- Giải thích được tại sao cuộc đấu tranh thống nhất Đức, Italia và nội chiến ở Mĩ lại là cuộc Cách mạng tư sản.. Dẫn dắt vào bài mới Trong các thập niên 50 - 60 của thế kỷ XIX nhiều cuộ
Trang 1SOẠN DẠY
Ngày 28 tháng 3 năm 2011 Ngày 30 tháng 3 năm 2011
Bài 33 Tiết PPCT: 42+43
HOÀN THÀNH CÁCH MẠNG TƯ SẢN
Ở CHÂU Âu VÀ MĨ GIỮA THẾ KỶ XIX
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức
- Cuộc vận động thống nhất Đức, Italia: con đường thống nhất “từ trên xuống” và “từ dưới lên”; kết quả, ý nghĩa
- Nắm được diễn biến, kết quả, ý nghĩa nội chiến ở Mĩ
- Giải thích được tại sao cuộc đấu tranh thống nhất Đức, Italia và nội chiến ở Mĩ lại là cuộc Cách mạng tư sản
2 Kỹ năng
- Rèn luyện cho HS kỹ năng phân tích, giải thích các sự kiện lịch sử qua đó khẳng định tính chất đó chính là những cuộc Cách mạng tư sản diễn ra dưới các hình thức khác nhau
- Kỹ năng khai thác lược đồ, tranh ảnh
- Vẽ lược đồ quá trình thống nhất Italia, Đức
3 Thái độ
Nhận thức đúng về vai trò của quần chúng nhân dân trong cuộc đấu tranh chống các thế lực phong kiến, bảo thủ, lạc hậu đòi quyền tự do dân chủ
II CHUẨ BỊ CỦA THẦY VÀ TRÒ
1 Thầy:
- Lược đồ quá trình thống nhất Đức, Italia và nội chiến ở Mĩ
- Tranh ảnh những nhân vật lịch sử có liên quan đến thời kỳ này
2 Trò:
- Sưu tầm tranh, ảnh về những nhân vật lịch sử có liên quan đến thời kỳ này
- Vẽ lược đồ trong SGK
III HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
1 Ổn định lớp (1’) sĩ số, nề nếp tác phong
2 Kiểm tra bài cũ (4’)
Câu hỏi 1: Nêu mốc thời gian và những thành tựu chủ yếu của Cách mạng công nghiệp Anh? Câu hỏi 2: Hệ quả của Cách mạng công nghiệp?
3 Dẫn dắt vào bài mới
Trong các thập niên 50 - 60 của thế kỷ XIX nhiều cuộc Cách mạng tư sản liên tục nổ ra dưới những hình thức khác nhau ở Châu Âu và Bắc Mĩ đã khẳng định sự toàn thắng của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa, chấm dứt cuộc đấu tranh "Ai thắng ai" giữa thế lực phong kiến lạc hậu, bảo thủ với giai cấp tư sản đại diện cho lực lượng sản xuất tiến bộ Để tìm hiểu nguyên nhân nào dẫn đến cuộc đấu tranh thống nhất Đức, Italia và nội chiến Mĩ? Diễn biến diễn ra như thế nào? Tính chất, ý nghĩa ra sao? Bài học hôm nay sẽ trả lời các câu hỏi nêu trên
Trang 2TL HOẠT ĐỘNG CỦA
Bi-xmác, đại diện quân
phiệt Phổ thống nhất nước
Đức bằng 3 cuộc chiến
tranh
20’ *Hoạt động 1
- Vì sao thống nhất đất
nước trở thành yêu cầu cấp
bách của Đứctừ giữa thế kỷ
XIX?
