TIET 25 Từ trường trong ống dây có dòng điện chạy qua

*Các đ ờng sức từ có chiều nhất định, ở bên ngoài thanh nam châm, chúng là những đ ờng cong đi ra từ cực Bắc, đi vào cực Nam của nam châm... • Đáp án C1:Phần từ ph ổ ở bên ng oài ống dâ

Gi¸o viªn: TrÇn Quèc V¨n

Kiểm tra bài cũ

*Nêu khái niệm từ phổ?

*Làm thế nào để tạo ra từ phổ của

*Rắc đều mạt sắt lên tấm nhựa trong, phẳng

Đặt tấm nhựa lên trên một thanh nam châm

Rồi gõ nhẹ.

*Các đ ờng sức từ có chiều nhất định, ở bên

ngoài thanh nam châm, chúng là những đ ờng cong đi ra từ cực Bắc, đi vào cực Nam của nam châm

Tõ tr êng trong èng d©y cã g× kh¸c tõ tr êng cña thanh nam ch©m th¼ng kh«ng?

S

N

Bµi 24:

tõ tr êng trong èng d©y

cã dßng ®iÖn ch¹y qua

I Tõ phæ, ® êng søc tõ cña èng d©y cã

dßng ®iÖn ch¹y qua:

Tr¶ lêi c©u hái

a) Quan s¸t phÇn tõ phæ ® îc t¹o thµnh bªn trong vµ bªn ngoµi èng d©y

C1: So s¸nh víi tõ phæ cña thanh nam ch©m

vµ cho biÕt chóng cã g× gièng nhau,

kh¸c nhau.

S N

• Đáp án C1:

Phần từ ph

ổ ở bên ng

oài ống dây c

ó dòng điệ

n chạy qua và bên

ngoài than

h nam châm giốn

g nhau (đề

u có dạng đ ờng

cong)

Khác nhau: trong lòng ống dây có các

đ ờng mạt sắt sắp xếp gần nh song song

với nhau

C.2

NhËn xÐt vÒ h×nh d¹ng cña c¸c

® êng søc tõ

b) Dùa vµo c¸c ® êng m¹t s¾t, h·y vÏ vµi ® êng søc

tõ cña èng d©y ngay trªn tÊm nhùa

p ¸

n C 2

§ êng søc tõ ë trong vµ ngoµi èng d©y

T¹o thµnh nh÷ng ® êng cong khÐp kÝn.

c) §Æt c¸c kim nam ch©m Nèi tiÕp nhau trªn mét

trong c¸c ® êng

søc tõ võa vÏ ® îc

VÏ mòi tªn chØ chiÒu

cña ® êng søc tõ

C3 Cho nhËn xÐt vÒ chiÒu cña ® êng søc tõ ë hai cùc cña

thanh nam ch©m

§¸p ¸n §¸p ¸n

C3 C3

?

Gièng nh thanh nam ch©m t¹i

hai ®Çu èng d©y, c¸c ® êng søc tõ

cïng ®I vµo mét ®Çu vµ cïng ®i

ra mét ®Çu

?

Qua các phần thí nghiệm trên hãy so sánh từ phổ của ống dây có dòng điện chạy qua

và nam châm thẳng

Qua các phần thí nghiệm trên hãy so sánh từ phổ của ống dây có dòng điện chạy qua

và nam châm thẳng

?

Đ ờng sức từ của ống dây có dò

ng điện chạy qua có đặc đ

iểm gì

So sánh về chiều của đ ờng sức từ của ống dây và của thanh nam châm có gì giống nhau?

2 KÕt luËn:

a) PhÇn tõ phæ ë bªn ngoµi cña èng d©y cã dßng ®iÖn ch¹y qua vµ bªn ngoµi thanh nam ch©m gièng nhau Trong

lßng èng d©y còng cã c¸c ® êng søc tõ, ® îc s¾p xÕp gÇn nh song song víi nhau.

b) § êng søc tõ cña èng d©y lµ nh÷ng ® êng cong khÐp kÝn.

c) Gièng nh thanh nam ch©m, t¹i hai dÇu èng d©y, c¸c ® êng søc tõ cã chiÒu cïng ®i vµo mét ®Çu vµ cïng ®i ra ë ®Çu kia.

Hai ®Çu èng d©y cã dßng

®iÖn ch¹y qua còng lµ hai tõ cùc §Çu cã c¸c ® êng søc tõ

®i ra gäi lµ cùc B¾c, ®Çu cã c¸c ® êng søc tõ ®i vµo gäi lµ cùc Nam

II Quy tắc nắm tay phải:

1 Chiều đ ờng sức từ của ống dây có dòng

điện chạy qua phụ thuộc vào yếu tố nào?

a)Trong thí nghiệm

đ ợc mô tả ở hình 24.1,

hãy dự đoán xem nếu

đổi chiều dòng điện qua

ống dây thì chiều đ ờng

Sức từ của ống dây có thay

b) Làm thí nghiệm, đổi chiều dòng điện

và dùng nam châm thử để kiểm tra lại dự

đoán của em.

c) Kết luận: Chiều đ ờng sức từ

của ống dây phụ thuộc vào chiều dòng điện

2 Quy tắc nắm tay phải:

•Quy tắc: Nắm bàn tay phải ,

Rồi đặt sao cho bốn ngón

tay h ớng theo chiều dòng điện

Chạy qua các vòng dây thì ngón

cái choãi chỉ chiều của đ ờng

sức từ trong lòng ống dây

III vËn dông

C4

Cho ống dây AB có dòng điện chạy qua Một nam châm thử đặt ở đầu B của ống dây, Khi đứng yên nằm định h ớng nh hình 24.4.

Xác định tên các từ cực của ống dây

Trên hình 24.5 có một kim Nam châm bị vẽ sai chiều.

Hãy chỉ ra đó là kim nam châm nào và vẽ lại cho đúng Dùng quy tắc nắm bàn tay phải Xác định chiều dòng điện chạy qua các vòng dây.

C6

Hình 24.6 Cho biết chiều

dòng điệnchạy qua các vòng dây Hãy dùng quy tắc nắm tay phải để xác định tên các từ cực

của ống dây

C6.

Ghi Nhớ:

*Phần từ phổ bên ngoài ống dây có dòng

điện chạy qua rất giống phần từ phổ ở

bên ngoài thanh nam châm

** Quy tắc nắm tay phải:Nắm bàn tay

phải, rồi đặt sao cho bốn ngón tay h ớng theo chiều dòng điệnchạy qua các vòng dây thì ngón tay cái choãi ra chỉ chiều

của đ ờng sức từ trong lòng ống dây.

*H c thu c ghi nh (SGK/67) ọ ộ ớ