dạng về các loại thông tin:

- Thông tin về phương hướng phát triển KT – XH

- Thông tin về các nhóm ngành, nhóm nghề và nghề

- Thông tin về thị trường lao động

- Thông tin về thị trường đào tạo

- Thông tin về hứng thú, năng lực, hoàn cảnh gia

đình, về cơ sở khoa học để giúp học sinh chọn nghề phù hợp.

2 Về nội dung

 Bảo đảm tính liên thông và đồng bộ các kiến thức

trong chương trình, các kiến thức nghề không trùng lặp mà được nâng cao

- Tính liên thông, kế thừa thể hiện ở chỗ nội dung đi từ thấp đến

cao, liên tục gắn bó trong một chỉnh thể thống nhất.

- Tính đồng bộ thể hiện: vừa có các ngành nghề đại trà, phổ biến

(nông – lâm – ngư nghiệp ở lớp 10, giao thông vận tải, dịch vụ lớp 11), vừa có ngành nghề mũi nhọn (năng lượng, dầu khí, bưu chính, viễn thông, CNTT lớp 11).

2 Về nội dung

2 Về nội dung

 Các kiến thức về thế giới nghề nghiệp không

trùng lắp mà được nâng cao

- Những nghề mới xuất hiện: công nghệ thông

tin, kinh doanh dịch vụ…

2 GIỚI THIỆU SÁCH GIÁO VIÊN

2.1 Nguyên tắc biên soạn sách giáo viên

 Thực hiện nghiêm túc, đầy đủ chương trình

môn học

 Quán triệt các quan điểm xây dựng chương

trình…

2.2 Những điểm mới trong cấu trúc nội

dung sách giáo viên GDHN lớp 10

 Về cấu trúc nội dung cuốn sách

- Sách giáo viên GDHN 10 có 9 chủ đề, mỗi chủ đề 3 tiết

trải đều 9 tháng của năm học Các chủ đề tập trung vào 3 thành phần:

• * Khối kiến thức chung, kiến thức cơ sở làm nền cho

việc chọn nghề (Chủ đề 1, 2, 4)

• * Khối kiến thức về nhóm nghề hoặc nghề cụ thể

(Chủ đề 3, 5, 6, 8)

• * Khối kiến thức về tham quan, giao lưu, trao đổi (chủ

đề 7, 9).

2.2 Những điểm mới trong cấu trúc nội

dung sách giáo viên GDHN lớp 10

 Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể:

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Mục tiêu của chủ đề

- Mục tiêu mỗi chủ đề đề cập đến 3 lĩnh vực:

Kiến thức, kỹ năng, thái độ

- Tuỳ từng chủ đề giáo viên có thể cụ thể hóa hơn

nữa mục tiêu

- Ví dụ: Chủ đề 1: Em thích nghề gì? (tr 7 SGV)

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Nội dung cơ bản của chủ đề

- Trình bày những kiến thức cơ bản trong nội

dung của chủ đề

- Khi soạn giảng GV phải giải quyết mâu thuẫn

giữa thời gian (3 tiết) với kiến thức cần truyền đạt rất phong phú

- Các chủ đề liên quan đến nhóm nghề và nghề

được viết theo cấu trúc 3 thành phần của bản mô tả nghề (VD: chủ đề 3, tr 30 SGV)

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Trọng tâm của chủ đề

- Nêu lên những điểm cốt lõi của chủ đề

- Ví dụ: Chủ đề 1 (tr 17 SGV)

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

- Trả lời 2 câu hỏi:

1. Giáo viên phải nắm vững những kiến thức gì,

phải làm gì để giảng một chủ đề cụ thể?

2. Học sinh phải làm gì (trước, trong, sau khi

lên lớp) để đạt chuẩn mục tiêu dưới tác động của giáo viên?

- Ví dụ: Chủ đề 1 (tr.17 SGV)

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Gợi ý tổ chức hoạt động, thời gian

- Thực chất là gợi ý định hướng trên lý thuyết về

phương pháp dạy học theo hướng tổ chức hoạt động học tập của HS

- GV phải vận dụng linh hoạt căn cứ vào nội

dung, đặc điểm học sinh, hoàn cảnh địa phương

- Vận dụng PPDH tích cực phát huy vai trò chủ

thể của học sinh

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Đánh giá

- Đánh giá sự chuẩn bị của học sinh

- Hoạt động của học sinh

- Kết quả thu được sau khi học xong chủ đề (căn

cứ vào mục tiêu)

- Giáo viên nhận xét đánh giá kết hợp với tự

đánh giá của học sinh (cá nhân, nhóm…)

Về cấu trúc của một chủ đề cụ thể

 Tài liệu tham khảo

- Nêu những tài liệu, sách chủ yếu, những

thông tin cơ bản có liên quan đến chủ đề mà

GV cần thu thập để chuẩn bị cho giờ lên lớp

2.3. Những điểm khó cần lưu ý trong sách

giáo viên HĐGD lớp 10

 Khối kiến thức chung làm cơ sở

- Chủ đề 1: Em thích nghề gì?