*Cả lớp và cá nhân
(Biết được những nét chính
về tình hình kinh tế, chính trị, xã hội ở Đức giữa thế kỷ XIX và trình bày trên lược
đồ quá trình thống nhất nước Đức)
- HS dựa vào SGK tự trả lời câu hỏi
+ Đến giữa thế kỷ XIX, kinh
tế tư bản chủ nghĩa ở Đức phát triển nhanh chóng, Đức
từ một nước nông nghiệp trở thành nước công nghiệp
+ Nước Đức bị chia xẻ thành nhiều vương quốc nhỏ, là trở ngại lớn nhất để phát triển kinh tế tư bản chủ nghĩa
=> Yêu cầu cấp bách lúc này
1 Cuộc đấu tranh thống nhất Đức
- Tình hình nước Đức:
+ Giữa thế kỷ XIX, kinh tế tư bản chủ nghĩa Đức phát triển nhanh chóng, Đức trở thành nước công nghiệp
+ Nước Đức bị chia cắt thành nhiều vương quốc nhỏ
=> Yêu cầu đặt ra là phải thống nhất đất nước
Trang 3là thống nhất đất nước, chấm dứt tình trạng phân tán, chia rẽ
- Quá trình thống nhất đất
nước được thực hiện bằng
con đường chiến tranh - "Từ
trên xuống", thông qua vai
trò của quý tộc Phổ - đại
diện là Bi- xmác
- Giới thiệu tranh chân dung
và đánh giá vai trò của
Bi-xmac
- Dựa vào bản đồ trình bày
lại quá trình thống nhất Đức
Theo dõi lược đồ, lập bảng niên biểu
- Đức tiến hành thống nhất bằng vũ lực "Từ trên xuống" thông qua các cuộc chiến tranh với các nước khác.
+ Năm 1864, Bi-xmác tấn công Đan Mạch
+ Năm 1866, Bi-xmác gây chiến tranh với Áo
+ Năm 1871, Bi-xmác gây chiến với Pháp
+ Đầu năm 1871, hoàn thành hoàn thành thống nhất Đức, thành lập Đế chế
+ Tháng 4-1871, Hiến pháp mới ban hành, liên bang Đúc gòm
22 bang và 3 thành phố tự do
- Tính chất: là cuộc CMTS
Ga-ri-ban-đi 15’ *Hoạt động 2 * Cả lớp và cá nhân 2 Cuộc đấu tranh thống nhất
Bá tước Ca-vua
Trang 4- GV nêu câu hỏi: Tình hình
I-ta-li-a trước khi thống
nhất đất nước và yêu cầu
lịch sử đặt ra.
- Sử dụng "Lược đồ thống
nhất I-ta-li-a" Kết hợp với
nội dung SGK để trình bày
diễn biến quá trình thống
nhất Italia
+ Tháng 4 - 1859 chiến
tranh giữa liên quân
Pi-ê-môn-tê - Pháp với Áo bắt
đầu dưới sự hỗ trợ của đoàn
quân tình nguyện
Ga-ri-ban-đi đẩy quân Áo vào tình thế
khó khăn, tháng 3 - 1860
các vương quốc miền Bắc
sáp nhập vào Pi-ê-môn-tê
+ Tháng 4 – 1860, khởi
nghĩa nhân dân ở đảo
Xi-xi-lia bùng nổ, đòi lật đổ chính
quyền tay sai Áo thống nhất
đất nước Ga- ri- ban- đi
cùng đội quân “áo đỏ” đổ
bộ lên đảo giải phóng miền
Nam Italia, sau đó miền
Nam I-ta-li-a sáp nhập vào
Pi-ê-môn-tê (10- 1860)
thành lập vương quốc
I-ta-li-a
+ Năm 1870, Pháp thất bại
trong cuộc chiến tranh Pháp
-Phổ, Rô-ma thuộc về
I-ta-li-a
- So sánh sự thống nhất
Đức, Ý
(Biết được vài nét về
I-ta-li-a giữI-ta-li-a TK XIX, trình bày theo lược đồ quá trìh thống nhất I-ta-li-a, ý nghĩa của cuộc đấu tranh thống I-ta-li-a)
- Quan sát lược đồ, nhận xét,
dánh giá vai trò của Ga-ri-ban-đi
- Dựa vào SGK và vốn hiểu biết qua bài học giải thích cuộc đấu tranh thống nhất Ý mang tính chất một cuộc Cách mạng tư sản, vì đã lật
đổ sự thống trị của đế quốc
Áo và các thế lực phong kiến bảo thủ Italia, tạo điều kiện cho chủ nghĩa tư bản phát triển
- Quá trình thống nhất Ý là
“từ dưới lên”
Italia
- Giữa TK.XIX, I-ta-li-a bị chia cắt thành 7 vương quốc nhỏ, chịu sự thống trị của đế quốc
Áo (trừ Pi-ê-môn-tê)
- Quá trình thống nhất I-ta-li-a
từ năm 1859 đến 1870, gắn liền với vai trò của tầng lớp quý tộc
tư sản hóa (đại diện là Ca-vua), sau đó là người anh hùng dân tộc Ga-ri-ban-đi
- Kết quả: I-ta-li-a thoát khỏi sự thống trị của Áo, thống nhất đất nước, mở đường cho nền kinh
tế TBCN phát triển
- Tính chất: là cuộc cách mạng
tư sản
Lin-côn
Trang 535’ *Hoạt động 3
- Cho HS quan sát trên lược
đồ nước Mĩ giữa thế kỷ XIX
trong SGK và giới thiệu cho
HS thấy được sự mở rộng
đất đai nước Mĩ giữa thế kỷ
XIX
- GV nêu câu hỏi: Hãy cho
biết tình hình nước Mĩ
trước khi nội chiến?
- GV nêu câu hỏi: Nguyên
nhân trực tiếp dẫn đến nội
chiến?
- GV kết hợp giới thiệu hình
62 "Tổng thống Lin-côn
(người ngồi bên trái) thẩm
duyệt bản Tuyên ngôn Giải
phóng nô lệ" với nội dung
về Lin-côn trong SGK
- GV nêu câu hỏi: Hãy cho
biết ý nghĩa của cuộc nội
chiến?
* Cá nhân và cả lớp
(Biết được vài nét về tình hình nước Mĩ vào giữa TK.XIX, trình bày được diễn biến chính của cuộc nội chiến trên lược đồ và hiểu rõ
ý nghĩa của cuộc nội chiến ở Mĩ)
- Khái quát tình hình kinh tế nước Mĩ giữa thế kỷ XIX
Từ đó rút ra nguyên nhân của cuộc nội chiến
- Quan sát ảnh chân dung Tổng thống Lin-côn, đánh giá vai trò của tư sản và trại chủ miền Bắc và miền Trung
- Tóm lược diễn biến của cuộc nội chiến
- HS đọc SGK tự trả lời câu
hỏi.
3 Nội chiến ở Mĩ
- Giữa thế kỷ XIX, kinh tế Mĩ tồn tại hai con đường: Miền Bắc phát triển nền công nghiệp tư bản chủ nghĩa; miền Nam kinh
tế đồn điền dựa vào bóc lột nô lệ
+ Chế độ nô lệ miền Nam cản trở nền kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển
+ Mâu thuẫn giữa tư sản, trại chủ ở miền Bắc với chủ nô ở miền Nam ngày càng gay gắt
- Diễn biến + Ngày 12/4/1861, nội chiến bùng nổ
+ Ngày 01/1/1863, Lin- côn ra sắc lệnh bãi bỏ chế độ nô lệ + Ngày 09/4/1865, nội chiến kết thúc Thắng lợi thuộc về quân đội của Liên bang do Tổng thống Lin-côn đứng đầu
- Ý nghĩa:
+ Cuộc nội chiến 1861-1865 có
ý nghĩa như một cuộc Cách mạng tư sản lần thứ 2 ở Mĩ + Xoá bỏ chế độ nô lệ ở miền Nam tạo điều kiện cho chủ nghĩa tư bản phát triển
+ Nền kinh tế Mĩ phát triển nhanh chóng sau nội chiến
4 Sơ kết bài học: 5’
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi đặt ra ngay từ đầu giờ học Nguyên nhân và diễn biến cuộc đấu tranh thống nhất Đức, Italia và nội chiến Mĩ? Tại sao đó lại là những cuộc cách mạng tư sản?
- Giáo viên khẳng định đến đây CMTS đã cơ bản hoàn thành ở Châu Âu
5 Dặn dò, bài tập 1’
- Học bài cũ, đọc trước bài mới
- Lập bảng thống kê các hình thức cách mạng Tư sản theo nội dung sau:
Tên cuộc cách mạng Hình thức Thời gian Kết quả, ý nghĩa
V Rút kinh nghiệm:
Trang 6Giữa thế kỷ XIX kinh tế Mỹ tồn tại hai con đường: Miền Bắc phát triển nền công nghiệp tư bản chủ nghĩa
Miền Bắc phát triển nền công nghiệp tư bản chủ nghĩa
miền Nam kinh tế đồn điền nhờ vào bóc lột nô lệ