- Chủ đề 2: Năng lực nghề nghiệp và truyền

thống nghề nghiệp gia đình

- Chủ đề 4: Vấn đề giới trong chọn nghề

Khối kiến thức chung làm cơ sở

 Cần xem xét mối quan hệ hai chiều giữa

chủ đề 1 và 2, 4:

- Mục tiêu chung của 3 chủ đề: Hướng HS chọn

được nghề phù hợp trên cơ sở khoa học (phù hợp nghề) => HS phải trả lời được 3 câu hỏi:

• * Em có thích làm nghề đó không?

• * Em có khả năng làm nghề đó không?

• * Nghề đó có cần cho xã hội không?

Khối kiến thức chung làm cơ sở

- Từ đó mục tiêu của chủ đề 1 đề cập đến cơ

sở khoa học chung của sự phù hợp nghề

- Mục tiêu của chủ đề 2 và 4 cụ thể hơn những

cơ sở về năng lực bản thân, điều kiện và truyền thống nghề nghiệp gia đình, vai trò, ảnh hưởng của giới khi chọn nghề

 Cần xem xét mối quan hệ giữa các chủ đề

này với chủ đề 1, 2, 3 lớp 9 và chủ đề 7 lớp

11 (tr 142 TLBDGV)

Khối kiến thức chung làm cơ sở

 Khi dạy 3 chủ đề này GV cần nắm chắc

một số khái niệm cơ bản:

- Nhân cách: Động cơ, hứng thú, khuynh

hướng, năng lực nghề

- Sự phù hợp nghề

- Phân loại nghề (Bảng phân loại nghề theo

đối tượng lao động của E.A.Climốp, tr 130 TLBDGV)

Ph©n lo¹i nghÒ

Tính liên thông giữa các bậc đào tạo

Loại nghề Đối tượng

lao động chủ

yếu Dạy nghề Trung học chuyên

nghiệp

Cao đẳng, Đại học

Người –

Thiên nhiên

Các tổ chưc hữu cơ, các quá trình sinh vật và vi sinh vật

Trồng lúa, chăn nuôi, thú y, trồng rừng, nuôi trồng thuỷ sản…

Cán bộ trung cấp nông

nghiệp, lâm nghiệp, thuỷ sản, trung cấp thú y…

Kĩ sư nông nghiệp, lâm nghiệp, thuỷ sản, bác sĩ thú y, cử nhân sinh học…

Người-

Kĩ thuật

Các hệ thống thiết bị kĩ thuật, năng lượng, các đối tượng vật chất, nguyên vật liệu

Thợ rèn, thợ nguội, thợ tiện, thợ điện, thợ xây, công nhân vô tuyến điện…

Người-

Người

Con người, nhóm, tập thể

Nhân viên bán hàng, hộ lí, y tá,

cô nuôi dạy trẻ…

Trung cấp thương mại,

y tá trung cấp, giáo viên tiểu học, giáo viên dạy nghề…

Cử nhân Cao đẳng Sư

phạm, cử nhân Đại học

Sư phạm, Bác sĩ, Cán

bộ tổ chức… Người-

Dấu

hiệu

Những dấu hiệu ngôn ngữ, con số, mã số, công thức, sơ

đồ, bản vẽ…

Nhân viên thủ quỹ, kế toán, nhân viên văn thư lưu trữ, kĩ thuật viên lập trình máy

tính…

Cán bộ trung cấp kế toán, văn thư, lưu trữ,…

Cử nhân kinh

tế, biên tập viên…

Kĩ sư công nghệ thông tin

Người-

Nghệ

thuật

Các hình ảnh nghệ thuật, các

bộ phận và các thuộc tính của chúng

Thêu, sơn mài, dệt thảm, công nhân can vẽ bản

đồ

Hoạ sĩ trung cấp, nhạc sĩ,

kĩ thuật viên kiến trúc…

Hoạ sĩ, nhạc

sĩ, nhà văn, nhà thơ…

Khối kiến thức liên quan đến nhóm nghề

và nghề cụ thể

 Chủ đề 3: Tìm hiểu nghề dạy học

 Chủ đề 5: Tìm hiểu một số nghề thuộc lĩnh

vực Nông, Lâm, Ngư nghiệp

 Chủ đề 6: Tìm hiểu một số nghề thuộc các

ngành Y và Dược

 Chủ đề 8: Tìm hiểu một số nghề thuộc ngành

Xây dựng

Khối kiến thức liên quan đến nhóm nghề

và nghề cụ thể

 GV phải nắm chắc các khái niệm cơ bản:

đó theo sự phân công lao động xã hội

trong đó con người dùng trí lực và thể lực của mình tạo ra những phương tiện cần thiết cho xã hội tồn tại và phát triển (tr 86 TLBDGV)

Khối kiến thức liên quan đến nhóm nghề

và nghề cụ thể

- Cách phân loại nghề theo đối tượng lao động:(nhắc lại ở chủ đề 3 sách GDHN lớp 9)

* Có nhiều cách phân loại nghề theo nhiều dấu hiệu khác nhau: theo đối tượng lao động, công cụ lao động, thao tác lao động, điều kiện lao động…

* Cách phân loại nghề theo đối tượng lao động phù hợp với công tác HN hơn cả.

Về bảng phân loại nghề (E.A.Climốp)

GV cần lưu ý khi dạy:

- Nói cho HS biết những nghề có yêu cầu tâm sinh lý

giống nhau hoặc gần giống nhau, nếu đối tượng lao động giống nhau và chúng thuộc cùng loại nghề

- Chọn nghề trước hết là chọn đối tượng lao động nên

phải biết cách nhận biết đối tượng lao động: trả lời câu hỏi: con người làm việc với ai? Hoặc với cái gì?

Về bảng phân loại nghề (E.A.Climốp)

- Cho HS làm bài tập dưới dạng:

1 Căn cứ vào bảng phân loại nghề và bảng các

nghề hãy điền vào 5 loại nghề mỗi loại 3 nghề

2 Tự điền vào bảng 5 loại nghề mỗi loại 3 nghề

3 Cho 10 nghề, xếp vào bảng 5 loại nghề…

4 Nghề dạy học, nghề xây dựng… thuộc loại

nào?

Khối kiến thức liên quan đến nhóm nghề

và nghề cụ thể

 Luyện cho học sinh làm quen với cách thức

mô tả một nghề cụ thể theo cấu trúc bản mô tả nghề: (tr 39 SGV)

Cấu trúc bản mô tả nghề

1 Ý nghĩa và tầm quan trọng của nghề

2 Các đặc điểm và yêu cầu của nghề

 Các yêu cầu của nghề đối với người lao động

 Điều kiện lao động và chống chỉ định y học

3 Vấn đề tuyển sinh vào nghề

 Các cơ sở đào tạo và nơi làm việc

Triển vọng phát triển của nghề

Kết luận

 Về mục tiêu

- Môn Hoạt động giáo dục hướng nghiệp lớp 10

có mục tiêu chung là giúp học sinh phát hiện và bồi dưỡng phẩm chất nhân cách nghề nghiệp, biết khả năng bản thân, hiểu yêu cầu nghề nghiệp Từ đó định hướng việc chọn nghề đúng đắn.

- Mục tiêu cụ thể của môn học thể hiện ở 3 mặt:

Kiến thức, Kỹ năng Thái độ.

Kết luận

 Về nội dung: Chương trình Hoạt động GDHN 10

gồm 27 tiết học với 9 chủ đề Mỗi chủ đề được tiến hành 3 tiết liền nhau 9 chủ đề tập trung vào 3 nội dung chính:

sau này

động nghề nghiệp cụ thể

động nghề nghiệp của họ để có thêm hiểu biết và

Kết luận

 Về phương pháp giảng dạy

Nhóm 1 : Lập kế hoạch bài dạy chủ đề tìm hiểu

thông tin về nghề nghiệp (chủ đề 3,5,6,8)

Nhóm 2 : Lập kế hoạch bài dạy chủ đề tổ chức

thảo luận lớp (chủ đề 1,2,4)

Nhóm 3 : Lập kế hoạch bài dạy chủ đề tổ chức

giao lưu, trao đổi (chủ đề 9)

Nhóm 4 : Lập kế hoạch bài dạy chủ đề tổ chức

tham quan (chủ đề 7)

KẾ HOẠCH CHUẨN BỊ BÀI DẠY THEO NHÓM